Trego versionin e plotė : Komentet dhe opinionet
Liri ska nė veri
12:32 / 10.04.2012
http://www.telegrafi.com/fo/opinione/f.0410123249131_m.gif
Ramiz Bojaj
Terrori serb kundėr shqiptarėve vazhdon. Akti terrorist i vrasjes sė Selver Haradinajt dhe i plagosjes sė katėr fėmijėve nė shtėpinė e tij nė veriun e Mitrovicės, nuk ėshtė as i pari e as i fundit qė bandat kriminale serbe po demonstrojnė kundėr qytetarėve shqiptarė nė kėtė zonė tė trazuar.
Sulmi fatal pėr familjen Haradinaj, nuk ishte i papritur, ngase kėrcėnimet kundėr shqiptarėve nė veri janė tė pėrditshme dhe nga mė tė ndryshmet. Mungesa e dorės sė shtetit e tė ligjit, bėri qe Selver Haradinaj tė bėhet dėshmori i ri i rrugės sonė pėr liri.
Nė 13 vitet e lirisė sė Kosovės (dėbimi i makinerisė pushtuese serbe), kaq vjet shqiptarėt e veriut tė Mitrovicės jetojnė nėn ethe, nėn sulmet e kėrcėnimet e vazhdueshme tė mbeturinave millosheviqiane tė njohura si struktura paralele. Sulm terrorist ishte edhe dėbimi i shqiptarėve nga vendbanimet e veta nė veri, edhe vrasja e policit Enver Zymberit, edhe bllokimi i rrugėve e shumė sulme tjera kundėr autoriteteve shtetėrore tė Kosovės, KFOR-it, Policisė, EULEX-it etj.
Mungesa e shtrirjes sė ligjit nė veri si dhe paaftėsia e institucioneve shtetėrore pėr tė vepruar nė kėtė pjesė delikate tė shtetit tonė, mund ta shndėrrojė veriun e Mitrovicės nė njė ēerdhe tė terrorizmit ballkanik. Shqiptarėt nė veri tė Kosovės i janė nėnshtruar terrorit tė egėr nga elementet e paligjshme tė instrumentalizuara nga Serbia, me qėllim tė ndjekjes edhe tė atyre pak familjeve shqiptare qe kanė mbetur nė kėtė pjesė tė vendit tonė.
Familja Haradinaj shquhej pėr qėndrimet e pathyeshme tė saj, pėr tė jetuar nė pronėn e vet tė shenjtė nė kėtė pjesė tė vendit, pėrkundėr tendencave e kėrcėnimeve tė vazhdueshme pėr ti larguar nga pronat e tyre nė veri. Ky akt tregon notėn mė tė lartė tė dėshtimit tė institucioneve qeveritare nė mbrojtjen e jetės sė lirė qytetare.
Kėtu ka dėshtuar EULEX-i, KFOR-i dhe Policia e Kosovės, tė cilat nuk po arrijnė ti zhbėjnė strukturat qe vijnė e mrizojnė nga shteti fqinj Serbia. Edhe pse popullata shqiptare nė veri vazhdimisht ka kėrkuar ndihmė dhe mbrojtje nga institucionet tona shtetėrore, njė gjė e tillė nuk ėshtė ofruar asnjėherė. Reagimi i Presidentes sonė, Qeverisė, MPB-sė dhe institucioneve ndėrkombėtare, nuk ka qenė aspak nė shkallėn e duhur tė veprimit. Akterėt e sulmeve duhet tė kapen e tė ndėshkohen, jo vetėm tė dėnohen me retorika boshe.
Nė raste tė tilla ēdo shtet normal do tė mobilizohej dhe do tė ngrinte shkallėn e sigurisė sė lartė kombėtare, do ti mobilizonte njėsitet antiterror, e jo siē ndodh zakonisht tek ne qe sulmet e vrasjet tė dėnohen nga kafenetė a zyrat e buta tė ndėrtesave qeveritare.
Mos efikasiteti dhe paaftėsia e institucioneve tona pėr kontrollin e tėrėsisė territoriale do tė pėrcillet me probleme tė mėdha rreth sigurisė qytetare, por edhe pėr vet autoritetet policore, doganat etj.
Agresioni i xhandarmėrisė serbe nė kufirin verior, atentati vdekjeprurės dhe bllokimi i rrugėve, janė sinjale se nė tė armen jo shumė tė largėt mund tė kemi pėrballje edhe me uniformat e policisė dhe ushtrisė serbe. Kjo kėrkon masa urgjente, ndaj duken absurde deklaratat e kreut tė MPB-sė, Bajram Rexhepi, kur thotė se akti kriminal i sulmit kundėr familjes Haradinaj, mund tė tensionojė situatėn nė veri. Ku ka tensionim mė tė madh se kur ta ndalojnė lirinė e lėvizjes (bllokimi i rrugėve)!
Nėse njė udhėheqės nuk jeton me ndjenjat e ēdo qytetari tė vet, ai njeri nuk meriton tė mbajė atė post.
Kryetari i Mitrovicės, Avni Kastrati, nxjerr nė pah nevojėn urgjente qė strukturat e sigurisė, Policia e Kosovės, EULEX-i dhe KFOR-i, etj., tė izolojnė strukturat kriminale serbe qė po terrorizojnė qytetarėt shqiptarė nė veri. Kjo thirrje duhet tė vlejė pėr qeveritarėt tanė tė cilėt mė tepėr se administratorė nuk po tregojnė menaxhim tė duhur tė elementeve kyēe tė shtetit.
Gjithashtu, edhe thirrja pėr gjakftohtėsi ėshtė pothuajse shabllon. Ku ka gjakftohtėsi mė tė madhe se sa tė qėndrosh nė shtėpinė tėnde, pranė familjes sė shenjtė dhe pronės qe e ke siguruar me mund e sakrificė.
Reagimi i Presidentes sonė ėshtė pa asnjė pikė reference pėr kapėrcimin e situatės. Zyra e Presidentes sė Republikės sė Kosovės kėrkon nga institucionet pėrgjegjėse qė tė kapin autorėt e kėtij incidenti dhe ti vėnė ata pėrpara drejtėsisė. Ato pengojnė pėrpjekjet e vazhdueshme pėr vendosjen e rendit dhe tė qetėsisė nė gjithė Republikėn sė Kosovės.
Akti terrorist nuk ėshtė incident, e as prishje e rendit dhe qetėsisė, por ėshtė vrasje e lirisė, e cila ėshtė e mbrojtur me tė gjitha konventat ndėrkombėtare. Autorėt e krimit e kanė ēerdhen e vet. Unė nuk e di se ku mendon presidentja jonė qe tė ndiqen ata, nėse nuk kapen nė ēerdhen e tyre!
Edhe reagimi nga Qeveria e Kosovės, pavarėsisht tonit mė tė nxehtė, serish nuk pėrkon me realitetin. Qeveria duhet tė veprojė, jo tė deklarojė rastin. Ky akt i drejtuar ndaj jetės, lirisė dhe pronės sė qytetarėve, ėshtė njė akt kriminal dhe terrorist, ndaj tė cilit Qeveria e Kosovės shpreh indinjatė dhe angazhohet qė ndriēimi i tij, kapja e akterėve dhe dėnimi i tyre tė bėhet sa mė shpejt.
Reagimi i kryeministrit Thaēi ngjanė me reagimin e ndonjė zyre diplomatike a ambasade nė Republikėn e Kosovės. Kreu i Qeverisė ėshtė dashur ta thėrret kabinetin e tij qeveritar, udhėheqėsit e MPB-sė e PK-sė, pėr tė ngritur gjendjen e jashtėzakonshme, ngase ky akt terrorist ėshtė vrasje edhe pėr institucionet shtetėrore tė Kosovės, shpėrfillje ndaj aktit juridik e kushtetues, dhe atentat ndaj lirisė qytetare e njerėzore. Vetėm fjalėt nuk kanė kuptim nė kėtė rast.
Terrorizimi i vazhdueshėm i shqiptarėve tė veriut, mund tė ēoj deri tek konflikti etnik. Kjo pėr faktin se shqiptarėt nuk mund tė bėhen gjithmonė kurban. Nėse Qeveria e Kosovės dėshton nė krijimin e sigurisė qytetare pėr tė gjithė dhe nuk merr masa tė duhura pėr zhbėrjen e strukturave paralele serbe nė veri, situata lehtėsisht mund tė merr dimensione tė paparashikueshme.
Qytetarėt shqiptarė kėrkojnė nga institucionet e shtetit tė Kosovės tė veprojnė me urgjencė pėr vendosjen e kontrollit policor dhe kushtetues edhe nė ato pjesė tė veriut ku jetojnė shqiptarėt, nė mėnyrė qe tė mbrohet jeta e tyre. Ndryshe, ti lėnė dėnimet deklarative e boshe, ngase tė qeverisėsh shtetin nuk ėshtė vetėm luks, por edhe sakrificė dhe pėrgjegjėsi.
Akti terrorist i sulmit mbi familjen Haradinaj ėshtė pasqyrė e realitetit tė hidhur qe mbretėron tash e 13 vjet nė veriun e vendit. Qeveria jonė nė vend qe tė merr masa efikase pėr kapjen e atentatorėve vrasės dhe zhbėrjen e bandave kriminale tė Serbisė, vazhdon plane nėnshtruese ndaj shtetit serb, kinse pėr pajtim historik.
Me kėtė politikė udhėheqėsit tanė jo vetėm se veriun do tia dorėzojnė pa kushte Serbisė , por edhe pjesėn tjetėr me shumicė shqiptare do ta bėjnė tė varur ekonomikisht dhe politikisht nga Beogradi.
Qeveria ėshtė bandite. Turp
http://www.botasot.info/mesme/gazmend_islami.jpg
Gazmend Islami
Politika e udhėhequr nga Hashim Thaēi po poshtėron jo vetėm Kosovėn, por tė tėrė kombin shqiptar. Kėtė duhet nė mėnyrė imperative ta nxjerrim nga politika si shkak i prirjes pėr tė bėrė punė, jo nė dobi tė vendit, ky njeri po qėndron nė turbullimet e qarkullimit tė gjakut,ka ērregullime funksionale tė trurit. Ky ka ngatėrruar mekanizmin e ndėrtimit tė shtetit funksional dhe demokratik. Ky nė vend qė tė angazhohet nė diskutime me qytetarin,,ky po funksionon mbi parimin e sistemit diktatorial. E vetmja gjė qė mund tė themi pėr tė nė pikėpamje psikopatologjike ėshtė se favorizon korrupsionin, shpėlarjen e parasė, burgosjen e shokėve, ndarjen e vendit, kontrollin mbi gjyqėsorin. Ky tregon pėr prepotencėn e tij qė ėshtė virtyt i tė pafuqishmit, qė ka njė karakter tė dobėt dhe mundohet ta mbulojė duke u bėrė gjoja i pushtetshėm. Dikush si fėmije fiton aftėsinė e fuqishme pėr armiqėsi ,mė vonė kultura e fituar e mėson qė nuk ėshtė mirė tė pėrdorėsh sharje dhe dhunė, atėherė kur ke luftė brenda vetvetes. Nuk ka gjė mė tė keqe sesa tė vriten njerėzit nė vend, nė baza etnike. Qeveria struket si macja nėn tėrves dhe bėnė sehir me deklaratat e saj tė poshtėruara se dėnon sulmin terrorist. Kjo QEVERI, e cila ėshtė aq e mjerė dhe e pa zonja pėr tė udhėhequr mė njė vend qė tash ka dalur nga lufta, e po qon drejt njė tė reja me politikat antikombėtare. Kėta e vodhėn, plaēkitėn, vranė, dhunuan Kosovėn. Nuk ndryshojnė asgjė ma ata qė udhėhoqėn pėr 50 vite nėn Jugosllavi. Kidnapimi i policėve brenda Kosovės dhe shkelja e uniformės se Shtetit nuk i bėnte pėrshtypje Kirurgut Rexhepi. Nuk u turpėrua dhe as qė mendoj qė duhet largohet me njė dorėheqje morale...E ku tė jap dorėheqje morale ku te ai mungon morali. Nė jetėn tonė politike mund te gjesh politikan sa tė duash, qė pėr ēdo dite bėjnė gabime qė dėmtojė partitė e veta, por edhe vendin por kurrė njė herė nuk mendojnė tė tėrhiqen apo tė japin dorėheqje. Botėkuptimi i politikės si intelekt apo shkencė nė funksion tė interesave tė caktuara mbėshtetet mbi funksionin e politikės si shkencė qė nė fillim tė konstituimit tė saj, e ardhmja paraqitet si obligim qytetarė dhe njerėzorė nė mbrojtje te politikės dhe frymės demokratike pėr tu pėrballuar me sfida dhe situata tė ndryshme. Kryeministri, i cili diti tė vjedh vlerat e UĒK-sė, diti tė burgos, e tė bėjė pazare pėr tokat tona, nga ai nuk pritet se mund tė ketė edhe ndjenja kombėtare e morale. Vrasja e tė riut nė Mitrovicė ėshtė kulmi i kėsaj qeverie tė pistė, e cila pėrpos deklaratave tė pista nuk bėri asgjė. Kjo Qeveri ėshtė banditeske ..... nuk meriton tė jetė pjesė e jona. Lojėrat e saj me Kuvendin, me ligjet, me Gjykatėn Kushtetuese, me prokurorinė, na kujton Irakun e Sadam Huseinit, Libinė e Gadafit, Egjiptin e Mubarakut.
Kosova njė vend i vogėl qė mezi e gjen nė Atlas, nuk ka diēka tė veēantė, qė tė tjerėt tė na kujtojnė? Dikur na thuhej si fėmijė, se krejt bota e njeh pasurinė e Kosovės, e tash e shoh se atė nuk e njohin as vendet pėrreth. Dikur na thuhej se po vidhet rryma nga serbėt e tash e shoh se ne e vjedhim vetveten. Dikur pasuritė tokėsore e nėntokėsore eksploatoheshin nga Beogradi, e tash ne nuk jemi tė zotėt as ti menaxhojmė ato. Politikat tona janė ēoroditėse tė dėmshme pėr shoqėrinė tonė. Sa ti hapim sytė.. Mėngjesin e fillojmė me gėnjeshtra? Kur dėgjojmė lajmet janė gėnjeshtra, kur dalim nė kuluarė dėgjon gėnjeshtra. Kur flet me dikė dėgjon gėnjeshtra... Kur dėgjon politikanėt tanė dėgjon gėnjeshtra.... me njė fjalė krejt ēka shihet me sy dhe dėgjon me vesh ėshtė gėnjeshtėr. Asnjėri nga ne kur zgjohet nė mėngjes, nuk zgjohet me realitetin se jemi shteti mė i varfėr nė Evropė. Se jemi shteti qė vjedh veten mė sė shumti. Nuk zgjohemi me realitetin se kemi vendin e ndarė dhe tė coptuar. Se kemi Qeverinė mė antidemokratike nė Evropė. Tensioni ėshtė bėrė pothuajse i padurueshėm. Ndryshuesit gjithashtu po i dallojnė vetėtimat prapa reve. Por, ata ngurrojnė tė sulmojnė njeriun mė tė fuqishėm nė Kosovė, njeriun mė tė pushtetshėm, qė i ka marr tė gjitha frenat nė duart e veta. Ndryshuesit nuk ndihen ende tė sigurt, ende janė tė paktė nė numėr, ende jo aq tė vendosur, jo aq tė guximshėm sa tė pėrleshen me tė vėrtetėn. Ndryshuesit e thurur me aq vėshtirėsi, rrezikohen edhe tė shkatėrrohen. Ata duhet ndihmuar dhe pėrkrahur.
Nuk ka shtete nė Evropė qė do tė mund tė jetonte me 80 pėrqind papunėsi dhe me ēmime astronomike. Askush nuk do tė mund tė pėrballonte jetėn me 87 cent nė ditė pėrveē neve qė gėnjehemi me vetveten. Asnjėri nga ne nuk mendon se natyra jonė ėshtė mė e ndotura nė rajon. Nuk mendojmė qė kemi shkallėn mė tė lartė tė sėmundjeve kancerogjene dhe me hipertension dhe diabet. Politikat tona afatshkurtėr dhe afatmesėm nuk i sjellin vendit tonė ndonjė tė mirė. Tash sė fundmi qytetarė tė dashur ka filluar edhe njė betejė e re politike me Serbinė, e cila qysh nė fillim ishte e dėshtuar pėr ne. Nė kėto bisedime nuk kemi koncept, nuk kemi transparencė, nuk kemi vizion. As pėr tė tashmen e as pėr tė ardhmen. Klasa politike fėmijėve tanė po ju lė njė barrė tė rėnd mbi supet e tyre. Vendosni si tė doni, por vendi ka nevojė pėr ndryshime.
Autori ėshtė analist politik dhe gazetar
Bota Sot
Mallkimi i atdheuthttp://www.botasot.info/mesme/idriz-morina.jpg
Shkruan: Idriz Morina
Shqiptarėt do tė vazhdojnė tė numėrojnė viktimat apo tė jenė tė numėruar si viktima edhe pėr shumė kohė. Ky ėshtė dėshtimi mė i madh qė po e njeh politika shqiptare nė Kosovė. Dhe ajo qė ėshtė mė e keqja Shqipėria tregohet indiferente pėr viktimat kombėtare. Edhe nė rast se vrasja e njė shqiptari do tė mund tė ishte e dyshimtė situata nė veri nuk lejon thuaja asnjė perceptim tjetėr, veē atij se kur vritet njė shqiptarė nė Veri nė shtėpinė e tij apo nė rrugėn e tij, ėshtė viktimė e dhunės serbe, nisur jo vetėm nga fakti se shqiptarėt atje janė pakicė, por se shqiptarėt nuk kanė liri tė lėvizjes dhe liri tė jetės atje.
Mohimi i lirisė
Pra, mohimi i tė drejtė pėr lėvizur lirshėmdhe pėr ta gėzuar pronėn paqėsisht, dy konceptet fundamentale tė demokracisė dhe kulturės evrperėndimore, nėnkuptojnė edhe pamundėsinė e jetės. Rasti mė tipik ėshtė vrasja nė shtėpi me mjete shpėrthyese e viktimės sė fundit shqiptare nga dhuna serbe, tė Selver Haradinajt.
Pra, sot nė Kosovė, nė veri tė saj jo vetėm qė mund tė vritesh dhe vrasėsit mbase edhe tė mos gjinden kurrė sepse mund tia kenė mbathur me ndihmėn e shėrbimeve inteligjente nė Serbi, por vdekja juaj do tė jetė e pėrbuzur nga shteti, pėr tė cilin ju keni zgjedhur tė vetėflijoheni pėr tė siguruar ekzistencėn dhe vazhdimin e saj.
Atėherė ēfarė duhet tė bėjnė shqiptarėt qė tė ndjehen jo vetėm krenarė pėr atė qė kanė bėrė pėr atė, por edhe tė jenė tė vlerėsuar nga ky shtet, jo vetėm pas vdekjes dhe pas vite e vitesh tė kaluara, nėse ekziston ende kujtimi pėr ju apo ka kush ua nxjerrė emrin tuaj nga harresa.
Haradinaj u vra dhe vdiq sepse ai ishte harruar nga shteti. Republika e Kosovės u tregua e dobėt, e pafuqishme pėr tė vepruar edhe kur serbėt ia vranė nė detyrė policin, tani hero i Kosovės, Enver Zymberi. Por, pushtetarėt pėr tė treguar respekt u ngutėn ta hyjnizojnė e ta shpallin hero viktimėn, pėr tė mbuluar turpin dhe marrėzinė e vet.
Qeveria nė korrikun e shkuar jo vetėm qė nuk arriti rivendosjen e rendit dhe ligjit, por nuk ia arriti as qė tė merrte hakun pėr vrasjen e nėpunėsit tė saj shtetėror, mbrojtėsit tė rendit dhe ligjit, dhe pėr mė keq, as gati njė vit pas nuk ka as tė arrestuar, pasi tė dyshuarit kryesor, EULEX-i i liroi ata qė vetė i arrestoi si tė dyshuar.
Pra, kjo ishte humbja e parė bindėse e Qeverisė sė Kosovės pas luftės. Ndėrsa, para kėsaj humbje tė turpshme, janė edhe rreth 20 viktima shqiptarė, tė vrarė nga serbėt nė trazirat e marsit tė 2004-ės, qė si atėherė edhe tani, situata po provokohet nga serbėt, nė mėnyrė qė ti jepet shans ripozicionimitgjeopolitik dhe akterėve politikė tė pėrfshirė nė ēėshtjen e Kosovės.
Shqiptarėt dhe para sė gjithash institucionet tona duhet ti kujtojnė me bezdi dhe nė vazhdimėsi humbjet qė ua solli ajo pamaturi e pėrfshirjes nė protesta popullore, ajo situatė e daljes jashtė kontrollit shtetėror, por e vėnies sė gjėrave dhe proceseve politike nėn kontrollin e tė tjerėve, (nė kėtė rast pa fajėsuar vende apo figura) tė politikave antishqiptare.
Pra, duhet tė dallojnė qartė se njė krizė politike dhe pėr mė tepėr njė trazirė popullore, pėrderisa ėshtė shfrim emocional pėr popullin, pėr tė tjerėt janė si hapa vallėzimi, ku valltarėt nuk mund tė lėvizin thuaja asgjė jashtė koreografisė.
Shqiptarėt protestonin gjithandej mė 2004, pėrfshirė Ēagllavicėn, e cila u kthye nė mburojėn e mitit serb, (fakt qė thuaja tė gjithė po e anashkalojnė dhe harrojnė), dhe nga ai shesh beteje, ku shqiptarėt gjuanin me gurė nga rruga e asfaltuar, sipėr barrikadave me autoblinda tė KFOR-it, kryesisht suedez, sot autostrada e Shkupit, ndėrsa serbėt vrisnin me automatikė dhe shiheshin qartė teksa ndėrronin pozicionet dhe shtinin ndaj nesh, protestuesve, gazetarėve dhe po nga aty nė mbrėmje do tė orkestrohej turma pėr tė djegur ca kishėza serbe.
Tjetėrsimi
Pra, shqiptarėt jo vetėm qė nuk morėn shpagimin duke arrestuar vrasėsit e dhjetėra shqiptarėve, ndėrsa sulmuesit pra dihen dhe njihen botėrisht, por pėr mė keq ata vriteshin dhe po vriten pa mėshirshėm edhe pas 8 viteve nga ngjarjet tragjike. Dhe ne shqiptarėt po shndėrrohemi nė viktima tė dyfishta, fizike dhe kulturore. Ato vrasje nuk shėrbyen pėr tė forcuar identitetin shqiptarė, por pėrkundrazi qė atėherė ne nuk njihemi mė si shqiptarė, por si kosovar, dhe po ashtu trashėgimia jonė historike, kulturore dhe fetare nga krishterimi e kėndej iu dorėzua nė pronėsi serbėve.
Barrikadat serbe u toleruan jashtė ēdo kufiri politikė. Derisa Qeveria e Kosovės u detyrua tė tėrhiqej, faktorėt ndėrkombėtarė, sidomos KFOR-i me gjithė prezencėn e shtuar dėshtoi tė vendos rendin, ndėrsa policia e EULEX-it pėrndiqej si njė grup fėmijėsh, tė paarmatosur si duhet, pa mjete dhe pa njė komandė tė vėrtetė qendrore, ia mbathėn nė ēdo situatė tensioni, sikurse bėn, kur u dogj pika kufitare nė Jarinė.
Ndėrkohė, Qeveria e Kosovės dhe institucionet tona vazhdojnė qė me reagime tė mefshta tė shpresojnė nė vendosjen e kushtetutshmėrisė.
Dhe serbėt kishin zgjedhur sulmin vrastar terrorist, pikėrisht nė ditėn e Kushtetutės sė vendit, e cila si dokument e njeh unitetin e vendit. Por, deklarimet e tilla, ndėrsa qė serbėt ende nuk lejojnė as tė vendoset njė pikė policore nė veri, kėrkesė kjo e bėrė prej shumė kohėsh nga shqiptarėt atje, i ngjasojnė atyre, qė me tė vėrtetė shqiptarėt i shohin me shqetėsim si luftėra apo beteja virtuale, sikurse ngjet edhe sot e kėsaj dite, sidomos nė mesin e shqiptarėve nė mėrgim, por edhe nė Kosovė, nga ata qė kryesisht e kanė parė me rezerva angazhimin nė luftė tė Kryeministrit aktual dhe tė miqve apo grupit tė tij. Na lodhėt ... me keto denime nga hotelet sikur deklaratat gjate luftes nga Tirana, shtrengojeni njehere prapanicen, ... dhe shko ku duhet atje ne veri ose mbylle gojen..., thotė njėri nga komentuesit e ngjarjeve nė Veri nė vebsajtin e Bota sot duke shprehur pakėnaqėsinė ndaj qeveritarėve.
Kjo tregon edhe pikėn e mosdurimit tė shqiptarėve ndaj drejtuesve tė shtetit, imazhi i tė cilėve ėshtė gjithnjė e mė i rrėnuar, dhe nė kėtė rrėnim tė mbetesh idealist, besnik i atdheut, tė duket se mallkimin e ki mė pranė se asnjėherė.
Bota Sot
IT: Kosova e zhytur thellė nė baltėn e korrupsionithttp://www.botasot.info/mesme/corruption.jpg
Irish Times
Gjatė drekės nė njėrin nga restorantet mė tė njohura tė Prishtinės, Artani e merr njė bllok dhe njė laps dhe fillon e vizatojė disa rrathė me ngjyrė tė kuqe pėr tė ilustruar se sa thellė korrupsioni dhe kushėrinjtė e tij tė parė, nepotizmi dhe kronizmi, udhėheqin shtetin e dytė mė tė ri nė botė.
Artani(nuk ėshtė emri i tij i vėrtetė) nė tė 30-at, punon pėr tė pėrmirėsuar qeverisjen lokale nė Kosovė.
Zemėrimi i tij pėr korrupsionin ėshtė i qartė, pėrderisa e pasqyron se si ai prek shumė aspekte tė jetės kėtu- qė nga diplomimi i njė studenti, e deri te bizneset e mėdha, nga korridoret e pushtetit deri tė fshatrat- duke krijuar njė pėrzierje helmuese qė e ka njollosur emrin e shtetit.
Artani reagon ndaj komenteve publike tė ambasadorit amerikan nė Prishtinė, qė deklaroi se Kosova po zhytet nė korrupsion.
Ne tė gjithė e dimė se problemi ekziston, por deklaratat e tilla, japin pėrshtypjen se secili duhet fajėsuar, dhe kjo nuk ėshtė korrekte, thotė Artani.
Ka shumė njerėz, si unė, qė duan tė qė kjo ēėshtje tė adresohet urgjentisht.
Nė katėr vjetėt, qė kur Kosova shpalli pavarėsinė njėanshėm nga Serbia nė vitin 2008, shteti ka bėrė pėrparim tė ngadaltė vetėm nė vendosjen e sundimit tė ligjit.
Sfidat tjera, si krimi i organizuar, korrupsioni, trafikimi me drogė dhe spastrimi i parave po pllakosin shtetin.
Presidentja e Kosovės, ish komandante e policisė, Atifete Jahjaga, e di shumė mirė se sa vėshtirė ėshtė qė ti kundėrvihet perceptimeve se ky ėshtė njė shtet i zhytur nė ryshfet dhe se sa dėmtues ėshtė njė reputacion i tillė kur ėshtė fjala pėr joshjen e investimeve tė huaja nė ekonominė e ēalė tė Kosovės, investime kėto pėr tė cilat ka dėshpėrimisht nevojė.
Zero tolerancė kundėr korrupsionit, ky ėshtė prioriteti im si presidente, thotė Jahjaga nga zyra e saj nė qendėr tė Prishtinės.
Nuk do tė lejoj qė korrupsioni tė mbajė peng tė ardhmen e shtetit tim dhe tė ardhmen dhe mirėqenien e qytetarėve tė tij.
Fjalė tė tilla tė ashpra vijnė derisa tėrė vėmendja ėshtė pėrqendruar nė arrestimin e shefit tė task forcės anti korrupsion tė Kosovės, nėn akuzat pėr korrupsion.
Nazmi Mustafi, qė ka udhėhequr njėsinė e krijuar brenda Zyrės sė Prokurorit Special nga ana e kryeministrit Hashim Thaēi nė vitin 2010, ėshtė arrestuar si pjesė e hetimeve pėr dyshimet se ka marrė tė holla pėr tė hedhur poshtė akuzat pėr korrupsion kundėr individėve tė caktuar.
Smund tė bėjnė asgjė, shprehet me hidhėrim njė banor i Prishtinės.
Hetimi ndaj Mustafit po kryhet nga misioni i BE-sė pėr sundim tė ligjit, EULEX. Ky ka kompetenca pėr tu marrė me rastet qė konsiderohen si shumė tė ndjeshme pėr gjyqėsinė vendore.
Gazeta kryesore e Kosovės, Koha Ditore raportoi se Mustafi ėshtė marrė me raste tė korrpusionit tė profilit tė lartė, shumica e tė cilave ka dėshtuar, ose ka pėrfunduar me pezullim tė dėnimeve.
Thuhet se rasti mė i madh i Mustafit ka qenė i koncentruar te Hashim Rexhepi, ish guvernatori i Bankės Qendrore tė Kosovės. Rasti u mbyll nė dhjetor, kur gjykata hodhi poshtė aktakuzėn kundėr tij nė mungesė tė provave.
Nė njė rast tjetėr, Koha Ditore citoi njė biznesmen, qė pretendon ti ketė dhėnė ryshfet prej dhjetėra mijėra eurosh Mustafit pėr ti ikur njė hetimi.
Grupet e shoqėrisė civile thonė se skandali i Mustafit ka rritur edhe mė shumė dyshimet nė publik nė lidhje me shkallėn e korrupsionit nė establishmentin kosovar si dhe ka minuar pėrpjekjet qė tė sundojė ligji.
Instituti Demokratik i Kosovė tha se arrestimi tregon se super-mekanizmat e krijuar nga qeveria janė vetėm sa pėr sy e faqe dhe pėr konsum politik vendor dhe jo qė tė merren seriozisht me luftimin e korrupsionit.
Disa organizata ndėrkombėtare kanė pėrsėritur se Prishtinės i mungon vullneti politik pėr tė luftuar korrupsionin. Thashethemet e vazhdueshme pėr pėrfshirje tė nivelit tė lartė kanė ēuar disa nė pėrfundimin se problemi ėshtė drejt e nė krye.
Nė fillim tė kėtij viti, katėr zyrtarė tė Ministrisė sė Shėndetėsisė janė arrestuar nėn dyshimin e keqpėrdorimit tė detyrave zyrtare, pėr evazion fiskal, spastrim parash dhe krim tė organizuar nė lidhje me tenderėt.
Nė njė raport tė vitit tė kaluar, Transparency International theksoi se faktorėt qė pengojnė pėrpjekjet pėr tė luftuar kėtė ēėshtje, pėrfshijnė mungesėn e efikasitetit nė drejtėsisė dhe mungesėn e kapaciteteve brenda trupave qeveritare.
Nė tė thuhet: shėrbyesit civilė janė pak tė trajaaur. Ndėrhyrja politike nė procesin e rekrutimit ėshtė e shfrenuar dhe pagat e ulėta funksionojnė si shkurajim pėr tė joshur personelin e kualifikuar.
Pėr mė tepėr mungesa e transparencės nė prokurimin publik, ka rritur dyshime mbi korrupsionin nė njė numėr kontratash sė fundmi.
Agjencia Kosovare e Anti Korrupsionit, njė trup i pavarur, e obliguar qė tė zbatojė politikat pėr tė luftuar dhe penguar korrupsionin, sė fundi ka publikuar raportin vjetor, nė tė cilin thuhet se ka marrė informacione nė lidhje me 121 persona pėr tė cilėt thuhet se kanė qenė tė pėrfshirė nė marrjen e ryshfetit nė vitin e kaluar.
Shefi i agjencisė, Hasan Preteni, zbulon se aty pėrfshihen pesė kryetarė dhe ish kryetarė komunash tė Kosovės si dhe zyrtarė tė tjerė.
Ai tha se korrupsioni vlerėsohet se i kushton Kosovės, njė vendi me vetėm 2 milionė banorė, mė shumė se 10 milionė euro nė vit. Tė tjerėt thonė se dėmi ėshtė tepėr mė i madh.
Cilat janė pasojat?, pyet Piter Feith, diplomati holandez, qė ka kaluar disa vjet nė Kosovė si shef i Zyrės Civile Ndėrkombėtare, trupi kryesor ndėrkombėtar mbikėqyrės pėr shtetin e sapolindur.
Ekonomia nuk mund tė zhvillohet, sepse nuk do tė ketė investime direkte. Nėse njė vend ka reputacion tė keq, nuk do tė ketė investime, ka thėnė Feith.
Ekziston problemi pėr normat dhe vlerat pėr tė cilat njerėzit e kėtushėm ndjehen tė lidhur. Kjo vjen nga vitet e shtypjes, vitet e diskriminimit dhe vitet e dhunės qė kanė pėrjetuar nė tė kaluarėn kosovarėt. Njerėzit nuk janė mėsuar qė tė pranojnė se duhet tė ketė sundim tė ligjit dhe se rregulloret, ligjet duhet tė respektohen, sepse pėrndryshe nuk mund tė funksionojė si duhet shoqėria, ėshtė cituar tė ketė thėnė Feith.
Kjo nuk ėshtė unike pėr Kosovėn, kjo mund tė shihet gjithandej nė Ballkan dhe mė gjerė nė rajon. Ėshtė njė fenomen i cili do tė marrė kohė derisa tė zhduket tėrėsisht, ka thėnė Faith.
Bota Sot
Kush na ka faj?http://www.kohaditore.com/repository/image.php?source=journalists/05_06_11_134251_flaka_0506111858_5_1.jpg&x_=1&y_=0Flaka Surroi
Publikuar: 08.04.2012 - 19:49Dalim nė zgjedhje, na i vjedhin votat: ne heshtim. Na vjedhin pėr ēdo ditė: ne heshtim. Tallen me demokracinė dhe me shtetin: ne heshtim. Represionin serb e kemi duruar stoikisht, por nuk kemi heshtur. Kjo qė ndodh sot ėshtė shumė e dhimbshme, sepse po ta shkakton i yti: pse heshtim si kolektivitet?
Pamja mahnitėse e ditės sė djeshme ishte ajo qė erdhi nga Sarajeva: 11.541 karriget e kuqe, tė vendosura nė rrugėn kryesore tė qytetit, nė shenjė kujtimi pėr tė gjitha viktimat civile tė metropolit qė e mbijetoi barbarinė serbe tė udhėhequr nga Ratko Mlladiq dhe Radovan Karaxhiq. Nga ata dy tė akuzuarit pėr krime lufte qė u ruajtėn nga Serbia me vite e vite nga po ajo Serbi, pėr kandidimin e sė cilės pėr anėtarėsim nė Evropė ne e hėngrėm fusnotėn.
Ėshtė pamje e cila u shfaq disa ditė pas botimit nė gazetė tė fotografive pėr tė dymbėdhjetėn herė me radhė pėr tė shėnuar 13-vjetorin e masakrimit tė familjeve tė tėra nė Gjakovė, ku viktima mė e re sot do ti kishte pesėmbėdhjetė vjet. Ja, kėta ishin terroristėt, tė cilėt i luftonte Serbia, sikurse qė ishin edhe ata qė prisnin nė rend pėr tė blerė ushqim nė Merkale tė Sarajevės... Ja kjo ėshtė jeta dhe politika e menaxhuar keq, e cila e la Bosnjėn shtet tė ndarė e ku shpėrbleu serbėt pėr pushtimet e bėra me dhunė e vrasje, si dhe qė ėshtė nisur ta lėrė Kosovėn shtet tė papėrfunduar e me fusnotė... me shumė gjasa pėr ta humbur njė tė katėrtėn e territorit nė negociatat qė na imponohen me ēdo kusht, pėrderisa udhėhiqemi nga njė strukturė e korruptuar, servile ndaj diplomatėve tė huaj dhe me njė popull qė ėshtė mėsuar tė jetojė i pėrvuajtur nė heshtje.
Dhe kaloi edhe njė javė, jo me ndonjė ngjarje qė do tė na linte pa fjalė tashmė as gjėrat mė absurde nuk na lėnė pėrshtypje, ngase absurdi ėshtė bėrė pjesė e pėrditshmėrisė sonė. Por ajo qė mė ra nė sy, mė mirė thėnė nė vesh, gjatė kėsaj jave ishte se kurrė mė parė nuk na kishte bėrė vaki qė brenda njė edicioni lajmesh tė kishte sė paku dy a tri lajme qė pėrmbanin citate tė neneve tė Kodit tė Procedurės Penale apo tė Kodit Penal. Dhe kėto kryesisht u referoheshin rasteve tashmė nė proces (paditė kundėr gazetarėve, rasti Kleēka dhe tash edhe arrestimi i shefit tė luftės kundėr korrupsionit), gjė qė nė shikim tė parė do tė duhej tė ishte lajm i mirė. Por edhe e mira te ne ėshtė relative.
Kėshtu, ishte njė lajm i cili e meritoi tė cilėsohej lajmi i javės/muajit/vitit pėr mėnyrėn se si u plasua dhe pėr absurden qė mban nė vete. Me njė komunikim pompoz, Dogana e Kosovės na tha kėshtu: ...nė rajonin e Mitrovicės Dogana e Kosovės ka ndaluar njė automjet tė dyshuar pėr kontrabandė. Automjeti i llojit BMW me targa tė Kosovės ėshtė ndalur dhe pas kontrollit ėshtė gjetur njė sasi e madhe e produkte tė qumėshtit tė kontrabanduara (jogurt, ajkė, qumėsht) me origjinė nga Serbia. Kjo edhe ėshtė sasia mė e madhe e zbuluar e produkteve tė qumėshtit tė cilat transportoheshin me automjet tė udhėtarėve, produktet ishin futur nė tė gjitha hapėsirat e zbrazėta tė automjetit gjithashtu edhe nė pjesėn e pėrparme tek motori i automjetit. Pas pėrfundimit tė numėrimit nė automjet gjendeshim mbi 300 litra jogurt, 100 litra qumėsht, 100 kg ajkė, 25 litra qumėsht me ēokollatė.
Ai shoferi ishte dėshmuar pėrnjėmend shumė i aftė, sepse i kishte paketuar pakot nė secilėn hapėsirė qė kishte pasur nė dispozicion tė veturės. Ama, esenca e krejt kėtij aksioni ėshtė se vlera e mallit qė sillej kontrabandė ishte 466 euro (sic!). Nėse kalkulojmė se pėr kėto produkte duhet paguar doganė dhe TVSH (26%), atėherė do tė dilte se buxheti i Kosovės do tė dėmtohej pėr 121,60 euro. Kjo shumė ėshtė madje mė pak se gjysma e mėditjes, e cila u paguhet zyrtarėve tanė kur tė shkojnė nė Amerikė.
Sinqerisht, zyrtarėt e Doganave tė Kosovės do tė duhej tė turpėroheshin nga postimi dhe publikimi i njė lajmi tė kėtillė, pėrderisa para hundėve iu kalojnė shleperė e cisterna me mallra qė do tė duhej ta mbushnin arkėn shtetėrore. Kjo pėr shkak se e dimė shumė mirė se ne prodhim nuk kemi dhe se pjesėn mė tė madhe tė buxhetit e krijojmė nga taksat pėr mallrat e importuara. Arsyeja tjetėr se pse varemi kaq shumė nga dogana ėshtė se, sipas njė ankete tė realizuar nga instituti Riinvest pėr skanimin e bizneseve kosovare, evazioni fiskal nė Kosovė ėshtė astronomik. Kėshtu e ka shpjeguar miku im Lumiri para dy javėsh nė kolumnen e tij tė rregullt: Po shprehja njė habi tė madhe rreth numrit 40 sa herė qė shikoja tė dhėnat e anketės sė fundit nga Riinvest mbi skanimin e gjendjes sė bizneseve kosovare. Ky 40 sikur pėrsėritej mė shpesh sesa njė probabilitet i thjeshtė mund ta pėrsėriste dhe pėr mė tepėr dukuritė nė tė cilat pėrsėritej kishin njė numėrues tė pėrbashkėt: mosbindjen ndaj kėrkesave tė sistemit shoqėror. Pėr shembull, rreth 40% e pagave tė fuqisė punėtore nė sektorin privat fshiheshin nga punėdhėnėsit, ose rreth 40% e bizneseve kosovare nuk kishin ide pėr pagėn minimale, ose 40% e bizneseve nuk kishin dėgjuar fare pėr Ligjin e punės apo pėr beneficionet ndaj punėtorėve. Ky 40% ishte gjithandej dhe pėr ta bėrė storjen mė interesante e dramatike, rreth 40% e shitjeve tė bizneseve kosovare nuk raportoheshin fare pėr qėllime tė administratės tatimore; pra evazioni fiskal nė Kosovė arrinte plot 40%.
Nuk kam si ta mohoj se asociacioni i parė qė mu ngjall ndaj tė dyja lajmeve ai i kapjes mahnitėse tė gjithė asaj sasie qumėshti dhe shmangies sė tatimit ishte ajo reklama idiote e ATK-sė pėr kėrkoje kuponin fiskal. Nuk e di cili ėshtė numri i arkave fiskale qė janė vendosur nėpėr biznese, por atė qė e di me siguri ėshtė se nuk i gjen nė tė gjitha pompat e benzinės. E benzinėn, e ky ėshtė sekret publik, e kontrollojnė rryma tė caktuara politike me shumė pushtet, tė ndara sipas ndikimit nė territorin e origjinės.
Pra, nėse kemi pompa (pėr ti mos quajtur firma karburantesh) qė importojnė karburante, pėr tė cilat nuk paguajnė as doganė, as akcizė, e as TVSH; e nėse kemi duhanxhinj kronikė (pėr ti mos quajtur kompani duhani) qė fusin duhan nė treg pa paguar doganė, akcizė, e TVSH dhe qė pėr kėtė tė mos dėnohen e as tė ndiqen, qysh nhamam atėherė mendohet tė formohet buxheti i cili do tė na sjellė mirėqenie?
Ajo qė ndodh tash nė Kosovė ėshtė se paguesit e rregullt vazhdojnė tė funksionojnė me ndėrgjegje, kurse ata qė i shmangen tatimit vazhdojnė tė funksionojnė me ku po ma ndien me pagu tatim, pėr shkak se ajo qė ka ndodhur shumė shpesh ka qenė qė firmat qė nuk kanė paguar as nuk janė prekur, sepse e kanė falimentuar veten. Ato qė nuk iu kanė qasur bankrotit pėr tu ikur tatimeve, ndoshta edhe janė dėnuar pėr mospagesė, por nė fund e kanė paguar vetėm dėnimin e jo edhe borxhin mbi tė cilin ėshtė kalkuluar dėnimi. Po tė mos ishte kėshtu, jo qė nuk do tė kishte evazion, por madje do tė kishte edhe tejkalim plani, sikur nė kohė tė socializmit.
Nėse kjo shoqėri ėshtė nė gjendje qė ti mbledhė rreth 1.2 miliardė euro nė vit, do tė thotė se madje 480 milionė tė tjerė i fsheh, duke e lėnė shpenzuesin mė tė madh, Qeverinė, pa para tė mjaftueshme nė qarkullim dhe, pėr pasojė, duke e lėnė edhe tregun pa para, pėr ta ngulfatur edhe atė pak ekonomi qė ėshtė e pavarur nga bosėt e parave tė mėdha dhe tė pista.
Po ato para qė shėrbejnė pėr ti blerė heshtjen dhe mosveprimin e atyre qė e kanė detyrė tė merren me ndjekjen e sė keqes. Edhe pse ende nėn hetime dhe i dyshimtė se ka mundur tė merrte para pėr ti mbyllur rastet me mosveprim, duket se kėshtu ka bėrė prokurori special, shef i Task Forcės sė krijuar me nismėn e Qeverisė, pėr ta luftuar krimin. Akuzohet pėr zhvatjen e milionave (thuhet se tarifa ėshtė sjellė ndėrmjet 30 mijė dhe 500 mijė euro) nga klientėt e nxehtė, qė gjithashtu janė akuzuar pėr shpėrdorim milionash, e tė cilėt pak a shumė janė liruar nga ndjekja e mėtejme, apo se do tė shpėtojnė me dėnime tė lehta pėr vepra banale. Por, po qe se vėrtetohet se ky njeri ka vepruar kėshtu, pa fije etike dhe nė kundėrshtim tė plotė me ligjin qė ėshtė bėrė leckė qė shkelet e shqyhet qysh dhe kujt ti teket, kjo do tė thotė se ata qė janė pėrpjekur ta blejnė lirinė e tyre do tė mund ta humbin pėr njė kohė shumė tė gjatė, sepse tash mund tė ngarkohen edhe me dhėnie tė ryshfetit.
Por kjo do tė ndodhė vetėm nėse do tė ketė njerėz qė vėrtet besojnė nė punėn qė e kryejnė dhe janė tė bindur se drejtėsia nuk ėshtė punė qė blihet me para. Sepse nėse edhe ky do tė jetė njėri nga ato procese me shumė zhurmė dhe pa rezultat, atėherė cili ėshtė qėllimi i ekzistencės sė sistemit gjyqėsor nė kėtė shtet ku dikush si Nazim Bllaca, vrasės i vetėdeklaruar, bėhet hero, sepse e tregon se kush janė porositėsit dhe vrasėsit e tjerė. Pak ka rėndėsi qė ky kėtė e bėn, sepse i kishin mbetur para borxh. Kjo me siguri nuk ėshtė ajo pėr tė cilėn i kanė humbur jetėt fytyrat e njoma nga fotografitė nga fillimi i kėtij teksti.
E as heronjtė e Koshares, tė cilėt sivjet mbetėn pa iu shėnuar dita e tyre, ngase Presidenca u deklarua se nuk ka para pėr organizimin e tillė. Nuk e di se cila ėshtė kostoja e atij manifestimi, por cilado qė tė ketė qenė, e ka merituar tė pėrkrahej. Mė pak mėditje shėtitjeje nėpėr botė, do ta mundėsonin financimin e ngjarjes, fundja kėto shpenzime dalin nga linja e njėjtė buxhetore. Pra, nėse kjo kryetare beson se nuk duhet pėrkrahur kėto aktivitete, atėherė gjithsesi do tė duhej ta propozonte miratimin e njė ligji qė do ta rregullonte ēėshtjen e organizimit tė manifestimeve tė tilla dhe do ta siguronte buxhetin pėrkatės. Ashtu siē do tė duhej menduar pėr formėn institucionale tė zgjidhjes sė ndėrtimit tė njė memoriali pėr kėta dėshmorė diēka e ngjashme me memorialin e Reēakut, ta zėmė, me fytyra, e emra dhe mbiemra... sepse ata nuk kanė luftuar pėr vete... dhe gjithsesi ua kemi borxh njė respekt tė veēantė... e posaēėrisht kur e dimė se sa parja shkon kot, e qė kush nuk e merr vesh as pėrse.
Larg tė gjitha kėtyre ngjarjeve kėtė javė na ishte kryeministri, i cili u nis nė udhėtim pėr nė Amerikė qė nga e premtja e shkuar, me paralajmėrimin se ftesa i kishte ardhur nga Shtėpia e Bardhė. E huqi edhe arrestimin e Mustafit, qė tash kėrkon ndėrhyrjen e Thaēit nė procesin e tij, por e huqi edhe njė letėr-qarkore nga ministri i tij i Shėndetėsisė, i cili kėrkon nga drejtori i QKUK-sė qė gratė me shamia tė kontrollohen nė Gjinekologji vetėm nga mjeket femra. Nuk e di nėse kėrkesa pėrfshiu edhe klinikat e tjera, por njė kėrkesė e kėtillė do tė thotė se nesėr do tė na lajmėrohet me kėrkesėn qė tė gjithė pacientėt qė bartin trifėrtalka tė kontrollohen nga mjekė qė bartin tesha identike, dhe qė natyrisht tė jenė vetėm tė gjinisė mashkullore.
Kėsaj, nė botėn bashkėkohore i thonė diskriminim me mend nė kry. Sėrish vijmė nė situatėn kur dikush tjetėr, nė kėtė rast njė mashkull, flet nė emėr tė grave, pėr ta kėrkuar realizimin e tė drejtave tė tyre. Kėrkesa si kjo, e ardhur nga njė mjek, nė fakt paraqet shkeljen e etikės mjekėsore, si dhe shtytje qė tė shkelet Betimi i Hipokratit sepse secili mjek duhet ti japė ndihmė pacientit pavarėsisht kush ėshtė dhe ku ėshtė. Dreqi e marrtė, madje edhe nė luftė, mjeku i shikon njerėzit si pacientė e jo si armiq apo kategori qė nuk duhet prekur. Ėshtė tejet dėshpėruese qė nė kohėn kur sistemi shėndetėsor ėshtė nė kolaps, pėr shkak tė organizimit tė keq dhe abuzimit me ligjin e dykuptimtė, qė preokupim tė jetė ky, e qė tė meritojė njė letėr-qarkore tė kėtij lloji.
Mbase pas PHOTO-OP-it* tė dėshtuar me Obaman dhe vizitės relativisht tė kotė nė Amerikė, nė pėrcjellje edhe tė ministres sė Integrimeve Evropiane (mbase do ti integrojė amerikanėt nė Evropė, edhe kėta me ndonjė fusnotė speciale), kryeministri do tė ketė kohė tu kushtohet kėtyre problemeve tė imėta, qė mbase nuk kanė ndonjė rėndėsi pėr tė, por qė popullit ia ngufasin frymėn. Popull i cili ende nuk dorėzohet dhe vazhdon tė heshtė, ani qė kėtė qė po e pėrjeton ėshtė shumė mė e dhimbshme se shumėēka, sepse dhimbjen po ta shkakton i yti
Kurti letėr NATO: Shqiptarėt e Mitrovicės tė pasigurtė, KFOR tė marrė masa (http://www.sot.com.al/index.php?option=com_content&view=article&id=28886:kurti-leter-nato-shqiptare-e-mitrovices-te-pasigurite-kfor-te-marre-masa&catid=234:3-lajmet-kryesore-rajoni&Itemid=484)
Publikuar te Merkuren, 11 Prill 2012 Shkruar nga SOT NEWS
http://www.sot.com.al/cache/multithumb_thumbs/b_115_98_16777215_0___images_4RAJON_albin-kurti-fotto.jpg (http://www.sot.com.al/images/4RAJON/albin-kurti-fotto.jpg)
Pas ngjarjeve tė fundit nė Mitrovicė, kryetari i Lėvizjes Vetėvendosje Albin Kurti, i ka dėrguar njė letėr Sekretarit tė pėrgjithshėm tė NATO-s, Anders Fogh Rasmussen dhe Komandantit tė Pėrgjithshėm tė KFOR-it, gjeneral Erhard Dreės. Ndėr tė tjera nė letėr Kurti thekson se populli i Kosovės ėshtė shumė i shqetėsuar nga pėrkeqėsimi drastik i situatės sė sigurisė. Ata janė pa mbrojtje institucionale dhe nėn mėshirėn e strukturave ilegale tė Beogradit, tė cilat vazhdojnė tė pėrdorin forcėn pėr tė frikėsuar shqiptarėt qė ti braktisin shtėpitė e tyre, shprehet kreu i lėvizjes Vetėvendosje nė letėr.
Letra e plotė e Albin Kurtit:
Tė shtunėn mbrėma, nė zonėn e Tre Rrokaqiejve nė veri tė Mitrovicės, Selver Haradinaj (38 vjeē), u vra nė njė sulm terrorist me bombė nė shtėpinė e tij, me ērast mbetėn tė plagosur edhe gruaja dhe katėr fėmijėt e tij.
Gjatė javėve tė fundit, Serbia ka arrestuar arbitrarisht pėrfaqėsues tė sindikatės sė pavarur tė metalurgėve tė Kosovės, ka ekstraduar njė ish-ushtar tė UĒK-sė nga Zvicra, dhe javėn e kaluar xhandarmėria serbe ka kidnapuar dhe poshtėruar dy policė tė Kosovės, brenda kufirit tonė. Policėt u liruan pasi qė u lanė dy ditė pa ushqim dhe pasi armėt e tyre dhe shenjat identifikuese tė Policisė sė Kosovės u ishin hequr.
Populli i Kosovės ėshtė shumė i shqetėsuar nga pėrkeqėsimi drastik i situatės sė sigurisė. Nga ne kėrkohet tė qėndrojmė "tė qetė", por ne nuk mund tė jemi tė qetė, duke qenė nė dijeni tė cenueshmėrisė sė skajshme tė shqiptarėve qė jetojnė nė veri tė Mitrovicės.
Ata janė pa mbrojtje institucionale dhe nėn mėshirėn e strukturave ilegale tė Beogradit, tė cilat vazhdojnė tė pėrdorin forcėn pėr tė frikėsuar shqiptarėt qė ti braktisin shtėpitė e tyre. Shumica e tyre janė larguar qė nga viti 1999, ndėrkaq pas sulmit tė fundit terrorist shumė nga ata qė kanė mbetur janė duke menduar pėr ta bėrė njė gjė tė tillė. Strategjia e strukturave ilegale tė Serbisė e cila ka filluar qė nga periudha e luftės, ėshtė pėr tė ndryshuar pėrbėrjen e popullsisė qė jeton nė veri tė Mitrovicės, duke krijuar njė realitet tė ri nė terren. Prandaj incidentet ka gjasa tė vazhdojnė, pėr tė ndėrtuar njė de-facto situatė atje, para fillimit tė bisedimeve tė paralajmėruara pėr veriun e Kosovės.
Strategjia e hapur e strukturave kriminale e tė paligjshme pėr tė spastruar veriun nga popullsia joserbe vetėm sa ėshtė inkurajuar nga heshtja dhe mosveprimi i institucioneve pėrgjegjėse tė sigurisė nė Republikėn e Kosovės.
KFOR-i ėshtė akoma pėrgjegjės pėr ofrimin e njė mjedisi tė sigurt pėr tė gjithė popullin e Kosovės. Prandaj me anė tė kėsaj letre ju kėrkoj qė tė merrni masa tė menjėhershme pėr ti vendosur forcat e KFOR-it pėr tė parandaluar incidentet e mėtutjeshme qė mund tė ndodhin. Ėshtė jetike tė veprohet tani, pėr tė ofruar siguri pėr tė gjithė, dhe pėr tė bėrė tė mundur qė Kosova tė jetė njė shtet i sė drejtės.
Strukturat ilegale dhe kriminale tė Serbisė nuk duhet tė lejohen qė tė lėnė akoma jetimė nė Mitrovicė apo kudo tjetėr nė Kosovė.
Ish ambasadori amerikan ne Shqiperi Withers, letėr shqiptarėve
Nga Korresp. 24-ore.com (http://24-ore.com/index.php/author/maqo/) 10/04/2012 08:12:00
http://24-ore.com/thumbnail.php?file=Bota/Amerika/uithers_41_904252725.jpg&size=article_medium
Ish-ambasadori Amerikan John Withers i drejtohet sėrish shqiptarėve me njė tjetėr letėr tė hapur pėrmes Top Channel. Withers shprehet dakord me pesė pikat e deklaratės se Departamentit tė Shtetit, por shton se ajo deklaratė nuk preku thelbin e shqetėsimeve tė tij, gėrryerjen e demokracisė dhe keqqeverisjen.
Mė poshtė letra e plotė e zotit Withers pėr publikun shqiptar:
Tė dashur miq!
Po ju shkruaj pėr tė komentuar mbi njė deklaratė tė Departamentit tė Shtetit tė disa ditėve mė parė, e cila mund tė ketė shkaktuar disa keqperceptime lidhur me pikėpamjet e mia pėr Shqipėrinė. Unė vetė nuk kam marrė ndonjė njoftim formal lidhur me deklaratėn dhe pėr pasojė mė duhet tė pėrdor informacion qė e kam marrė tėrthorazi.
http://top-channel.tv/images/thonjeza.png
A besoni se qeveria juaj ėshtė vėrtet demokratike? A besoni se ajo vepron nė interesin tuaj? A besoni se ju thotė tė vėrtetėn? A besoni se gjykatat japin drejtėsi pėr tė gjithė?...
John L. Withers II
Ish-ambasador i SHBA-sė nė Tiranė
Edhe pse deklarata ofron vetėm informacion qė tashmė ėshtė publikisht shumė i mirėnjohur, dėshiroj tė sigurohem qė asnjė prej jush tė mos besojė gabimisht se unė kam qėndrime qė nė fakt, nuk i kam apo qė paskam thėnė gjėra qė unė nė fakt nuk i kam thėnė.
Deklarata e Departmamentit ngre pesė pika. Dėshiroj ta trajtoj secilėn prej tyre me radhė. Deklarata pohon qė:
Pikėpamjet e mia janė tė njė qytetari privat: kjo ėshtė absolutisht e vėrtetė, siē e kam bėrė gjithmonė tė qartė, si nė fjalėt e mia drejtuar medias shqiptare ashtu edhe nė fjalimet qė mbaj kėtu nė Amerikė.
Pikėpamjet e Ambasadorit Arvizu pėrfaqėsojnė pozicionet zyrtare tė qeverisė sė SHBA: edhe kjo ėshtė absolutisht e vėrtetė. Alexander Arvizu ėshtė Ambasadori Amerikan nė Shqipėri. Ėshtė ai qė flet nė emėr tė qeverisė amerikane.
SHBA mbėshtesin fort Shqipėrinė si anėtare e NATO-s: Po kėshtu edhe unė. Nė fakt, gjatė qėndrimit tim si ambasador nė Shqipėri, nuk ka pasur asnjė ēast mė tė mrekullueshėm se sa ditėn kur Shqipėria u ftua nė aleancėn e NATO-s. Sot, heroizmi i ushtarėve shqiptarė nė operacionet e NATO-s - ashtu si trimėria e Kapitenit Vogli dhe Nėntetarit Peci nė Afganistan mė bėn shumė krenar.
SHBA mbėshtesin fort aspiratat e Shqipėrisė pėr nė BE: Unė besoj vendosmėrisht qė hyrja e Shqipėrisė mė nė fund nė BE do tė ishte njė arritje e jashtėzakonshme pėr vendin tuaj dhe pėr Europėn. Pikėrisht pėr kėtė arsye, raporti i fundit i progresit i BE-sė pėr Shqipėrinė ishte aq zhgėnjyes dhe pse ka rėndėsi jetėsore qė Shqipėria tia ripėrkushtojė veten pėrmbushjes sė kritereve tė BE-sė.
Qeveria dhe opozita duhet tė punojnė nė mėnyrė bashkėpunuese dhe tė pėrgjegjshme pėr tė zgjidhur mosmarrėveshjet e tyre politike dhe pėr tė qeverisur nė interesin kombėtar: Unė mendoj se ka rėndėsi kritike qė udhėheqja juaj politike tė kapėrcejė, kėtu po citoj intervistėn time tė fundit, ndasia qė mbizotėron aktualisht mes dy partive kryesore politike njė ndasi aq e hidhur sa e ka bėrė qeverisjen, pėr tė mos pėrmendur reformat pėr tė cilat vendi ka aq shumė nevojė - thuajse tė ndalojnė.
Nė pėrmbledhje, unė nuk kam problem me asnjė prej ēėshtjeve tė ngritura nė deklaratėn e Departamentit. Nė fakt, jam nė njė mendje me tė pesta pikat. Megjithatė, deklarata nuk trajton pikėn qėndrore tė shqetėsimit tim, atė mbi tė cilėn edhe kam pėrqendruar fjalėt e mia nė tė kaluarėn: gėrryerja e demokracisė nė Shqipėri. E thėnė thjesht, frika ime ėshtė qė nė pak duar po pėrqendrohet tepėr pushtet; qė, nėn trysninė e paepur tė qeverisė, institucionet e pavarura qė janė kyēe pėr tė ruajtur praktikat demokratike, sundimin e ligjit, madje edhe zgjedhjet e ndershme, janė dobėsuar seriozisht; qė lufta pėr tė ruajtur pushtetin e ka eklipsuar qeverisjen si pėrparėsi tė qeverisė; dhe qė, nėse vazhdojnė prirjet e tanishme, Shqipėria ka rrezik tė bjerė nė atė lloj sundimi tė tė fortit qė ka qenė edhe tragjedia e rajonit tė Ballkanit gjatė gjithė historisė sė tij.
Kėto janė pikėpamjet e mia dhe mė lejoni tė ritheksoj, janė pikėpamjet e mia si njė qytetar privat amerikan. Por, nė njė perspektivė mė tė gjerė, pikėpamjet e mia dhe, nė fakt, ato tė cilitdo vėzhguesi tė huaj, zyrtar apo jo as nuk i afrohen pėr nga rėndėsia pikėpamjeve tuaja, pikėpamjeve tė popullit shqiptar.
A besoni se qeveria juaj ėshtė vėrtet demokratike? A besoni se ajo vepron nė interesin tuaj? A besoni se ju thotė tė vėrtetėn? A besoni se gjykatat japin drejtėsi pėr tė gjithė? A besoni qė qeveria i merr vendimet tregtare dhe ekonomike nė mėnyrė transparente? A besoni se po e lufton seriozisht korrupsionin dhe nepotizmin? A besoni se po miraton politika qė do tju sjellin vende pune dhe do tė krijojnė mundėsi pėr fėmijėt tuaj? A shihni nga e ardhmja me shpresė dhe optimizėm apo me pesimizėm dhe dėshpėrim?
Kėto janė vetėm disa prej pyetjeve qė shtrohen pėrpara jush dhe tė cilave mund tiu pėrgjigjeni vetėm ju.
E vlerėsoj kėtė mundėsi pėr tė ndarė pikėpamjet e mia me ju, miqtė e mi shqiptarė. Edhe pse disa mund tė mos jenė nė njė mendje me sinqeritetin tim, ju premtoj qė do tė them gjithmonė tė vėrtetėn ashtu siē e shoh.
Pėrshėndetjet mė tė pėrzemėrta pėr tė gjithė ju!
Miku juaj,
John L. Withers, II
Lufta shqiptaro serbe , armėpushim njė shekullor i pa shpallur
Ja faza e parė zgjdhjes sė ēėshtjes tė pazgjidhur nė mesė tė neve shiptarėve dhe serbėve : *** Sė pari Beogradi ta njoh Kosovėn si shtetė sovran , i pavarur duke respektuar integritetin territorial dhe nė kėto kufinjė sikur qė jan dhe tek pastaj tė fillojn bisedimet qė jan tė pashmangshme shqiptaro-serbe jo si dy popuj mė tė mdhenjė nė kėtė pjesė tė ballkanit por pėr shkakė qė ishim mė shumė se njė shekull nė njė luftė herė tė shpallur , herė ta pa shpallur por qė realisht ku kėtė na vėrtetojn fakte qė ka egzisituar kjo luftė .Ne shqiptarėt kemi bėrė shumė aksione dhe kemi organizuar shumė beteja kundėr mbretėrive , carėvė por edhe ushtarėvė , xhandarėve serbė dhe aparatit shtetėror qė ka ushtruer dhun kundėr neve shqiptarėve . Por dihen dhe dallohen botėrisht qė ne shqiptarėt kemi bėrė dy lufta nga dy ushtri tė armatosura kundėr forcave serbe tė Beogradit . si ; - Lufta e Armatosur e Ushtrisė Ēlirimtare tė Kosovės dhe - Lufta e Armatosur e Ushtrisė pėr Ēlirimin e Medvegjės , Bujanocit dhe Preshevės . Deri mė sot , dihen dhe pranohen kėto bisedime tė niveli mė tė lartė nėn organizimin dhe monitorimin e ndėrkombėtarėve , si - Bisedimet nė Rambuje , nė dy ruande ,
- Bisedimet nė Vjen , e .. . nė disa runde pėr gjetjen e statusit pėrfundimtar tė kosovės ,
- Marrėveshja e Konēulit ,
- Kurse Marrėveshja ushtarako - teknike e Kumanovės ishte mbajtur , por pa prezencėn e shqiptarėve por ishte organizuar dhe lidhur pėr dhe nė interes tė neve shqiptarėve .
Por , marrėveshja e radhės duhet tė quhet - marrėveshja miqėsore shqiptaro serbe . Mendojm se kjo marrėveshje nuk duhet tė zgjatet edhe mė tej , por tė pregaditet dhe mbahet para vitit 2020 . Kėshtu kemi pengesa serioze tė shumta .
Kėshtu ne shqiptarėt dhe serbėt nė radhė tė parė , se jemi duke e penguar njėri tjetrin por edhe popujt nga ish ngrehina artificial e quajtur Jogosllavi , Ballkanin dhe Europėn .
Serbia duhet tė kushtėzohet qė sė pari tė bėj marrėvshjė paqėsore me ne shqiptarėt e pastaj tė marrė ftesėn pėr nė Europ .
- Por pasi Beogradi ta njoh Kosovėn shtetė dhe Republika e Kosovės tė pranohen nė OKB , mendojm qė bisedimet tė vazdojn pėr arritjen e njė marrėvshje historike nė mesė tė dy popujve mė tė mdhenjė . Nėse arrijn kompromise , koncenzus , si : - Pėr shkėmbim poullate , apo - Pėr shkėmbim territorri , kjo mundė tė bėhet jo me forma tė luftės , presioneve e formave tjera tė shekujve tė kaluar por nė ujdi dhe dakordim tė pėrbashkėt . Por Beogradi , duhet :
-
Tė kėrkoj falje publike dhe deklarim me shkrim , si : - Nga qeveria e Serbisė , - Nga parlamenti i Serbisė , - Nga shoqata e shkrimtarėve dhe organizmave tjer qė nxitėn dhe thurrėn tė pavėrteta kundėr neve shqiptarėve , - Nga Akademia e shkencės dhe arteve dhe - Nga kisha ortodokse serbe . Po ashtu , - Tė paguaj dėmet e kuftė dhe shkatrrimet dhe pėr gjenocidin dhe dėbimin qė ka ushtruar kundėr neve shqiptarėve pėr mė shumė se njė shekull , - Tua njohė tė drejtat individuale dhe kolektive shqiptarėve nė Medvegjė , Bujanoc , Preshevė - Tė mosė shtirret Serbia si shtet i dėmtuar por si shtet agresor dhe fajtor nė ish federatėn e jugosllavisė - Pronat e shqiptarėve qė kan mbetur vakėf si nė Vranjė , Leskoc , Toplicė e Nishė tua kthej pronarėve tė ligjėshėm - Tė ndalohet pėrvestimi dhe nacionalizimi i pronave , pasurisė sė shqiptarėve pas luftės sė dytė botėrore si nė qytete Beograd , Nish , Toplicė , Leskoc - Beogradi tė pranoj tė ngriten dy pėrmendore tė larta , ai formė tė pllakės pėrkujtimore njė afėr Nishit dhe njė nė Vranjė kushtuar tė gjithė tė rėnėve , tė dėbuarve tė dhunės si tė shpėrngulurtshqiptarė tė detyruar nga kėto pjesė . Pllaka e mermerit apo granitit tė lejohet tė ngritet nė vende publike /shtetėrore qė kėto vende tė jen tė mbrojtura edhe nga institucione ndėrkombėtare tė monumenteve kulturoro-historike qė mbrohen dhe jan nėnė pėrkujdesje tė tyre . Kėtė do ta kėrkonte me shkrim pėr momentin Tirana zyrtare pasi ka nė Beograd ambasadorin fuqiplotė tė akredituar . Serbėt duke mos lejuar qė Republika e Kosovės tė shtri ligjin , kushtetutėn , ndikimin , autoritetin , integritetin dhe sovranitetin territorial nė dy pika kufitare nė pikėn njė dhe tridhjetė e njė . Kjo situatė qė rrugėt mbesin tė barrikaduara. Me tė lajmėruar nė media tė shkruara dhe elektronike tė lideritė tė minoritetit serbė tė Mitrovicės Oliver Ivanoviq pėr shpalljen e pavarėsis sė veriut . Nė opinionin e hapsirave tona shqiptare sikur u ngutėn me deklarata bombastike qė ne shqiptarėt nga Komuna e Medvegjės , Bujanocit dhe Preshevės duhet tju pėrgjigjemi dhe tė ngutemi dhe tė shpallim pavarėsin . Jan tė dėmshme dhe tė papėrgjegjshme , disa deklarata kohėt e fundit tė disa subjekteve dhe deputetėve . U ngutėn dhe harruan shumė qė ne shqiptarėt kemi tė mbajtur referendumin para dy dekadash . Deri mė tash janė katėr elemente , veprime qė kanė peshė edhe me aktet mė tė larta ndėrkombėtare qė ne shqiptarėt nga Komuna e Medvegjės , Bujanocit dhe Preshevės kemi bėrė dhe po bėjm pėrpjekje tė vazhdueshme qė tė dallohemi , tė fomojmė njė identitet tė veqantė ton , si : - Referendumi i mbajtur mė 1 e 2 mars 1992 ,
- Me organizimin dhe formimin e UĒPMB-sė ,
- Marrėveshjen e Konēulit dhe
- Disa seanca tė pėrbashkėtė tė gjithė kėshilltarėve Komunal tė tė tri kuvendeve komunale , ku kan nxjerrė deklarata dhe platformė tė pėrbashkėt politike .
***
Ne shqiptarėt nga kjo krahinė jemi pėrcaktuar qė para njėzet viteve , qė as disa popuj konstituiv tė RSFJ-sė nuk kishin as ide , koncept , platforme e strategji pėr vetėn e tyre si qė jan Malaziasėt dhe Maqedonėt . Por edhe hungarezėt nė Vojvodinė , Boshnjakėt nė Sangjak , Bullgarėt nė Timokun Lindor . Nė momentin historik kur ėshtė organizuar me suksese referendumi ne kishim shumė mė herėt se disa komunitete . Ne shqiptarė jemi nė tokat tona ku 1246 kilometra katror tė tri komunave ėshtė territor qė pėrbėn ky rajon .
28.11.2011
TERRORI KOMUNIST MBASI PUSHTUAN SHQIPĖRINĖ MĖ 1945 MBAS LUFTĖS CIVILE
Nga Bedri Blloshmi
http://news.albemigrant.com/cutenews/data/upimages/libri_blloshmit.jpgAutori ėshtė autori i librit "Fabrikimi i vdekjes"
Partizanėt dhe ballistėt bėnė njė marrėveshje qė tė bashkėrendonin luftimet e tyre kundėr armikut tė pėrbashkėt. Mė 18 prill 1943 pėr kėtė qėllim nė sopat tė Bėrseshtės pėrfaqėsues nga tė dyja palėt zhvilluan njė takim tė pėrbashkėt. Nė kėtė takim morė pjesė Tuk Jakova, Kadri Hoxha, Luto Leka etj. Ndėrsa si pėrfaqėsues tė Ballit Kombėtar ishin pėrfaqėsuar nga Haki Blloshmi, Nezir Muzhaqi, Hasan Bej velēani etj. Kjo marrėveshje me komunistėt u kthye nė luftė civile dhe mė 7 mars 1944 u vra pabesisht nga terroristėt komunist komandanti i ēetės Haki Blloshmi bashkė me tė vėllanė dhe tre Blloshmė tė tjerė. Aty nė atė masakėr u vranė 37 burra nacionalist. Ndėrsa mė vonė, nė kohėn kur komunistėt pushtuan Shqipėrinė, nė fillimet e vitit 1945, filluan terrorin mbi nacionalistėt e mbetur gjallė.
Ja dhe njė fakt nga komunistėt se si i dėnonin.
Lexoni vendimin pėr dėnimin me vdekje (pushkatim) tė komandantit tė Ballit qė mbante gradėn e majorit Nezir Muzhaqit.
GJYKATA E NALTĖ USHTARAKE
Nr. i Vendimit 200
P R O C E S V E R B A L
Gjykata e Naltė Ushtarake e formueme prej:
N/Kolonel Gaqo Fkoqi K r y e t a r
Major Frederik Nosi A n t a r
Kapiten I-rė Veledin Zejneli A n t a r
Nė prezencėn e Prokurorit pranė kėsaj Gjykate, Major Myftar Tares dhe me asistencėn e Sekretarit Aspirant Thoma Rinos, sot mė datė 26/VII/1945, mori nė shqyrtim aktet e padis penale kundėr tė dėnuarit NEZIR MEHMET MUZHAQI dhe i Hatixhes, vjeē 26 lindur e banues nė katundin Polis, i cili nė akt gjykimi Nr.79 datė 20 qershor 1945 tė Kėshillit Gjyqėsue Ushtarak pranė Komandės sė Qarkut TElbasanit ėshtė dėnuar ME VDEKJE dhe konfiskimin e pasurisė sė tij tė lujtshme e tė pa lujtshme nė bazė tė neneve 14, 15 e 18 tė ligjės Nr. 41 datė 14 janar 1945, mbi organizimin e funksionimin e Gjykatave Ushtarake, mbasi ėshtė cilėsue si kriminel lufte dhe armik i popullit.
G j y k a t a:
Mbasi shqyrtoj process-verbalin e mbajtur prej Komisionit Hetues pėr zbulimin e krimeve tė luftės dhe armiqve tė popullit;
Mbasi studjoj deponimet e dėshmitarėve e tė dėmtuarve qė kanė bėrė sin ė hetuesi dhe para Gjykatės sė Faktit;
Mbasi shqyrtoj proves-verbalin mbi rrjedhimin e Gjykimit para Gjykatės sė Faktit si dhe gjithė shkresat, deklaratat qė ndodhen nė dosje;
Mbasi mori mendimin e Prokurorit tė saj, i cili kėrkon tė vendoset aprovimi I akt-gjykimit tė sipėrme si me vend dhe I bazuem nė ligjė;
Mbasi studjoj ēėshtjen nga pikpamja e faktit dhe e sė drejtės:
O b s e r v o:
NĖ FAKTĖ:
NEZIR MEHMET MUZHAQIN ish njė nga inspironjėsit dhe organizatorėt e organizatės tradhėtare tė Ballit Kombėtar, me anė prapagande dhe agjitacioni, ėshtė pėrpjekut tė futi popullsinė e katundeve tė ndryshme tė rajonit tė tij nė radhėt mercenare tė Ballit dhe ti largojė nga Lėvizja Nacional Ēlirimtare duke i hethur nė luftė kundra saj.
Si personalitet dhe eksponent i Ballit u bė komandant mercenarėsh, dhe ka patur nėn komandėn e tij 250-300 vetė duke qėnė njėkohėsisht i propozuar tė mbajė gradėn Major; Ka marrė pjesė nė shumė luftime kundra forcave tė lėvizjes nė bashkėpunim me ushtrinė naziste dhe nė kėso rastesh ka provokuar vjedhje, grabitje, plaēkitje e djegėje nė katunde tė ndryshme duke tmeruar popullsinė me vepra terroristike qė bėnte.
Ėshtė provokator i vrajses sė 5 Partizanėve tė Brigatės sė I-rė nė Ēermenikė. Nė Qershorin e vitit 1944 ka vrarė me dorėn e tij Alush Agon sė bashku me dy djemtė e tij asllan e Gjysh nga katundi Velē Mokėr; Gjithashtu ka vrarė nė Librazhd Kasapin Tushi Koci Ambon nga Pogradeci.
Ka vrarė katėr veta tė tjerė duke ekzekutuar dy veta me dorėn e tij dhe dy Gjindarmi i tij qė kishte me vete, pėr tė vetmin shkak se formoj bindje se kėta ishin njerėz tė Lėvizjes.
I ka bėrė pritje njė Batalioni tė Brigadės sė III mė 12 Dhjetor 1943, kur ky Batalion ėshtė hedhur nė Polis, dhe nė luftimet qė janė zhvilluar ndėrmjet fuqive tė Lėvizjes dhe mercenarve ballista qė komandoheshin prej kėtij e qė kishin zėnė pozicione tė favorshme; luftim ky qė zgjati 18 orė rresht, u shkaktua vrasja e 39 vetėve nga ana e fuqive tė Lėvizjes dhe 38 veta janė zėnė robė dhe u janė dorėzuar Gjermanėve.
Nė muajin maj tė vitit 1944 sė bashku me kriminelat Shefki Kreka nga Goliku i Mokrės, Xhevdet Blloshmin nga Bėrzeshta, Aziz Biēakun nga Letmi, Adem Velēanin nga Velēani i Mokrės dhe Haki Sadikun nga Trebinja ka marrė pjesė nė operacionin qė ėshtė bėrė nė katunde tė ndryshme duke shkuar nė katundin Llenge kanė vrarė 30 e ca burra tė gjithė prindėr e vėllezėr Partizanėsh dhe pjestarė dhe simpatizuesa tė Lėvizjes dhe midis tyre dhe babėn e Partizanit Dhimitri Marko tė quajturin Marko Pleshishti.
Ka bėrė kontrollime e arestime te ndryshme nė qytetin e Elbasanit dhe i ka dorėzuar Gjermanėve shumė persona qė I ka arestuar si pjestarė ose simpatizuesa tė Lėvizjes, tė cilėt janė internuar nė fusha tė ndryshme pėrqėndrimi.
Me njė fjalė ka kryer mjaft vepra kriminale kundra popullsisė dhe pjestarėve tė Lėvizjes, ka luftuar vazhdimisht kundėr Ushtrisė Nacional Ēlirimtare, ėshtė pėrpjekur tė mashtrojė popullsinė katundeve pėr ta larguar prej Lėvizjes dhe pėr ti hedhur nė rradhėt tradhėtare tė Ballit, duke i shėrbyer kėshtu me plot vullnet dhe koshiencė tradhėtarėvet dhe okupatorit nazist.
Fajet dhe veprat kriminale qė u sipėr-mendėn janė provuar plotėsisht e nė mėnyrė bindėse nga procedimenti hetimuer i zhvilluar prej Komisionit hetues pėr zbulimin e kriminelėv tė luftės dhe armiqėve tė popullit; nga deponimet e dėshmitarėve dhe tė ankuesavet Koēi Ambos, Kristaq Koēi Ambos, Neki Alush Agos, Nezir Qemal Qyrkut, Bajram Myslimit, Sefer Mahmutit, Demir Lekės, Isuf Vaskut, Jonuz Bishtogut, Veli Gjymengės, Dyle Elezit, Shahin Vlashit, Osman Allės e shumė tė tjerė; nga ankesat deklaratat dhe akt-akuzat e ndodhura nė dosje dhe qe janė dhe qė janė paraqitur nga tė dėmtuarit; nga rrjedhimi I gjykimit para Gjykatės sė faktit dhe nga pohimet e pjesėshme tė bėra prej tij.
NĖ LIGJE:
Akt gjykimi i Gjykatės sė faktit ėshtė i konformuar nė dispozitat ligjore pėrkatėse; gjithashtu dhe ndėshkimi i caktuar kundra tė dėnuarit ėshtė me vend edhe nė proporcion me fajet dhe veprat kriminale tė kryera prej tij.
P r a n d a j :
Gjykata e Naltė nė bazė tė nenit 31 tė Ligjit Nr. 41 dat 14 Janar 1945 (tė Ligjit Nr.41 dhuhen katėr fjalė) mbi organizimin dhe funksionimin e Gjykatave ushtarake duke pranuar dhe mendimin e ēfaqur prej Prokurorit.
V e n d o s i :
Aprovimin e akt-gjykimit Nr.79 Dat. 20 Qershor 1945 tė Kėshillit Gjyqėsor Ushtarak pranė Komandės sė Qarkut Elbasan, me tė cilin ėshtė vendosur ndėshkimi ME VDEKJE i tė pandehurit NEZIR MEHMET MUZHAQIT, nga katundi Polis tElbasanit, humbjen e tė drejtave tė tij qytetare e politike dhe konfiskimin e pasuris sė lujtshme e tė palujtshme nė bazė tė dispozitavet ligjore nė fuqi.
Tiranė, mė 23/VII/1945.
S E K R E T A R I: A N T A R: A N T A R: K R Y E T A R I
Firma firma firma firma
Kryeministri me gjak turk ndėr vena
Nga Ardian Ndreca Publikuar nė MAPO et kosova tek AlbEmigrant
http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/ardian_ndreca.jpgJemi mėsue me dokrrat senile tė kryeministrit Berisha, i cili mbasi e ka ēue vendin nė buzė tė humnerės, mbasi ka shkatrrue administratėn dhe vetė themelet e shtetit shqiptar me partinė e tij tashma tė privatizueme, ka luksin me na dhanė jo vetėm leksione pėr boronicat dhe kamomilin, por edhe pėr origjinėn e popullit shqiptar dhe pėr pėrqindjet e gjakut turk nė atė shqiptar dhe anasjelltas. Prej vizitės sė fundit nė Turqi u pa se Berisha e ndien veten nji turk europian, prandaj edhe dėshtimi total i integrimit tonė nė Europė duhet pa si pjesė e nji projekt-angazhimi me nji tjetėr tė pėrjashtueme tė famshme prej Europės: me Turqinė. Ka vite tashma qė tre-katėr intelektualė tė frustruem i fryjnė bulshive tue na tregue se otomanėt nuk kanė qenė pushtues por administrues tė Shqipnisė, se sna i kishin fajet ata pėr tė zezat tona, se nė fund tė fundit duhet tė kthehemi, si biri plangprishės, nė prehnin e tyne. Ky mitizim i marrdhanjeve mes shqiptarėve dhe turqve i ka padyshim rranjėt te vetėdija qė shumė banorė tė Republikės sė Shqipėrisė kanė pėr pėrqindjen e gjakut turk nė venat e tyne. Asht e kuptueshme se shekujt e pushtimit otoman nė Shqipni skanė lanė vetėm turqizma, bejte dhe do rrėnoja pa vlerė, por edhe disa rrėnoja morale tė lyeme me varak europian. Nji prej pėrfaqsuesve ma nė zā asht shkrimtari turko-shqiptar Kasam Trebeshina, i cili nė nji libėr tė titulluem Mekami (Prishtinė 1992, 1994), qė pėr ne shqiptarėt asht po aq i ndytė se Mein Kampf-i apo Veprat e E. Hoxhės, i thur lavde Turkut qė erdhi para pesė shekujsh pėr me na qytetnue e me na ba njerėz. Mekami asht nji libėr i ndėrtuem nė rasėn thirrore, ku i blatohen lavde e panegjirikė turkut tė panjohur qė banon thellė nė terrin e nėnvetėdijes sė Trebeshinės. Nė atė libėr arbnorėt dalin injoranta e tė paqytetnuem, tė pazotėt me u zhvillue pa ndihmėn e turkut. Nė ato rreshta tė pėshtirė, ku retorika e Sigurimsit pėrzihet me mllefin e turkoshakut, lufta kundėr turkut quhet faj (f.84), shqiptari thirret qen i pabesė shqiptar! (f.74), kurse Kastrioti quhet rebeli i pabesė (f.94) apo: Ai vagabondi qė bredh si laraska gardh mė gardh! Ai qeni i Kastriotėve! (f.84). Pėr ēudi aradha e pafundme e kritikėve tanė logorroikė, qė zhgrehen dhe ngazėllehen edhe pėr nji tė teshtitun poetike, ka heshtė pėr ketė libėr, nuk asht prekė aspak prej artit qė autori ka derdhė nė ato faqe ku vokativi pėrdėllyes Turku im tė ban efektin e nji shirupi emetik apo bari dyndės! Mos tė harrojmė pra se kėto janė veprat qė u paraprijnė shpirtnisht vizitave tė politikanėve tanė nė Turqi. Tue lanė mėnjianė ēdo lloj pėrbuzjet etnike, racizmit apo urrejtjet pėr nji komb si ai turk, ideja se nė venat tona mund tė sillet gjak asisojit nuk asht aspak entuziazmuese. Otomanėve duhet tu dijmė pėr nderė izolimin qindravjeēar prej Europės. Nė fakt, perpara sė ata tė vinin me na qytetnue prej fushave tė Anadollit, tue pru me vete daulle dhe ēadra, bollgur dhe salep, ne kishim nji kulturė qė na bashkonte me Europėn. Prej trysnisė mbytėse otomane pėr shekuj rresht gjuha jonė mbeti e palavrueme, monumentet e saja humbėn, e ajo vetė u bdar e u bastardue. Qytetet antike u shpėrbane, mermeri i statujave dhe tempujve u dogj pėr me ba gelqere pėr feudalėt, deri gurėt e rrugės Egnatia u zhgulėn pėr me ndėrtue saraje bejlerėsh, mbi tė gjitha shqiptarėt u pėrēanė, koha u ndal nė muzg, dhe asnji gja tė mirė nuk mund ti kujtojmė asaj nate tė gjatė pesėshekullore. Kur Portėn e Naltė filloi me e hangėr dreqi nė Plevnė, ajo sngurroi me i pague fqinjėve tanė damtimet e luftės nė Kongresin e Berlinit me Ulqinin, Plavėn e Gucinė. Madje, si pėr ironi tė fatit delegati i Portės sė Naltė nė atė Kongres, pėrposė Sadullah Pashės, ishte greku Aleksandėr Karatheodoris. Kurrnji pushtim nuk qe ma fatkeq pėr ne sesa ai otoman. Mundena me thanė se nė nandor tė vitit 1912 ne po dilnim prej Mesjetet, tė lodhun e tė drobitun e tue pasė mes nesh njerėz me mendėsi skllevnish, tė mėsuem prej shekujsh me i puth mangėn dhe kambėn pushtuesit. Kurrkush ma mirė se Faik Konica nuk e ka vu nė dukje ketė cungim shpirtnor. Megjithėketė fatkeqsinat tona me Turqinė, zemrėn e ish-Perandorisė, nuk kishin tė sosun. Sapo morėn vesht se Arnautlliku kishte dalė nė vedi, nji mori funksionarėsh tė naltė e tė ulėt nxituen prej shkretinave tė Anadollit me u kthye nė Shqipni e me kapė ndonji copė tokė a zyre me mexhidet e turkut nė brandavekė. Kėta qenė pėr dekada rresht pjesa ma negative e politikės dhe e administratės sė shtetit tė sapolindun. Fatkeqsia tjetėr lidhet me Traktatin e Lozanės (1923), i cili nxiti shpėrnguljen e popullsisė ēame dhe tė shqiptarėve musliman tė Maqedonisė drejt Turqisė. Edhe nė Kosovė punėt nuk ecėn ma mirė. Mbas Luftės sė Parė Botnore, Mbretnia jugosllave detyroi me u shpėrngulė drejt Turqisė nji numėr tė madh banorėsh shqiptarė. Nji marrveshtje e dytė e nėnshkrueme nė vitin 1938 mes Beogradit dhe Stambollit lejoi shpėrnguljen drejt Anadollit tė ma shumė se 300 mijė shqiptarėve. Ndėrkaq nė gjysmėn e viteve 30 shumė familje shqiptare tue mos pranue reformat e Zogut pėr heqjen e ferexheve u shpėrngulėn drejt Turqisė dhe Sirisė, tue vu kėshtu besimin pėrpara kombit. Nė vitet 50 politika e Rankoviqit nė Kosovė dhe Maqedoni do tė shpėrngulte drejt Turqisė, falė traktatit tė nėnshkruem me qeverinė turke nė vitin 1953, ma shumė se 250 mijė shqiptarė tė kamufluem si turq. Flitet se si pasojė e mėrgimeve, shpėrnguljeve masive, emigrimeve ekonomike nė Turqi ka rreth 5 milionė turq qė dikur kanė qenė shqiptarė, por falė pėrqafimit fatal me Turqinė kanė humbė ēdo karakter kombtar dhe janė shpėrbā. Nė gjithė kėto shpėrngulje ka luejt nji rol thellėsisht antikombtar nji pjesė e klerit musliman tė Kosovės, i cili nė vitet 50-60 nxiste shqiptarėt me u shpallė turq dhe me u shpėrngulė nė Anadoll. Jam i sigurt se Berisha i din mjaft mirė tė gjitha kėto fakte, pse asnji faj apo gabim i tiji politik nuk varen prej padijes. Po pse shpraz atėherė kėto palavina diplomatike sa herė qė ka nė krah flamurin me yll e hanė? Si dhelpėn e vjetėr qė asht, ai i ka ra nė erė se Turku mundet me i dhanė mbėshtetje ndonji formacioni tė ri politik tė djathtė dhe kėshtu ka nxitue nė Stamboll me ba kėto pėrbetime qesharake tue luejt me retorikėn e tij levantine deri edhe me gramatura gjakut. Berisha ndėr tė tjera ftoi Erdoganin nė Tiranė pėr festimet e 100-vjetorit tė pamvarisė. Do tė ishte e vetmja gja me vend gjatė kėsaj vizite shtetnore, nė qoftė se ftesa pėrmban kėrkesėn qė Kryeministri turk ti kėrkojė falje shqiptarėve pėr gjenocidin pesėshekullor qė pararendėsit e tij kanė ba nė Shqipni. Gjithsesi, linja neo-otomane asht transversale e smund ti mveshen tė gjitha Berishės. Nė nji llogore me tė gjinden edhe shumė prej kinse kundėrshtarėve tė tij, e kam fjalėn pėr disa intelektualė, produkte finale tė zuzarisė topitėse tė enverizmit shqiptar tė viteve 80. Berishės i intereson vetėm pushteti, atyne tjerėve u intereson edhe kthimi me fytyrė nga Bosfori. Tė dyja palėt do tė duhet ta marrin pėrgjegjen e meritueme nė zgjedhjet e ardhshme politike, nė mėnyrė qė kjo retorikė e neveritshme 20-vjeēare tė marrin fund nji herė e mirė. http://www.mapo.al/2012/04/07/kryeministri-me-gjak-turk-nder-vena/ (http://www.mapo.al/2012/04/07/kryeministri-me-gjak-turk-nder-vena/)
NDĖRROI JETĖ MAJK UALLES GAZETAR AMERIKAN ME FAMĖ BOTĖRORE
Nga Frank Shkreli http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Majk_Ualles-208x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Majk_Ualles.jpg)Mike Wallace
Majk Ualles (Mike Wallace), gazetari veteran dhe njėri prej korrespondentėve mė tė dalluar gjatė disa dekadave nė Shtetet e Bashkuara, ndėrroi jetė tė Djelėn nė moshėn 93 vjeēare. Pjesėn mė tė madhe tė karjerės sė tij ai e kaloi nė rrjetin e televizionit amerikan CBS, si korrespondenti dhe intervistuesi kryesor i programit tė famshėm 60 Minuta, i cili edhe sot mbetet programi mė popullor lajmesh nė television. Gjatė njė karjere prej pothuaj shtatė dekadash, Majk Ualles intervistoi me qindra pėrsonalitete tė shquara botėrore dhe amerikane, pėrfshirė presidentė e kryeministra, mbretėr, gjeneralė, shkrimtarė e artista, yje tė fushave tė ndryshme, pėrfshirė edhe Holivudin. Por ai nuk linte pas dore as njerėz mė pak tė famshėm, por tė dyshimtė pėr veprimtaritė e tyre dhe pėr mėnyrėn e grumbullimit tė pasurisė. Pėr tė gjithė ata qė kishin diēka pėr tė fshehur nga publiku, pa marrė parasyshė sė ēfarė pozite kishin nė administratėn qeveritare e shtetėrore ose nė shoqėri nė pėrgjthėsi, fjalėt mė tė tmershme qė mund tė dėgjonin ishin, Ka ardhur Majk Uales pėr tu intervistuar.
Rrjeti televiziv CBS pėr tė cilin punoi aq gjatė, nė njoftimin me rastin e vdekjes se tij, tha se gazetari Ualles kishte dhėnė njė ndihmesė tė jashtzakonshme pėr gazetarinė dhe e cilėsoi atė si njė forcė me ndikim tė industrisė televizive. Si korrespondenti kryesor i programit popullor televiziv 60 Minuta, Majk Ualles admirohej pėr stilin dhe teknikėn e tij por edhe ia kishin frikėn ata tė cilėt i intervistonte pėr stilin e tij tė ashpėr e tė pamėshirshėm prej prokurori, si tė thuash. Kryetari i rrjetit televiziv CBS, Zoti Xhef Fejger nė pronocimine tij me rastin e vdekjes sė tė ndjerit Ualles, tha se pa Majk Ualles nuk do tė ekzistonte programi 60 Minuta, duke shtuar se thjeshtė nuk kishte ndonjė korrespondent tjetėr televizioni me aq shumė talente. Pothuajse nuk ishte i rėndėsishėm subjekti qė mbulonte ai, ajo qė kishte rėndėsi ishte fakti se ēfarė pyetjesh bėnte ai, personave qė intervistonte.
Historiani i televizionit Ran Sajmon komentoi pėr gazetėn Uashington Post se Majk Ualles, hapi rrugėn e mėnyrės se si duhet tė bėhet gazetaria investigative nė televizion duke gjurmuar pėr fakte dhe duke bindur, nė kėtė mėnyrė, shikuesit dhe dėgjuesit tė cilėt idnetifikoheshin me tė dhe i besonin atij, se ai ishte njė njėri qė pėrfaqėsonte interesat e tyre.
Ai admirohej , por edhe kritikohej pėr stilin e tij tė ashpėr tė intervistuarit, stil i cili mund tė trondiste dhe frikėsonte figurat politike e publike dhe tė sfidonte diktatorėt mė tė fuqishėm, anė e mbanė botės. Kolegu i tij nė programin 60 Minuta, Stiv Kroft i tha agjencisė sė lajmeve Asociejted Pres se Majk Ualles ishte intervistuesi mė i mirė nė televizion
dhe se pėrveē Eduard Murrov (njė ikonė tjetėr e gazetarisė amerikane) nuk besoj ka njeri tjetėr qė tė ketė patur influencė mė tė madhe nė pėrcaktimin e gazetarisė televizive.
Nė njė intervistė, Majk Uallese e pat cilėsuar mėnyrėn e tij tė intervistuarit si njė vijė e zbehtė midis sadizmit dhe kuriozitetit intelektual. Dhe se sekreti i suksesit tė intervistave tė tija ishte pėrgatitja mė pėrpara. Unė jam i armatosur me faktet kėrkimore, thoshte ai.
Ndėr figurat e shumėta botėrore qė intervistoi Majk Ualles ishte edhe Ajatolla Khomeini mė 1979 gjatė krizės amerikano-iraniane, qė ishte njė intervistė konfrontuese gjatė sė cilės ai e pyeti Khomeinin se ēmendonte ai pėr deklaratėn e presidentit egjiptian Sadat, qė e kishte quajtur atė tė ēmendur. Mė vonė Ualles intervistoi presidentin rus Vladimir Putin duke e sfiduar atė me deklaratėn se nė Rusi nuk kishte demokraci tė vėrtetė. Ai ishte gjithashtu i ashpėr edhe ndaj sjelljeve private dhe publike tė politikanėve amerikanė tė tė gjitha ngjyrave. Gjatė skandalit Uotergejt nė fillim tė 1970-ave ai pat intervistuar kėshilltarin e lartė tė presidentit Nikson dhe i lexoi atij njė listė tė gjatė akuzash pėr krime tė ndryshme tė administratės. Tė gjitha kėto, i tha ai kėshilltarit tė lartė tė Shtėpisė sė Bardhė, nga administrata e Riēard Niksonit qė pretendon tė jetė zbatuese dhe mbrojtėse e ligjit.
Me njė rast ai u pyetė se megjithėse kishte intervistuar me qindra personalitete botėrore, a i kishte mbetur ndonjė personalitet qė do tė dėshironte ta kishte intervistuar. Ai u pėrjgegj pa mėdyshje duke thėnė se i kishte mbetur merak tė intervistonte Papa Gjon Palin e Dytė, pasi sipas tij, ai ishte njė njeri i renesancės, atletė, dramaturg, akademik, njė person me mendime kontraversiale mbi ēėshtje shoqėrore e shpirtėrore, por nuk munda kurrė tė siguroja njė intervstė me tė.
Majk Ualles ishte i famshėm, siē ishin tė famshėm edhe figurat dhe personalitetet botėrore qė ai intervistonte. Gjatė karjerės sė tij tė gjatė, ai fitoi ēmimet mė tė larta tė industrisė gazetareske e televizive dhe siguroi reputacionin e njė gazetari i cili kėrkonte tė vėrtetėn e fshehtė dhe pasi e zbulonte, ua paraqiste atė afėr 40-milionė shikuesve ēdo tė Djelė mbrėma, pėr pothuaj njė gjysėm shekulli. Sipas Barbara Uolters, njė tjetėr intervistuese me famė dhe konkurrente nė rrjetin televiziv ABC tha nė njė program kushtuar Majk Ualles se, intrevistuesi mė i mirė nė televizion nė tė kaluarėn, tani dhe ndoshta edhe nė tė ardhmen, ėshtė Majk Ualles.
I ndjeri Majk Ualles ishte unik nė shumė pikpamje. Nė mbrojtje tė parimeve tė tija, ai luftonte edhe kolegėt madje edhe punėdhėnsin, pasi ai besonte me pasion se edhe entet mediatike dhe gazetarėt nė pėrgjithėsi duhet tė zbatojnė tė njėjtat standarde tė pėrgjegjėsisė dhe tė llogarisė civile, qė ata kėrkojnė nga politikanėt e tė tjerė, aktivititetin e tė cilėve e mbulojnė rregullisht. Ai kėrkonte pra, pėrgjegjėsi e kurajonga tė gjithė, pėrfshirė edhe median, prandaj besohej pėr ato qė thoshte dhe gėzonte reputacion tė gjithanshėm.
Me gjithė kundėrshtimet qė shkaktonte nga hera nė herė, si gazetar dhe komentator i televizionit dhe megjith agresivitetin e tij qė shpesh ai mund tė frikėsonte kolegėt me tė cilėt punonte dhe tė gjithė personalitetet qė ai i intervistonte, gazetaria dhe bota nė pėrgjithėsi ėshtė nė njė gjėndje mė tė mirė pėr arsye tė pėrpjekjeve tė tija tė pakursyeshme pėr tė zbuluar tė vėrtetėn pėr tė mirėn e publikut.
Frank Shkreli
EUROPĖ, KE HARRUE ME UA PRÉ
KERTHIZEN..!
Nё 100 vjetorin e Pavarsisё
Nga Fritz Radovani
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/radovani-201x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/radovani.jpg)Fritz Radovani
Sa fyemje e madhe do t ishte pėr Shqiptarėt tanė nė vitin 1912, me ua njohė Europa Pavarėsinė por me kusht me kenė edhe 100 vjet tė tjera e sundueme nga turqit!..
Aq sa pėr Shqiptarėt e Kosovės para 4 vjetėsh t i jepej Pavarėsia prap nga Europa me kusht qė edhe 100 vjet tė tjera do tė vazhdoni me u qeverisė nga serbėt!
Nė se presidentėt e qeveritarėt tanė janė vėllezer gjaku me turqit, pse presidenti e qeveritarėt kosovarė nuk janė vėllezer gjaku me serbėt? Kush e garanton kėte?
Po kush po e merr vesh se me ké nuk po dalin vėllezėr gjaku kėta qeveritarė?!
Sa turp do t ishte me mendue Burrat e Atdheut tonė nė njė kuvend ku nė krye tė vendit nė njė sallė rreth njė tavoline mbi tė cilen asht shtrue Flamuri i Shqipnisė, dhe nė sfondin e saj t ishte busti i Gjergj Kastriotit, ku janė Dedė Gjo Luli, Isa Boletini, Abdyl Frashėri, Ismail Qemali, Don Nikoll Kaēorri, Bajram Curri, Hasan Prishtina, Luigj Gurakuqi, Fan S. Noli, Bajram Curri, Mehdi Frashėri, Avni Rrustemi, Mustafa Kruja apo Rregjentėt Shqiptarė e aty me tį nė njė anė ma tė rijtė trima Ibrahim Rrugova, Adem Jashari e Ymer Berisha, etj
e Kėta Burra, qė ishin tue bisedue pėr fatin e Atdheun e Tyne
ndigjojnė dikund aty pranė do vagabonda hajdutė, janė tue u gri e coptue bash presidentat e qeveritarėt e sotem dhe tue i thanė njeni tjetrit se ti je vėlla gjaku me turqit, e se nėna yte ishte kurvė e shkerrdhyeme me turqė! e ai tjetri pergjegjej: Ti shiko veten qė jé vėlla gjaku me serbėt, se nėna e yte
kur ishte nė Bosnje e Cetinė
ndėrsa njė tjeter tue persėritė: E kam pėr nder qė nėna ime ėshtė qenė e tillė, se turqia
e atje, kah fundi, veē sikur t ju hapej dera e tė shihnin kah tu ēonte nė kambė Dedė Gjo Luli e tu thonte: Po a pėr ju mor zojgj kurvash qė nanat tueja
.kam luftue, derdhė gjakun tem dhe tė gjithė djelmėve tė mijė bashkė me far e fisin tem e Hotin mbarė
po ju mor tradhėtarė tė shitun deri sa hypėt nė pushtet tė gjithė keni thanė jemi shqiptarė
Pritni, se tash po ju rregulloj ju e nanat tueja mor qena e bijė qenėsh tė shitun!
E fillė mbas Tij tue hy Isa Boletini me mauzerr nė dorė pa ju tutė syni
Veē kur ia beh e u del para At Anton Harapi: Mohni bré Burra, se janė vllaznit tonė!
I siellet Deda e i thotė: Pashė t Madhin Zot At Anton, na léni rahat e mos na u perzini ju Fretnit, se po t ishte e mbara e kėtij vend i kishte fshi me kohė babat dylbera e nanat e tyne kurva Ai Kolė Biba e Xhafer Deva, e nuk kishte shkue puna me drejtue Shtetin Shqiptar bijtė e putanave tė
me turqė e me muhaxhirė e vehabistė
qė pėr dy pare tė ndyta si gjaku i tyne po shesin vendin e mbarė Trojet Tona tė lame me Gjak pėr Liri e Demokraci Europjane!
Besoj se edhe nė Bruksel do tė ndigjoheshin armėt e Tyne tue u shkrepė e tė gjithė Ata qė menduen me ēlirue Kosoven, tue kapė kryet me grushta e tue thanė: Po pėr kėta njerėz kot e horra me ēue forca me djelmėt tonė me luftue pėr me i nxjerrė shtet nė vete, po kėta lé se nuk paskan kenė kurrkushi po kėta nuk paskan as Nder as Flamur..!?
O Zot i Madh! Ku ka vojtė Shqiptari
Po ku jeni ju o Burrneshat e Alpeve Tona?
Po a Ju janė tha lotėt e Ju asht marrė goja qė nuk i qitni vajin kėtij vendi tė tradhėtuem po, por edhe tė qitun nė treg pėr me ua shitė (se po mė vjen turp me thanė me ua falė) bash anmikut vet, t ardhun nga shkurret e shkretinat e Kaukazit e t Azisė, qė sollėn me vete veē gjarpinjė e kobra dhe helmatisėn Gjakun e Virtutet e Shqiptarėve, qė sot e kanė pėr nder me pasė vėllezer gjaku dhunuesin e Nderės, Besės e Bujarisė Shqiptare!
Po a thue janė shue e dalė fare me nipa e sternipa Burrat e Himarės e Tepelenės, dhe as Vlonės dikurshme e as Permetit kreshnik nuk i ka mbetė njė Burrė pėr farė?..
Po ju o vejushave tė Gjirokastres e tė Shkodres, qė tash 68 vjet nuk u asht hjekė nga koka veli i zisė, shamija e zezė e degermia nuk u asht rritė njė djalė pėr hajer!?
Ēohi brč Burra! A jeni kund ndėr Ata gropa qė u patem tretė!!
Ēou brč Gjergj! Se as unė nuk po di se cilin Gjergj me thirrė
Se asnjenit nuk ua lame as Eshtnat rahat ndėr vorre Tueja!
Po a nuk jeni brč askurrkund kėtu afer qė nuk ju dėgjohet zani
apo keni qitė e lanė kėte vend nė dorė tė dreqit tė mallkuem
e hasmit shekullor, flisni brč Burra po a kémi dalė fare qė nuk e thoni asnjė gjysė fjale! Pse na lźni brč nė dorė tė patenzonėve hajna e horra tė pashoq?! Po kaq shumė jeni idhnue e dėshprue me né?! Jo, brč jo, se nuk jemi tė gjithė sa mos me na vue veshin, nuk besoj se Zoti e ka gjuejtė me rrfé Krujen, Dibren, Prishtinen, Prizrenin e Shkupin.
A e dini se edhe sot ka prap Shqiptarė?! E janė edhe tė mirė e tė dijtun!
Po, po ka Shqiptarė, sa nuk ua merr as mendja! Kanė Atdhé e Fé, kanė Familje dhe kanė edhe shkolla! Po sot nuk bajnė pėr Shqipni se dijnė ēka asht Nderi e Burrnija!
Janė Ata Djelmė tė Arbėnisė, qė kur kanė lé Nana ua ka kėputė kerthizen
dhe ua ka lidhė ny
Ashtu si dikur ua ka lidhė Lokja
Malėsorja e Alpeve Tona Kreshnike!..
Nuk janė si ata tė serave qė ka zgjedhė Europa moderne
nė Tiranė e Prishtinė!
Ajo ka harrue me ua pré
kerthizėn me nėnėn e tyre
turke
qė nė 1912 !..
Melbourne, Prill 2012.
Rruajtja e Kombit
Nga Rasim Bebo
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/rasim_bedo-221x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/rasim_bedo.jpg)Rasim Bebo
Z. Ismail Kadare qё me tre mars 1992 me njё debat nё Le Figaro do tё na thotё se: Islamizimi ёshtё njё fatkeqёsi kombёtare e shqiptarёve. Islamizimi ёshtё njё nga pengesat kryesore qё Shqipёria tё integrohet nё Perёndim (Forumi i Horizont 28-12-2002).
Tekstualisht kёtё thotё dhe historiani grek Eleftherias Nikollaidhis: Islamizimi pёrbёn rrezikun vdekjeprurёs pёr kombin grek. (Janinё 1979). Kёshtu janё tё dy nё njё mendje si shkrimtari shqiptar Kadare dhe historiani grek Nikollaidhis, pёr ti shёrbyer Megali Ideas.
Nё kёtё 100 vjetor tё pamvarёsisё sё Shqipёrisё; Kisha greke, qeveria greke dhe media greke kanё trumpetuar fitoren mё tё madhe qё hodhёn nё dorё: lidhjet e ngushta shqiptare me Greqinё nё vitin 1985. Nё vend tё lidheshin me Gjermaninё, u lidhёn me Greqin mjerane e firmosur pёr kёtё tradhёti nga Ramiz Alia, Ismail Kadare, Fatos Nano dhe Sali Berisha. (Eduard Zaloshnja Illyria 21-12-2006, f. 12). Dhe nё vitin 1991, u hodh firma e dytё tradhtare nga Ramiz Alia me shokё pёr pranimin e priftit Janullatos nё krye tё Kishёs Autoqefale Ortodokse Shqiptare, duke shkelur kёshtu amanetin e Fan Nolit dhe tё Mbretit Zog.
Kur nuk flet Ismail Kadare, Akademia dhe tё ashtuquajturit akademikё detyrimishtё qё do tё flasё Vangjel Dule me kompani, dhe tё thotё qё nuk ka Ēameri nё kёto dhjetё vjetё tё fundit.
Prof. Dr. Eshref Ymeri thotё: Akademia e Shkencave ka heshtur nё mёnyrё tё shёmtuar para aksioneve tё kreut tё shovenizmit grekokaragjoz nё Shqipёri Anastas Janullatos pёr zhvarrimet e Kosinёs, pёr mbjelljen e territorit tё Shqipёrisё sё Jugut me varreza, manastire dhe memoriale nё ndёrtim tё ushtarёve agresorё grekё, pёr shpёrthimin e urrejtjes antishqiptare nga ana e mercenarit dhe tradhёtarit me damkё Vasil Bollano dhe lakeut tё Athinёs Vangjel Dule. (Tradita antikombёtare
, 6-4-2012),
Ndёrsa autorё si Gordinjano, I. Irwin, R. Falasēi, W. S. Davis, Roberto Morozzo etj, thonё: Shqiptarёt u kthyen nё myslymanё qё tё mos thitheshin prej popujve kufitarё sllavё e grekё
Islamizimi i shqiptarёve ka qёnё njё pritё kundёr presionit sllav e grek.
Po si do tё ishte harta e sotme politike nё Ballkan, nёse shqiptarёt do tё vazhdonin tё luteshin nё kishat sёrbe tё Savёs e nё kishat greke nё gjuhёn e kёtyre dy kombeve?! A do tё ishin asimiluar ata?
Prof. Dr. Vedat Shehu thotё:
analizat e Kadaresё, kёtё rradhё duket sikur bashkё me krimin nё Ballkan tregon me gisht edhe kriminelёt: klikat politike Sёrbe dhe Greke qё janё nё njё aleancё politike pseudo-ortodokse tё fshehёt antishqiptare, e ngjajshme me aleancёn e dikurshme pseudo-ideollogjike tё nacional-socializmit gjerman me atё Italian, kundёr ēifutёve
Kjo aleancё e nёndheshme ka si synim strategjik eleminimin e kombit shqiptar dhe shteteve shqiptare. (Forёarded Message 18-8-2011). Edhe njёherё: a do tё ishim asimiluar ne nga grekёt e sllavёt po tё mos ishim kthyer nё myslymanё?
Prof. George Stadtmüller: Islamizimi tek shqiptarёt nuk ishin religjoze por tё llojit juridik dhe ekonomik. Sipas rregullave tё sё drejtёs fetare (Fikh) i takonte ēdo myslyman tё shtresёs sё lartё sunduese politike tё Perandorisё Osmane, pёrderisa tё gjithё jo myslymanёt ishin tё pёrjashtuar plotёsisht nga tё drejtat politike. (Islamizimi tek shqiptarёt, http://ёёё.trepca.net/2003).
Kalifatёt arabё, e shtrinё nё njё individ tё vetёm pushtetin fetar politik. Ata e ndanё botёn nё dy kategori: Daril Islam (fusha e islamit) dhe Daril Harb (fusha e betejёs). Shpata komandohej nga Kurani si mjet pёr nёnshtrimin e botёs jo myslymane ndaj sulltanit si njё autoritet politik
sinonte shndёrimin e tё pa feve haraēpaguesve nё fenё islame. (E. Jacques Shqiptarёt f. 241).
Sulltan Murati i IV, Leshon urdhёrin sipas kuranit dhe thotё: Sa tё krishterё kanё feude tё turqizohen dhe do ti mbajne ato nё raste tё kundёrtё do ti humbasin. Por nuk ёshtё vetёm kjo. Sipas Kuranit, ata qё nuk myslymanizohen, pёrveē pasurisё u hiqet edhe liria. Janё njerёz tё kategorisё dytё. Kёshtu shqiptarёt duhet tё zgjidhnin midis krishterimit dhe lirisё. Shqiptarёt nё dilema tё tylla pёlqyen lirinё dhe pasurinё. Feja e krishtere e mbёshtetur tek mёshira. Shqiptari nuk e do mёshirёn, por admirimin. Kёshtu mund tё themi se ndryshimet e feve nga ana e shqiptarёve kanё si shkak interesin ekonomik. (A. Kola Arvanitёt, f. 283)
Tri fetё qё gёzon populli ynё, kanё ardhur nga tri perandori qё kanё sunduar vendin tonё: Perandori Romake, Perandori Bizantine, dhe Perandori Osmane, por shqiptarёt, pasi morёn kёto fe, kurrё nuk ndryshuan karakterin kombёtar, dashurinё ndaj atdheut dhe marёdhёniet harmonike fetare midis tyre. (E. Finlay: Histori e Greqisё
187).
dashuria pёr kombin te shqiptarёt ёshtё kryefe.
Sami Frashёri konstaton se: Shqiptari ёshtё shqiptar pёrpara sё tё jetё myslyman apo i krishterё. Ēka qёnё ai kur kish besёn e tij, besёn e Pellazgёve, ai qe edhe si u bё i krishterё, ai ёshtё edhe si mori besёn e Muhamedit.
Shqiptari, pёr kёtё cilёsi tё vyer, dallohej nga popujt e tjerё tё perandorisё Osmane. Lordi Hobhauz shkruan: Vetёm shqiptarёt kanё ndjenjёn e kombёsisё; asnjё prej popujve tё tjerё tё mbretёrisё osmane nuk e ndien gjё tjetёr pёrveē fesё. Lordi Bajron i shkruan nёnёs sё tij: I dua shqiptarёt, nuk janё tё gjithё myslymanё; disa nga fiset e tyre janё tё krishterё. Feja nuk i bёn tё ndryshojnё zakonet e tyre.
Kordinjano, e ka quajtur besimin e popullit tonё njё besim natyral primitiv. Ja se si shprehet ai: Shqiptari nё praktikёn jetёsore dhe nё ndёrgjegjen intime tё veprimtarisё sё tij ёshtё thellёsisht fetar, por besimi i tij ёshtё njё besim natyral primitiv. Idea nё Zotin prinё ēdo gjё e mbi ēdo gjё; ngjarjet e mёdha dhe tё vogla, rastet e begatisё e tё fatkeqёsisё, jeta dhe vdekja, tё gjitha i referohen Zotit si njё shkak universal dhe Suprem i ēdo gjёje.
Poeti i madh francez A. De. Lamartinё thotё: E vetmja gjё e pa tundur te shqiptarёt ёshtё pasioni pёr pavarёsi dhe lavdi. Ky pasion pёr lavdi ёshtё tipar mbizotёrues i karakterit dhe burim i trimёrisё sё tyre. Shqipёria ёshtё toka e heronjёve tё tё gjitha kohёve. (Historia e Turqisё 1885).
Liku mё 1804 shkruan: Myslymanёt martohen me gra tё krishtera, nё viset e Korēёs dhe tё Beratit, ёshtё zakon qё djemtё bёhen myslymanё dhe vajzat tё krishtere. Kёtu shikon nё tё njёjtёn tavolinё mishi i qingjit tё shoqёroje mishin e derrit (Epiri, f. 309).
Vllamёria ishte pёrhapur nё Shqipёri, Kollokotroni ishte bёrё vёlla me Ali Farmaqin, njёri krishterё dhe tjetri myslyman.
Martesat mikste dhe vllamёria nё Shqipёri ishin shtyllat kryesore ku mbahej harmonia fetare P. Aravantinos, na flet pёr martesat mikste nё Labёri, thotё: Nё tё njёjtёn tepsi byreku i gatuar pёrgjysmё me mish derri dhe gjysma tjetёr me mish dashi ose deleje; nё njёrёn anё hante burri, qё ishte i krishterё, dhe nё anёn tjetёr hante gruaja e cila ishte e fesё myslymane. (Kronografia e Epirit, 1856, vol. A, f. 246).
Studjuesit e huaj nё ēdo kohё ēuditen kur shohin harmoninё fetare tё tri feve nё Shqipёri. Pёr ta kjo ёshtё e pakonceptueshme. Citojme H. F. Tozer, thotё: Muhamedanёt kёtu (nё Shqipёri) nuk janё nё tё vёrtetё muhamedanё, kurse tё krishterёt nuk janё nё tё vёrtetё tё kishterё. (kёrkime nё malёsitё e
Londёr 1800, vol. I, f. 20).
Ne mund tё themi me plot bindje se intoleranca fetare nё vendin tonё nuk ka egzistuar. Shqiptari, na thotё Barleti, ёshtё mё shumё luftёtar se sa fetar.
Pushtimet e Stefan Dushanit (1308-1355) shpallёn dёnime tё repta kundra katoliēizmit. Priftёrinjtё katolike u pёrsekutuan dhe kishat katolike u kthyen nё kisha ortodokse sёrbe.
Pas vdekjes sё Stefan Dushanit, Balshat e Shkodrёs u kthyen nё katolike mё 29 janar 1369. Gjithashtu u konvertuan nё fenё katolike Dukagjinёt, Kastriotёt dhe Arianitёt.(Epiri f. 301).
Balsha nё veri dhe Gjin Bua Shpata nё jugё zgjuan te shqiptarёt shpirtin e pavarёsisё, ndjenjёn e forcёs dhe tё bashkimit, shijen e lirisё kombёtare. Ata i lanё trashёgim Shqipёrisё kishёn katolike. Noli dhe Konica thonё: Nё shek. e XV Shqipёria ishte me 18 seli katolike romane
Feja u dha shqiptarёve unitetin qё u mungonte si shtet. Feja u ka shёrbyer si njё lidhje pёr ti bashkuar me Perёndimin. (F. Noli, Vepra IV, 1980, f. 220-221, Konica f. 4).
Falmerajer thotё: Grekёt kёrkojnё tё thithin gjithё pёrpjekjet e huaja. Ata nuk e njohin tolerancёn fetare.
Mё 30 janar 1939 shkrimtari serb, Ivo Andriē, bёn Projekt-raport pёr Shqipёrinё, jepej asgjёsimi natyror tё shqiptarёve dhe nxitet politika ēetnike serbe pёr ta realizuar nё praktikё kёtё aksion asgjёsimi. Dhe kёtё e vё nё jetё Miloshevici nё luftёn e Kosovёs. Ndёrsa Grekёt shkёrmoqёn territorin shqiptar mё 1997 duke djegur Shqipёrinё e Jugut: bashkitё, komisarjatet e policisё, kadastrat muzetё, shkollat shqipe, objektet historike, zyrat e gjёndjes civile, bibliotekat etj., me qёllim qё ato ti restauronte Janullatosi me nёnshkrim i tё ndriturit. (E. Bytyēi, Shqiptarёt
f. 102).
Po tё mos ishin myslymanё, a do tё rezistonin luftёs qё na bёjnё fqinjёt tonё Veri dhe Jugё? Njё nga falcifikimet e tyre mё tё turpёshme qё ka arritur tё bёjё vende edhe mes nesh shqiptarёve, ёshtё paraqitja e popullsisё ĒAME si kolonё turke tё istaluar nё Ēamёri nga otomanёt pushtues! Me dhjetra profesorё tё historisё greke kan shkruajtur dhe mbrojtur kёtё tezё tё manipuluar me kaq marifet nga ana e tyre. Dhe mё tej. Profesori i tyre Janullatos zgjon politikёn e kahershme tё Patrikut tё Stambollit se shqiptarёt ortodoks detyroheshin tё quheshin grek, dhe shqiptarёt myslymanё detyroheshin tё quheshin turq dhe gjuha shqipe tё qёndronte e mallkuar sёbashku me ata qё e flisnin. Prof. Dr. Vedat Shehu vazhdon: Janullatosi ёshtё ngarkuar posaēёrisht qё myslymanёt shqiptarё tё quhen Turq, qё tё lehtёsohet realizimi pёr ti kthyer zonat myslymanё tё Shqipёrisё sё Jugut si Ēamёrinё. Prandaj cilindo myslyman Shqiptar qё thotё sё ёshtё turk me dashje apo pa dashje, mё pages apo me vullnet ёshtё agjent grek qё mbёshtet Janullaton
. (Janullatosi nё Mbrojtje tё Kriminelёve, gusht 12, 2012, 5:14 A.M.).
Vazhdon strategjia e tradhёtarit Ramiz Alisё, me partitё pasardhёse komuniste me krerёt e tyre komuniste si Fatos Nano, Sali Berisha etj., qё janё lidhur ngushtё me armikun tonё shekullorё, Fatos Nano te grekёt e PASOK, Sali Berisha te grekёt e Nea Demokratias. Kёshtu velladoni i Janullatosit i trajton si qeveri greke me kishёn madhёshtore greke nё mes tё Tiranёs. Pengesa kundra helenizimit nё Shqipёri janё fjalёt e historianit grek Nikolaidhis Islamizimi pёrbёn rrezikun vdekje prurёs pёr kombin grek, dhe ju z. Janullatos jeni i mbrojtur nga tradhёtia e Qeverisё dhe Akademisё sё Shkencave shqiptare, pёr kundra kёtij rreziku, si grek qё jeni, keni uzurpuar K. O. A. SH. pёrgjatё kёtyre dy dekadave jeni pёrpjekur pёr deshqiptarizimin e vendit edhe tani nё 100 vjetorin e pamvarёsisё sё Shqipёrisё. Shqiptarёt myslymanё qё bёjnё mbi 70% tё popullsisё kёrkon tu heqёsh kombёsinё shqiptare mijera vjeēare dhe ti quash pёr turq pёr ti shpёrngulur si Ēamёrinё. Pёr kёtё deshqiptarizim qё u bёn shqiptarёve, nё popull keni arritur armiqёsinё, mos u gёnje nga hipokritet dhe sёrvilet. Unё u kёshilloj tё largoheni nga Shqipёria se e keni kaluar masёn e urrejtjes mё shumё se peshkop Foti.
Ju Z. Janullatos, jeni vёrsёnik (I barabartё) i tё madhit Sokrat, qё e dёnoi gjyqi i Athinёs i imponuar nga opinioni popull duke pirё kupёn e helmit. Ёshtё mё mirё tё vdesёsh nё shtrat duke pritur vdekjen me kryq nё dorё sesa tё vdesёsh nga helmi ose plumbi nё kokё i dёnuar po nga shokёt e dashur tё tu. Kjo do tё jetё pagesё e zulmit tё jetёs nё tokё.
Rasim Bebo Addison Ēikago prill 2012
Njohje me BE-nė me librin Bashkimi Evropian i autorit Abdulla Azizi
Nga Jeton Kelmendi, Bruksel
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/J_Kelmendi_091-300x199.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/J_Kelmendi_091.jpg)Jeton Kelmendi
Bashkimi Evropian si njėri nga organizatat rajonale mė me ndikim nė Botė, njėherit vendi ku synohet integrimi nga tė gjitha vendet e Ballkanit, ėshtė shpjeguar, qe nga e drejta, institucionet e deri tė politikat nė librin e Abdulla Azizit. Duke u bazuar nė objektivat e popullit shqiptar nė Ballkan, pėr integrim nė BE, ky libėr jo vetėm se ėshtė njė informacion i plotė mbi funksionimin e BE-sė, por ėshtė edhe i shpjeguar nė detaje dhe nė mėnyrė shkencore ēdo gjė me interes pėr studiuesit e shkencave politike dhe diplomacinė e vendeve tona: Shqipėrinė, Kosovėn dhe Maqedoninė. Nė ketė kuadėr Dr. Azizi ka trajtuar njė ēėshtje mjaft me interes, ēėshtje kjo me tė cilėn janė marrė edhe studiues tjerė tė kėsaj fushe, mirėpo ky ėshtė libri mė i kompletuar nė gjuhėn Shqipe sa i pėrket Bashkimit Evropian, nga tė gjithė librat qė kam lexuar, tė botuar shqip. Shtjellimi i temave qė trajton Azizi, nė librin e tij Bashkimi Evropian, duke paraqitur me kujdes pėr secilėn nga segmentet e BE-sė dhe duke shpjeguar se si funksionon secili nga institucionet e Bashkimit Evropian, dėshmon se autori ka njohuri tė politikave tė organizatės e cila dita ditės po shkon drejt njė krijimi tė njė shteti supa nacional. Janė strukturuar nė tre kapituj, pėr tu ndarė nė nėn kapituj dhe shpjeguar tė gjitha ēėshtjet qė janė me rėndėsi pėr njohur BE-nė dhe funksionimit e institucioneve tė saj. Nė kapitullin e parė Azizi flet pėr E drejta e Bashkimit Evropian. Ai ėshtė ndalur nė nocionet dhe karakteristikat themelore tė sė drejtės sė Bashkimit Evropian, ku duke u mbėshtetur nė dokumente zyrtare, por edhe dokumente tjera relevante, pėrshkruan pikė pėr pikė hollėsitė, tė drejtat juridike tė vendeve anėtare, gjegjėsisht tė vendeve perėndimore si ligjet e tyre, parimet mbi tė drejtat e tyre veē e veē dhe nxjerr nė pah se BE ka njė sitet tė pavarur juridik, i cili ėshtė unik dhe dallon nga vendet tjera, sikurse edhe ka heterogjeni edh nė ligjet e vendeve anėtare dhe vet BE, por natyrisht edhe pėrafrimet ndėrmjet tyre. E drejta Evropiane i takon sė drejtės ndėrkombėtare, pasi qė bėhet me marrėveshje ndėrmjet shteteve tė pavarura, mirėpo ka edhe veēoritė e saj qė dallojnė prej tė drejtės ndėrkombėtare, pasi qė ligjet bėhen pėr anėtaret e BE-sė dhe de-fakto si ligje tė brendshme, konstaton autori Azizi. Karakteristikė e BE-sė ėshtė se mbėshtetet nė kushtetutat e shkruara dhe se pėrmes traktateve rregullon edhe anėn juridike tė funksionimit tė vet. Kėsi soji politikologu Abdullah Azizi pėrshkruan tė gjitha ēėshtjet dhe faktorėt qė nga themelimi i tregut tė lirė pėr thėngjill dhe qymyr , traktatet me radhė deri te Traktati i Lisbonės 2007, i cili u bė bazė e funksionimit tė Bashkimit Evropian. Duke u nisur nga fakti se BE ka evoluar shumė qė nga fillimi e deri me sot, sidomos kur kihet parasysh se ėshtė rritur numri i vendeve anėtare, Azizi shpjegon adaptimin e kushteve tė funksionimit pasi qė nuk ka mundėsi tė jetė i njėjti ligj sikur me 8 anėtarė, 13 apo sa ka sot 27 pa Kroacinė, e cila tanimė u bė. BE siē dihet ka njė serė institucionesh tė cilat kanė edhe rolin e tyre tė rregulluar sipas traktateve dhe se institucionet e BE-sė kanė edhe hierarkinė e tyre.
Nė ketė kuadėr z. Azizi i shpjegon tė gjitha veē e veē. Ai trajton po-ashtu edhe urdhėresat dhe direktivat, gjėra kėto tė cilat sipas autorit kanė dallime deri nė njė masė tė caktuar. Njė ēėshtje tjetėr sa i pėrket tė drejtės ligjore tė BE-sė, ėshtė edhe karakteristikat qė ngėrthejnė ingerencat e shteteve anėtare, si shtete tė pavarura, kėtu kemi parasysh shtetet kryesore Franca, Gjermania dhe Anglia me njė rol mė tė madh, dhe BE si njė faktor i veēantė. Nė ketė kontekst ka njė varg ēėshtjesh tė cilat kanė njė pamje duale, ndėrkaq autori me kujdes pėrpiqet tė sjell nė mėnyrė tė pavarur, mendimin e vėrtetė pėrkitazi me tė. Duke qenė njė nga ēėshtjet parėsore, e drejta e BE-sė ėshtė analizuar nga kėndi analitik, pothuajse tė gjitha elementet qė janė tė domosdoshme pėr funksionimin e vet organizatės, e cila pėr mendimin tim gjithnjė e mė shumė po merr dukjen e njė shteti multinacional, multikulturorė dhe heterogjen. Diēka qė po-ashtu ka njė rėndėsi tė madhe pėr vet Bashkimin Evropian, ėshtė edhe e drejta e individit karshi tė drejtės ndėrkombėtare por edhe shteteve anėtare tė BE-sė, tė cilėn ēėshtje Dr. Abdulla Azizi e shpjegon nė detale.
Institucionet dhe organet e tjera tė Bashkimit Evropian
Siē dihet BE ka 11 institucione dhe organe tjera, tė cilat i kanė edhe njėsit dhe nėn-njėsitė e tyre, e qė shėrbejnė nė funksionalizimin e institucioneve tė Bashkimit Evropian. Pėr secilėn veē e veē, Dr. Azizi flet: qė nga vendosja e tyre, numri i pėrsonelit, funksioni, roli dhe funksionalizimi. Parlamenti Evropian, Komisioni Evropian, Kėshilli i Ministrave tė BE-sė, Kėshilli Evropian, Gjykata e Drejtėsisė e KE-ve, Ombudsmani Evropian, Supėrvizori Evropian pėr Mbrojtjen e tė Dhėnave, Organet Konsultative tė BE-sė, Organet Financiare tė BE-sė, Organet Ndėr-Instituacionale tė BE-sė dhe Organet e Decentralizuara apo Agjencitė e Bashkimit Evropian, janė tė shpjeguara ēartė nė librin Bashkimi Evropian, e drejta, institucionet dhe politikat, e autorit Dr. Abdulla Azizi. Kapitullli i tretė nė kėtė libėr ėshtė Politikat e Bashkimit Evropian. Duke filluar nga politikat ekonomike tė BE-sė dhe Unioni Ekonomik e Monetar e deri tek politikat rajonale tė BE-sė dhe instrumentet e strategjisė sė qasjes dhe hapave tė tjerė deri tek integrimi nė BE i vendeve tė Evropės Qendrore dhe Lindore dhe tė Ballkanit, janė shpjeguar nga poltikologu Abdullah Azizi. Dhe kur jemi kėtu tek politikat e BE-sė, z. Azizi Analizon me kujdes fillet e Bashkimit Evropian, tė cilat nisėn si Komiteti Evropian dhe arritėn sot, deri tek emri Bashkimi Evropian. Ka shumė autor shqiptarė qė akoma i ngatėrrojnė termet Komuniteti Evropian dhe Bashkimi Evropian. Nė kėtė kontekst, Azizi i bėnė dallimet duke qenė i sigurt nė zhvillimet e BE-sė, nėpėr tė cilat ka kaluar kjo organizatė.
Meqė populli ynė aspiron anėtarėsimin, siē po quhet familja e madhe evropiane BE, ėshtė mė rėndėsi edhe njohja me instrumentet ndihmėse tė shteteve tona tė cilat synojnė anėtarėsimin.
Nė ketė libėr janė dhėnė argumentet dhe qasja e BE ndaj kėtyre vendeve dhe kushtet qė duhen plotėsuar pėr vendet aspiruese.
Ėshtė e pamundur qė nė njė recension tė shkurtėr tė flitet nė detaje pėr njė libėr voluminoz, pėr njė mekanizėm kaq tė madh siē ėshtė Bashkimi Evropian, mirėpo duke e lexuar me vėmendje librin Bashkimi Evropian tė autorit Dr. Abdulla Azizi, dua tė jap njė mendim timin, se ky libėr ėshtė interesant dhe se e njofton lexuesin shqiptar, e veēmas studiuesit e shkencave politike me BE-nė. Kėto gjėra i kam lexuar edhe nė gjuhėn angleze, mirėpo pėr lexuesin e gjerė shqiptarė kjo ėshtė njė ēėshtje me rėndėsi, mbase njė ditė edhe populli ynė do tė jetė pra atje ku e ka vendin, nė Bashkimin Evropian, ndėrsa autori Azizi ka njė qasje tėrėsisht tė mendimit evropian dhe dėshmon se ka njohuri pėr ketė fushė, pėr ēka sigurisht i ndihmon tė folurit e gjuhėve Angleze dhe Frėnge.
Autori ka mbaruar master pėr politikat dhe sigurinė ndėrkombėtare, nė Universitetin e Brukselit.
Mbi librin e Shpėtim Zinxhirisė Tė pathėnat e frikshme tė emigracionit...
Tė jesh emigrant shqiptar nė Greqi...
Albert ZHOLI
Tė jesh emigrant shqiptar nė Greqi ėshtė njė arsye pėr t'u pėrballuar me padrejtėsitė. Paragjykim i sjelljes sė shqiptarėve, ekzagjerim i incidenteve, ku ėshtė pjesėtar ndonjė emigrant shqiptar, veprim tė nxituar e agresiv nga policia, qėndrim ekstrem nga drejtėsia. Kėshtu, mbijeton racizmi edhe pas miratimit tė fundit tė ligjit kundėr racizmit. Shqiptarėt, pa u bėrė hetimi pėrkatės, shpallen si autorė edhe pse, shpeshherė, as qė janė tė dyshuar. Nga individ e qarqe tė veēanta cilėsohen si keqbėrės aq sa publikisht u bėhet thirrje vendasve tė marrin malet pėr t'i pėrzėnė. Jo gjithnjė e kudo, por shpesh pėrballen me njė realitet aspak "vėllazėror" edhe pse me shumė zhurmė ndėrmjet dy vendeve trumbetohet pėr ekzistencėn e njė politike e miqėsie shumė tė mire. Pėrkundrazi, racizmi kundrejt shqiptarėve arrin deri nė episode tė dhimbshme. 20 vjet rresht shteti grek nuk arriti tė formulojė asnjė politikė efikase pėr emigracionin, pėr kėta emigrantė qė varfėria dhe papunėsia i shtyu tė gjenden nė Greqi. Akoma mė e dhimbshme; vrasjet makabre ndaj emigrantėve shqiptarė ende nuk janė hetuar, pasi dosjet janė mbyllur njėherė e pėrgjithmonė nga drejtėsia greke, duke lėnė nė errėsirė arsyen pėrse u vranė kėta emigrantė. Mos hetimi i vrasjeve pėrcjell njė imazh tė keq pėr viktimat, ku eshtrat e tyre ende presin njė pafajėsim nga drejtėsia. Familjet e viktimave i kėrkojnė shtetit shqiptar pėr tė filluar sa mė shpejt negociatat me vendin fqinj pėr hapjen e kėtyre dosjeve, sepse nuk ėshtė fjala pėr njė apo dy, por pėr dhjetėra vrasje tė emigrantėve shqiptarė tė pafajshėm. Duke nxjerrė nė dritė tė vėrtetėn mbi kėto vrasje makabre tė emigrantėve shqiptarė nuk bėjmė gjykimin por kėrkojmė drejtėsi. Pėr hir tė sė vėrtetės, nuk janė llogaritur plagosjet dhe vdekjet nė fushat e minuara tė Greqisė, apo mbytjet nė lumin Ebro nė detin Egje. Gjithashtu, nuk ėshtė llogaritur numri i vdekjeve tė emigrantėve nė ambientet e punės, as aksidentet e tjera qė ndodhin nė jetėn e pėrditshme.
***
Njė vitalitet mbinjerėzor pėr tė mbijetuar me njė prirje vetėshkatėrruese dhe teoria tjetėr shqiptaro-fobe, si njerėz me atavizma fiziologjike, si p.sh, tė prapambetur, inferiorė, tė paditur etj, tė parė nga njė optikė tejet e zezė. Pėr fat tė keq, nga kjo optikė u panė dhe u bėnė te njohur emigrantėt shqiptarė me mbėrritjen e tyre nė tokėn greke, nė fillim tė viteve 90 nga qarqe tė caktuara, por jo nga populli grek. Besoj se tė gjithė e kemi dėgjuar shprehjen ofenduese raciste, gjithė ironi "einai albvanos turistas (ėshtė turist shqiptar), shprehje, e cila e kishte prejardhjen ose mė mirė rrėnjėn e saj nė njė prej justifikimeve tė nxjerra nga vetė emigrantėt shqiptarė qė hynė nė kėtė vend, pėr tė arsyetuar qėndrimin dhe pėr tė ruajtur sadopak atė krenarinė qė i karakterizonte. Por nuk shiheshin vetėm nga ana ofenduese e prizmit, ekzistonte dhe ana tjetėr, ata qė shiheshin me keqardhje dhe aspak me ironi ...ishin ata emigrantė qė pėr hir tė interesave tė tyre mohonin gjithēka...ishin njerėz tė paditur, ose mė mirė vetėkarakterizoheshin si tibetianėt e Europės. Kishte diēka tė vėrtet nė kėtė vetėkarakterizim, niveli i ulėt i jetesės dhe liria e kufizuar...por jo padituria. Fluksi i madh i emigrantėve shqiptar,e gjeti krejtėsisht tė papėrgatitur shtetin grek, nė tė cilin mungonin institucionet e mirėfillta tė specializuara pėr integrimin social dhe ekonomik tė emigrantėve nė kėtė shoqėri tė re, njė shtet nė tė cilin nuk ekzistonte as.statusi i emigrantit. Tė ardhur me shpresėn, tė mbartur me ėndrra dhe mendime pozitive ,emigrantėt qė nė vitet e para tė qėndrimit tė tyre humbėn diēka tė rėndėsishme optimizmin dhe u pėrballėn me zhgėnjimin dhe deziluzionin, qė i detyruan tė harrojnė kuptimin dhe esencėn e mendimeve pozitive tė nisura dikur si dhe variacionin e mėnyrės sė jetesės dhe kthimit nė njė monotoni tė plotė pesimizmi. Premtime, premtime, pambarim, iluzione qė zbeheshin ngadalė dhe rikthim nė njė realitet tė ashpėr, tė pėrballur me probleme, tė cilat nuk merrnin kurrė rrugėn e zgjidhjes. Nga njėra anė, emigrantėt bėheshin ēdo ditė e mė shumė njė forcė jetike e vyer nė ekonominė dhe shoqėrinė greke dhe nga ana tjetėr aq mė shumė i largoheshin pėr shkak tė burokracisė qė mbizotėronte, integrimit tė plotė nė atė vend qė pėr shumicėn ishte bėrė atdheu i dytė qė kishin zgjedhur. Njė nga problemet mė tė theksuara, racizmi i paarsyetuar. Ksenofobia, njė plagė qė skalitej ēdo ditė dhe nuk mbyllej me asnjė gjasė. Shumica e emigrantėve duke pranuar realitetin, reagonin me indiferentizėm, por me kalimin e kohės racizmi u bė diēka disi e pranueshme dhe ky indiferentizėm bėri qė racizmi, mos tė ndikonte mė nė jetėn e pėrditshme tė tyre ose mė mirė gjetėn njė forcė tė brendshme, tė mundeshin tė mos bėheshin robėr tė kėsaj gjendje. Problem tjetėr, tepėr i theksuar, qė ekziston akoma, trafiku i qenieve njerėzore...indiferentizmi i plotė, gjendja jo e mirė ekonomike, mungesa e pėrgjegjėsisė sė organeve ekzistuese tė drejtėsisė, bashkėpunimi i individėve me forca politike e shtetėrore, mungesa e sensibilizimit tė opinionit publik, bėnė qė ky fenomen tė marr pėrmasa tė gjera nė kohėn e fluksit tė emigracionit nė shtetin grek. Dhe ėshtė pėr tu ēuditur me faktin, se, ndėrsa ishim vendi me tradita mė tė lashta pėr mbrojtjen e familjes dhe tė nderit, papritur me hapjen e kufijve,u zhdukėn tė gjitha kėto principe tė hijshme. Dhe si rrjedhojė, me "tė thatin u dogj dhe i njomi", njė arsye mė shumė qė tė pėrforconte atė mendim tė gabuar qė kishin krijuar pėr shqiptarėt, vendasit grekė. Entuziazmi i momentit ia la vendin njė realiteti tė dhimbshėm, qė lidhet me krizėn ekonomike. Viktimat e para tė kėsaj krize qė ka mbėrthyer Greqinė, janė emigrantėt. Janė tė paktė ata qė kanė mundur tė ruajnė vendet e punės dhe tė shumtė ata qė kanė mbushur sheshet, ku kėrkohet punė dhe akoma mė shumė janė ata emigrantė qė janė detyruar tashmė tė marrin rrugėn e kthimit. Pėr ku?! Nė kėtė libėr do tė gjeni shumė prej kėtyre pyetjeve qė unė shtrova nė kėtė retrospektivė. Shpėtim Zinxhiria nė librin e tij hap njė dritare tė re nė komunikimin me emigrantėt, por njėkohėsisht, hedh njė dritė domethėnėse mbi problemin mė tė shėmtuar atė tė vrasjes sė emigrantėve tė pafajshėm.
Kukama tė kota nė fund tė mandatit
http://www.koha.net/repository/image.php?source=journalists/03_08_11_109984_robelli1240.jpg&x_=1&y_=0Enver Robelli
Publikuar: 11.04.2012 - 20:18
Me sjelljet e tij, me gjestet e tij, me deklaratat e tij dhe sidomos me veprimet e tij ambasadori amerikan, Christopher Dell, ėshtė bėrė karikaturė e diplomacisė. Nė fund tė mandatit tė tij, gjatė tė cilit u plaēkit edhe mė shumė Kosova, Dell i quan tė gjithė politikanėt tė korruptuar, madje edhe shoqėrinė kosovare. Por, pyetja themelore ėshtė kjo: ēkeni bėrė ju, ambasador, kundėr plaēkitėsve, ju qė jeni njeriu mė i fuqishėm nė kėtė vend?
Shqipėria ėshtė vendi i mendjeve tė shkurtra, magazinė e fuqisė fizike, njė vend qė vullnetarisht nuk i nėnshtrohet as vetes, as tė tjerėve; Shqipėria ėshtė element qė pėrherė mohon dhe ku anarkia dhe paligjshmėria janė si tė thuash shpirti dhe fryma e jetės. Para 150 vjetėsh kėshtu mendonte pėr shqiptarėt historiani austriak Jakob Philipp Fallmerayer. Ēfarė ka ndryshuar? Pėr fat tė keq shumė pak. Shqiptarėt, me ndonjė pėrjashtim, janė popull harrestar. Para disa ditėsh ambasadori i Shteteve tė Bashkuara tė Amerikės, Christopher Dell, shkundi opinionin me njė deklaratė pompoze. I quajti tė gjitha partitė tė korruptuara, madje krejt shoqėrinė. Korrupsioni tolerohet nga e tėrė shoqėria kosovare. (...) Partitė, siē shpresohet tė ndodhė nė demokraci, janė pasqyrim i vet shoqėrisė. Prandaj, unė mendoj se tė gjitha partitė janė tė pėrfshira nė kėtė problem nė shkallė tė ndryshme. (...) Mendoj se ky ėshtė problem me tėrė shoqėrinė; ky problem ngėrthen shumė individė tė ndryshėm nė partitė politike, e jo doemos udhėheqėsit. (...) Sė pari, shoqėria duhet ta marrė pėrsipėr tė ndryshojė sjelljen e vet nė ēdo nivel: prej udhėheqjes e deri te qytetari i rėndomtė. E dyta, qytetarėt duhet ta pėrdorin fuqinė e tyre nėpėrmjet votės pėr ndryshim; ta pėrdorin atė votė pėr tu marrė me problemin e korrupsionit. Kėshtu do tė duhej tė funksiononte kjo gjė nė demokraci.
Mediet tona i dhanė jehonė kėsaj deklarate tė Christopher Dellit, fundja ēka thotė ambasadori i Amerikės nė kėtė vend ėshtė me rėndėsi, sepse pa ndihmėn e Washingtonit as qė mund tė paramendohet liria dhe pavarėsia e Kosovės. Menjėherė pas kryediplomatit amerikan doli njė zyrtar i Lidhjes Demokratike tė Kosovės dhe tha: Unė e dėgjova me kėnaqėsi tė madhe atė farė vėshtrimi realist, por dhe apokaliptik tė ambasadorit Dell, (...), kur tha se Kosovėn e ka pėrfshirė korrupsioni. (...) Personalisht do tė isha shumė mė i kėnaqur qė kėto gjėra ambasadori Dell, pėr tė cilin kam respekt tė veēantė, ti kishte thėnė nė fillim tė mandatit tė tij. Ky zyrtar i LDK-sė na e dėshmoi para diellit dhe Dellit se ėshtė pjesėtar i njė populli me mendje tė shkurtėr. E vėrteta ėshtė kjo: Dell ka folur kundėr korrupsionit qė nė fillim tė mandatit tė tij nė verė 2009. Konkretisht, ai mė 15 janar 2010, me rastin e Ditės sė Drejtėsisė, para liderėve kosovarė mbajti njė fjalim dramatik mbi tė metat e shtetit tė Kosovės, tė cilin e pėrshkroi si tė rrezikuar tė dėshtojė pėr shkak tė keqqeverisjes. Ambasadori, mes tjerash, atėbotė kishte thėnė: Figurat e krimit tė organizuar dhe politikanėt e korruptuar nuk duhet tė lejohen tė mbajnė pėrfitimet e tyre tė jashtėligjshme. (
) Korrupsioni, dhuna dhe keqpėrdorimet kalojnė pa u ndėshkuar. Tė dobėtit janė pa njė mjet efektiv veprimi, gjersa tė fuqishmit manipulojnė ligjet dhe njerėzit pėr tė mbajtur pushtetin dhe pėr tė akumuluar pasurinė.
Me kėtė fjalim ambasadori Dell kishte ngjallur shumė shpresa. Njerėzit nė Kosovė gėzoheshin qė, mė nė fund, po flitet me gjuhė tė qartė kundėr korrupsionit. Gėzoheshin qė tani nuk do tė toleroheshin mė korrupsioni dhe keqqeverisja pėr shkak tė stabilitetit. Mes atyre gazetarėve qė i kanė duartrokitur fort fjalimit tė Dellit mė 15 janar 2010 ka qenė edhe vogėlsia ime. Sot, nė fund tė mandatit tė Dellit, shohim se sa i madh ėshtė hendeku mes fjalėve dhe mosveprimeve tė tij. Bilanci i ambasadorit del i trishtueshėm.
Dell ka pasur mundėsi tė ndalojė hyrjen nė Parlament tė njerėzve qė njihen si krerė tė krimit tė organizuar dhe krimeve politike, veēanėrisht atyre qė vijnė nga Partia Demokratike e Kosovės. Sot ndonjėrin prej tyre e shohim duke defiluar nėpėr Prishtinė me xhip tė shtrenjtė deri nė 100 mijė euro. Shohim se si figura tė paskrupullta nė emėr tė luftės pėr liri plaēkitin ēfarė u bie nė dorė, nga buxheti deri te pasuria publike. Me disa prej tyre Dell ėshtė parė duke bėrė qejf nėpėr lokale nate nė Prishtinė e duke u pėrqafuar. Si kanakarė tė Dellit nėpėr mejhanet e Prishtinės shfaqen biēimgazetarė, tė cilėt, nė fakt, janė ndėrmjetėsues nė biznese tė ndotura nga korrupsioni. Prandaj, po kėta biēimgazetarė, tė shpėrndarė nė politikė dhe nė pseudopublicistikė, kanė qenė tė parėt qė e kanė mbėshtetur ambasadorin amerikan edhe atėherė kur ka bėrė gabime trashanike. Para pak mė shumė se njė viti Dell luajti njė rol tė dėmshėm me rastin e zgjedhjes sė dhunshme tė Behgjet Pacollit nė postin e presidentit tė Kosovės. Duhet kujtuar mė hollėsisht kėtė episod pėr tė parė se nė Kosovė nuk ka demokraci, por dellokraci. Ditėn kur u zgjodh Pacolli ambasadori Dell kishte zėnė vend nė tribunėn e nderit. Afėr tij ishte ulur (athua rastėsisht?) njė person me emrin Esad Pushkar nomen est omen, do tė thoshin latinėt! Po pėrse ulej bash afėr ambasadorit njė person, njė Pushkar, qė hiqej si kėshilltar i kryetarit tė Aleancės Kosova e Re (AKR)? Pushkar duhej tė mbante lidhjen, ai ishte pėrēuesi i porosive tė ambasadorit dėrguar kandidatit pėr kryetar. Kėshtu Dell hyri nė histori si diplomat qė zgjodhi njė president vendi me SMS, me mesazhe telefonike.
E kemi parė ambasadorin Dell duke e kritikuar vend e pa vend kryetarin e Parlamentit, Jakup Krasniqi, por se ka ēelur gojėn ambasadori i SHBA-sė asnjėherė pėr bizneset e Pacollit qė po dyshohet se punojnė me para tė pista. As kėto ditė Dell nuk ka folur gjė, edhe pse Agjencia Kundėr Korrupsionit ka nisur hetimet ndaj zėvendėskryeministrit Pacolli pėr konflikt interesi me rastin e nėnshkrimit tė memorandumeve nė Nigeri si pėrfaqėsues i kompanisė Seagas. Nė njė mėnyrė Dell i ka amnistuar krerėt e institucioneve kur ka thėnė se problemi i korrupsionit ngėrthen shumė individė tė ndryshėm nė partitė politike, e jo doemos udhėheqėsit. Jo doemos udhėheqėsit, jo Pacollin, jo Hashim Thaēin dhe kamarillėn e tij politike dhe krimekonomike, e cila tashmė nuk ia di fundin pasurisė sė zhvatur. Ėshtė ky grup qė bėn pėrpjekje ta shkruajė ligjin pėr konfiskimin e pasurisė sė fituar nė mėnyrė tė paligjshme sipas interesave personale. Pėr shembull: ka pasur nisma qė ligji tė vlejė vetėm pėr ata qė pasurohen paligjshėm nga dita e miratimit tė ligjit. Kėshtu dora e drejtėsisė nuk do ti rrokte ata qė nė vitin 1999 ishin zhelanė e sot e ngrohin bythėn nė xhipa tė markės Range Rover dhe nuk e dinė a i kanė 5 apo 6 banesa nė Prishtinė, sa hektarė tokė nė rrethinėn e Prishtinės dhe sa para nėpėr banka. Ky sistem ėshtė ndėrtuar nga Hashim Thaēi dhe ėshtė toleruar nga ambasadori i Shteteve tė Bashkuara tė Amerikės, Christopher Dell. Nė fund tė mandatit tė tij Dell e sheh tė udhės tė arsyetohet pėr mosveprimet e tij dhe i fyen tė gjithė, duke thėnė: Tė gjithė jeni tė korruptuar. Me sjelljet e tij, me gjestet e tij, me deklaratat e tij ambasadori Dell ėshtė bėrė karikaturė e diplomacisė. Ai do tė jetė edhe pak kohė kėtu dhe opinioni do tė jetė tepėr kureshtar tė shohė se si do tė reagojė Dell nėse prezantohen fakte pėr keqpėrdorim buxheti nga ndonjė zyrtar i lartė i shtetit. Me kukama tė kota nė fund tė mandatit nuk luftohet korrupsioni.
Platformė politike e institucioneve tė Republikės sė Iliridės
http://www.botasot.info/mesme/ilirida.jpg
Sqarim historik lidhur me shtrirjen gjeografike dhe etnike tė territorit tė R. Sė Iliridės
Territori i Iliridės sė Jugut kufizohet me Epirin nė jug dhe me Maqedoninė e Epėrme, me Trakinė nė lindje, dhe me lumin Neretva nė veri-perendim, kurse nė veri nuk ka kufi tė vėrtetė.
Dardanėt, kryesisht tė ndarė nga rethi Ilir kanė mė shumė elemente trake nga ato Ilire. Popujt e Iliridės sė Jugut janė: Athinasit, Partitėt, Desaretėt, Enkelejtė, Taulantėt, Labeatėt dhe Ardijajtė. (05 Helenizmi, Ilirida e Jugut, Google).
1.Situata aktuale politike, ndėrnacionale, ekonomike dhe ndėrkombėtare nė IRJM
Ky shtet pėrjeton njė krizė tė thellė politike, e cila ka ēuar momentalisht situatėn nė njė rrugė pa dalje. Kjo krizė ka tė bėjė mbi tė gjitha me tendencat pseudo-shkencore, qė kanė tė bėjnė me identitetin dhe tė kaluarėn false tė popullit sllavo-maqedonas, i cili sipas interesit tė momentit tė caktuar historik, herė e quan veten popull antik e herė popull sllav. Gjatė luftės sė dytė botėrore, po ky popull fitoi tė drejtėn qė tė formojė pėr herė tė parė njė shtet qė u quajtė Maqedoni, por vetėm falė Internacionales socialiste dhe Josip Broz Titos, ku ky popull deklarohej se ishte popull sllav, gjė tė cilėn e dėshmon gjuha dhe alfabeti cirilik (sllav).
Ėshtė mendim i ynė se po tė mos ishin deklaruar kėta se ishin sllav nuk do tė kishte ekzistuar sot konglomerati artificial IRJM.
Kjo analizė mund tė ndihmojė nė zbėrthimin e raporteve politike tė pėrkeqėsuara me pėrmasa tragjike pėr shqiptarėt, tė cilėt edhe pas tė gjitha kėrkesave tė panumėrta pėr ndryshim pozitiv tė statusit tė pazgjidhur tė tyre, madje edhe pas luftės sė vitit 2001 dhe as me MO-nė nuk u zgjidhėn ashtu siē ishin kėrkesat qė shqiptarėt tė ishin komb-shtetformues dhe bartės tė sovranitetit tė kėsaj republike nė mėnyrė tė barabartė me maqedonasit.
Sot vendi edhe pas rrėnojave tė hirit tė vitit 2001, sėrish ėshtė shėndėruar nė njė arenė tė incidenteve tė panumėrta ndėretnike, ku gjithmonė viktima tė kėtyre incidenteve dhe frustrimeve nacinal-shoviniste janė shqiptarėt, nė tėrė shtrirjen e territorit tė Repulikės sė Iliridės, nga Manastiri deri nė Kumanovė.
Qė nga viti 1990, nė shtetin e quajtur si Oazė e Paqes , kanė filluar vrrasjet e pandėrprera tė shqiptarėve, si ishte rasti me 80 vjeēarin Nuredin Nuredini, nga fshati Haraqinė i Shkupit, duke vijuar me ndėhyrjet policore nė Ladorisht tė Strugės, vrrasjet e katėr personave nė Bit Pazar tė Shkupit , vrrasja nė Tetovė e Abdylselam Eminit, lidhur me kėcėnimet ndaj gjithė atyre qė pėkrahnin hapjen e UT-ės, burgosjet e themelusve tė kėtij institucioni arsimor nė gjuhėn shqipe nė vitin 1995, vrasjet e tre shqiptarėve nė Gostivar nė vitin 1997, vdekjet e shumė shqiptarėve nėpėr stacionet policore tė Kumanovės, tė Shkupit, tė Velesit, etj.
Viti 2001 shėnoi njė luftė tė deklaruar ēlirimtare dhe kombėtare, por qė pėrfundoi me njė deklaratė se kjo ishte luftė pėr tė mbrojtur Maqedoninė.
Si rezultat i kėsaj lufte pasoi njė dokument i quajtur MO, por dokument qė asnjėherė nuk ėshtė jetėsuar por ka pasur pasojė disa qindra burgosje, madje edhe me burg tė pėrjetshėm, natyrisht tė shqiptarėve si shumicė absolute.
Sipas deklaratės sė njė zyrtari tė Ministrisė sė Drejtėsisė, 68% e tė burgosurve pėr vepra penale janė shqiptarė?!
Intervenimet policore dhe tė grupeve tė frustuara antishqiptare reflektohen me incidente tė panumėrta nėpėr shkolla tė pėrziera, rrahje tė shqiptarėve si p.sh. nė fshatin Nerez tė Shkupit nėpėr shtėpitė e tyre, vrasja nė Bit Pazar e tė rriut 15 vjeēar shqiptar vitin e kaluar, vrasja e maturantit shqiptar po vitin e kaluar pa dhėnė asnjė dėnim pėr vrasėsit,madje me arsyetime tė prokurorit se vrasėsit nuk mund tė dėnohen pėr vrasje, por vetėm pėr shkaktim tė lėndimeve tė rėnda trupore, vrasjet e dy tė rrinjėve shqiptar nė Gostivar nga polici maqedonas, etj.
Ofendimet e panumėrta tė shqiptarėve nėpėr ndeshje tė ndryshme sportive, madje edhe nėpėr ndeshje tė cilat i financon qeveria edhe me mjetet financiare nga shqiptarėt, pa asnjė ndėhyrje tė policisė, nė mėnyrė shumė tė qartė flasin pėr urejtjen patologjike antishqiptare qė nė IRJM ushtrohet dita mė ditė. Nėse analizohen parullat antishqiptare, si p.sh. : Vdekje shqiptarėve , Dhoma Gazi pėr shqiptarėt , Maqedoni pa shqiptarė, Shqiptarė ju jeni njerėz tė Maleve , etj etj , qartė jepen mesazhe tė natyrės fashizoide , tė ngjajshme me ata tė kohės sė Sllobodan Millosheviqit dhe vrasėsve tjerė tė shqiptarėve.
Mosdurimi dhe urejtja antishqiptare kanė qenė tė pranishme nė IRJM, nė forma tė ndryshme, si p.sh. nga vitet 1991 ishte afera SINA PTICA , ku VMRO-DPMNE, kėrkonte formimin e qeverisė nėn hije, natyrisht pa shqiptarė. Kėsaj kur ia shtojmė dekleratėn e gjeneral Arsovskit nė Kėshillin e VMRO-DPMNE se nė Maqedoni duhet tė formohet armatė njė nacionale maqedonase, natyrisht pa shqiptarė si dhe disa takime tė presidentit tė athershėm maqedon Kiro Gligorov me persidentin serb Millosheviē nė Ohėr qė ende mbeten enigmatike pėr shqiptarėt, poashtu kreu shtetėrror i shtetit pa asnjė shqiptar nė tri postet udhėheqėse, qaratazi flasin pėr karakterin njėnacional maqedonas si dhe pėr karakterin unitar tė shtetit tė quajtur IRJM.
Kushdo qė thirret nė MO-nė, le tė lexojė Preambulėn e Kushtetutės sė R. sė Maqedonisė ku si bartės kryesor i sovranitetit pėrmendet vetėm populli maqedonas, kurse shqiptarėt me gjithė qytetarėt tjerė pėrmenden si pjesė e populli tė caktuar, qė faktikisht sipas Dr.prof. Jeton Shasivarit, profesor i tė drejtės kushtetuese, termi pjesė e popuulit nėnkupton pakicė kombėtare.
MO qė pėrmendet me aq popmpozitet nga pėfaqėsuesit shqiptarė nė koalicion poashtu edhe nga pėrfaqėsues zyrtar tė shtetit maqedonas, nė tėrė kėtė marrėveshje, emri shqiptar pėrmendet nė preambullėn e kushtetutės sė IRJM-ės, sėbashku me komunitetet tjera dhe vetėm edhe njėherė nė nenin ku flitet pėr komitetin pėr mardhėnie ndėretnike krahas me maqedonasit.
Pėndryshe shqiptarėt dhe tė tjerėt ēdoherė tjetėr qė pėrmenden si nė kushtetutė poashtu edhe nė MO pėrkufizohen me termin komunitet i cili pėrbėn 20% tė popullatės, i cili flet gjuhė tjetėr nga maqedonishtja dhe nuk ėshtė popull shumicė. Nėse bėjmė krahasim me Pakon e Ahtisar-it, ku emri serb pėrmendet 32 herė dhe nė nivel tė R. sė Kosovės, gjuha serbe ėshtė plotėsisht zyrtare nė nivel shtetėrror, madje ėshtė nė pėrdorim zyrtar edhe nėpėr komuna ku nuk jeton asnjė serb, natyrisht se kėtu diskriminimi, mohimi dhe degradimi i shqiptarėve dhe gjuhės shqipe ėshtė mėse eklatante dhe shumė joparimor edhe nga ana e pėrfaqėsuesve ndėrkombėtarė.
Nė gazetė prestigjioze Amerikane National Geographic, analisti Prit J. Veselind nė njė artikull tė tij tė cilin e titullon Shqiptarė njė popull zemėrthyer, flet pėr njė deklaratė qė njė shqiptar nga Maqedonia i jep autorit,, ku thotė : ...Neve kėtu na vlersojnė si njė racė tė rrezikshme e provokative dhe populli shqiptarė ėshtė nėn njė presion tė madh, ēdo shiptarė e ndjen frikėn nėn lėkurėn e tij,.,(dhjetor 2002 janar 2003) . Nė kėtė kontekst poashtu ėshtė edhe reportazhi nga mbledhja e kryesisė tė fondit humanitar Liria Kombėtare ,nė zyrėn e saj kryesore qė gjendet nė qytetin Paterson tė New Jersey-it, ku morėn pjesė pothuajse tė gjithė kryetarėt e degėve dhe nėdegėve te New York-ut, New Jerseyiit dhe Conecticut-it si edhe udhehqesit fetar tė qendrave fetare nė Paterson dhe Waterburey, Imam Muhamed Osmani dhe Imam Kaim Dani. Kėtė mbledhje e drejtoi me shumė kujdes dhe respekt nėnkryetari Ajri Hoxha. Diskutimi u zhvillua lidhur me mospajtimin e tyre me marveshjen shqiptaro-maqedone, MO-nė qė u nėnshkrua nė 13 Gusht nė Shkup nga deputetet shqiptarė nė koalicion me qeverinė vrastare sllavo-maqedone. Pėrfaquesit e UCK sė ua kishin dhėnė fjalen te gjithe shqiptareve brenda dhe jasht se nese pranohet me pak de statusi shtetformues nuk do te kete zgjidje te ceshtjes shqiptare nė Maqedoni. Kėtė kėrkesė e kanė bėrė disa herė edhe autoritete amerikane sidomos kongresisti Engel Eliot, por fatkeqesisht udheheqesit politik dhe ushtarak te UCK-se i shkelen premtimet e dhėna.Nė gjirin e Fondit Humanitar Liria Kombėtare punojnė dhe veprojnė shumė individ besnik dhe fisnik qė gjithminė i janė bashkangjitur lėvizjes pėr Liri Kombėtare, individė nga familjet mė fisnike tė Kumanovės, Tetovės, Dibrės, Gostivarit, Kėrēovės, Shkupit,Strugės, Ohrit, Manastirit, Prespės dhe gjithė atij brezi tė artė tė ILIRIDĖS. Pra emri Iliridė nuk ėshtė donjė sajesė artificiale dhe e pėrdorur pa pasur mbėshtetje nė vullnetin e popullit shqiptarė, gjatė gjithė historisė shqiptare brenda dhe jashtė territorit aktual tė Republikės sė Iliridės, qė duhet tė rezultojė me ridefinimin e IRJM-ės dhe me ndryshime radikale tė Kushtetutės sė saj nė njė Union Demokratik tė quajtur ILIRIDĖ dhe MAQEDONI ose anasjelltas, sipas modelit tash mė tė njohur nga trevat e ish-Jugosllavisė, siē ishte shembulli i Unionit Serbi dhe Mali i Zi.
Se emri Iliridė ėshtė shumė present nė mesin e shqiptarėve brenda dhe jashtė flet edhe fakti se pėrveē qindra grafiteve nėpėr sheshet dhe rrugėt magjstrale dhe rajonale tė Iliridės (Maqedonia Perendimore), disa firmave me kėtė emėr nė Gostivar, Tetovė, e gjetiu, qindra emra tė fėmijėve Ilirida ose Ilirid, poashtu disa firma tė shqiptarėve nė Itali, Zvicėr, Gjermani, etj. Vlenė tė pėrmendim se para viteve tė 2000-2001 ka ekzistuar Fronti Nacional pėr Republikėn e Iliridės nė Gjermani, kurse mė 05 prill tė vitit 2011 nė Zurich tė Zvicrės themelohet bashkėsia shqiptare ILIRIDA .
Informojmė opinionin shqiptarė dhe atė ndėrkombėtarė se , vendlindja e personaliteteve dhe vendi i ngjarjeve tė rėndėsishme, pa tė cilat historia shqiptare nuk do tė ishte ajo qė realisht ėshtė, ende ėshtė jo e qeverisur (jo e lirė), nga shqiptarėt. Personalitetet historike pėr tė cilėt mendojmė janė : Nėna e Gjergj Kastriotit Skenderbeut, Dervish Cara, Mehmet Pashė Deralla, dy nobelistėt shqiptarė, Nėnė Tereza alias Gonxhe Bojaxhiu,dhe Dr. Ferit Murati, kurse ngjarjet e mėdha historike si Luftėrat e Skenderbeut nė Pollog, Kongresi i Manastirit 1908, Botimi i Abetares sė parė me alfabet tė unifikuar shqiptar botohet po nė Manastir, Kryengritja e Ilindenit, Lidhja e Prizrenit me disa pėrfaqėsues nga territori i Republikės sė Iliridės, motrat Qirijazi nga Manastiri, etj etj.
Sot ė Maqedoni falė anagzhimit utopik tė politikave qore tė partive politike shqiptare , nė skajshmėri pushteti aktual nė krye me Nikolla Gruevskin diskriminon, fyen dhe vret shqiptarėt sa herė qė ata kanė nevojė , mundėsi dhe shans. Maqedonia nė rafshin intergral ka filluar betejėn e mbjelljeve tė statujave , antike , bizantine dhe sllave nė ēdo cep tė teritorit tė kryqendrės Dardane Shkupi, duke tentuar tė sllavizojė gjithēka qė ėshtė shqiptare, siē bie fjala edhe me nobelisten shqiptare Nėnė Tereza, ku nė shtėpinė pėrkujtimore tė saj nuk figuron asnjė fjalė shqipe, poashtu e njejtė ėshtė rasti edhe me Statujėn Herroi mbi Kalė e cila asocon nė madhėshtinė e Aleksandrit tė Madh nė kuadėr tė mega-projektit Shkupi 2014 pa mos llogaritur nė atė se edhe ai ėshtė i pėrkatėsisė shqiptare, gjė tė cilėn e deklaron edhe shkrimtari i njohur franēez La Martini , nė veprėn e tij Mbi Turqinė , kur flet mbi shqiptarėt. Ja se ēka thotė ishprefekti i Shkupit Trifun Kostofski nė TV kanal 5 mė datė 12.02.2010 : Nėse realizohet projekti i quajtur SHKUPI 2014 , Maqedonia nuk do tė jetė shtet i pavarur. Nė kontekst tė kėsaj ja ēka thotė Instituti Amerikan i Paqes, nė tė pėrditshmėn Washington Post : ...Kriza nė Maqedoni mundė tė riciklojė... ( E pėrditshmja .Zėri nė Kosovė , mė datė 10.12.2002)
Nė planin horozontal pushteti maqdonas qoftė i LSDM-ė apo ai i VMROS-ė, i anashkalon shqipatrėt nė ēdo pikėpamje, deri mė tani asnjė pėrkujdsje shtetėrrore pėr shqiptarėt, Sheti maqeodon dskriminon shqipatrėt qė nga lėngata e lindjes, asnjėherė ai nuk ka tentuar tė adaptojė shrtarin shtetrror pėr ta , por, sa herė qė shqipatrėt kėrkojnė diēka tė zbatohet, maqedonasit nuk akomodojnė kėtė shtrat, pėrkundrazi ata ua presin kembėt shqiptarėve.
Nė palnin vertikal shqipatrėt nuk janė pėrfill as para 2001 ishit e as pas tij, maqedonasit disponojnė me kapitalin shtetėrror , ata bėjnė privatizimin, disponojnė me pridhimtarinė bazike,me trgtinė, bursat, sjellin vendime mbi buxhetin, marin vendime pėr aksionet policore, sjjelin ligje, shqiptojnė dėnime etj etj. Nė kėtė relacion vetėm shqiptarėt me pasoja, dėnime, bugosje, vuajtje, vrasje etj.
Ilirda dhe populli i saj deri mė tash nuk ka marrė garanca nga askush pėr mbijetesėn e saj, e vetmja garancė deri mė tani ka qenė vetė ekzistenca dhe qėndrimi bujar i popullit shqiptar nė kėto troje ku pėr rritėn dhe zhvillimin e vetė u kujdes vetė!
Andaj mendojmė se shqipatrė kanė realisht nevojė pėr institucione tė veta administrative nė kuadėr tė Kushtetutės sė R. Sė Iliridės dhe beson se njė pėrkufizim real administrativ nė mes shqiptarėve dhe maqedonasve, nė asnjė mėnyrė nuk ka pėr synim mohimin e asgjėje nga identiteti maqedonas dhe i tė tjerėve , por vetėm se do tė forconte bindjen se shqiptarėt dhe maqedonasit mund tė jetojnė bashkė nė njė organizim shtetrror nė formė tė dy subjekteve tė barabarta konfederale, pa asnjė kėrkesė pėr prishjen e kufijve tė jashtėm.
Republika e Iliridės konsideron se aderimi i IRJM-es, nė strtukturat euro-atlantike, si nė BE dhe nė NATO, mund tė bėhet shumė mė lehtė vetėm atėherė kur shqiptarėt dhe maqedonasit do tė ishin bartės tė barabartė tė sovranitetit tė Unionit Iliridė dhe Maqedoni, duke garantuar tė gjitha tė drejtat njerėzore dhe etnike tė tė gjithė qytetarėve tė saj nė bazė tė kushtetutės sė reformuar dhe ridefinuar e nė bazė tė tė gjitha dokumenteve ndėrkombėtare, pikė sėpari tė gjitha dokumentet dhe rezolutat e OKB-es, tė OSBE-es dhe Unionit Europian EU.
2. Pse sot ILIRIDA
Ne gjykojmė se ka ardhur koha qė konformizmi i frikshėm i faktorit politik shqiptar nė marėdhėnie me faktorin politik maqedonas dhe atė ndėrkombėtar tė ndėpritet. Servilizmi i skajshėm i pėrzier me terme integruese dhe demokratike, si dhe kosmopolitizmi i tepruar nuk ka asgjė tė pėrbashkėt me situatėn aktuale, qė po pėrjeton popullsia shqiptare sot nė kėtė shtet totalitar, unitar dhe policor , e pothuajse edhe monist, pasi bartėsit e institucioneve kryesore shtetėrrore janė vetėm pėrfaqėsuess tė njė subjekti politik dhe tė njė etniteti ( sllavo-maqedonas).
Kėrkesat tona tė drejta i bazojmė nė kontekst tė realitetit historiko-etnik, demokratik, dhe duke u bazuar nė faktet e pamohushme historike se shqiptarėt janė popull autokton me njė traditė mbi 3000 vjeēare tė ekzistencės sė tyre po nė tė njejtat territore, vetėm se shumėfish tė rudhur , madje mbi 60% tė territorit tė njohur tė ekzistencės sė shqiptarėve deri nė fund tė sundimit turk, gjegjėsisht nė vitin 1912 kur u shpall pavarsia e shtetit shqiptar nė Vlorė.
Shqiptarėt e Iliridės me flijim mė tė madh tė mundshėm kanė dhėnė kontribut pėr ekzistimin e kėtyre trojeve deri nė ditėt e sotshme, duke u thirrė nė luftėrrat e heroit kombėtar shqiptar Gjegj Kastriot Skenderbeu, nė Luftėrrat e Dervish Carės , nė Luftėn e dytė Botėrrore ku shqiptarėt e Iliridės morėn pjesė masovikisht nėpėr formacione tė ndryshme luftarake tė pėrziera me maqedonasit dhe tjerėt, poashtu edhe nė formacione ushtarake tė pastra shqiptare siē ishte rasti me Brigadėn e Shtatė Sulmuese Shqiptare, qė luftoi kundra nazizmit nga qyteti i Strugės e gjer nė Trieshtė. Ja se ēka thotė Sekretari i Komitetit Krahinor pėr Maqedoninė Veri-Perndimore, Kėrste Cėrvenkovski nė korik tė vitit 1943: ... Situata nė Maqedoninė perendimore duhet tė shiqohet mė ndryshe, pėrshkak se nė tė vėrtet ky territor nuk mund tė quhet Maqedoni, me qė njė pjesė e madhe e kėtij territori ėshtė i banuar nga shqiptarėt. Ai propozon qė shqiptarėt masovikish tė marin pjesė nė luftėn nacioanal-ēlirimtare dhe shqiptarėve tu jepet autonomi njėsoj si Kosovės. (Kjo letė i dėrgohet Komitetit Qendrror tė Partisė Komuniste tė Maqedonisė i nėnshkruar me emrin JANKO!
Kėrkesat tona bazohen nė Referendumin e 11 dhe 12 Janarit 1992 , pėr autonomi politike dhe territoriale tė shqiptarėve nė Maqedoni, gjė tė cilėn e mbėshtet edhe Kongresi i Shteteve tė Bashkuara tė Amerikės , me propozim tė kryetarit tė Komitetit pėr Mardhėnie me Jashtė , tė tė ndjerit z. Tom llantosh mė 03.02.1992.
Pas mbajtjes sė Referendumit me pjesėmarrje afėr 400000 votues qė u deklaruan PRO , u hartua edhe Kushtetuta e R. Sė Iliridės nė prill tė po kėtij viti, ku morėn pjesė deputetetė dhe ministra shqiptarė tė pėrbėrjes parlamentare 1990-1994.
Po ashtu kėtė tė drejtė tė vetėvendosjes sė popujve e garantojnė edhe kėta dokumente tė OKB-es siē janė:
1. Karta Atlantikut tė vitit 1941 ( lidhja e kombeve)
2. Karta e kombeve te Bashkuara e vitit 1945
3. Deklerata Universale e OKB-es e vitit 1948
4. Rezoluta e OKB-es nr,637 , 16.12.1952
5. Rezoluta e OKB-es nr. 1514, 14.12.1960
6. Rezoluta e OKB-se nr. 1815 , 18.12.1963
7. Rezoluta e Okb-es mr.2105, 20.12.1965
8. Pakti ndėrkombėtar pėr tė drejtat civile dhe politike i vitit 1966
9. Pakkti ndėrkombėtar pėr tė drejtat ekonomike sociale dhe kulturore 1966
10. Dhe Rezoluta e OKB-es me nr. 2625, 24.12.1970
Tė drejtėn e Vetėvendosjes e garantojnė edhe kėta dokumente tė OSBE-sė:
1. Akti Final i Helsinkut i vitit 1975
2. Karta e Parisit pė Europė tė Re e muajt nėntor tė vitit 1990, si dhe
3. Dokumnti i Kopenhagės i qershorit tė vitit 1990 .
Kėrkesat tona i bazojmė edhe nė numrin e shqiptarėve nė Maqedoni, i cili ėshtė sėpaku 40%, me dėshmi tė shumta tė kėtyre institucioneve, siē janė : Kongresi I SHBA-sė, CIA, Komiteti I Helsinkut i SHBA-sė, Senati i Belgjikės, Komiteti i Helsinkut i Holandės, BBC, etj!
Si rezultat i fakteve dhe dėshmive historiko-etnike dhe politike tė populit shqiptarė si dhe Dokumenteve dhe Rezolutave tė lartėpėrmendura, ne , dalim me propozimin tone qė e bazojmė nė Platformėn e Lėvizjes Kombėtare Shqiptare tė Iliridės, nė bazė tė Kuvendit tė Pare Themelues tė mbajtur mė 15.04.2006 gjegjėsisht mė 7.05.2006 nė Tetovė, si dhe nė bazė tė Kushtetutės tė Republikės sė Iliridės tė vitit 1992 , tė bazuar nė Referendumin e 11 dhe 12 Janarit tė vitit 1992, dhe nė tė njejtėn kohė para institucioneve tė brendėshme dhe atyre ndėrkombėtare paraqesim kėtė :
K Ė R K E S Ė
Ish-Republika Jugosllave e Maqedonisė urgjentisht tė pranojė fillimin e konstituimit dhe funksionimit tė Kuvendit tė Unionit Iliridė dhe Maqedoni, respektivisht tė njohė tė drejtėn legale tė formimit dhe funksionimit legal dhe demokratik, tė institucioneve tė Republikės sė Iliridės , si shprehje e vullnetit politik tė shumicės sė shqiptarėve nė Referendumin e vitit 1992, ku ish-Republika e Maqedonisė do tė pushojė sė qeni shtet unitar, duke ndjekur modelin e Unionit Serbi dhe Mali i Zi. Nė kėtė kontekst Unioni Iliridė dhe Maqedoni do tė pėrbėhej prej dy njesive konfederale, pra nga Republika e Iliridės dhe Republika e Maqedonisė, qė njėkohėsisht emri Iliridė dhe Maqedoni do tė ishte njė kontribut drejtė zgjidhjes sė kontestit mė se 20 vjeēar me Greqinė fqinje.
Realizimi i kėrkesės sė lartėpėrmendur duhet arritur nėpėrmes tė marrėveshjes sė pėrfaqėsuesve tė popullit Shqiptar dhe Maqedonas qė dalin nga gjiri i tė dy popujve por jo nga pėrfaqėsues tė partive aktuale politike. Kėrkesa pėr aritjen e marėveshjes sė fundit ( Iliridė-Maqedoni), buron edhe nga propozimi qė ka hartuar Universiteti i Friburg-ut nė Zvicėr, enkas pėr Unionin Serbi dhe Mali i Zi nga prof. serb Dr. Gjogjeviē.
Nė qoftė se Kėrkesa jonė injorohet, ne do tė jemi tė detyruar tė aplikojmė vendimet e Kuvendit tė Republikės sė Iliridės, pėr fillimin e funksionimit tė organeve tė Republikės sė Iliridės me rrugė dhe forma demokratike tė njohura nga bota e civilizuar.
p.s.
1. Nė Deklaratėn e Pavarėsisė tė Shteteve tė Bashkuara tė Amerikės, Thomas Jefferson si hartues i saj, thotė: ... Cdo njeri dhe cdo individ nė Tokė, posedon tė drejtėn e Vetėqeverisjes...
2. Presidenti Amerikan Wilson Woodrow, nė Konferencėn e Paqes nė Versajė tė Francės, mė 1919, thotė se tė gjithė popujt e Botės, gėzojnė tė drejtėn e Vetėvendosjes.
Shėnim:
Kjo platformė do tu drejtohet tė gjitha qendrave vendosėse tė R. Sė Maqedonisė sė deritanishme , Kongresit dhe Departamentit tė SHBA-sė, Unionit Europian (EU), Shtetit Shqiptar, Shtetit tė Kosovės, OSBE-s, NATO-s dhe tėrė korrit Diplomatik nė Shkup si dhe mjeteve tė informimit publik elektronike dhe tė shkruara.
Tetovė, 09.04.212
Presidenti i R. sė Iliridės, Prof. Nevzat Halili; Kryetari i Kuvendit tė R. sė Iliridės, Prof. Rami Veliu; Kryeministri i Qeverisė sė R. sė Iliridės, Mr.sc. Baki Sulejmani Balla.
Bota Sot
ARTAN LAME: NDĖRTONJĖSI I MADH - SALI BERISHA
http://us.mg3.mail.yahoo.com/neo/ngarkimet/lajmet/vogel/lajmi_1334271268.jpg
(Tiranė, 13. 04. 2012) - Lajm nga Vlora. Ballkoni i shtėpisė sė Pavarėsisė rrezikon tė shembet, sepse ėshtė kalbur i tėri. Edhe shkallėt e brendshme duhen ribėrė, se smbajnė. Njė marangoz i vetėm, nga ata qė ka ngado qosheve tė rrugėve, po ti thuhet, edhe me paratė e veta mund ta bėjė aq gjė. Por jo shteti shqiptar. Qė ne duam edhe ti festojmė 100 vjetėt.
SHQIPNI TAVOLINASH
Ali Pasha i Tepelenės ka hyrė nė histori me shumė epitete, por ndėr ta njė qė ia ngjiti populli qė nė tė gjallė, ishte Ali Pasha i kalave, siē e quan atė edhe njė kėngė popullore e kohės sė vet. Ja vunė kėshtu, se pashai e shkoi jetėn duke ndėrtuar, kala e ujėsjellės, kulla rrugė e ura, ēezma, saraje e pallate. Shumė syresh nuk i mbijetuan dot kazmės e qysqisė sė vetė shqiptarėve, shumė tė tjera po bėjmė ēėshtė e mundur ti rrėnojmė edhe tani qė po flasim, por pashai bėri aq shumė sa, sado tė pėrpiqemi, nuk i prishim dot tė tėra.
Sali Berisha, radhėn e parė nė pushtet, nuk kish as kėllqe e as kohė tė ngrinte e tė ndėrtonte. I hyri pushtetit me parimin e kuotės 0 qė i la fshatrat deri edhe pa kopshte e shkolla dhe i doli me shembjen e piramidave qė vetė i ngriti e vetė e zunė brenda. Herėn e dytė, thamė se vuri mend e do ndėrtonte xheē. Dhe vėrtet, premtimet ndėrtimtare tė Saliut tė dytė qenė se ēqenė, aq sa zuri ti besonte edhe vetė e ti hynte goxha nė qejf kjo puna e tė ndėrtuarit. Ose mė mirė, jo e tė ndėrtuarit, por e tė premtuarit pėr tė ndėrtuar.
http://www.shekulli.com.al/shekulli/wp-content/uploads/2012/04/sali-berisha-mbledhja-e-qeverise-portret.jpg
Saliu i premtimeve tė mėdha!
_____________________________________
Sa kish zėnė zyrėn e Kryeministrisė, kur bėri premtimin e parė, atė pėr tė ndėrtuar njė Ministri tė Jashtme tė Re, nė godinėn e vjetėr tė hotel Dajtit, ndėrsa Ministrinė e Jashtme ekzistuese do ta bėnte Ministri tė Brendshme. I vetmi rezultat i kėtij premtimi, ishte shkatėrrimi dhe plaēkitja barbare e hotel Dajtit, tė cilit sot i kanė mbetur vetėm muret.
Pastaj tha se do ndėrtonte Bibliotekėn e re Kombėtare, pasi nuk mundej qė kultura shqiptare tė rrinte ngucur nė bodrumet e Pallatit tė Kulturės, ku e kishte futur Enver Hoxha. Nė fakt, ky premtim ėshtė i lidhur me njė zinxhir premtimesh qė ende nuk u ka dalė fundi. Sepse pasi urdhėroi qė tė fillonte projekti pėr kėtė punė, duke pėrshtatur pėr kėtė qėllim Piramidėn, pas ca muajsh mbajti njė tjetėr fjalim me njė tjetėr premtim. Tha se nuk mund tė lejojmė qė artistėt shqiptarė tė performojnė nė godinėn shkatarraqe tė teatrit ekzistues dhe se do tė ndėrtonte Teatrin e Ri Kombėtar. U ndėrprenė projektet e reja pėr shndėrrimin e Piramidės nė Bibliotekėn e Re dhe filloi projekti i ri pėr ta shndėrruar nė Teatrin e Ri. Pėr kėtė edhe u pagua projekti nga fillimi, madje u harxhuan edhe nja 3 a 4 milionė euro, sepse filluan realisht punimet pėr ta ndėrtuar teatrin.
Pastaj papritur e ndėrpreu edhe kėtė dhe tha se 100-vjetori i Pavarėsisė duhej ta gjente Shqipėrinė me Parlament tė Ri. Pėr kėtė ishte bėrė edhe njė konkurs dhe kishte vendosur se ku do ndėrtohej, por Berisha e ktheu tė gjithėn sė prapi dhe vendosi tė ndėrtohej Parlamenti te Piramida. Kėtė premtim nuk po e tjerr mė hollė, se tė gjithė e kanė ende tė freskėt sesi u ngrit e gjithė njerėzia ti mbushte mendjen e sia mbushi dot.
Pastaj tha se do ndėrtonte Monumentin e Azem Hajdarit, heroit tė demokracisė, nė mes tė parkut Rinia. Asokohe nė Tiranė kryetar bashkie ishte ende Edi Rama dhe bėnte beli qė atje tej qė Berisha sbėhej vonė pėr Azemin, por pėr tė hapur sherr e debat. Sherri e debati u hap, por pėr ndonjė arsye enigmatike, vetė Saliu e la nė mes tė rrugės kėtė projekt e se zuri mė nė gojė.
Pastaj papritur e zuri malli pėr tė pėrndjekurit politikė dhe deklaroi se do ndėrtonte Obeliskun e tė Pėrndjekurve nė sheshin pėrpara Piramidės. Askush nuk e kuptonte dot pse kėsaj radhe thoshte obelisk e jo monument, por kjo enigmė na mbeti ngulur nė kokė, sepse pa kaluar shumė kohė e la mėnjanė obeliskun dhe tha se do ndėrtonte Muzeun e tė Pėrndjekurve nė Burgun e Spaēit. Prapė filloi tė bėhej projekti, i cili mė pas edhe ky u braktis, ndėrsa nga Burgu i Spaēit sot nuk kanė mbetur veēse ca mure tė shkulura dhe rrėnoja godinash.
Pastaj tha se nė 100-vjetorin e lindjes sė Nėnė Terezės do tė ndėrtojmė Muzeun e Nėnė Terezės, nėnės sė tė varfėrve. U bė projekti dhe vendosi ta ngrejė nė vendin mė tė marrė tė mundshėm, brenda kolonadės sė Muzeut Arkeologjik. I thamė se sbėhet atje, se ėshtė monument kulture, se nuk ka kuptim tė ndėrtosh muzeun e nėnės sė tė varfėrve nė mes tė njė godine tė stilit fashist, por aha, sqe gjė. Muzeu, pėr fatin e mirė tė Nėnės, tė monumentit dhe tonin bashkė, natyrisht qė nuk u ngrit, por u mjaftua me projektin e radhės prej kartoni.
Pastaj u kujtua pėr kalamaqėrit dhe tha se Bashkia ia kishte varur fare artistėve tė cirkut, ndaj do ndėrtonte njė godinė dinjitoze pėr Cirkun e Tiranės. Cirku, si institucion, nga Bashkia kaloi nė vartėsi tė Ministrisė, por tenda e rrjepur kohės sė Komandantit mbeti po ajo. Pėr godinė tė re as qė u bė mė fjalė.
Pastaj iu rikthye sėrish temės sė 100-vjetorit, por nė linjė sportive kėsaj radhe. Tha se 100-vjetori i shtetit shqiptar do tė na gjejė me Stadiumin e Ri Kombėtar tė ndėrtuar. I thamė prapė se nuk mund tė prishte Stadiumin qė ishte, pasi qe monument kulture, se nuk kishte vend aty pėr tė ndėrtuar njė mė tė madh, se duhej ngritur njė stadium i ri nga themelet, se kishte nevojė qyteti edhe pėr njė stadium tjetėr, e plot argumente tė tjera. Por sa mė shumė i flisnim ne, aq mė shumė ngulte kėmbė ai. U bė njė projekt i ri prej kartoni, u shpall me bujė dhe ..., kaq. Edhe stadiumi i ri u harrua, edhe kėshtu shpėtoi stadiumi-monument.
Pastaj iu rikthye projektit tė Parlamentit tė Ri. Megjithėse kishte bėrė njė konkurs tė ri pėr kėtė punė dhe kishte shpallur njė fitues, tha se nuk i pėlqente fituesi A, ndaj do bėnte projektin B. Pastaj, pas tre muajsh tha se ia kishte futur kot dhe nuk do bėhej projekti B, por do rikthehemi te varianti A. Kėsaj radhe pakkush e mori seriozisht, se dukej qė ishte thjesht lodėr dhe inaugurime nė tavolinė me projekte kartoni.
Pastaj tha se do tė ndėrtojmė monumentin e 100-vjetorit tė Pavarėsisė nė Tiranė. Nisi projektin, bėri edhe konkursin, miratoi edhe ca kartonė, por edhe kjo me ēduket do lihet me kaq, se nuk bėhet monumenti nė 3 muaj. E bukura e kėtij monumentit prej kartoni, ėshtė se u bė konkursi pa thėnė se ku do vendoset monumenti dhe, nga pikėpamja arkitekturore, ky mund tė jetė rast unikal nė botė.
Pastaj e zuri njė tjetėr sėmundje, ajo e premtimeve pėr shembje. Tha se do e shembte nga themelet Piramidėn. Pastaj tha se do e shembte nga themelet Pallatin e Kulturės. Pastaj tha se do shembte nga themelet Muzeun Historik Kombėtar. Tė gjitha premtime pėr shembje nga themelet. Tani ka ca ditė qė spo thotė gjė. Tė rijmė e tė presim. Ndėrkaq, tė ngeshmit mund ti nxjerrin kėngė, si ajo e Ali pashait qė i thamė Aliu i kalave, ndėrsa kėtij mund ti thonė Saliu i kartonėve.
Lajm nga Vlora. Ballkoni i shtėpisė sė Pavarėsisė rrezikon tė shembet, sepse ėshtė kalbur i tėri. Edhe shkallėt e brendshme duhen ribėrė, se smbajnė. Njė marangoz i vetėm, nga ata qė ka ngado qosheve tė rrugėve, po ti thuhet, edhe me paratė e veta mund ta bėjė aq gjė. Por jo shteti shqiptar. Qė ne duam edhe ti festojmė 100 vjetėt.
NAĒERTANIA E GARASHANINIT - KJO MURTAJĖ E ZEZĖ E BALLKANIT
Xhelal Zejneli
Nė vitet '40 tė shekullit XIX, ose mė saktė pas vitit 1842, udhėheqėsit serbė filluan t'i shqyrtojnė planet e zgjerimit tė Serbisė. Ministri i Punėve tė Brendshme i Serbisė - Ilia Garashanin-i (1812-1874) figurė kryesore e regjimit konstitucional, u bė strumbullar i pikėpamjeve tė zgjerimit tė Serbisė. Pothuajse ėshtė i saktė edhe konstatimi se Garashanini i ka pėrcaktuar bazat e politikės serbo-madhe tė bashkimit. Konceptin e sipėrthėnė tė zgjerimit tė Serbisė do ta mbėshtesin qarqet politike konservatore si dhe individė tė ndryshėm deri ne vitin 1941. Kėtė e pohon edhe historiani dhe akademiku serb Vasa Ēubriloviq (1897-1990) nė Istorija političke misli u Srbiji XIX veka, Beograd, 1958, f. 176 (Historia e mendimit politik nė Serbinė e shekullit XIX). Sikurse edhe shumė bashkėkohės tė tij, edhe Garashanini besonte se misioni i Serbisė ėshtė ta pėrmbushė detyrėn ēlirimtare qė e kishte filluar revolucioni serb i vitit 1804. Kufijtė e Serbisė sė re duhet tė zgjerohen nė tė gjitha hapėsirat ku jetojnė serbėt, e kėta kufij, sipas filologut dhe linguistit serb Vuk S. Karaxhiq (1787-1864), janė kufijtė e gjuhės serbe. Sė kėndejmi, pėrgjegjėsia pėr "ēlirimin dhe bashkimin" e tė gjithė serbėve nė shtetin e madh dhe tė bashkuar serb, gradualisht u bė parim kryesor i politikės serbe. Garashanini kėtė pikėpamje e paraqiti nė mėnyrė tė sistematizuar nė dokumentin sekret tė cilin e quajti Naēertanie (1844) qė do tė thotė Projekt, d.m.th. Plan. Propozimin pėr kėtė ia dha pansllavisti ēek Frantishek A. Zach (1807-1892), i lindur nė BrnotėMoravisė qė nė atė kohė ishte pjesė e Perandorisė Austriake. Zahu ishte ithtar i flaktė i marrėdhėnieve tė gjithmbarshme ndėrmjet popujve sllavė. Ishte nė shėrbim tė udhėheqėsit tė organizatės sė emigrantėve polakė - princit Adam Czartorysky. Zahu e kishte bazėn e vet nė Beograd dhe u sugjeronte autoriteteve serbe qė Serbinė qė ta mbajnė larg ndikimit rus. Ai pėrpiqej t'i bindė politikanėt serbė qė ta bėjnė Serbinė flamurtare tė njė shteti tė fuqishėm tė sllavėve tė jugut, qė do tė paraqiste pengesė pėr ndikimin e habsburgėve dhe tė rusėve nė Ballkan dhe qė do ta ndihmonte lėvizjen ēlirimtare nė Poloni. Pėr kėtė qėllim ai hartoi njė memorandum mbi politikėn e brendshme dhe tė jashtme tė Serbisė, tė cilin ia dorėzoi Garashaninit. Nė kėtė memorandum Zahu parashikonte qė Serbia e re tė ishte vazhduese e perandorisė mesjetare tė Stefan Dushanit (1308-1355). Me fjalė tė tjera, duhej tė pėrmbushej detyra e dikurshme e Nemanjiqėve - rimėkėmbja e perandorisė serbo-sllave, tė cilėn nė shekullin XIV e paskėshin rrėnuar turqit. Por, derisa Zahu e paramendonte kėtė perandori tė re si njė produkt tė pėrhapjes graduale tė idesė shtetėrore serbe ndėr sllavėt e jugut, Garashanini e miratoi planin e Zahut pėr t'i paraqitur arsyet pėr tė cilat Serbia duhet "t'i pėrqafojė tė gjithė popujt serbė qė e rrethojnė atė". Zahu konsideronte se roli prijatar i serbėve ėshtė i vetėkuptueshėm, pėr arsye se asnjė popull tjetėr - pėrveē tyre - nuk mund t'u printe sllavėve tė jugut nė njė shtet tė pėrbashkėt. Nė konceptin jugo-sllav tė Zahut, Garashanini bėri ndryshime, kėshtu qė Naēertanien e hartoi si program pėr krijimin e shtetit tė madh serb. Me kėtė program sekret, Garashanini, duke pritur nė mėnyrė tė sigurt shkatėrrimin e Perandorisė Turke - politikės sė jashtme dhe kombėtare tė Principatės Serbe i caktoi si objektiv "rilindjen e perandorisė serbe" duketheksuar se"ajo nuk kufizohet nė kufijtė e saj tė sotėm, por synon t'i pėrqafojė tė gjithė popujt serbė qė e rrethojnė". "Nė saje tė tė drejtės sė shenjtė historike", i caktoi Serbisė mision qė "duke hequr nga kėshtjella e shtetit turk nga njė gur", ta rimėkėmbė dhe ta ndėrtojė Perandorinė e Dushanit. Me kėtė rast, veprimin e Serbisė e pėrqendroi nė tokat e sllavėve tė jugut qė ishin nėn Perandorinė Turke (nė radhė tė parė nė Bosnjė dhe Hercegovinė, qė trajtohej si territor serb si dhe nė Mal tė Zi). Sipas Naēertanies sė Garashaninit, pjesė e shtetit tė madh serb do tė ishte edhe Shqipėria Veriore. Programit tė vet, Garashanini ia dha konceptin kombėtar serbomadh. Pėr ta realizuar programin e vet, Garashanini parashikoi organizimin e shėrbimit informativ dhe tė njė sistemi tė zhvilluar propagandistik (dėrgimin e agjentėve, shkollimin e tė rinjve tė atyre vendeve nė Serbi,pranimin e tyre nė shėrbimin shtetėror serb pėr tė fituar pėrvojė tė nevojshme, edukimin e tyre nė frymėn e politikės sė pėrcaktuar, botimin nė Serbi tė librave fetarė, historikė dhe tė librave tė tjerė, mbėshtetjen e peshkopit tė Malit tė Zi, themelimin e gazetave nė viset matanė Savės etj.). Mė vonė ndėrmori edhe organizimin e shoqėrive sekrete nė zonėn turistike dhe tė qendrave propagandistike, si p. sh. nė Dubrovnik, nė kuadėr tė njė aksioni tė gjerė nė vendet fqinje. Naēertanie u hartua nė kohėn kur pjesa mė e madhe e personaliteteve tė shquara tė Serbisė nuk kishte besim ndaj tė huajve, madje edhe kur kėta ishin serbė tė Monarkisė Habsburge. Njė prej qėllimeve tė planit tė ri kombėtar tė Serbisė - sipas Zahut - ishte "shembja e murit kinez me tė cilin Serbia rrethohej nga fqinjėt e vet". Por, ndonėse Garashanini e kishte pranuar konceptin e ri tė kombėsisė gjuhėsore serbe, me ēka i hudhi poshtė pikėpamjet e tradicionalistėve ortodoksė, ai megjithėkėtė, nuk e pranoi idenė e elitės kroate tė reciprocitetit midis sllavėve tė jugut, tė cilin Zahu po ashtu e theksonte si objektiv. Derisa Zahu mbėshteste idenė qė Serbia e Madhe tė jetė nė harmoni me botėn e gjerė tė sllavėve, prirjet e Garashaninit kanė qenė vetėm serbe. Prandaj ai u largua nga ēdo koncept qė ndėrlidhej pėr sė tepėrmi me gjuhėn nė memorandumin e Zahut, nė tė gjitha ato pika nė tė cilat ky memorandum e zvogėlonte epėrsinė e Serbisė. Zahu, nė dokumentin e vet shpesh shkruan: "shteti i sllavėve tė jugut" ose "sllavėt e jugut", ndėrsa Garashanini kėtė rregullisht e shndėrronte nė shprehjet "shteti serb" dhe "serbėt". Akoma mė i rėndėsishėm ėshtė fakti se Garashanini, nga versioni i programit tė vet i kishte hequr dy fragmente tė gjata nė tė cilat Zahu fliste pėr nevojėn e bashkėpunimit tė Serbisė me lėvizjen ilire nė Kroaci si dhe me ēekėt. Me kėta tė fundit, pėr shkaqet praktike. Zahu ishte i bindur - e Garashini pajtohej me kėtė - se Perandoria Otomane plotėsisht do ta humb pushtetin nė Ballkan. Ēėshtja e trashėgimisė sė kėsaj perandorie, sipas tyre, do tė mund tė zgjidhej vetėm nė dy mėnyra: - ose Habsburgėt dhe Rusia do tė mund tė zgjeroheshin nė llogari tė Turqisė, duke e ndarė Ballkanin ndėr vete, gjė qė do tė ngjallte reagimin e Britanisė dhe tė Francės; - ose, fuqia e re - Serbia - do tė fitonte atė qė Turqia do tė humbte nė gadishull. Zgjerimi i Serbisė do tė ngjallte armiqėsinė e Habsburgėve. Shteti i madh serb do tė paraqiste rrezik pėr interesat e Austrisė, pėr arsye se sllavėt e jugut - shtetas tė saj - do t'i dilnin nga dora. Por, Garashanini mendonte se Serbia nuk duhet t'i pėrkeqėsojė marrėdhėniet me Vjenėn. Megjithėkėtė, propaganda garashaniniste vepronte edhe nė viset e sllavėve tė jugut qė ishin nėn pushtetin e Habsburgėve, d.m.th. nė viset kroate. Aty zhvillohej edhe aktiviteti i agjencisė informative qė e kishte krijuar vetė Garashanini. Kjo propagandė ndėrmerrej pėr tė nxitur ndjenjat kombėtare serbe ndėr serbėt "gjuhėsorė" joortodoksė - d.m.th. ndėr kroatė.Garashanini nuk dėshironte qė efektet e veprimit serb nė Kroaci tė arrihen nė dėm tė Habsburgėve. Ai kėtė goditje e shtyri pėr shkaqe praktike, kėshtu qė synimet e Serbisė i orientoi drejt trashėgimisė otomane, sidomos ndaj Bosnjės dhe Hercegovinės, ku shihte vetėm popullsi serbe. Edhe Zahu edhe Garashanini frikoheshin nga pavarėsia e mundshme e rajoneve tė tjera tė sllavėve tė jugut, posaēėrisht nga pavarėsia e Bosnjės. Boshnjakėve duhej bėrė me dije se - po qe se nuk do tė pajtoheshin me shtetin e bashkuar nė udhėheqjen e Serbisė - "si rrjedhojė, do tė pasonte copėtimi i Bosnjės nė principata tė vogla tė udhėhequra nga familjet sunduese tė cilat do tė pranonin ndėrhyrjen e huaj". Vetėm dinastia monarkiste serbe do tė mund t'i bashkonte serbėt (sllavėt e jugut), e kjo nėnkupton se nė njė moment tė caktuar, nė mėnyrė tė pashmangshme do tė rrezikonte dinastinė dhe pavarėsinė e Malit tė Zi. Qėllimi i ideologjisė tė shprehur nė Naēertanie ishte qė Serbia, duke i asimiluar vėllezėrit pėr nga gjuha, tė zgjerohejvetė. Ekzistimi i interesave tė sllavėve tė jugut, jashtė serbėve, apo mė saktė, jashtė shtetit serb, nuk merrej parasysh fare. Ngritja e nacionalizmit serb tė bazuar nė gjuhė, me vulėn e pakontestueshme tė njė ideologjie kombėtare integrale filloi t'i shqetėsojė sidomos kroatėt. Platforma e Naēertanies, me synimet e saj pushtuese nė Ballkan, nėnkuptonte edhe shtrirjen nė territoret shqiptare. Naēertania e Garashaninit nuk pėrfillte kurrfarė parimi tė kombėsisė. Nė tė propagandohej kryesisht ideja e shtetit tė madh serb dhe "e drejta shtetėrore historike". Ideologėt serbė, qė nga Garashanini e kėndej, popullin serė do ta quajnė popull hyjnor dhe popull historik. Sipas tyre: - boshnjakėt janė serbė tė fesė islame, d.m.th. serbė tė myslimanizuar; gjuha qė flasin ata ėshtė serbishtja; - malazeztė janė serbė, si pėr nga gjuha, ashtu edhe pėr nga feja; - Maqedonia ėshtė Serbi Jugore; - kroatėt ndėrkaq, janė serbė tė fesė katolike dhe gjuha qė flasin ata ėshtė serbishtja. Sipas Ilija Garashaninit, Vuk Karaxhiqit, Jovan Cvijiqit (1865-1927), Vladan Gjorgjeviqit (1844-1930), radiali Stojan Protiq (s1857-1923), (Slobodan Jovanoviqi (1869-1958), Vaso Ēubriloviqit, Dobrica Qosiqit: - e kujt ėshtė gjuha, i atij ėshtė territori; - e kujt ėshtė feja, i atij ėshtė territori. Sipas ideologėve serbė, boshnjakėt (myslimanė), malazeztė, kroatėt dhe popullata e "Serbisė Jugore" (d.m.th. sllavo-maqedonasit) nuk janė veēse serbė. Pas shembjes sė Perandorisė Osmane, pseudoshkenca serbe shqiptarėt do t'i konsiderojė si mbetje turke nė Ballkan. Krahas synimeve pėr tė bashkuar rreth shtetit serb territoret e banuara nga sllavėt e jugut, Naēertania parashikonte edhe aneksimin e trojeve shqiptare tė Vilajetit tė Kosovės si dhe tė pjesėve veriore dhe qendrore tė Shqipėrisė. Naēertania u realizua nė njė pjesė tė konsiderueshme gjatė Luftės sė Parė Ballkanike (1912) kur Serbia, nė bazė tė vendimeve tė Konferencės sė Ambasadorėve nė Londėr (1912-13) aneksoi Kosovėn dhe viset e tjera lindore tė Shqipėrisė, qė sot ndodhen nė pjesėn veri-perėndimore tė Maqedonisė, duke vendosur nė to njė pushtet tė egėr dhune dhe duke ndjekur njė politikė shkombėtarizuese dhe gjenocidale. Planine Zahut dhe Naēertaniene Garashaninit pėr herė tė parė i botoi paralelisht Dragoslav Stranjakoviqi nė vitin 1939. Mė 1852 Garashanini u bė kryeministėr dhe ministėr i Punėve tė Jashtme. Gjatė kėsaj kohe e vazhdoi politikėn pro Francės. Programi i Garashaninit ishte nė themel tė politikės sė jashtme tė Serbisė, qė nga vitit 1849 e deri nė fund tė Luftės sė Parė Botėrore. Por, autori i elaboratit Iseljavanje Arnauta (Shpėrngulja e shqiptarėve, 1937) -Vasa Ēubriloviq thotė se "synimet e elitave politike dhe intelektuale serbe, tė frymėzuara nga Naēertania, nuk shtriheshin vetėm deri mė 1918 por deri nė vitin 1941". Ideologėt serbė, Serbinė e shohin si Piemont qė nga viti 1804 e deri nė vitin 1914. Nė tė vėrtetė, kjo ide do tė shtrihet pėrgjatė tėrė shekullit XX, e sidomos nė vitin 1918 kur Nikola Pashiqi (1845-1926) e themeloi Jugosllavinė (Mbretėrinė e Serbėve, tė Kroatėve dhe tė Sllovenėve), mė pas nė kohėn karagjorgjeviqėve (midis dy luftėrave botėrore). Edhe pas Luftės sė Dytė Botėrore, nė kohėn e Aleksandėr Rankoviqit (1909-1983) dhe pas saj, qarqe tė caktuara nacionaliste serbe nė krye me akademikun Dobrica Qosiq (1921-), kurrė nuk hoqėn dorė nga idetė garashaniniste. Federalizimin e Jugosllavisė, e sidomos Kushtetutėn e vitit 1974, serbėt e konsideronin si politikė dhe si strategji antiserbe, ndaj nė vitet '80 tė shekullit XX, akademikėt serbė hartuan njė program kombėtar qė njihet si Memorandumi i Akademisė Serbe tė Shkencave dhe tė Arteve (SANU), tė publikuar nėjanar tė vitit 1986, si njė libėr anonim. Elita intelektuale, elita politike, qarqet ushtarake si dhe qarqet klerikale - serbe, nė fund tė viteve '80 tė shekullit XX dhe nė fillim tė viteve '90 iu rrekėn punės pėr ta rimėkėmbur Jugosllavinė unitariste, centraliste dhe etatiste me dominimin serb. Zbatues i kėsaj ideologjie ishte zjarrvėnėsi i BallkanitS. Milosheviqi. Duke qenė se ideologjia e Naēertanies ishte retrograde dhe anakronike, nė fund tė shekullit XX dhe nė fillim tė shekullit XXI, ajo ishte e papranueshme pėr botėn demokratike. Si e tillė dėshtoi. Mirėpo, Boris Tadiqi, pinjoll i njė familjeje akademikėsh serbė, bashkė me njė pjesė tė elitės politike, intelektuale dhe ushtarake duke pėrfshirė edhe tėrė klerin ultranacionalist serb, ende nuk kanė hequr dorė nga garashaninizmi.
Kush po kėrkon luftė nė Maqedoni? - Xhabir Deralla
http://ina-online.net/thumbnail.php?file=opinione/xhabir_346372317.jpg&size=article_medium
Nuk pėrbėn njė teori konspiracioni vlerėsimi se njė qeveri e papėrgjegjshme po nxit njė axhendė nacionaliste qė po shpie drejt konfliktit tė hapur.
Rritja e dhunės ndėretnike qė kemi parė kėtė kohė nė Maqedoni ėshtė njė pasojė e qartė e politikave shkatėrrimtare tė qeverisė.
Nikola Gruevski, kryeministėr dhe udhėheqės i partisė etnike maqedonase nė pushtet VMRO-DPMNE, njė parti nacionaliste kjo dhe partneri i tij nė qeveri, Ali Ahmeti, udhėheqės i partisė etnike shqiptare Bashkimi Demokratik pėr Integrim, si dhe shumė personazhe publike proqeveritare, e kanė mohuar nė mėnyrė kategorike pėrgjegjėsinė mbi dhunėn etnike nė rrugė. Disa sugjerojnė se janė shėrbimet e huaja sekrete pėrgjegjėse pėr kėtė situatė.
Por ne nuk kemi nevojė tė hyjmė nė detaje. Ka njė dallim mes tė qenit organizatorė dhe tė qenit pėrgjegjės. Qeveria nuk e ka tė nevojshme tė jetė organizuesja fizike e urrejtjes ndėretnike dhe shunės nė vend dhe nė tė njėjtėn kohė, ajo ėshtė pėrgjegjėse pėr kėtė dhunė. Si? Shumė e thjeshtė. Ajo e ka krijuar kėtė urrejtje.
Kush ėshtė pėrgjegjės pėr histerinė nacionaliste?
Janė doktrinat dhe praktikat nacionaliste ato qė pėrbėjnė karakteristikat kryesore tė partive politike nė kėtė vend, veēanėrisht nė partitė sunduese. Pėr mė tepėr, qeveria ėshtė pėrgjegjėse pėr pėrkeqėsimin e fortė tė lirive dhe tė drejtave tė njeriut, kontrollit intensiv dhe presionit tė hapur ndaj medias, zvogėlimit tė lirisė sė fjalės dhe mungesės sė dialogut politik dhe sundimit tė ligjit. Kemi tė bėjmė me njė sistem tė kontrolluar nga njė parti, nivele tė papara politizimi nė tė gjitha institucioneve dhe administratės, e shoqėruar kjo nga varfėria dhe papunėsia nė rritje.
Nė mėnyrė qė tė shmangė reagimin e shoqėrisė nga kėto probleme, partia nė pushtet ka imponuar njė rritje tė shpejtė tė populizmit dhe retorikės nacionale e shoviniste pėrmes aksioneve qė rritėn nacionalizmin dhe diskriminimin nė nivele institucionale. Qeveria po krijon nė mėnyrė tė hapur apo po sponsorizon fshehtazi njė gamė tė gjerė projektesh dhe aktivitetesh gjysėm-fashiste, duke filluar nga projekti grotesk, shumė i kushtueshėm dhe tėrėsisht i pakuptimtė Shkupi 2014 te sjella histerike e tifozėve tė skuadrave kombėtare tė basketbollit, hendbollit etj, himnet e tė cilave janė ekskluzivisht nacionaliste dhe raciste.
Klubet e tifozėve maqedonas zakonisht kėndojnė slogane raciste si dhoma gazi pėr shiptarėt. Kėto slogane thirren nėpėr stadime, shpesh nėn praninė e presidentit Ivanov dhe kryeministrit Gruevski, tė cilėt nuk kanė marrė mundimin kurrė ti dėnojnė sjellje tė tilla.
Pėrkundrazi, qeveria shpesh paguan biletat pėr tifozėt nacionalistė pėr tė ndjekur skuadrėn e vet. Flamujt shqiptarė digjen nėpėr stadime shpesh dhe tifozėt shqiptarė reagojnė duke djegur flamujt maqedonas.
Kjo histeri nacionaliste po zhvillohet sistematikisht, duke i kthyer partnerėt nė koalicionin qeverisės nė vasalė apo koka turku apo duke pėrdorur gazetarė pa shtyllė kurrizore si agjentė tė kėsaj propagande. Qe kjo lloj sjelljeje qė na solli ne nė prag tė tė shkuarės dhe nė dhunėn e ndėrsjelltė etnike. Brutaliteti qė kemi parė kėto ditė ėshtė njė rrjedhojė logjike e partisė nė pushtet dhe vasalėve tė saj politikė. Ēdokush mund ta shohė qartė se ku po na shpie kjo gjė.
Pėrēarje dhe dhunė
Dhuna e fundit etnike ka pėrfshirė mė sė shumti njerėz tė rinj. Nė incidentin mė tė rėndė, rreth 30 njerėz tė maskuar tė pajisur me shkopa bejsbolli dhe shufra hekuri sulmuan njė autobus dhe rrahėn rėndė mbi 10 fėmijė, pėrfshirė vajza, tė gjithė shqitarė. Rrahjet u bėnė tė ndėrsjellta nė ditėt qė vijuan.
Dhuna mes shqiptarėve dhe maqedonasve nuk ėshtė e re dhe ėshtė pasojė e njė ndarjeje sistematike nė shkolla dhe gjithkund tjetėr, kryer nga qeveria pėrgjatė viteve. Nė krye tė kėsaj dhenden tė rinjtė e njė vendi tė ushqyer me nacionalizėm nga institucionet dhe shteti.
Pavarėsisht dokumenteve ligjore dhe strategjive tė miratuara nga qeveria, pėrfshirė edhe atė mbi arsimin e integruar mė 2010, politikanėt vijojnė tė nxisin ndarjen etnike nė shkolla. Kjo kombinohet me librat e historisė dhe lėndėve tė tjera ku ka pėrmbajtje shumė paragjykuese. Nxėnėsit maqedonas dhe shqiptarė studiojnė histori tė ndryshme.
Njė vrasje nė dukje me gjak tė ftohtė tė dy tė rinjve nė Gostivar nga njė oficer i policisė kufitare u kritikua por shumė pyetje mbetėn pa pėrgjigje. Si shpjegohet qė Ministria e Brendshme kishte njė vrasės tė tillė nė strukturat e veta? Sa tė tjerė si ai vijojnė tė punojnė? A ėshtė e mundur qė OSBE-ja, pas shumė vitesh monitorimi dhe trajnimi tė policisė ta parashikojė njė ngjarje tė tillė?
Urrejtja etnike ėshtė e nxitur hapur nga politikat kulturore nacionaliste tė maqedonasve nė qeveri. Aleati shqiptar nė qeveri gjithashtu merr njė pjesė tė buxhetit me tė cilin ushqen ndjenjat nacionaliste mes votuesve tė vet.
Teoritė e konspiracionit kundėr realitetit
Dhuna nuk do tė ndalet. Situata e sigurisė do tė pėrkeqėsohet. Qeveria nuk ka integritetin pėr ta ndaluar atė nė njė mėnyrė tė besueshme e tė qėndrueshme. Ndėrkohė, shkopat e bejsbollit mund tė zėvendėsohen lehtė nga armėt, duke krijuar kushtet ku njė betejė fjalėsh nė internet tė sjellė luftė tė vėrtetė. Shumėkush po nuhat luftė nė Maqedoni. Por kush realisht mund ta dėshirojė diēka tė tillė?
Pėrfundimisht, kushdo qė beson teoritė e konspiracionit ka mundėsi tė krijojė histori tė gjata. Pėr konspiracionistėt maqedonas, perėndimi dėshiron tė shkatėrrojė kombin e tyre. Pėr konspiracionistėt shqiptarė, financies tė mundshėm janė serbėt apo rusėt. Disa mund tė besojnė mbi njė teori komploti ku dy partitė nė pushtet janė financues tė dhunės pėr tė ruajtur pushtetin e vet. Disa tė tjerė besojnė se dhuna lidhet me diskutimin me Greqinė mbi emrin e vendit dhe anėtarėsimin nė NATO.
Askush nuk e dėshiron luftėn?
Le tė shohim parlamentin. Maxhoranca pėrpiqet tė akuzojė opozitėn si pėrgjegjės pėr dhunėn, duke i akuzuar pėr krijimin e njė konflikti. Kjo ėshtė qesharake. Dhuna etnike ėshtė nė tė vėrtetė pasojė e axhendave agresive nacionaliste tė udhėhequra nga maxhoranca.
Pra kush dėshiron luftėn?
Ka shumė gjasa qė politikanėt e korruptuar i frikėsohen drejtėsisė pasi tė humbasin pushtetin. Ėshtė gjithashtu e mundur qė kėta politikanė kėrkojnė mė shuma para dhe lufta mund tė ofrojė njė shans tė mirė. Askush nuk e dėshiron luftėn, mund tė jetė pėrgjigjja.
(Autori ėshtė kryetar i OJQ Civil Qendra pėr Liri nė Shkup)
14/04/2012 13:27:00
Vrasja nė Smilkovc - «PARAĒINI 2»! - Bardhyl Mahmuti http://ina-online.net/thumbnail.php?file=sa_670891292.jpg&size=article_medium
Pėr gati dy shekuj rresht nxitja e urrejtjes ndėretnike dhe ndėrfetare si fazė paraprake e konflikteve tė pėrmasave tė pėrgjithshme mbetej strategji permanente luftėnxitės e Beogradit dhe qarqeve nėn ndikimin e saj.
Dėmtimet e monumenteve me vlerė historike, dėmtimi i pronave private, plaēkitjet e vazhdueshme, bastisjet e shtėpive, rrahjet, plagosjet dhe vrasjet e fėmijėve janė pjesė e arsenalit qė pėrdorej nga koha e projekteve gjenocidale serbe (Naēertanjes sė Ilia Garashaninit, Elaborateve tė Vasa Ēubrilloviqit, Ivo Andriqit, Ivan Vukotiqit, Stevan Moleviqit e tė e deri te dokumentet mė tė kamufluara si Enciklopeditė dhe memorandumet e Akademisė Serbe tė Shkencave dhe tė Arteve) e deri nė ditėt e sotme.
Pasojat tragjike tė kėsaj strategjie janė tė njohura dhe ato qė ndodhėn nė tė kaluarėn janė dėnuar nga instanca tė ndryshme demokratike nė botė.
Ėshtė dėnuar politika e arrestimeve, e burgimeve nga motivet politike, e shpronėsimeve, e dėbimeve qė aplikohej ndaj shqiptarėve nė periudhėn e Mbretėrisė Serbo- Kroato- Sllovene. Pėr ti dhėnė njė dimension ironik kėsaj tragjedie tė popullit shqiptar kėtė politikė e dėnuan edhe komunistėt jugosllavė!
Ėshtė dėnuar politika e arrestimeve, e burgimeve nga motivet politike, e shpronėsimeve, e dėbimeve qė aplikohej ndaj shqiptarėve nė periudhėn e Jugosllavisė Socialiste. Pėr ti dhėnė njė dimension ironik kėsaj tragjedie tė popullit shqiptar kėtė politikė e dėnuan edhe demokratėt pas shpėrbėrjes sė sistemeve socialiste!
Janė dėnuar tė gjitha politikat qė sollėn deri te skenari me pasoja tragjike ku humbėn jetėn disa qindra mijė persona dhe miliona tjerė u dėbuan nga trojet e veta gjatė periudhės sė shpėrbėrjes sė Federatės jugosllave....
Janė dėnuar gjėrat qė kanė ndodhur nė tė kaluarėn.....!!!
E ajo qė ndodh nė Maqedoni???!!!
Mė 21 shtator tė vitit 2009 pėrmes reagimit tė titulluar « Enciklopedia Maqedonase-Ēorbė derrash e Kuzhinės luftėnxitėse tė Shkupit», Bashkimi Demokratik Shqiptar u pėrpoq tė sensibilizojė tė gjitha institucionet e demokracive perėndimore, sidomos institucionet e atyre vendeve qė dhanė kontribut tė madh pėr tė ndėrprerė luftėn nė Maqedoni, se Kuzhina luftėnxitėse e Shkupit qė e quan veten Akademi e Shkencave dhe e Arteve tė Maqedonisė (ASHAM), nė mėnyrė analogjike si Kuzhina luftėnxitėse e Beogradit qė e quante veten Akademi e Shkencave dhe e Arteve tė Serbisė (ASHAS), falsifikimin e realitetit historik e bėn nė funksion tė mobilizimeve politike kundėr popujve tjerė.
Nė tė njėjtėn kohė Bashkimi Demokratik Shqiptar rikujtoi se pas Ēorbės sė Derrave tė ambalazhuar me etiketėn Enciklopedia Serbe, Kuzhina luftėnxitėse e Beogradit pėrgatiti Memorandumin famėkeq si recetė pėr Ēorbėn e Masakrave kundėr popujve tjerė.
Nė mėnyrė analogjike Ēorba e Derrave tė ambalazhuar me etiketėn Enciklopedia Maqedonase paraqiti PUBLIKIMIN e projekteve antishqiptare qė Kuzhina luftėnxitėse e Shkupit kishte pėrgatitur dhe qė instrumentet politike ishin duke zbatuar:
- Dhunė edhe mė tė madhe pas pėrfundimit tė luftės sė armatosur tė vitit 2001;
Njė dhunė dhe pėrndjekje e pėrgjithshme kundėr ish ushtarėve tė UĒK-sė. Dhuna dhe terrori u ushtruan nėn akuza tė kurdisura tė gjoja luftės kundėr krimit tė organizuar, ndėrkaq motivet e vėrteta tė pėrndjekjes mbetėn gjithmonė tė maskuara.
Bilanci dhjetėvjeēar i kėsaj dhune dhe terrori antishqiptar ėshtė tragjik:
- Mbi 500 ish ushtarė tė Ushtrisė Ēlirimtare Kombėtare janė vrarė apo plagosur nė rrethana misterioze, e qė sot e kėsaj dite nuk janė ndriēuar;
- Mbi 2000 ish ushtarė tė Ushtrisė Ēlirimtare Kombėtare janė torturuar nėpėr hetuesinė e shtetit maqedonas, pėr tė pranuar veprat penale tė cilat nuk i kanė kryer;
- Qindra ish ushtarė tė Ushtrisė Ēlirimtare Kombėtare janė dėnuar me dėnime tė rėnda dhe kohėzgjatje tė mėdha pėr vepra kriminale, qė nuk i kanė kryer dhe qė kanė qenė tė detyruar ti pranojnė nėn torturat e tmerrshme;
- Dhjetėra ish ushtarė tė Ushtrisė Ēlirimtare Kombėtare janė dėnuar me burgim tė pėrjetshėm, pėr vepra kriminale, qė nuk i kanė kryer dhe qė kanė qenė tė detyruar ti pranojnė, nėn torturat e tmerrshme;.....
Janė dėnuar gjėrat qė kanė ndodhur nė tė kaluarėn.....!!!
Madje ėshtė dėnuar edhe skenari i pėrgatitur nga shėrbimi sekret serb, qė pėrmes Operacionit Paraēin, nė shtator tė vitit 1987, nė kazermėn ushtarake tė Paraēinit, u likuiduan 5 tė rinj tė pėrkatėsive tė ndryshme etnike me qėllim tė fajėsimit tė shqiptarėve dhe nxitjes sė urrejtjes antishqiptare!
Edhe vrasja e Azis Kelmendit edhe dėnimet e Rizah Xhaklit (20 vjet burg), Abdylxhemil Alimani (20 vjet burg), Afrim Mehmeti (13 vjet burg), Pajazit Aliu (13 vjet burg), Shefqet Paqarizi (7 vjet burg) dhe tė Enver Behluli (5 vjet e gjysmė burg) ,tė cilėt u torturuan barbarisht pėr ti detyruar tė pranojnė veprat qė nuk i kishin bėrė, ishin pjesė e skenarit luftėnxitės tė Beogradit.....
Katėr vite mė vonė filluan masakrat e pėrgjithshme!
E ajo qė ndodh nė Maqedoni???!!! Heshtet! Apo pritet tė dėnohet nė tė ardhmen???!!!
Dhunė e pėrgjithshme kundėr shqiptarėve si nė kohėn e Mbretėrisė Serbo-Kroato-Sllovene, si nė kohėn e komunizmit jugosllav, si nė kohėn e para luftės sė 2001 si tani....
Kėrkohet vdekja e shqiptarėve, dhoma gazi pėr shqiptarė ... dhe kėrkesat bėhen publikisht nga tifozėt e sportit qė paguhen me para nga Qeveria e Maqedonisė !!!....rrahje tė nxėnėsve shqiptar, vrasje ....
Nė mozaikun e skenarėve antishqiptare «DEJA VU» mungonte skenari analogjik i Operacionit Paraēini!
Duke pėrcjellė me shqetėsim rrjedhėn e ngjarjeve nė Maqedoni, aplikimin e strategjive antishqiptare dhe nxitjen institucionale tė urrejtjes antishqiptare qė ka arritur shkallėn e tifozėllukut sportif, vrasja e pesė personave nė Smilkovc nuk mund tė shihet pos si «PARAĒINI 2»!
Bllokimi i vendbanimeve shqiptare, terrorizimi i popullsisė shqiptare tė disa fshatrave tė Shkupit dhe drejtimi i gishtit drejt shqiptarėve bėhet njėlloj si nė tė kaluarėn...
Mungojnė emrat e tė akuzuarve!
Bashkimi Demokratik Shqiptar shpreh shqetėsimin e vet se nė kėto skenarė tė nxitjes sė urrejtjes antishqiptare hetuesia maqedonase do tė detyrojė me torturat mė ēnjerėzore njerėz tė pafajshėm si Rizah Xhaklin, Abdylxhemil Alimani .... pėr tė pėrmbyllur nė tėrėsi Paraēinin 2.
Vetėm dėnimi i kėsaj politike qė sakrifikon njerėz tė pafajshėm pėr tė nxitur urrejtje dhe asgjėsimi i kuzhinave antishqiptare nė Ballkan do tė hiqte gjeneratorin e konflikteve tė vazhdueshme nė kėtė pjesė tė Evropės.
Tė gjithė nxitėsit dhe kreatorėt e kėsaj urrejtje antishqiptare duhet ta dinė se tifozėve tė sportit antishqiptar Ēorba e Derrave tė gatuara nė Kuzhinat e Beogradit dhe qarqeve nėn ndikimin e tyre nė Shkup do tu mbetet nė fyt!
Populli shqiptar duhet ti bashkojė forcat dhe energjitė e veta qė pėrballė rreziqeve qė i kanosen tė dalė fitimtarė !
Terrorizmi nė Kosovė dhe hajmalia e Bajram Rexhepit
http://www.botasot.info/mesme/nexhmedin-spahiu.jpg
Nexhmedin Spahiu
Njė protestė 1 orėshe nė Prishtinė me vetmen parullė STOP TERRORIZMIT ku kishin me marrė pjesė 200.000 qytetarė nga e gjithė Kosova kish pėr ta parandaluar tė keqėn qė po e pret Kosovėn
Me 8 prill ndodh njė akt i rėndė terrorizmi nė Kosovė. U vra me eksploziv tė hedhur nė banesėn e tij ku po flinte me gruan e 4 fėmijėt e tij qytetari i Kosovės Selver Haradinaj. Akt brutal i terrorizmit klasik. Pėrkatėsia etnike, fetare, politike, sociale e kulturore e viktimės nuk janė me rėndėsi pėr momentin. Nuk ėshtė me rėndėsi as pėrkatėsia etnike e terroristit/terroristėve.
Nė Kosovė ka terror dhe ai nuk dėnohet
Fakti i pėrkatėsisė sė ndryshme etnike mes terroristėve dhe viktimave tė tyre nuk e zbehė as nuk e rėndon fare kėtė fenomen. Terrorizmi ėshtė terrorizėm dhe shoqėria duhet tė zhvillojė mekanizma kundėr tij.
Nesėr pasnesėr Kosova si aleate e vogėl e SHBA mund tė ndodhė tė angazhojė forca sigurie nė vatra krize. Nė njė situatė tė tillė ėshtė pritshme qė qytetet dhe qytetarėt e Kosovės tė jenė target i sulmeve terroriste. Nuk ėshtė e thėnė qė terroristėt tė vijnė nga fundi i botės, ata mund tė rekrutohen edhe nga mesi ynė nėse shoqėria dhe shteti nuk ndėrtojnė mekanizma mbrojtės.
Mekanizmat qė u treguan nė rastin e 8 prillit janė shumė shqetėsues dhe e bėjnė Kosovėn truall tė pėrshtatshėm pėr terrorizėm.
Reagimet e institucioneve
Institucionet e Kosovės reaguan vetėm nė mėnyrė deklarative. Autorėt mbetėn tė panjohur. Mė e keqja ėshtė se institucionet nuk folėn me njė gjuhė, gjė qė tregon konfuzitetin e shoqėrisė kosovare.
Presidentja e konsideroi kėtė si njė akt tė dhunshėm.
Qeveria e konsideroi si akt kriminal e terrorist. Kryetari i Parlamentit e quajti akt kriminal dhe i shėmtuar. Pėr ministrin e brendshėm ky ishe njė sulm. Pėr policinė ky ishte njė sulm ku nuk pėrjashtohen motivet etnike.
Ja pra se si institucionet lėshohen nė vlerėsime pa pasur kurrfarė koordinimi mes vete, thua se nuk janė institucione tė tė njėjtit shtet.
Edhe partitė politike kosovare e cilėsuan ndryshe-ndryshe, por tė paktėn nė rastin e partive kjo ėshtė normale. AAK e cilėsoi si sulm kriminal. Njėsoj si AAK e cilėsoi edhe LDK. Vetėvendosje e cilėsoi si njė sulm terrorist dhe veprimtari tė organizuar tė strukturave kriminale tė Beogradit.
Sidoqoftė,Vetėvendosja ishte e vetmja qe solli kurorė nė varrin e Selver Haradinajt gjatė varrimit ku morėn pjesė fare pak qytetarė.
Kėtė pjesėmarrje tė vakėt nė varrimin e viktimės sė terrorizmit nė Kosovė ma sqaroi njė biznesmen mitrovicas. E takova rastėsisht dhe mė ftoi pėr kafe. Jo se po shkoj nė varrimin e Selver Haradinajt, eja shkojmė bashkė i thash. Nuk deshi. U interesova perse nuk vjen. I thash qė turp ėshtė qė tė na sheh kush nė lokal e tė mungojmė nė varrimin e njeriut vdekja e tė cilit ka shqetėsuar gjithė Kosovėn.
Mė tha se i dhimbset nė shpirt ky fatkeq i ndershėm e i pėrvuajtur por tha biznesmeni mitrovicas - nuk guxoj ta rrezikoj biznesin pasi pushteti nuk po ka dėshirė me e ba tmadhe vdekjen e Selver Haradinajt. Nėse marr pjesė nė varrim, ma marrin inati ma shumė se me dalė e me piskatė nė kallabllak Poshtė Qeveria, pasi pushteti spo do me e ba tmadhe kėtė punė.
Arsyeja pse pushteti u mjaftua me ngushėllime familjes e me deklarata se e dėnon kėtė akt duket se ka tė bėjė me rrenat e Qeverisė se aksioni i 25 Korrikut 2011 pati suksesdhe se nė kėrkesat e banorėve tė Veriut pėr stacione shtesė tė policisė Bajram Rexhepi pat thėnė se kush ka frikė le tė shkojė tek hoxha pėr hajmali. Tani doli nė shesh se siguria nė veri tė Mitrovicės nuk ėshtė askund, nė vend se komandanti i policisė dhe ministri i brendshėm tė japin dorėheqje apo tė shkarkohen., duhet bėrė e kundėrta duhet tė injorohet tragjedia e familjes sė Selver Haradinajt, e pėr kėtė tė mos i shkohet as edhe nė ceremoninė e varrimit.
Injorimi i terrorizmit nė nuk e lufton, por e institucionalizon atė
Edhe sikur ky akt i terrorizmit tė kishte ndodhur nė Prishtinė, ku terroristi do tishte shqiptar e viktima shqiptar apo terroristi shqiptar e viktima serb, reagimi i shoqėrisė duhet tė jetė i ashpėr. Vrasja e Selverit ėshtė vėrtetė akt i rėndė terrorizmi por akte mė tė lehta terrorizmi nė Kosovė e Shqipėri ndodhin shpesh.
Akt terrorizmi ėshtė edhe kur e nget veturėn 100km/h nė qytet ku lejohet vetėm 20 km/h pavarėsisht a shkakton aksident tė drejtpėrdrejtė apo jo. Akt terrorist ėshtė edhe kur gjuan me armė zjarri nė mes tė pazarit. Akte terroriste janė edhe ato nė plazhin e Durrėsit kur rojat e pėrgjakin apo thyejnė gjymtyrėt e ndonjėrit duke e goditur me shkopinj druri nė sytė tė gjithė plazhistve. Edhe pse ndokush mund ta ketė merituar njė dajak tė tillė, pushuesit e pafajshėm nuk meritojnė tė shohin skena tė tilla. Por si duket as ligjet e Kosovės as ato tė Shqipėrisė nuk i trajtojnė kėto akte si terror, apo tpakten prokuroret e injorojnė kėtė segment nė hetimet e tyre.
Ideja pėr protestė tė madhe nė Prishtinė kundėr terrorizmit
I habitur qė pas terrorit te tre rrokaqiejt askush nuk organizoi protestė, asnjė parti politike, asnjė OJQ, asnjė bashkėsi fetare mora pėrsipėr tė organizoj njė protestė 1 orėshe nė Prishtinė me vetmen parullė STOP TERRORIZMIT. Por menjėherė hasa nė probleme dhe u akuzova se po dua ta shfrytėzoj kėtė rast pėr tu promovuar politikisht.
Pikėrisht ky mentalitet ėshtė vrastar pėr vlerat morale tė shoqėrisė sonė. Ēka ka lidhje se kush promovohet nė akte qytetare?! Qytetarėt duhet ta pėrkrahin apo jo varėsisht prej asaj se a ėshtė ai veprim nė interes tė shoqėrisė apo jo dhe kush e bėnė atė dhe a ka dėshirė tė promovohet politikisht apo jo.
Njė protestė e tillė nė Prishtinė ku kishin me marrė pjesė 200.000 qytetarė nga e gjithė Kosova kish pėr ta parandaluar tė keqėn qė po e pret Kosovėn. Njė protestė tė tillė nuk mund ta organizojė vetėm njė individ, OJQ apo parti, por shumė sish sė bashku. Nė tė kundėrtėn Kosovės nuk i mbetet gjė pos hajmalisė sė Bajram Rexhepit.
Bota Sot
Pershtypjet e nje te rikthyeri
Rrėfim nga Pėrparim Hysi
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/Perparim_Hysi-277x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/Perparim_Hysi.jpg)Pėrparim Hysi
Pas 12- vjetesh emigrimi , vendosa qe te rikthehem pergjithmone ne Shqiperi. U nisa nga aeroporti i Orlandos me 21 mars dhe,sado komod qe ishte udhetimi i gjate per ne Shqiperi,dua te ve ne dukje nje risi pozitive qe nuk e hasa as ne Amerike dhe as ne Angli. Si gjysem invalide me gjithe time shoqe,u shoqeruam me karroca enkas.Ne Angli pati nje gerc,kurse Amerika,si gjithmone,perfekte.Por pata emocione pozitive me gjithe time shoqe,se Tirana ua kaloi cilesisht si Amerikes dhe ca me shume Anglise,ku sherbimi ndaj nesh nuk iu pergjigj nivelit qe kerkohej sipas kondicionit tone shendetesor. Per cudi (nje cudi shume e bukur) Tirana ua kaloi: nje sherbim perfekt! Erdhi autoambulanca dhe na shoqeroi deri ne hyrje. Perfekt qe dhe sherbimi kudo. Krahasuar me tri vjet me pare,u befasuam nga ky sherbim me kaq kulture. Nuk kam si mos falnderoj gjithe ata qe sherbenin ne aeroportin e Rinasit me daten 22 mars 2012.
* * *
Per arsye familjare,qendrova 9 dite ne Tirane.Aty takova Babushin aliaz Murat Gecajn,publicistin Qatip Mara dhe poetin e shkrimtarin aq te dashur,Luan Cipi. Me ta u cmallem dhe kaluam caste te ngrohta. Caste te ngrohta kalova dhe me poetin Ibrahim Gani i cili,megjithese i ka kaluar te tetedhjetat,ende eshte vital. E madhe eshte veprimtaria e tij letrare,sidomos,ne Kosove. Sado qe me origjine eshte nga Progonati,sikur eshte lidhur pazgjidhmerisht me Kosoven,per te cilen ka shkruar jo pak.
Luan Cipi me dhuroi 4 libra te tij dhe eshte shume i cuditshem: poezine sikur e ka neper buze.Mjafton te hase ne nje motiv dhe,sakaq,ulet dhe ja tek erdh poezia. Luani ka pene te mprehte dhe ne proze. Pothuajese,cdo dite shkruan. Dhe ka shkruar jo pak. Duke shkruar per Luan Cipin ,nuk kam si mos ve ne dukje dhe zemren e madhe dhe bujarine e tij. Duke e ditur se une jam pa shtepi,me ofroi qe te jetoja bashke me te familjarisht. Nje oferte e tille,ska si mos me emocionoi ,ne nje kohe kur njerezilleku apo humanizmi ka marre nje te te ftohur polar !!! Babushi aliaz Murat Gecaj njihet nga te gjithe si nje babaxhan qe nuk ka shok. Ku nuk e gjen? I gatshem dhe i papertuar.Dhe te gjitha heret me Qatipin qe nga huqet e mira jane alterego te njeri- tjetrit. * * *
Kur mbrrita ne fshatin tim,ne Mbrostar_ Ura te Fierit. Stacioni i pare ku qendrova qe klubi i Lulezim Gremit. Sa u perqafova me te zotin,hasa dhe ne befasine e pare. Nipi i pronarit,Bledi Haxhia,nxenes ne klasen e dyte te ciklit te ulet, me beri qe te skuqem.
Ndersa une rrufisja ekspresin,ai (sikur ta kish porositur njeri ) mori librin tim Kurthi i mallit dhe lexoi poezine timeAheng ne MbrostarUra. U emocionova nga ky vocerrak kaq intim. Por ky burre me pantollona te shkurtera me beri nje nje sfide qe nuk kam si e harroj. Profesor,me foli ai si ne intimitet , ne ate librin tjeter,e ke qelbur fare!!!
- Tek cila liber?- pyeta seriozisht.
Nene,i thiri te gjyshes ai. Ma sill ketu librin Kot jam i vdekshem. Ndersa gjyshja,ishnxensja ime,Yllka,ia solli,vogelushi e hapi ate ne faqen 90 dhe filloi te recitoje me ze.Poezia ime qe per lesbiket dhe ky vogelush kaq konservator jo vetem nuk e pelqente,por me theunoten ne sjellje. Me skuqi kyvogelush qe per cudine time kish nje pjekuri parakohe. Dhe merrni me mend qe kam qene mesues per dyzete nje vite me radhe dhe kam pare mijera nxenes te moshave te ndryshme. * * *
Tek motra e gruas sime,tani kjo eshte 87-vjec ,sa mori vesh qe kisha ardhur une,hyri nje plake 90 vjece,e mbajtur dhe,sado si nje shkop thane,pa bere as tunjatjeta,tha: Kam ardhur per ty,se kur ishe 7-vjec ke rene nga arra ime. E perqafova kete plake kaq te mbajtur,me nje kujtese kaq te forte.Ka qene viti 1950 qe kam rene nga arra e saj dhe,sado qe arra e saj nuk eshte me,jeton plaka Asime Mwetushi,90-vjece dhe i sherben te shoqit 99-vjec si te jete nuse ne vakt. Kur e pyes per kete rinimte saj,me thote:- Pi 5-6 kafe ne dite dhe me oreks jam shume mire. I shoqi i nene Asimese,Jashar Metushi qe per dy-tre muaj behet 100-vjec,i ha te gjithe vaktet.Pi vere,raki,birre dhe nuke ndane mishin.Ka qene lunderxhiu i fshatit. Ka parkison,por e mbajne djemte si trendafil.
Natyrisht,e perqafova plaken e mire Asime dhe i premtova qe se afermi ti vete per vizite.
Keto,te gjitha,jane risite nje te prosakthyeri dhe po i sjelle dhe per ju,duke ju premtuar per te tjera,me vone.
Fier,me 12 prill 2012
Trendi kosovar, nė kafene tėrė ditėn
http://www.botasot.info/mesme/kafenet.jpg
Kafenetė e mbushura plot. Pamja qė mbretėron sot nė qytetet e Kosovės cilėsohet mė e bukura dhe dominuese nė bisedat e qytetarėve, si imazh ilustrues pėr tė treguar e rrėfyer rreth ndonjėrit prej qyteteve tė Kosovės.
Mirė po u bėka nė kėtė lokal, hajde shkojmė, ėshtė tashmė kjo thirrja popullore e rinisė kosovare qė ia bėjnė njėri-tjetrit, pėr tubimin mė tė preferuar ku ata duan tė tregojnė veten, por dhe tė bisedojnė pėr gjithēka qė i preokupon.
Tė shtunėn nė Prishtinė, pėr tu ulur nė lokalet mė tė frekuentuara tė tė rinjve, tė duhej jo pak kohė tė presėsh nė kėmbė derisa tė lirohet ndonjė vend. Kjo ndodh pėr ēdo ditė dhe jo vetėm ditėve tė vikendit. Kjo pamje ėshtė prezente dhe nė qytete tjera tė vendit.
Por, pėr tė qenė nė trend (modern) dhe pėr tė shkuar nė kafene, kėta tė rinj sė pari vishen bukur, flokėt duhet tė jenė me ngjyrė ekstravagante, moda e fundit e telefonave celularė tė jetė para tyre e vendosur nė tavolinėn ku janė ulur..., tė thithin duhan, tė ngrenė gotėn me alkool... Kėtė po bėn rinia kosovare sot. I pėlqen tė rrijė nė kafene.
Tė jesh trend vetėm me kėto veti, sot ėshtė karakteristike pėr tė rinjtė kosovarė, mosha e tė cilėve nuk pėrfshin vetėm rininė universitare dhe atė tė shkollave tė mesme, por ėshtė prezente edhe tek filloristėt. Tė ecėsh pėrpara pėr ta do tė thotė tė kesh mobil tė shtrenjtė, laptop ndonėse shpesh kanė problem me njohjen e anglishtes pėr tė pėrdorur si duhet, kurse numėrojnė deri nė 10 klasė tė kryera, disa nė fillore, e tani nė gjimnaz vijojnė kėtė lėndė, pėr ēdo vit kanė mėsuar gjuhėn angleze.
As nė shkollat tona nuk iu duhet gjimnazistėve laptopi me vete, nuk ėshtė pjesė e shkollave, pasi profesorėt sapo kanė filluar tė kuptojnė kėtė teknologji dhe edhe nėse kanė dhėnė testin ECDL (provimi pėr njohjen e kompjuterit nė nivel shtetėror) kusht sot pėr secilin mėsimdhėnės, nuk kanė si ta zbatojnė dhe as ku ta zbatojnė.
Nxėnėsit e tyre duhet tė dėgjojnė ēka flet profesori, tė lexojnė nė shtėpi, dhe atėherė kur nuk kuptojnė tė marrin mėsim shtėpie, tė bėhet profesor apo mėsuese babai dhe nėna se ora nė shkolla nuk mjafton, vjen ndėrrimi tjetėr, shkolla ka pak hapėsirė, dhe pėr lėndėt informatikė, nė ato rurale veēanėrisht, si dhe jo pak nė ato urbane nuk ka kabinete informatike, pėr lėndė tė muzikės, edukatė fizike, biologji, kimi... qė tė mbahen me infrastrukturėn e mjetet pėrkatėse..., qė tė kėta nxėnės tė bėhen mė tė zotė, qė tė implementohet moto e qeverisė Kosova shtet i dijes.
Por, pėr ata qė po dedikohet shteti i dijes dhe duhet tė jenė promotor pėr ta bėrė tė realizueshėm, i gjen vetėm kafeneve.
Tė rrish nė kafene, tė konsumosh alkool, tė thithėsh drogė... ėshtė kosovari i ri modern
Institucionet kosovare nuk po punojnė pėr rininė. Ekspertė tė shkencave sportive, artit e sociologė thonė se menaxhmentet e shkollave nuk organizojnė vizita nė teatro e kinema, e Ministria e Arsimit ndėrton shkolla pa infrastrukturė pėr lėndėn e edukatės fizike..., e qeveria, sipas tyre, merret vetėm me angazhime politike, kurse rinia merr pjesė ēdo ditė e mė shumė nė dukuritė negative devijuese.
Mungesa e aktiviteteve kulturore, sportive ku tė rinjtė do tė shprehnin talentin, ndjekin pasionin-hobi, tė krenohen pėr tė arriturat, tė jenė fitues tė garave sportive, teatrore, muzikore... dhe tė kalojnė kohėn e lirė, po ndikon qė nė tė ardhmen nė Cv-biografi tė tyre tė mos ketė diēka mė tė vlefshme sesa tė shėnohet njoh kompjuterin, gjuhėt e huaj mjaftueshme, apo mirė...
Ėshtė karakteristike dhe pėr rininė evropiane tė ketė veshjen, dukje nė trend, por dallimi me rininė jashtė vendit ėshtė se ajo ka dhe me ēka tė krenohet, pėr arritjet e saj nė fusha tė ndryshme tė jetės.
Ne nuk kemi ku tė rrimė mė shumė pėrveē kafenesė. Do tė doja tė merresha shumė me notin, por pishina e vetme mė e lirė ėshtė ajo verės nė ambient tė hapur, tė tjerat nė ambiente tė mbyllura janė shumė shtrenjtė dhe mė shumė nė kuadėr tė hoteleve, thotė ky i ri kosovar, qė ka zgjedhur tė pijė njė kafe me miq tė tij nė lokalet qė mė shumė ata i emėrtojnė tek banesat e Lesnės.
Kėto lokale qė shtrihen afėr kompleksit universitar, nė anėn e djathtė tė Fakultetit tė Filologjisė, shėrbejnė dhe kafetė me 50 centė, ēmim i konsiderueshėm pėr disa tė rinj e mė shumė studentėt.
Quhet Liridon Mustafa, dhe thotė se punon nė njė firmė private pėr ndėrtim, por kishte konkurruar tė studionte nė Fakultetin e Shkencave Sportive, dhe nuk kishte arritur tė kalonte provimin. Ndonėse mendon se do tia dilte tė kryente kėtė fakultet, nuk kishte pasur pėrgatitjen e duhur.
Dėshira ime ka qenė tė merrem me shkencat ekzakte, e doja biologjinė si i vogėl, por nė mungesė laboratori mė dukej lėnda e thatė tė mėsoja pėrmendsh, dhe suksesi mė demotivoj tė ndiqja mė shumė kėtė lėmi, thekson ai duke iu drejtuar shkencave sportive, pėr studim, por dhe kėtu iu desh praktika.
Nuk jam marrė me sport, ndonėse ka qenė pėr mua shumė i preferuar. Sporti i vetėm qė mund ta bėjmė ėshtė futbolli, tė cilin nė qoftėse nuk kemi fusha adekuate mund tė luajmė nė fusha tė hapura, tani ka filluar qė me biznes privat tė hapen dhe salla tė mbyllura qė i frekuentojmė, thotė ai qė kohėn e lirė e kalon me shok nė kafene, apo internet kafe duke shfaqur zotėsinė tė fitojė njė lojė garuese qė zhvillohen nė kompjuter me pjesėmarrje tė shumė tė rinjve.
Kėtu, thotė se i zė shpesh mėngjesi. Tani ai ka njė shpresė pėr tė ardhmen. Ajo ėshtė ikja jashtė vendit se rroga nuk i mjafton as pėr kafet qė pi dhe ushqimin gjatė ditės. Kjo bie ndesh me deklaratat e ēdo ministri, kryeministri, e presidenti se Kosova po pėrparon dhe ka rininė mė tė lartė nė Evropė, dhe po krijon kushte pėr tė.
Tė rinjtė nuk duan tė jenė me kulturė
Tė shtunėn, mbi platonė e Pallatit tė Rinisė, pesė fėmijė luanin me top, ata aty kishin parė hapėsirė pėr tė bėrė qejf. Por, dhe kėtu luanin tė kufizuar. Njė e goditur e fortė e topit, mund ta hidhte topin disa metra poshtė, mbi tavolinėn e njė prej restoranteve poshtė kėsaj platoje, duke rrezikuar dhe jetėn e ndonjėrit nga ata qė ta zė topin pa rėnė poshtė platos.
Por, mbi kėtė ndėrtesė qė ėshtė emėrtuar Pallati i Rinisė, disa gjimnaziste kishin zgjedhur tė bėnin foto pėr ti vendosur nė rrjetin social facebook. Kėshtu shfrytėzohet Pallati i Rinisė nga rinia.
Turniret kosovare qė mbahen nė sport, shumė pak kanė spektatorė, por, spektatorėt e rinj mungojnė edhe nė teatro, e kinema...
Drejtoresha e Teatrit Kombėtar, Burbuqe Berisha, thotė se mungon interesimi i tė rinjve pėr tė ndjekur shfaqjet teatrore. Ajo thekson se 90 pėr qind tė rinisė kosovare i sheh nė kafene, e aspak nėpėr teatro apo kinema
Si ta kalon vitin e dytė tė shkollės sė mesme, njė i ri mė shumė kalon kohėn nė kafene njėjtė si qytetarėt kosovarė tė moshave madhore.
E, tė vetmit tek tė cilėt vėrehet pak interesim pėr teatėr, ajo pėrmend studentėt, pėr tė cilėt ka ulur dhe biletat. Ajo hedh fajin tek menaxhmentet e shkollave dhe pedagogėt qė nuk bėjnė organizime pėr tė dėrguar nxėnėsit nė teatro, kinema.
Vetėm mbajnė njė lėndė dhe u kry. Veēanėrisht prej shkollės se mesme faji ėshtė tek organizimi i shkollave, nė kėtė nivel tė shkollave pėr tė shfrytėzuar teatrin mungon interesimi, thekson ajo duke bėrė njė krahasim me vite mė parė kur ishte vet nxėnėse.
Ishte kulturė atėherė tė ndiqje teatėr dhe kinema. Berisha thotė se kjo bėhej me organizimin e shkollės qė i dėrgonte nxėnėsit nė teatėr. Ajo thekson mungesė vizioni nė institucionet kosovare pėr tė krijuar rini tė shėndosh.
Institucionet izolojnė rininė
Shkollat e Kosovės nuk kanė infrastrukturėn pėr zbatimin e lėndėve dhe nuk ofrojnė mundėsi nxėnėsve pėr tė zhvilluar personalitetin e tyre nė baza edukative, brenda shkollės. As institucionet komunale nuk kanė hapur qendra sportive e kulturore qė do tė plotėsonte nevojat e rinisė, e largonte nga kafenetė.
Dekani i Fakultetit tė Shkencave Sportive, Ajvaz Berisha, thekson se si fakultet disa herė u ka bėrė vėrejtje institucioneve e veēanėrisht ka adresuar njė tė tillė edhe me shkrim nė Ministrinė e Arsimit, lidhur me mungesėn e infrastrukturės sė lėndės tė edukatės fizike nėpėr shkolla. Ai thotė se po ndėrtohen shkolla tė reja pa kėtė infrastrukturė, pa salla me mjete sportive.
Pa marrė parasysh se cila parti ka ardhur nė pushtet gjendja ka mbetur e njėjtė, thotė ai duke bėrė tė ditur se nuk ka marrė pėrgjigje asnjėherė pėr vėrejtjet qė kanė dhėnė si fakultet.
Ai thotė se pėr tė ndėrtuar njė sallė nė shkolla pėr sport nuk duhen mė shumė se 200-300 mijė euro, dhe pėr shkolla kėrkohen 3-4 milionė, qė e sheh tė realizueshėm dhe kėto salla nė kuadėr tė kėtyre mjeteve.
Tri herė nė javė sė paku fėmijėt duhen tė merren me sport. Por, kjo nuk po ndodh nė Kosovė, thotė Berisha, ndėrsa nė vendet tjera jashtė Kosovės, sidomos ato evropiane zbatohet ky standard. Nxėnėsve iu sigurohet transporti pėr tė marrė pjesė nė aktivitete sportive nga shtėpia nė shkolla dhe nė turnirė. Sporti, sipas tij, jo vetėm qė ndikon nė shėndetin e fėmijėve, por dhe largon stresin, e sidomos ata tė moshės mė tė rritur i shmang nga dukuritė tjera negative si nga alkooli, duhani...
Berisha thekson dhe mungesėn e turnirėve nėpėr komuna tė ndryshme tė vendit pėr rini ku do tė rritej shpirti garues dhe interesimi pėr tu marrė me hobi dhe bėrė aktiv nė jetėn kulturo-sportive dhe jo vetėm nė kafene.
Tė rinjtė kosovarė po pėrdorin drogėn dhe alkoolin. Kėtė e thanė sociologė dhe mjekė para tė rinjve, nė njė debat Alkooli, duhani dhe droga nė shkollat tona qė u mbajt pėr tė rinjtė. Sociologėt thanė se alkooli shpėrndahet edhe pėr tė rinjtė e moshės nėn 18 vjet nėpėr lokale, kurse mjekėt treguan si trajtojnė ata qė marrin drogėn dhe pasojat qė shkatėrrojnė shėndetin e tyre.
Sociologu Fadil Maloku, ka kėrkuar nga institucionet kosovare qė tė pėrkushtohen mė shumė pėr rininė dhe mos tė orientohen vetėm kah angazhimet politike. Ai ka theksuar se rinia kosovare po rrezikohet nga konsumimi i drogės, alkoolit dhe duhanit, qė, sipas tij, po shkojnė nė rritje.
Maloku ka thėnė se tė rinjtė duhet tė vetėdijesohen dhe mos tė marrin droga tė ndryshme, pasi sipas tij, ka mėnyra tė tjera pėr tė qenė nė trend me tė tjerėt dhe nuk ėshtė vetėm droga mjeti pėr ta bėrė njė tė ri qė tė duket mė modern dhe nė rrjedha me bashkėmoshatarėt e tij.
Ndonėse shoqėria kosovare, sipas tij, ruan ende elemente tė tradicionalizmit, dukuritė negative qė kanė ardhur me demokracinė- tranzicionin, Maloku tha se pėrfshijnė ēdo ditė dhe mė shumė rininė.
Bota Sot
Prokurorėt: Po hetojmė personalitete tė rėndėsishme
http://www.botasot.info/mesme/korrupsioni_.jpg
Besim Toska
Kryeprokurori komunal i Prishtinės, thotė se janė duke bėrė ndjekjen e kėtyre autorėve tė veprave penale dhe dėnimin e tyre dhe prokurorėt nuk kanė frikė pėr ndjekje.
Krimi i organizuar dhe korrupsioni, vazhdojnė tė shkaktojnė probleme tė mėdha nė shtetin e Kosovės. Nga ana tjetėr lufta nga organet e ndjekjes dhe ato tė hetuesisė nuk ėshtė nė niveli e kėnaqshėm. Kohėve tė fundit ka pasur edhe shumė akuza tė rėnda pėr korrupsion dhe krim tė organizuar, jo vetėm nga zyrtarė tė vendit, por edhe nga ata ndėrkombėtarė brenda dhe jashtė Kosovės nė adresė tė tė gjitha institucioneve. Derisa nga njėra anė akuzat dhe kritikat ndėrkombėtare e vendėse nuk ndalen pėr krim tė organizuar dhe korrupsion, nė anėn tjetėr institucionet e Kosovės vazhdojnė tė mohojnė ato, duke kėrkuar fakte konkrete. Kriminaliteti ėshtė njė problem qė ka dy faqe, tė cilin edhe konsumatori mė i thjeshtė, pa apo me dashjen e tij ndihmon qė ai tė rritet dhe vlerat e shoqėrisė sonė ku gjithnjė e mė shumė njerėz tė kenė nevojė pėr ndonjė gjė qė tė jetojnė. Segmentet e botės kriminale dhe tė korrupsionit kanė bashkėjetuar dhe bashkėjetojnė nė harmoni me krimin. Kjo ndodh pėr arsye se akterėt e tyre kanė gjetur edhe strehėn ku tė fshihen pėr ti shpėtuar ndėshkimit tė ligjit. Tė inkriminuarit nė kėto dukuri tė pista e vazhdojnė punėn, por ėshtė interesante se nuk dihet fati sesi ata po i shpėtojnė vuajtjes sė dėnimit. Kėto ditė ėshtė pėrfolur shumė pėr arrestimin e disa zyrtarėve tė lartė qeveritar nga EULEX-i, pasi qė Prokuroria Speciale ėshtė duke zhvilluar hetimet dhe pritet vetėm lėshimi i fletė arresteve ndaj tyre. Dyshimet janė pėr zyrtarė tė lartė qeveritar, zėvendės kryeministėr, ministra e zėvendės tė tyre, por nga prokuroria speciale tė kontaktuar nga gazeta nuk kanė dashur tė flasin. Zyrtarė tė lartė nga institucionet tregojnė se ka fakte korrupsioni e krimi, por ka mungesė guximi, sepse zyrtarėt frikėsohen tė flasin e lėre mė veprojnė.
Rastet e rėnda nė duar tė Prokurorisė Speciale
Haki Gecaj, kryeprokrur i Prokurorisė Publike Komunale tė Prishtinės, thotė pėr gazetėn Bota sot, se institucioni qė drejton, ėshtė kompetent vetėm pėr veprat penale me dėnim deri pesė vjet burgim. Nė kėtė kuadėr hynė edhe veprat penale me elemente korruptive tė ryshfetit. Ēdo rast tė korrupsionit ne i japim prioritet pėr shkak tė ndjeshmėrisė sė tyre. Mė shumė raste korruptive janė tė personave zyrtar, por jo personalitete tė larta, por tė niveleve mė tė ulėta tė cilėt janė zyrtarė nėpėr administrata tė institucioneve, thotė kryeprokurori Gecaj. Sipas tij nė opinion ka perceptime pėr kėto vepra, e tė cilat vėshtirė tė sigurohen fakte. Kryeprokurori komunal i Prishtinės, thotė se janė duke bėrė ndjekjen e kėtyre autorėve tė veprave penale dhe dėnimin e tyre dhe prokurorėt nuk kanė frikė pėr ndjekje. Sipas tij nuk ka fakte se ndonjė arrestim pritet tė bėhet nga kjo prokurori. Edhe Aleksandėr Lumezi, kryeprokuror i Prokurorisė Publike tė Qarkut, ka thėnė pėr gazetėn Bota sot, se kanė personalitete tė rėndėsishme qė janė duke u hetuar pėr vepra tė ndryshme penale qė bėjnė pjesė edhe veprat kundėr detyrės zyrtare dhe qė kanė tė bėjnė me korrupsionin. Ka emra tė vartėsve tė institucioneve tė rėndėsishme nė Kosovė dhe tė atyre tė ndėrmarrjeve publike, thotė Lumezi, por pa dhėnė emra. Sipas tij ėshtė sfidė e madhe nė Kosovė konsolidimi i sistemit juridik apo ligjor dhe se janė duke bėrė pėrpjekje tė vazhdueshme qė tė harmonizojmė legjislacionin tonė me atė tė Bashkėsisė Evropiane e mė gjerė me qėllim qė tė kemi njė sukses mė tė madh nė luftėn kundėr krimit tė organizuar dhe korrupsionit. Kryeprokurori i Qarkut tė Prishtinės, tregon se i kanė caktuar disa prokurorė qė do tė merren me luftimin e krimit e korrupsionit dhe ėshtė e vėrtet se deri tash kanė shkuar me hapa tė ngadaltė, mirėpo Aleksander Lumezi, premton se do tė korrin rezultate tė mira. Ndėrsa pėr veprat penale qė kanė tė bėjnė edhe me krimin e organizuar, si forma e krimeve mė tė rėnda, kjo ėshtė kompetencė ekskluzive e Prokurorisė Speciale tė Kosovės, e cila merret me krime tė rėnda, sepse aty janė tė involvuar grupet kriminale tė cilat ndoshta edhe kanė lidhje tė shkurtra edhe e me institucionet tjera qė veprojnė nė Kosovė, prandaj ne i konsiderojmė si veprat mė tė rėnda penale me tė cilat merret Prokuroria Speciale, thotė Lumezi. Sipas tij nė Prokurorinė e Qarkut nė Prishtinė, ka pasur disa raste tė krimit tė organizuara qė kanė mbetur nė kompetencė tė kėsaj prokurorie, sepse Prokuroria Speciale, i ka dėrguar nė kompetencėn tė tyre dhe i kanė pėrfunduar ato me sukses. Ndėrsa nga Prokuroria Speciale dhe ajo e Shtetit nuk mundem tė marrim asnjė deklaratė. Edhe zyrtarė tė lartė nga Ministria e Punėve tė Brendshme, thonė pėr gazetėn se nuk do tė ketė tolerancė ndaj kryesve tė krimit tė organizuar dhe korrupsionit dhe qeveria ėshtė e pėrkushtuar tė luftoi dukuritė e paligjshme. Nuk do tė flas pėr arrestimet e reja qė pritet tė ndodhin, por se MPB-ja dhe policia do tė vazhdojė luftėn ndaj akterėve dhe nuk do tė lejojmė qė Kosova tė bėhet arenė e korrupsionit dhe krimit tė organizuar dhe do ti luftojmė deri nė fund, thonė zyrtarė tė lartė politik tė MPB-sė. Ata thanė se nuk do tė flasin pėr mundėsinė e arrestimit tė zyrtarėve tė lartė e tė cilat mund tė jenė spekulime. Krimin e organizuar dhe korrupsionin do ta luftojmė nė ēdo cep tė shtetit dhe nuk do ti shpėtoj asnjė zyrtar i nivelit tė lartė apo tė ulėt dhe ata qė do tė zbulohen do tė marrim edhe shpėrblimin e merituar e qė ėshtė burgu, thanė zyrtarė tė MPB-sė. Sipas tyre Qeveria nuk do tė lejojė bėrjen e shtetit arenė tė krimit e korrupsionit.
Korrupsioni po kėrcėnon sigurinė publike
Atifetet Jahjaga, presidente e Kosovės dhe e Kėshillit Kombėtar Kundėr Korrupsionit, tha njė ditė mė parė se me veprime dhe masa konkrete duhet qė lufta kundėr korrupsionit si shoqėri, tė japė rezultate. Korrupsioni ėshtė njė e keqe qė po kėrcėnon shoqėrinė tonė, integritetin institucional tė shtetit tonė dhe rrugėn tonė drejt prosperitetit. Ky fenomen dėmton stabilitetin ekonomik, sepse krijon klimė jo tė sigurt dhe tė pavolitshme dhe largon investimet e huaja si dhe ul nivelin e kapitalit tė huaj, tha presidentja. Ajo shtoi se korrupsioni e rrezikon moralin e shoqėrisė, duke u pėrdorur si instrument i pėrzgjedhur i qytetarėve pėr tė kryer punė. Si shoqėri dhe institucione e kemi pėr obligim qė tė eliminojmė bindjet se rruga mė e lehtė dhe mė e shkurtėr drejt arritjes sė qėllimeve tė caktuara ėshtė korrupsioni.
Bota Sot
Kėrkesė e gabuar, absurde dhe irracionale!!!
http://www.botasot.info/mesme/Mehdi-HYSENI-bs-2-2.jpeg
Prof. Dr. Mehdi Hyseni
Barometri diplomatik
Siguria dhe mbrojtja e Maqedonisė, nuk mund tė bėhet nga jashtė, por nga brenda nga vetė qeveria (institucionet dhe organet e saj pėrkatėse), tė paktėn, duke iu njohur shqiptarėve kėrkesėn minimale-tė drejtėn e vetėvendosjes sė brendshme, qė do tė thotė se edhe ata, tė jenė element kombformues tė shtetit ekzistues tė Maqedonisė. - Federalizim, nėse jo, sipas sė drejtės sė vetėvendosjes sė jashtme-shkėputje imediate nga Maqedonia artificiale ish-jugosllave titoiste dhe kardeliste (1945-2012).
"Njė grup intelektualėsh shqiptarė, pėrmes njė letre drejtuar Sekretares Amerikane tė Shtetit, Hilari Klinton, kėrkojnė anėtarėsimin e Maqedonisė nė NATO, nė samitin e Chicagos. Ata u bėjnė thirrje autoriteteve nė Uashington tė ndėrmarrin diēka nė kėtė drejtim, pasi nė tė kundėrtėn Maqedonisė i kanoset rreziku nga destabilizimi i gjendjes sė sigurisė."(www.botasot.info/12/04/2012).
Ēfarė apeli urgjent ėshtė ky, drejtuar Sekretares sė Departamentit Shtetėror Amerikan, z. sė nderuar Hillary Clinton se gjoja qenka nė rrezik tė madh "destabilizimi i gjendjes sė sigurisė nė Maqedoni"?!
Nė Maqedoni nuk ka kurrfarė rreziku pėr destabilizimin e sistemit tė sigurisė sė saj, por ka terrorizėm individual, grupor dhe shtetėror, vrasje, plagosje dhe burgosje tė shqiptarėve tė pafajshėm nga harengat e ndryshme sekrete policore dhe paramilitare, tė diktuara dhe tė mbėshtetura nga qarqet politike shtetėrore. Ky ėshtė problemi kyē alarmant qė kėrkon zgjidhje imediate nė shkallė kombėtare dhe ndėrkombėtare, jo kurrfarė shthurjeje e sistemit tė sigurisė dhe tė mbrojtjes sė Maqedonisė.
Derisa Maqedonia t'i shtypė shqiptarėt mbi bazėn nacionale, politike dhe kushtetuese, as NATO-JA, as BE-ja, nuk do tė duhej t"ia hapnin dyert e pranimit tė saj nė strukturat e tyre, sepse mė pas shqiptarėt si pakicė, do i "binin kavallit", ashtu sikurse deri tash, do tė jetonin nėn sundimin e egėr kolonial dhe neokolonial tė Maqedonisė, si minoritet i pėrbuzur dhe i pėrjashtuar nga Kushtetuta e Maqedonisė pa jetėsimin e sė drejtės sė vetėvendosjes sė brendshme dhe tė jashtme. Pra, pas hyrjes nė NATO dhe nė BE tė Maqedonisė, statusi politik dhe kombėtar i shqiptarėve, do tė konsiderohej i pėrmbyllur si minoritet, ashtu siē ėshtė sanksionuar pa tė drejtė nė Kushtetutėn ekzistuese antikombėtare shqiptare tė Republikės sė Maqedonisė. Ky do tė ishte "interesi" i shqiptarėve -" ēaren prej bishti"!!! Me tė hyrė Maqedonia nė NATO, do tė pėrfitonin dhe do tė forcoheshin nė ēdo aspekt vetėm Maqedonia dhe sllavomaqedonėt, jo shqiptarėt si minoritet, assesi ngase do tė jenė tė detyruar qė tė koekzistojnė me sllavomaqedonėt si partnerė dhe, si popuj jo tė barabartė me Kushtetutėn dhe me ligjet e tjera ndėrkombėtare.
Nuk ka asnjė dyshim se kėrkesa e kėtij grupi tė intelektualėve shqiptarė, ėshtė dashur t'i drejtohet Hillari Klinton, por jo pėr shpėtimin e sistemit aparteid dhe diskriminues tė Maqedonisė ndaj shqiptarėve, por pėr ndryshimin e Kushtetutės ekzistuese tė Republikės sė Maqedonisė (e cila ėshtė guri dhe eshka e pėrndezjes ndėretnike) , nė mėnyrė qė, edhe shqiptarėt tė jenė tė barabartė me sllavomaqedonėt si element kombformues i atij farė shteti artificial maqedon.
Kėrkesa ėshtė dashur tė bėhet nė emėr tė respektimit tė lirive dhe tė drejtave tė shqiptarėve tė shtypur nga sistemi represiv shtetėror sllavomaqedon, duke kėrkuar njohjen e sė drejtės sė vetėvendosjes sė tyre, e jo nė emėr tė shpėtimit dhe tė mbrojtjes sė Maqedonisė, sepse ajo ėshtė mjaft e siguruar dhe e mbrojtur, por shqiptaret nuk kanė liri, drejtėsi, siguri, barazi, janė tė pambrojtur, tė diskriminuar dhe tė terrorizuar nga institucionet dhe nga organet e saj shtetėrore.
Derisa tė ketė kėso grupe intelektualėsh shqiptarė qė e mbrojnė Maqedoninė shtypėse, shqiptarėt do tė jenė tė zhveshur nga tė gjitha tė drejtat dhe liritė e tyre nė Maqedoni. Njė kėrkesė e tillė e tyre pėr shpėtimin e Maqedonisė, drejtuar Sekretares sė Shtetit Hillary Clinton, do tė duhej ta bėnin vetė intelektualėt sllavomaqedonė, jo kurrfarė grupi i intelektualėve shqiptarė , tė cilėt sė bashku me popullin e tyre janė viktimė e shumėfishė e shtetit represiv dhe antidemokratik maqedon.
Derisa shqiptarėt tė terrorizohen dhe tė trajtohen si minoritet, jo si komb i barabartė me atė sllavomaqedon, siguria dhe rendi shtetėror vazhdimisht do tė jenė tė brishtė, jo pėr fajin e shqiptarėve, por pėr shkak tė diskriminimit dhe tė mohimit tė drejtave dhe lirive tė tyre elementare, politike dhe kombėtare e shtetėrore. Pėr kėtė gjendje mban pėrgjegjėsinė qeveria sllavomaqedone, jo vetėm bandat dhe grupet sllavomaqedone, tė nxitura, tė indoktrinuara, tė mbėshtetura dhe tė ndėrsyera nė forma tė ndryshme urrejtėse dhe armiqėsore kundėr shqiptarėve etnikė autoktonė nė truallin dhe nė shtėpitė e tyre.
Derisa shqiptarėve u mohohet e drejta e vetėvendosjes sė brendshme dhe tė jashtme, asnjė politikan shqiptarė, nuk do tė duhej tė participonte nė strukturat dhe nė institucionet e ndryshme tė shtetit tė Maqedonisė.
Derisa me qindra dhe me mijėra tė dėnuar politikė shqiptarė pėr shkak tė bindjeve tė tyre politike dhe tė mbrojtjes sė identiteti kombėtar shqiptarė mbahen dhe torturohen nėpėr burgjet famėkeqe sllavomaqedone si nė shekullin e mesjetės dhe tė fashizmit hitlerian dhe milosheviqian, politikanėt, diplomatėt, ambasadorėt, kuvendarėt, gjyqtarėt... etj. shqiptarė, nuk do tė duhej tė ishin asnjė pjesė e qeverisė dhe e parlamentit tė Maqedonisė.
Sa mė sipėr, edhe ushtruesit e kėrkesės sė sipėrtheksuar, nuk do tė duhej tė kėrkonin kurrfarė ndihme nga jashtė, nė mėnyrė qė tė pėrshpejtohej procesi dhe procedura e hyrjes se Maqedonisė nė NATO, sepse kjo do tė ishte vetėm nė interesin e sllavomaqedonėve dhe tė Maqedonisė, jo tė shqiptarėve si qytetarė tė rendit tė dytė dhe tė pėrjashtuar nga Kushtetuta poshtėruese e Republikės sė Maqedonisė.
Pa zgjidhjen e statusit politik, kombėtar, juridik kushtetues dhe ndėrkombėtar tė shqiptarėve nė Maqedoni, asnjė grup i intelektualėve shqiptarė, nuk e ka atė drejtė morale e as ligjore, qė tė kėrkojė nga Amerika dhe nga BE-ja pėrshpejtimin e procedurės sė aderimit tė Maqedonisė nė Paktin e NATO-s, sepse ajo Maqedoni si e tillė, ėshtė burgu i pafund i shqiptarėve.
Nuk ėshtė detyrė e as ēėshtje e liderėve politikė dhe e grupeve tė intelektualėve shqiptarė qė tė kėrkojnė anėtarėsimin sa mė tė shpejt tė Maqedonisė nė NATO, apo nė BE, sepse shqiptarėt qė nga viti 1945, e, edhe sot mė 2012, nė tė jetojnė tė shtypur, tė terrorizuar dhe, pa kurrfarė tė drejtash e lirish kombėtare, politike, ekonomike, demokratike etj. Pra, jetojnė si "gjarpri nėn gurė", si "qiraxhinj" dhe ardhacakė tė huaj, edhe pse historikisht dhe ligjėrisht janė nė shtėpinė dhe, nė tokėn e stėrgjyshėrve, tė gjyshėrve dhe tė etėrve tė tyre tė Shqipėrisė Etnike.
Si politikanėt e mjerė shqiptarė nė pushtet, ashtu edhe grupet, partitė organizatat politike dhe jopolitike shqiptare, duhet tė ngrenė zėrin dhe tė kėrkojnė ndihmė nga Amerika, nga BE-ja dhe nga NATO-ja, qė Maqedonia, tė mos pranohet as nė NATO e as nė BE pėrderisa tė mos zgjidhet statusi politik dhe kombėtar i shqiptarėve nė Maqedoni.
Ndryshe, nėse sa mė parė tė jetė e mundur, nuk vjen nė shprehje federalizimi i Maqedonisė mes shqiptarėve dhe sllavomaqedonėve, shqiptarėt nė Maqedoni, qė tash, duhet tė kėrkojnė nga Amerika, nga NATO-ja dhe nga BE-ja, qė tė bashkohen me Kosovėn dhe me Shqipėrinė. Kjo do tė ishte zgjidhja racionale afatgjatė e konfliktit mė se gjysmėshekullor ndėrmjet shqiptarėve dhe sllavomaqedonėve.
Bota Sot
Diaspora shqiptare: E pa pėrfaqėsuar
http://www.botasot.info/mesme/besnik_rama.jpg
Nga Besnik RAMA
Diaspora shqiptare ka luajtur dhe vazhdon tė luajė rol tė rėndėsishėm dhe zhvillues nė dobi tė vendit tė saj, Shqipėrisė. Po ashtu edhe nė Kosovė, Maqedoni, Luginė tė Preshevės dhe Mal tė Zi.
Diaspora shqiptare qė herėt do tė njihte rrugėt e emigracionit, pėr shkaqe tė shumta dhe rrethana tė disfavorshme. Kushtet e vėshtira ekonomike, situata e paqartė politike dhe mjerimi i rėnduar social i vendit tė tyre, Vendit tė Shqipeve, i ka detyruar shqiptaret te marrin rrugėt e mėrgimit.
Ku shtrihet Diaspora sot? Pothuajse nė ēdo cep tė globit gjenden shqiptarė. Po kryesisht nė: Itali, Greqi, Gjermani, SHBA, Turqi, Zvicėr, Belgjikė, Suedi, Kanada, Francė, Austri, Holandė, Spanjė etje. E rėndėsishme tė thuhet ėshtė fakti se preferenca e emigrantėve shqiptarė janė kryesisht vendet perėndimore europiane dhe SHBA. Nė kėto vende zhvillimi ekonomik, kushtet sociale edhe standardi i jetesės ėshtė shumė mė i lartė se nė shumė vende tė tjera tė botės.
Po si jetojnė ata? Pavarėsisht krizės sė sotme ekonomike qė ka mbėrthyer kontinentin plak europen, SHBA e gjetkė, njė numėr jo aq i ndjeshėm i shqiptarėve janė papunė, (pėrjashto Greqinė, statistikat e te cilės janė tė largėta dhe mbeten tė huaja, si gjithmonė, kur vjen puna pėr shqiptarėt.) Punėt e rėnda zakonisht vihen mbi supet e shqiptarėve emigrantė. Nė disa raste shqiptarėt punojnė punė relativisht tė lehta dhe nė shumė pak raste tė larta, tė mira, si nė administratėn publike apo specialist profesioni. Duke qenė se nevojat e tanishme tė kėtyre shteteve pėr punėt e rėnda, mbetet e pandryshuar dhe ruan tė njėjtat kėrkesa pėr punė, si rrjedhojė logjike shqiptarėt nuk janė aq tė prekur nga papunėsia nė kėto vende. Pra, duke qenė se emigrantėt shqiptarė realizojnė punė tė rėndomta, po bėjmė marrėveshje ta quajmė kėshtu, pavarėsisht se nuk ka punė tė rėndomta, pasi qė puna ėshtė nder e pėrfitim, ato vazhdojnė tė ruajnė vendet e tyre tė punės sa kohė qė kėrkesa e tregut pėr punė tė tilla nuk ėshtė nė rėnie tė theksueshme, siē po ndodh nė sektorė dhe fusha tė tjera tė ekonomisė.
Shqiptarėt punojnė punė tė tilla nėpėr ndėrmarrje, fabrika, magazina, uzina, dyqane etj. Sigurisht, nga emigrantėt shqiptarė ka edhe prej atyre qė janė papunė, por pa as mė tė voglin dyshim, ato as sot e as nesėr nuk e ēojnė nė mendje tė largohen nga vendet e tyre pėr drejt vendit mėmė, Shqipėrisė. Tek ky i fundit ajo qe shikojnė ata ėshtė veē njė gjendje e pashpresė. Mendimi i tyre ėshtė: mė mirė papunė nė perėndim, sesa nė vendin tonė dhe i pasigurt nė gjithēka.
Nga se vjen njė mendim i tillė? Nėse do ti futeshim njė analize logjike te gjerave do dilnim ne konkluzion se pasiguria qė shteti shqiptar afron pėr shtetasit e tij, pėr popullin e vet ėshtė dhe mbetet arsyeja kryesore. Nga njė politikė shterpė dhe fallso, politikanė tė cilat ngrohin xhepat e tyre dhe bėjnė gjoja se angazhohen pėr nevojat e vendit tė tyre, nuk ke ē`pret tjetėr. Kėtu asgjė nuk ėshtė e garantuar duke filluar nga pasiguria e jetės, nivelit shėndetėsor e deri tek ajo ekonomike.
Niveli i tė ardhurave drejt Shqipėrisė? Kėto janė nė rėnie. Emigracioni shqiptar drejt vendit tė tyre aktualisht dėrgon mė pak tė ardhura se dhjetė vite mė parė. Por, duhet theksuar qė tė ardhurat e emigracionit mbajnė shumė familje shqiptare dhe fryjnė buxhetin e shtetit shqiptar. Tė ardhurat e emigracionit janė tė rėndėsishme pėr jetėn e vendit, pa tė cilat jeta e
shumė familjeve shqiptare do tė vihej nė dyshim. Ndihma e tyre ėshtė e vazhdueshme dhe shumė e nevojshme. Ka shumė familje, qė muaj pėr muaj marrin para nga fėmijėt dhe tė afėrmit e tyre emigrantė, pėr tė mbajtur frymėn gjallė apo pėr nevoja tė tjera jetėsore.
Si sillet shteti shqiptar me diasporėn? BinomiShtet shqiptar Diasporė nuk ka funksionuar ndonjėherė. Sa herė zgjedhjet afrohen (lexo: zgjedhje lokale dhe tė pėrgjithshme), partitė politike, sidomos dy forcat e mėdha nė jetėn e vendit tonė, PD dhe PS, bėjnė gjoja se po iu afrohen emigrantėve dhe se do tė pėrmbushin nevojat e tyre. Gjithēka mbetet fjalė dhe vetėm fjalė.
Deri mė sot, politika shqiptare nuk ka pėrmbushur asgjė nė shėrbim dhe dobi tė emigracionit shqiptarė nėpėr botė, pavarėsisht se ky i fundit vazhdon tė ndihmojė vendin e tij, nė tė ardhura pėr frymė, mundėsinė e studimit tė shumė tė rinjve nė Perėndim, sjelljen e investitorėve tė huaj nė Shqipėri, ruajtjen e kulturės dhe kultivimit tė gjuhės shqipe nė diasporė etj. Prandaj, me tė drejtė lind pyetja: Pse nuk janė tė pėrfaqėsuar nė vendin e tyre, emigrantėt shqiptarė, diaspora shqiptare?
Pėrfaqėsimi nė qeveri i diasporės shqiptare ka qenė dhe vazhdon tė jetė njė premtim bosh, i kotė. Ky ėshtė njė veprim antikombėtar dhe qė bie ndesh me interesat e vendit tonė dhe aspiratat e tij europiane. Pėrfaqėsimi i munguar i diasporės shqiptare ėshtė njė hap prapa pėr politikėn shqiptare, e cila reflekton edhe nė Bruksel, ku shpeshherė i bėhet me dije politikanėve tanė pėr nevojėn e pėrfaqėsimit tė diasporės shqiptare nė administratėn qeverisėse, pasi Shqipėria ėshtė njė vend qė ka mė shumė shtetas tė saj jashtė vendit sesa brenda vendit. Ėshtė njė logjikė e thjeshtė dhe prandaj bėhet edhe absurde moskuptimi si duhet i saj.
Nuk po themi qė gjysma e kabinetit qeveritar tė pėrbėhet nga diaspora shqiptare. Jo. Por, pse tė mos ketė edhe njė ministri: Ministria e Diasporės apo Ministria e Emigracionit apo Ministria e Shqiptarėve Emigrantė etje. Kėshtu, sa kohė qė politika shqiptare nuk do tė marri masa nė kėtė drejtim, patjetėr qė ngjarjet e situatat do tė te ndėrlikohen, qė kur politika atje (shqiptare) tė ketė nevoja emergjente pėr kėtė diasporė, do te jete pikėrisht kjo diaspora e lėne ne harresė qė nuk do ti pėrgjigjet asaj.
(Botues & Kryeredaktor i gazetės Nacional Albania)
Bota Sot
AKUZONI BEOGRADIN PėR TERRORIZėM ANTISHQIPTAR, JO LėVIZJEN VETėVENDOSJE!
Baromteri diploamtik
Prof. Dr. Mehdi HYSENI
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/Mehdi_Hyseni.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/Mehdi_Hyseni.jpg)Prof Dr Mehdi Hyseni
*** Rast unikat nė botė, shqiptarėt e Kosovės, quhen dy herė terroristė, edhe nga Serbia kolonialiste pushtuese, edhe nga politika e coroditur dhe e paekuilibruar ditore shqiptare nė Kosovė!
*** Kjo, mjerisht, po ndodh, sepse kur nuk ke cka ti bėsh kalit, i bie samarit, thotė njė fjalė e urtė popullore.
*** Nė vend se bartėsit e strukturave dhe tė institucioneve politiko-shtetėrore tė Kosovės , tė jenė autokritike pėr gabimet e veta tė bėra 13-vjecare nė rastin e Kosovės veriore, ato pa fije turpi, e akuzojnė dhe e anatemojnė Lėvizjen Vetėvendosje pėr terrorizėm politik , tė demonstruar nė Kuvendin e Kosovės(!!!)
- Qeveria dhe Kuvendi i Kosovės, nė saje tė dialogut teknik (mars 2011 -mars 2012) ia hapėn krahakrah dyert Serbisė qė tė pėrzihet nė skajshmėri, direkt dhe inndirekt nė cėshtje tė brendshme tė Kosovės, duke pėrdorur forma dhe teknika tė ndryshme propagandistike, diversante, subversive dhe terroriste, me qėllim qė edhe mė tej, ta mbajnė tė okupuar territorin e Kosovės Veriore. Mirėpo, fatkeėsisht, kjo nuk ėshtė cėshtje prioritare, preokupuese dhe urgjente e Qeverisė dhe e Kuvendit tė Kosovės (ndryshe veriu i Kosovės nuk do tė kishte qenė qe 13 vjet nėn sundimin e bandave tė Serbisė dhe tė Beogradit), por lufta e egėr politike dhe propagandistike partiake pėr ta shpartalluar dhe demaskuar pėrpara ndėrkombėtarėve dhe pėrpara popullit Lėvizjen Vetėvendosje. Kėtė pikėsynim tė vrazhdtė, tė gabuar dhe iracional politik , sė fundi e provoi edhe akuza denoncuese politike e kryetarit tė Kuvendit, Jakup Krasniqi, i cili deputetėt opozitarė tė Lėvizjes Vetėvendosje, i akuzoi pėr terrorizėm politik pėr shkak se, sipas tij, ata kishin bllokuar punimet e seancės sė Kuvndit !?
- Edhe sikur tė kishte qenė ashtu-bllokimi i seancės nga deputetėt e Lėvizjes Vetėvendsoje, sic ėshtė shprehur Jakup Krasniqi, njė kualifikim i tillė politiko-propagandistik, ėshtė i paqėndrueshėm dhe i pajustifikueshėm ngase e drejta e bojkotit kundėr padrejtėsisė dhe anarkisė, ėshtė e ligjshme, nuk mud tė cilėsohet terrorizėm politik!
Nga cfarėdo kėnvėshtrimi (moral, politik, ligjor, human etj.), ta analizosh, njė akuzė e tillė, e drejtuar nė adresėn e deputetėve tė Lėvizjes Vetėvendosje, aspak, nuk ėshtė e cuditshme dhe befasueshme, pse, sė fundi, edhe kryetari i Kuvendit tė Kosovės, Jakup Krasniqi e ka quajtur terrorizėm politik tė drejtėn e bojkotit tė deputetėve tė Lėvizjes Vetėvendosje, sepse qe 13 vjet, sundimtarėt e rinj demokrat , janė ngopur, duke kaluar jetė luksoze si sulltanė dhe si baronė, ndjehen mirė nė cdo aspekt, tė gjitha punėt i kanė vėnė nė terezi pėr vetėn e tyre, jo pėr popullin. Asgjė nuk iu mungon nė jetėn e tyre tė pėrditshme: paga tė mira, kolltuqe, pasuri, karrierė, akraballėk, sefallėk, dynjallėk, tendera, korrupsion, krim i organizuar deri nė fyt
etj. Kėshtu qė, atyre, kurrė nuk iu bėhet vonė pėr asgjė, ndodhi cfarė ndodhi me sigurinė dhe me mbrojtjen e shqiptarėve dhe tė territorit tė Republikės sė Kosovės, duke parė ėndrra nė diell se dikush tjetėr, do tua kryejė detyrat dhe obligimet politike, ligjore dhe kushtetuese tė tyre sipas detyrės, tė marra pėr sipėr nė saje tė votės sė lirė tė popullit.
Terrozmi nuk ėshtė i pranishėm nė sallėn e Kuvendit tė Kosovės, por nė Mitrovicėn-territorin verior tė Kosovės, tė okupuar nga Serbia (1999-2012)!
Ndėrkaq, pėr popullin e uritur, tė varfėruar, tė shfrytėzuar, tė papunė mbi 40 pėr qind, dert i fellė! E duan dhe thirrėn nė emėr tė tij, vetėm pėr hir tė votės, pėr asgjė tjetėr mė tepėr. Kėshtu qė tash, nė liri, pa sovranitet, pa kufij shtetėrorė dhe pa ushtri, nuk u ka mbetur tjetėr asgjė eksik vecse, ti akuzojnė oponentė e tyre politikė pėr terrorizėm politik!!!
Kjo akuzė nė adresė tė deputetėve tė Lėvizjes Vetėvendosje, ėshtė mė shumė se naivitet politik, sepse terrorizmi politik nuk ėshtė nė anėn e shqiptarėve, por tė cetnikėve dhe tė fashistėve serbė, pikėsėpari atje nė territorin e veriut tė Republikės sė Kosovės, ku po i kosit shqiptarėt sikurse kolera e pamėshirshme. Ata qė e kanė okupuar Kosovėn veriore qe 13 vjet(1999-2012), ata janė terroristė e mbi terrirositė, jo Lėvizja Vetėvendosje qė po lufton kundėr terrorizmit cetniko-fashist serbomadh.
Agallarėve-drejtuesve tė Kosovės, pak po iu duket se Serbia qe 100 vjet po na quan terroristė, duke pėrfshirė madje, edhe UCK-nė e lavdishme dhe heroike, por tash, edhe nė sallėn e Kuvendit tė Republikės sė Kosovės, Kupa jonė po na akuzon pėr terrorizėm politik gjoja se ia kemi bllokuar punėn procedurale nė atė parlament, ku fjalėn kryesore e ka politika servile dhe mashtruese ditore, jo ligji, as drejtėsia, as demokracia, as parlamentarizmi praktik, e as Kushtetuta, e cila disa herė ėshtė shkelur nga vetė pushterarėt e sotshėm mė tė lartė tė Republikės sė Kosovės.
Edhe sa shqiptarė, duhet tė virten, tė plagosėn, tė terrorizohen dhe tė pėrzihen me dhunė nga shtėpitė, nga banesat dhe nga pasuritė e tyre nė Kosovėn veriore, e Presidetja, Kryeministri dhe Kryetari Kuvendit tė Kosovės, tė kuptojnė se nė rastet e tilla tė jashtėzakonshme, nuk vlejnė ligjet dhe rregulloret e tyre formale tė kohės sė paqes tė cilat qe 13 vjet janė plotėsisht tė pazbatueshme nė pjesėn veriore tė Kosovės, sepse atje sundojnė egėrsisht ligjet dhe kushtetuta kolonizuese e Serbisė), por ato qė fromulohen pėr tiu pėrgjigjur rrethanave dhe situatave tė jashtėzakonshme dhe urgjente qoftė natyrore, qoftė atyre tė shkaktuara nga faktori njeri.
Nuk luftohet terrorizmi serb, duke i quajtur shqiptarėt terroristė!!!
Mė 08/04/2012, nė pjesėn veriore tė Kosovės, ra bomba terroriste serbe, e cila i mori jetėn bashkėkoimbėsit tanė, Selver Haradinajt, si dhe plagosi rėndė anėtarėt e familjes sė tij nė njė banesė tė tre rrokaqiejve nė Mitrovicėn veriore. Miėpo, ai akt terrorist vdekjeprurės nuk bėri edhe aq pėrshtypje indinjuese, qė kryeministri i qeverisė sė Kosovės, Hashim Thaci me garnituėn e tij, tė ndėrpriste vizitėn zyrtare nė Amerikė.
Po ashtu ndodhi edhe me kryetarin e Kuvendit, Jakup Krasniqi dhe me presidenėn aktuale tė Kosovės, Atifete Jahjaga, tė cilėt, edhe pse ishin nė shtėpi, pėr dallim tė kryeministrit Hashim Thaci, fare nuk u lagėn qė me procedurė tė shkurtėr tė thėrrisnin parlamentin nė seancėn e jashtėzakonshme kushtuar situatės sė jashtėzakonshme kritike nė Mitrovicėn veriore, me crast humbi jetėn Selver Haradinaj si shkak dhe pasojė e shpėrthimit tė eksplozivit , tė hudhur nga bandat kriminale dhe terroriste serbe. Prapavija e tė cilit ėshtė spastrimi etnik i shqiptarėve nga pjesa veriore e Kosovės.
Duke qenė se as kryetari i Kuvendit e as presidentja e Kosovės, nuk e panė tė arsyshme, qė urgjentisht, duke pėrdorur mekanizmat dhe instrumentet ligjore, ti pėrgjigjeshin atij akti terrorist serb, kėtė e kėrkoi Lėvizja Vetėvendosje (kush tjetėr), qė kjo cėshtje tė debatohej me urgjencė nė seancėn e Kuvendit tė Kosovės. Mirėpo, edhe kjo pėrpjekje e Lėvizjes Vetėvendosjė dėshtoi ngase pengesė e pakapėrcyeshme ishte Rregullorja e Kuvendit pėr thirrjen e njė seance tė jashtėzakonshme nė kėtė temė, duke qenė se sipas interpretuesit tė saj, Jakup Krasniqi, nevojitej propozimi i kryeministrit ose i presidentes sė Kosovės.
Si reagim i mospėrfilljes sė propozimit tė tillė tė arsyeshėm tė deputetėve tė Lėvizjes Vetėvendosje, ata me tė drejtė braktisėn sallėn e Kuvendit, gjė qė kėtė nuk e bėri edhe pjesa tjetėr e opozitės sė pėrfaqsuar nė Kuvendin e Kosovės.
Mirėpo, nė kėtė rast kryetari i Kuvendit, Jakup Krasniqi bėri edhe gabimin e dytė tė radhės, sepse bojktomin e Lėvizjes Vetėvendosje e cilėsoi si terrorizėm politik me shpjegimin se mbledhjen e Kuvendit mund tė thėrras presidenti-ja, kryeministri, ose cilido grup parlamentar, qė siguron nėnshkrimin e kėrkesės me 40 nėnshkrime. Kurse LDK-ja ishte pro seancės sė jashtėzakonshme, por vetėm kur tė jetė prezent edhe kryeministri, Hashim Thaēi. (Shih:ėėė.botasot.info/12/04/2012/ (http://www.botasot.info/12/04/2012/)).
Ky kualifikim akuzues nė adresėn e deputetėve tė Lėvizjes Vetėvendosje, vėrtetė ėshtė njė gabim i madh politik, sepse braktisja e sallės sė Kuvendit tė Kosovės nga ana deputetėve opozitarė tė Vetėvedosjes, me asnjė rregullore, me asnjė ligj, as me Kushtetėn nė fuqi tė Kosovės, si dhe me asnjė ligj, me asnjė marrėėveshje a konventė ndėrkombėtare tė rendit juridik pozitiv ndėrkombtar, nuk mund tė quhet TERRORIZėM POLITIK, por ėshtė njė e drejtė ligjore dhe plotėsisht demokratike.
Mirėpo, kujt ti thuash se, kur ai kuvend sė bashku me kryetarin e tij, i ngjan mė tepėr njė forumi me karakter politik tė njė partie, plotėsisht i instrumentalizuar nga qeveria e kryeminsitrit Hashim Thaci. Kėshtu qė, nuk ėshtė fare cudi pse kryetari Kuvedit, Jakup Krasniqi, tė drejtėn e bojkotit tė deputetėve tė Lėvizjes vetėvendosje, e ka quajtur terrorizėm politik, sepse ėshtė i influencuar nga politika!?
-Por, cfarė tė bėjmė, si duket ky ėshtė njė recidiv politik disavjecar, qė reflekton se, jemi mėsuar tė luajmė nė letra tė rrezikshme dhe tėrėsisht tė gabueshme politike dhe kombėtare, me qėellim tė baltimit, tė fajėsimit, tė diskreditimit dhe tė futjes nėn hipotekė tė rreme tė oponentėve politikė dhe ushtarakė.
Mirėpo, njė politikė e tillė antipluraliste dhe antidemokratike, ėshtė e papranueshme dhe fatkeqe, nė vend se bashkarisht, si njė trup i vetėm, ta luftojmė terrorizmin shfarosės cetniko-fashist serb, ne, pa asnjė bazė tė qėndrueshme, pa asnjė zor, pa asnjė argument dhe, pa as njė arsye, e fajėsojmė Lėvizjen Vetėvendosje si antiamerikane, si antievropiane, si fashiste, si antidemokratike, e sė fundi, krejtėsisht nė mėnyrė tė papritur, edhe Kryetari i Kuvendit tė Kosovės, Jakup Krasniqi, deputetėt e saj i akuzon edhe pėr terrozim politik, se gjoja ia paskanė bllokuar seancėn!?
- Po si u bė, o z. Jakup Krasniqi, i burgosur dhe i dėnuar politik i Serbisė, trim dhe zėdhėnės i UCK-sė, qė ia ktheve pushėkn dhe topin Serbisė terroriste, nė fund, edhe ti, ta pėrdorėsh termin irritues terrorizėm politik pėr tė etiketuar dhe anatemuar deputetėt e Lėvizjes Vetėvendosje?!
A pak po iu duket, akoma nuk jeni neveritur qė Serbia po na shpifė si terroristė para gjithė botės, po edhe ne vetėvetėn, ta akuzojmė si terrorist, ashtu si po i konvenon historisė, politikės, gjyqėsisė policore, diplomacisė dhe propagandės falsifikatore antishqiptare tė Serbisė?!
22:56 / E diel, 15 Prill 2012
http://www.indeksonline.net/?FaqeID=2&LajmID=18356
Maqedonia ėshtė Kazablanka e Ballkanit
http://www.indeksonline.net/foto.php?foto=/lajmet/kimmehmeti.jpg&pozita=foto_lajm
Pas vrasjes sė pesė djemve maqedonas, tė enjten e kaluar nė Shkup, pati akuza shabllone qė autorėsinė ua hidhnin shqiptarėve. U shėnuan edhe disa sulme ndaj shqiptarėve dhe pasurisė sė tyre. Publicisti nga Maqedonia, Kim Mehmeti ka thėnė pėr Tribuna Shqiptare, se kėto vrasje vijnė pas njė vale incidentesh ndėretnike qė ndodhėn muajve tė fundit.
Sipas Mehmetit, vrasja e pesėfishtė ka ndodhur disa ditė para Pashkėve ortodoks, ndėrsa viktimat janė nga njė rajon ku gjatė konfliktit tė 2001 pati dhjetėra viktima shqiptare dhe ku lagjet e pakta shqiptare janė tė rrethuara nga fshatrat me banorė maqedonas.
Gjitha kėto rrethana tė ēojnė tė mendosh se nėse vrasjen nuk e ka bėrė ndonjė monstrum apo i sėmurė mendor, atėherė autorė tė saj mund tė jenė struktura mirė tė organizuara qė kanė pėr qėllim qė Maqedoninė ta fusin nė spiralen e vrasjeve ndėretnike, qė nuk do merrnin fund.
Mė nė fund, nėse shqiptarėt do donin ta destabilizonin kėtė shtet, atė do mund ta bėnin pa marrė nė qafė viktima tė pafajshme, por thjeshtė duke thėnė se nuk e duam kėtė shtet. Pastaj unė dua tė besoj se shqiptarėt do e mbrojnė atė ma madhoren qė kanė trashėguar nga e kaluara: kurrė mos vrasjen e fėmijėve tė pafajshėm dhe kurrė mos i gėzohesh kujės sė cilėsdo nėne nė kėtė botė, ka thėnė Mehmeti. Ai tėrheq vėrejtjen se nuk duhet harruar se Maqedonia ėshtė Kazablanka e Ballkanit, njėsoj siē nuk duhet harruar se nė kėtė shtet shumėēka dėshmon se vendi ėshtė nė duart e nėntokės politike e jo nė ato tė institucioneve shtetėrore. /indeksonline/
Kim Mehmeti: Shqiptarėt nuk vrasin fėmijė (http://tetova1.com/portali/maqedoni/kim-mehmeti-shqiptaret-nuk-vrasin-femije) E Diel 15 Prill 2012 23:24 TETOVA1
http://tetova1.com/portali/images/resized/foto/prill2012/thebigkim_200_200.jpg (http://tetova1.com/portali/foto/prill2012/thebigkim.jpg)
"Nuk duhet harruar se Maqedonia ėshtė Kazablanka e Ballkanit njėsoj siē nuk duhet harruar se nė kėtė shtet shumėēka dėshmon se vendi ėshtė nė duart e nėntokės politike e jo nė ato tė institucioneve shtetėrore.
Gjithashtu nuk duhet harruar se shumė qendra fqinje ende shpresojnė se nuk ka marrė fund rivizatimin i hartave tė shteteve tė Ballkanit shprehet ndėr tė tjera Kim Mehmeti."
Tribuna Shqiptare: Ndodhi tragjedia e vrasjes sė pesė djemve. Nė fillim pati akuza shabllone qė autorėsinė ua hidhnin shqiptarėve. Sa janė tė rrezikshme kėto incidente nė kėtė situatė tė tensionuar?
Kim Mehmeti: Kėto vrasje vijnė pas njė vale incidentesh ndėretnike qė ndodhėn muajve tė fundit. Vrasja e pesėfishtė ka ndodhur disa ditė para Pashkėve ortodoks. Viktimat janė nga njė rajon ku gjatė konfliktit tė 2001 pati dhjetėra viktima shqiptare dhe ku lagjet e pakta shqiptare janė tė rrethuara nga fshatrat me banorė maqedonas. Gjitha kėto rrethana tė ēojnė tė mendosh se nėse vrasjen nuk e ka bėrė ndonjė monstrum apo i sėmurė mendorė, atėherė autorė tė saj mund tė jenė struktura mirė tė organizuara qė kanė pėr qėllim Maqedoninė ta fusin nė spiralen e vrasjeve ndėretnike qė nuk do merrnin fund.
Cilėt do qė tė jenė vrasėsit monstruoz, kjo ngjarje tragjike do e ēojė Maqedoninė edhe mė pranė njė destabilizimi tė brendshėm. Sa pėr akuzat e pabaza qė i pėrhapėn disa media qė donin tė nxisnin hakmarrje ndėretnike duke pohuar se vrasėsit mund tė jenė shqiptarė, ato duhet shikuar nga prizmi i frymės sė njė mosbesimi ndėretnike tė ushqyer edhe nga institucionet shtetėrore e cila e solli Maqedoninė nė situatė qė edhe kur e kap gripi ndonjė maqedonas, menjėherė pėr kėtė fajėsohen shqiptarėt.
Tribuna Shqiptare: A janė incidentet tė orkestruara nga ndonjė qendėr. Kush ėshtė i interesuar pėr ta destabilizuar Maqedoninė, qoftė edhe pėrkohėsisht?
Kim Mehmeti: Destabilizimi i Maqedonisė nuk ėshtė interes shqiptarė. Mė nė fund, nėse shqiptarėt do donin ta destabilizonin kėtė shtet, atė do mund ta bėnin pa marrė nė qaf viktima tė pafajshme, por thjeshtė duke thėnė se nuk e duam kėtė shtet. Pastaj unė dua tė besoj se shqiptarėt do e mbrojnė atė ma madhoren qė kanė trashėguar nga e kaluara: kurrė mos vrasėsh fėmijėn tė pafajshėm dhe kurrė mos i gėzohesh kujės sė cilėsdo nėne nė kėtė botė. Pastaj nuk duhet harruar se Maqedonia ėshtė Kazablanka e Ballkanit njėsoj siē nuk duhet harruar se nė kėtė shtet shumėēka dėshmon se vendi ėshtė nė duart e nėntokės politike e jo nė ato tė institucioneve shtetėrore. Gjithashtu nuk duhet harruar se shumė qendra fqinje ende shpresojnė se nuk ka marrė fund rivizatimin i hartave tė shteteve tė Ballkanit. Dhe duke e ditur sa e brishtė ėshtė Maqedonia dhe sa lehtė kėtu mund tė kallet zjarri ndėretnik, ata bėjnė ēmos dhe do bėjnė ēmos qė ēdo gjė tė fillojė nga e para dhe qė Maqedonia tė jetė ajo arė nga e cila ēdonjėri do merr atė qė mendon se i takon. /almakos-tetova1
Debati pėr "t'ua lidhur gjuhėn" deputetėve nė Bundestaghttp://www.botasot.info/mesme/0,,15884898_401,00.jpg
Kufizimi i sė drejtės sė fjalės ka provokuar kritikė tė ashpėr. Do t'i drejtohemi Gjykatės Kushtetuese, kėrcėnojnė deputetėt. Ata druajnė se janė nė rrezik liria e deputetėve dhe thelbi i demokracisė.
Nuk do tė lejojmė qė tė na e bėjnė kėtė, shfryjnė deputetė tė tė gjitha fraksioneve. Ata druajnė minimin e parlamentarizmit dhe degradimin e Bundestagut nė njė organ tė miratimit tė organizuar. Mirėpo, nuk ėshtė ky kuptimi i demokracisė sė gjallė, thonė ata.
E drejta e fjalės pėr deputetėt nė Bundestag ėshtė e rregulluar qartė. Nė paragrafin 35 janė pėrcaktuar forma dhe koha e njė debati parlamentar. "Njė folės i vetėm", thuhet nė tė, nuk lejohet tė flasė nė njė fjalim "mė shumė se 15 minuta". Po qe se kalohet kjo kohė fjalimi, "presidenti t'ia ndėrpresė fjalėn pasi ta ketė paralajmėruar njė herė." Pėr njė kufizim tė mėtejshėm, pėr shembull pėr refuzim parimor a shkurtim tė sė drejtės sė fjalės nuk gjen gjė deri tani nė rendin e punės tė Bundestagut Gjerman.
Debati mbi shpėtimin e euros
Me sa duket partitė qeveritare dhe Partia Socialdemokrate (SPD) duan ta ndryshojnė kėtė tani. Shkak pėr kėtė ishte debati mbi shpėtimin e euros, gjatė tė cilit kryetari i Bundestagut Norbert Lammert (CDU) ua dha fjalėn edhe atyre parlamentarėve nga radhėt e Partisė Demokristiane (CDU) dhe tė Partisė Liberale (FDP), tė cilėt u shprehėn kundėr politikės sė mbėshtetur nga qeveria. Derisa Norbert Lammert e arsyetoi vendimin me kokė tė vet duke vėnė nė dukje tė drejtėn e fjalės sė ēdo deputeti, dy partitė argumentuan me tė drejtėn e fraksioneve pėr ta pėrcaktuar vetė listėn e folėsve.
Fraksionet e qeverisė dhe tė SPD-sė donin qė nė tė ardhmen tė lejoheshin tė flisnin nė plenum vetėm ai deputet, i cili ėshtė caktuar ta bėjė kėtė prej fraksionit. Kėshtu (kjo ishte llogaria) do tė mund tė influencoheshin mė lehtė nė tė ardhmen debatet delikate dhe do tė mund tė mbylleshin nė pėrputhje me mendimin e fraksionit shumicė.
Detyrim fraksioni
Zyrtarisht nė Gjermani nuk lejohet tė ketė "detyrim fraksioni", pasi njė arritja e njė sjelljeje tė tillė tė njėsuar brendapėrbrenda njė fraksioni konsiderohet si antikushtetuese. Prandaj veprimi i bashkėrenduar emėrtohet "disiplinė fraksioni". Kėsaj disipline i nėnshtrohen shumica e deputetėve, sepse nėpėrmjet mosmarrjes parasysh nė zgjedhjet e radhės partitė kanė nė dorė njė mjet trysnie tė fortė.
Deputeti liberal Frank Schäffler ishte njėri prej atyre devijuesve, tė cilėt shfrytėzuan tė drejtėn e tyre tė fjalės gjatė debatit mbi euron. Tė hėnėn e 16.04.2012 ai u ankua se "rendi parlamentar nė Gjermani" nuk parashikon qė, "deputetėt thjesht tė ngrenė dorėn dhe tė flasin." Me kėtė kritikė ai nuk ishte i vetėm, pasi nė tė gjitha fraksionet u ndie qėndresė kundėr rregullimin tė ri tė planifikuar tė sė drejtės sė fjalės nė Bundestag.
Liria e deputetit
E drejta e fjalės bėn pjesė te pjesėt pėrbėrėse tė domosdoshme tė demokracisė parlamentare, pėr kėtė pajtohen kritikuesit e njė rregullimi tė ri. Nė qoftė se ajo do tė kufizohej (thotė pėr shembull Jens Bertrams nga Lajpcigu nė blogun e tij Wahrenhaus) "liria e deputetit do tė kishte pjesėrisht mbivendosje". Atėherė ligjet do tė shpjegoshin nga folėsit e specializuar tė fraksioneve. Mė pas deputetėve do t'u kėrkohej miratimi dhe ligji do tė diskutohej dhe vendosej nė plenum nga njė listė folėsish, e kontrolluar prej udhėheqjes sė fraksionit. Kjo nuk ka mė gati asgjė tė pėrbashkėt me njė demokraci tė gjallė dhe me rezultat tė papėrcaktuar, thotė Betrams.
Pėr deputetin e CDU-sė Klaus-Peter Willsch kjo ėshtė e papranueshme: "Unė nuk do tė lejoj tė mė hiqet e drejta qė tė them atė qė mė dikton ndėrgjegjja ime." Shefat e fraksioneve t'i japin fund keqpėrdorimit tė Parlamentit si objekt i "inskenimit tė tyre", vijon ai. Pyes veten nėse e ka radhėn tė vijė "ndalimi i publikimit apo arresti shtėpiak? (thotė Willsch). Nė qoftė se vendoset rregullimi i ri i sė drejtės sė fjalės prej udhėheqjeve tė fraksioneve, atėjerė nuk e pėrjashtoj ankimin nė Gjykatėn Kushtetuese nė Karlsruhe thotė ai dhe mbėshtetet prej parlamentarit ekologjist Hans-Christian Ströbele.
Paralajmėrohet tėrheqje
Protesta masive bėri me sa duket qė tė hėnėn pasdite fraksionet qeveritare dhe ai i SPD-sė tė paralajmėronin se do ta rishikonin edhe njė herė projektin. Udhėheqėsi i grupit tė punės sė CDU-sė nė Parlament, Peter Altmeier, tha nė Berlin se mendonte "qė do tė gjehet njė rregullim nė mirėkuptim, i cili i kushton rėndėsi tė madhe sė drejtės sė ēdo deputeti pėr tė folur dhe bėn tė mundur aftėsinė e Parlamentit pėr tė funksionuar.
Edhe FDP-ja po distancohet nga ndryshimi i theksuar i sė drejtės sė fjalės nė Bundestag. Do t'u afrohemi kritikuesve dhe "do gjehet njė zgjidhje me mbėshtetje tė gjerė", tha udhėheqėsi i grupit tė punės tė FDP-sė nė Parlament Jörg van Essen.
Bota Sot
Diaspora shqiptare: E pa pėrfaqėsuar
http://www.botasot.info/mesme/besnik_rama.jpg
Nga Besnik RAMA
Diaspora shqiptare ka luajtur dhe vazhdon tė luajė rol tė rėndėsishėm dhe zhvillues nė dobi tė vendit tė saj, Shqipėrisė. Po ashtu edhe nė Kosovė, Maqedoni, Luginė tė Preshevės dhe Mal tė Zi.
Diaspora shqiptare qė herėt do tė njihte rrugėt e emigracionit, pėr shkaqe tė shumta dhe rrethana tė disfavorshme. Kushtet e vėshtira ekonomike, situata e paqartė politike dhe mjerimi i rėnduar social i vendit tė tyre, Vendit tė Shqipeve, i ka detyruar shqiptaret te marrin rrugėt e mėrgimit.
Ku shtrihet Diaspora sot? Pothuajse nė ēdo cep tė globit gjenden shqiptarė. Po kryesisht nė: Itali, Greqi, Gjermani, SHBA, Turqi, Zvicėr, Belgjikė, Suedi, Kanada, Francė, Austri, Holandė, Spanjė etje. E rėndėsishme tė thuhet ėshtė fakti se preferenca e emigrantėve shqiptarė janė kryesisht vendet perėndimore europiane dhe SHBA. Nė kėto vende zhvillimi ekonomik, kushtet sociale edhe standardi i jetesės ėshtė shumė mė i lartė se nė shumė vende tė tjera tė botės.
Po si jetojnė ata? Pavarėsisht krizės sė sotme ekonomike qė ka mbėrthyer kontinentin plak europen, SHBA e gjetkė, njė numėr jo aq i ndjeshėm i shqiptarėve janė papunė, (pėrjashto Greqinė, statistikat e te cilės janė tė largėta dhe mbeten tė huaja, si gjithmonė, kur vjen puna pėr shqiptarėt.) Punėt e rėnda zakonisht vihen mbi supet e shqiptarėve emigrantė. Nė disa raste shqiptarėt punojnė punė relativisht tė lehta dhe nė shumė pak raste tė larta, tė mira, si nė administratėn publike apo specialist profesioni. Duke qenė se nevojat e tanishme tė kėtyre shteteve pėr punėt e rėnda, mbetet e pandryshuar dhe ruan tė njėjtat kėrkesa pėr punė, si rrjedhojė logjike shqiptarėt nuk janė aq tė prekur nga papunėsia nė kėto vende. Pra, duke qenė se emigrantėt shqiptarė realizojnė punė tė rėndomta, po bėjmė marrėveshje ta quajmė kėshtu, pavarėsisht se nuk ka punė tė rėndomta, pasi qė puna ėshtė nder e pėrfitim, ato vazhdojnė tė ruajnė vendet e tyre tė punės sa kohė qė kėrkesa e tregut pėr punė tė tilla nuk ėshtė nė rėnie tė theksueshme, siē po ndodh nė sektorė dhe fusha tė tjera tė ekonomisė.
Shqiptarėt punojnė punė tė tilla nėpėr ndėrmarrje, fabrika, magazina, uzina, dyqane etj. Sigurisht, nga emigrantėt shqiptarė ka edhe prej atyre qė janė papunė, por pa as mė tė voglin dyshim, ato as sot e as nesėr nuk e ēojnė nė mendje tė largohen nga vendet e tyre pėr drejt vendit mėmė, Shqipėrisė. Tek ky i fundit ajo qe shikojnė ata ėshtė veē njė gjendje e pashpresė. Mendimi i tyre ėshtė: mė mirė papunė nė perėndim, sesa nė vendin tonė dhe i pasigurt nė gjithēka.
Nga se vjen njė mendim i tillė? Nėse do ti futeshim njė analize logjike te gjerave do dilnim ne konkluzion se pasiguria qė shteti shqiptar afron pėr shtetasit e tij, pėr popullin e vet ėshtė dhe mbetet arsyeja kryesore. Nga njė politikė shterpė dhe fallso, politikanė tė cilat ngrohin xhepat e tyre dhe bėjnė gjoja se angazhohen pėr nevojat e vendit tė tyre, nuk ke ē`pret tjetėr. Kėtu asgjė nuk ėshtė e garantuar duke filluar nga pasiguria e jetės, nivelit shėndetėsor e deri tek ajo ekonomike.
Niveli i tė ardhurave drejt Shqipėrisė? Kėto janė nė rėnie. Emigracioni shqiptar drejt vendit tė tyre aktualisht dėrgon mė pak tė ardhura se dhjetė vite mė parė. Por, duhet theksuar qė tė ardhurat e emigracionit mbajnė shumė familje shqiptare dhe fryjnė buxhetin e shtetit shqiptar. Tė ardhurat e emigracionit janė tė rėndėsishme pėr jetėn e vendit, pa tė cilat jeta e
shumė familjeve shqiptare do tė vihej nė dyshim. Ndihma e tyre ėshtė e vazhdueshme dhe shumė e nevojshme. Ka shumė familje, qė muaj pėr muaj marrin para nga fėmijėt dhe tė afėrmit e tyre emigrantė, pėr tė mbajtur frymėn gjallė apo pėr nevoja tė tjera jetėsore.
Si sillet shteti shqiptar me diasporėn? BinomiShtet shqiptar Diasporė nuk ka funksionuar ndonjėherė. Sa herė zgjedhjet afrohen (lexo: zgjedhje lokale dhe tė pėrgjithshme), partitė politike, sidomos dy forcat e mėdha nė jetėn e vendit tonė, PD dhe PS, bėjnė gjoja se po iu afrohen emigrantėve dhe se do tė pėrmbushin nevojat e tyre. Gjithēka mbetet fjalė dhe vetėm fjalė.
Deri mė sot, politika shqiptare nuk ka pėrmbushur asgjė nė shėrbim dhe dobi tė emigracionit shqiptarė nėpėr botė, pavarėsisht se ky i fundit vazhdon tė ndihmojė vendin e tij, nė tė ardhura pėr frymė, mundėsinė e studimit tė shumė tė rinjve nė Perėndim, sjelljen e investitorėve tė huaj nė Shqipėri, ruajtjen e kulturės dhe kultivimit tė gjuhės shqipe nė diasporė etj. Prandaj, me tė drejtė lind pyetja: Pse nuk janė tė pėrfaqėsuar nė vendin e tyre, emigrantėt shqiptarė, diaspora shqiptare?
Pėrfaqėsimi nė qeveri i diasporės shqiptare ka qenė dhe vazhdon tė jetė njė premtim bosh, i kotė. Ky ėshtė njė veprim antikombėtar dhe qė bie ndesh me interesat e vendit tonė dhe aspiratat e tij europiane. Pėrfaqėsimi i munguar i diasporės shqiptare ėshtė njė hap prapa pėr politikėn shqiptare, e cila reflekton edhe nė Bruksel, ku shpeshherė i bėhet me dije politikanėve tanė pėr nevojėn e pėrfaqėsimit tė diasporės shqiptare nė administratėn qeverisėse, pasi Shqipėria ėshtė njė vend qė ka mė shumė shtetas tė saj jashtė vendit sesa brenda vendit. Ėshtė njė logjikė e thjeshtė dhe prandaj bėhet edhe absurde moskuptimi si duhet i saj.
Nuk po themi qė gjysma e kabinetit qeveritar tė pėrbėhet nga diaspora shqiptare. Jo. Por, pse tė mos ketė edhe njė ministri: Ministria e Diasporės apo Ministria e Emigracionit apo Ministria e Shqiptarėve Emigrantė etje. Kėshtu, sa kohė qė politika shqiptare nuk do tė marri masa nė kėtė drejtim, patjetėr qė ngjarjet e situatat do tė te ndėrlikohen, qė kur politika atje (shqiptare) tė ketė nevoja emergjente pėr kėtė diasporė, do te jete pikėrisht kjo diaspora e lėne ne harresė qė nuk do ti pėrgjigjet asaj.
(Botues & Kryeredaktor i gazetės Nacional Albania)
Bota Sot
Konfuziteti politik dhe ai diplomatik i institucioneve tė Republikės sė Kosovės (pa fusnotė)
Nga Agim Vuniqi, Farmington Hills
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/08/vuniqi.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/08/vuniqi.jpg)Agim Vuniqi
Nuk e di kush nė Kosovė pėrse po vazhdojnė kėto bisedime, apo bisedimet qė janė zhvilluar deri mė tani ndėrmjet UNMIK-ut, EULEX-it dhe KFOR-it me palėn serbe, jo zyrtarisht, dhe ato ndėrmjet Edita Tahirit dhe Borko Stefanoviqit, zyrtarisht, duhet tė dakordohen disi, tė njė fotografimi tė pėrbashkėt dhe, ajo qė ka filluar do tė pėrmbyllet me dorėshtėrngim tė duarėve apo me ndonjė pėrshėndetje kurtoazie
, athua ēka do tė fitojnė shqiptarėt Pse shqiptarėt po pėrballen me presionin e vazhdueshėm pėr bisedime me palėn serbe? Duket se po ka sukses influenca e diplomacisė ruse ndaj BE-sė, sidomos nė shtetet tė cilat nuk e kanė pranuar pavarėsinė e Kosovės, edhepse tė gjitha shtetet formuese tė ish Jugosllavisė, pėrveq Bosnjes e Hercegovinės dhe sidomos e Serbisė si pėrgjegjėse e shumė luftėrave tė pėrgjakshme, ku humbėn jetėn afėr gjysmė milioni njerėz, kanė pranuar realitetin e ri, Republikėn e Kosovės. Si po ndodh kjo ėshtė tėrėsisht e pakuptueshme, meqė formula ruse nėnkupton ndėrrimin e tezave atė tė shfajėsimit historik tė palės serbe qė shkatėrrojė dhe djegu Kosovėn, edhe sot Serbia po luan me kufomat shqiptare, koncesionet e tyre politike janė zbulimi i varresave masive nė territorin serb, ngaqė serbėt ishin ata qė i shpallėn luftė Bashkėsisė ndėrkombėtare dhe NATO-s, duke inicuar dhe ngritur procedurėn gjyqėsore pėr ndjekje (sigurisht ju kujtohet) ndaj liderėve botėror z.Klinton, z.Bler, Schreder
, dhe shumė liderėve botėror qė dėnuan politikėn shfarosėse tė gospodarėve tė krimit (deri mė tash nuk ka ndonjė informatė pėr tėrheqjen e kėtij procedurimi marroq gjyqėsor), edhe pėr faktin qė shqiptarėt janė tė vetėdijshėm dhe unik se nuk ka negociata lidhur me statusin politik dhe diplomatik tė Kosovės. Serbia me diplomacinė e saj dinake dhe ngatrresare, arriti tė kontestojė pėr njė kohė pavarėsinė e Kosovės, e cila fitoi legjitimitetin kulminant nė GJND, gjė qė qė nuk u shfrytėzua nga diplomacia inerte e Kosovės, dhe pėr ēudi pėr pak kohė u mbulua nga misteri i harresės dhe i heshtjes, dhe nuk u materializua asnjėherė, as qė pėrmendet si e arritur e Kosovės nė bisedimet e kohėpaskohėshme qė bėnė kori diplomatic i pėrbėr nga ministri dhe zėvendėskryeministri i parė (nuk kanė informacione tė dorės sė parė tė bisedimeve nė mes tė kryenegociatores kosovare Edita Tahiri dhe tė negociatorit serb Borko Stefanoviqit), tė cilėt nuk i shoqėrojnė edhe zyrtarė tjerė tė nivelit mė tė ulėt nga drejtoritė e MPJ, duke lėnė tė hapura shumė ēėshtje pėrfshirė edhe bisedimet eventuale pėr tė shtuar mė vonė presionin diplomatik pėr koncesione tė reja, a nuk duhet ta kishin kėtė prioritet diplomatėt e Kosovės, dhe pse nuk koordinohen aktivitetet me Republikėn e Shqipėrisė, por edhe me qeveritė tė cilat kanė merita tė pamohueshme pėr pavarėsinė e Kosovės.
Miqėt e Kosovės
Ishte shumė inkurajues dhe interesant hapi i zyrės sė presidencės pėr krijimin e njė institucioni ndihmės lobues i miqėve tė Kosovės, ēuditėrisht kjo iniciativė as qė pėrmendet nga ulėset e parlamentit, sigurisht pėr faktin se presidentja dhe presidenca nuk gėzonė ndonjė pėrkrahje politike nga subjektet politike, por as nga qeveria, duke pėrfshirė ministrin e jashtėm dhe zėvendėskryeministrin, nuk e shohin tė arsyeshme tė takohen me presidenten asnjėherė pas kėthimit nga lobingu turistik, a nuk do tė nėnkuptojė kjo njė mospėrfillje e paarsyeshme e njė institucioni kyē tė Kosovės; nuk bėnė tė bartet mėnyra e punės e afarizmit tė Mabetex-it nė institucionet e shtetit, ku kėrkohet respektim i procedurės demokratike dhe njė dispilinė mė e rreptė financiare
Se bėhet fjalė pėr abuzim tė procedurės demokratike nė procesin e zgjedhjes, dorėheqjes dhe rizgjedhjes u pa nė rastin e AKR-sė, ishte ky njė shembull i keq i institucionalizmit nė Kosovė, ngase kjo mėnyrė afrikane e udhėheqjes sė shtetit nuk do tė duhej tė lejohej asesi nė Kosovė, ku kryetari i fisit vendos pėr ēėshtjet kruciale tė shtetit.
Decentralizimi si pushtet kulturor apo territorial
Fundja, ēfarė rėndėsie kanė bisedimet teknike, ky term politik ėshtė pėrmendur qė nga koha e administratorėve tė UNMIK-ut, shfletoni pak marrėveshjet e nėnshkruara tė mėhershme dhe do ta shihni se diplomacia serbe sillet po nė atė rreth vicioz, nė atė tė Millosheviqit-Koshtunicės dhe tė Gjingjiqit-Tadiqit, njėra zgjidhje mė shumė se autonomi, mė pak se pavarėsi dhe tjetra ndarje e Kosovės, kjo po vėrehet qartė nė komunat e decentralizuara, kur serbėt nuk pranojnė institucionet legjitime tė Kosovės, bile nuk pranojnė as bashkėbisedimin e drejtpėrdrejtė ndėrmjet shumicės shqiptare dhe pakicės serbe pėr zgjidhjen e problemeve tė tyre brenda institucioneve tė zgjedhura nga vota e popullit, dhe si do tė shtrijė ndikimin pushteti qendror, kur deri mė tash nuk ishte nė gjendje tė shpartallojė grupacionet (jo institucionet paralele) politike paramilitare nė Mitrovicėn e Veriut dhe nė komunat serbe, tė cilat kanė tė drejtėn e ndėrtimit tė infrastrukturės gjyqėsore-tė entitetit serbė, policinė etnike (tė cilat janė institucionet themelore tė shtrirjes sė pushtetit territorial-jo kulturor), ngaqė realizimi i tė drejtės pėr arsim dhe shėndetėsi nuk ėshtė edhe aq i rėndėsishėm, meqė edhe ashtu do tė bėhen korigjime nė sistemin arsimor dhe atė tė shėndetėsisė, duke balansuar shėrbimet nė sektorin publik dhe atė privat (ku do tė rritet autonomia e institucioneve arsimore dhe shėndetėsore, dhe do tė vendoset njė kontroll mė i madhė i qytetarėve mbi kėto institucione-jo i partive politike, ngaqė bordet e shkollave duhet tė zgjidhen drejtpėrdrejtė nga qytetarėt pėrmes votės sė lirė, jo tė imponohet zgjiedhja e tyre nga ministritė, por nga ato duhet tė bėhet konrolli nė zbatimin e ligjshmėrisė, apo aplikimi i ndonjė modeli tė pėrafėrt qė do tė ketė shtrirje nė tėrė Kosovėn, jo vetėm nė enklavat serbe qė u zyrtarizuan ligjėrisht si komuna, produkt i marrėveshjes Ahtisaari i inkorporuar nė Kushtetutėn e Kosovės, meqė edhe ashtu nuk po pėrfaqėsohet fare vullneti politik i popullit, pėrkundrazi po nėpėrkėmbet.
Ēėshtė Memorandumi i Mirėkuptimit konflikt interesi, pėrfitim personal/grupor, apo pėrfaqėsim diplomatik-lobim
Gėzimi i pėrēudshėm i bossit tė diplomacisė kosovare Behgjet Pacollit, pėr prurjet e njohjeve nga Afrika, u shndėrrua nė njė pėrpjekje tė Qeverisė Federale tė Nigerisė e cila ka nėnshkruar njė Memorandum Mirėkuptimi me njė konsorcium tė investitorėve zviceranė dhe evropianė pėr investimin e rreth N243 miliarde ($ 1.6billion) nė sektorėt e, fuqia e naftės dhe e ndėrtimit (banesor) tė ekonomisė nigeriane. Sipas web site-it alAmerica.com (AllAfrica nuk merr pėrgjegjėsinė pėr storiet e ofruara nga organizatat e medias as qė bėnė redaktimin e tyre e as merr pėrsipėr, qė tė mbajė tė drejtėn e autorit pėr materialet e tyre, tė publikuara.) Ministri i Tregtisė dhe Investimeve, Olusegun Aganga, ka nėnshkruar nė emėr tė Qeverisė Federale tė Nigerisė, ndėrsa lideri i grupit Behgjet Pacolli Zėvendėskryeministri i parė dhe Shefi i Ēėshtjeve Ndėrkombėtare dhe tė Investimeve i Republikės sė Kosovės; z Behgjet Pacolli nėnshkruar nė emėr tė investitorėve ndėrkombėtarė; Grupi pėrbėhet Seagas Services Limited dhe Oceanmar Services Limited.. (burimi allAfrica.com). Duke folur, ministri nigerian kishte thėnė se ministria e tij do tė punojė ngushtė me Ministrinė e Energjisė dhe tė Petroleumit pėr tė lehtėsuar investimet, duke shtuar se Qeveria Federale ėshtė e angazhuar pėr tė mbėshtetur investitorėt e vėrtetė pėr tė investuar nė sektorė kritikė tė ekonomisė nigeriane. Ai tha: Ne kemi diskutuar me pėrfaqėsuesit e Grupit Seagas Services Limited (http://www.seagasltd.com/ (http://www.facebook.com/l.php?u=http%3A%2F%2Fwww.seagasltd.com%2F&h=-AQH0ylId)) dhe Oceanmar Services Limited (http://www.florida-annual-report.com/oceanmar-llc.html (http://www.florida-annual-report.com/oceanmar-llc.html)) ., nė lidhje me mundėsitė e investimeve nė Nigeri Ne kemi rėnė dakord pėr investime nė disa fusha tė tilla si ndėrtimtaria, ndėrtimin e njė fabrikė pėr infrastrukturėn e gazit pėr prodhimin e. tubacionet e gazit. Ne gjithashtu diskutuam mundėsinė e investimit nė fushėn eenergjisė, ndėrtimin e rafinerive dhe tė ndėrtimit banesor. Pas njė numri tė diskutimeve, ne jemi tė nėnshkruar njė Memorandum tė Mirėkuptimit pėr shumėn e vlerėsuar tė 1.6 billlion $ (miliardė evropianė) pėr tė investuar nė disa nga kėto fusha. Konkretisht, paratė do tė investohen nė, rafineri, energji dhe ndėrtimtari banesore. Ky ėshtė synimi i Qeverisė Federale, nėpėrmjet Ministrisė sė Tregtisė dhe Investimeve, pėr tė tėrhequr investime tė huaja direkte nė Nigeri, tė cilat krijojnė vende pune, gjenerojnė pasuri dhe tė rrisin zhvillimin ekonomik tė vendit. Sipas allAfrica.com thuhet se Ministri falėnderoi udhėheqėsin e konsorciumit, zoti Behgjet Pacolli, pėr besimin qė ai ka riposeduar nė ekonominė nigeriane dhe premtimin pėr tė bashkėpunuar me tė pėr tė siguruar ekzekutimin e suksesshėm tė projekteve. Duke folur, lideri i grupit, Z. Behgjet Pacolli ka thėnė se vendimi pėr tė investuar nė Nigeri ėshtė bazuar nė potencialin e investimeve tė mėdha dhe kryesisht tė pashfrytėzuara tė kėtij vendi. Ai tha se konsorciumi do tė punojė me kujdesė drejt pėrfundimit tė saj, tė projekteve nė investimet e premtuara nė Nigeri, duke theksuar se planet ishin nė vazhdim pėr tė rritur portofolin e saj tė investimeve nė vend, brenda gjashtė viteve tė ardhshme.Ne u inkurajuan pėr tė investuar nė Nigeri pėr shkak tė tregut tė madh dhe mundėsive tė mėdha investuese qė ekzistojnė aktualisht nė vend. Gjithashtu, ne jemi tė impresionuar me mundėsitė qė ekzistojnė pėr investitorėt e huaja nė vend. Ne besojmė fuqimisht se investimet qė ne jemi duke i bė nė vend do tė jenė me pėrfitim tė madh pėr popullin e Nigerisė dhe pėr investitorėt tanė, tha ai
A ėshtė i mundur normalizimi i marrėdhėnieve me Serbinė ?
A nuk do tė ishte mė i lehtė mirėkuptimi qė do tė kishte Serbia nė agjendėn ndėrkombėtare, nėse do ta njihte formalisht Kosovėn si shtet, kėshtu fantazon diplomacia laritėse e Kosovės. Kjo ėshtė arsyeja pse ne nuk insistojmė qė Republika e Serbisė tė njohė Kosovėn zyrtarisht, por mosnjohja zyrtare nuk duhet ta pengojė Serbinė qė me Kosovėn tė bisedojė si me njė fqinj, si me njė vend me tė cilin ėshtė e detyruar tė jetojė nė kufi pėr ēėshtje tė shumta tė interesit tė ndėrsjellė. Normalizimi i marrėdhėnieve nė mes tė Kosovės dhe Serbisė do tė ēonte mesazhe pozitive edhe nė Ballkanin Perėndimor si dhe nė strukturat e BE-sė dhe NATO-s, shpesh dėgjojmė kėsi mesazhe bajate, pastaj se Prishtina zyrtare nuk ėshtė e interesuar qė anėtarėsimi i Serbisė nė Bashkimin Evropian tė kushtėzohet me njohjen e Kosovės, por Kosova do tė kushtėzojė qė sovraniteti dhe integriteti territorial i saj tė mbrohet dhe tė ruhet patjetėr. Kosova ėshtė e gatshme qė tė ulet me Serbinė nė ēdo kohė qė kėrkohet nga ne pėr tė biseduar pėr tema tė ndryshme qė do tė sillnin njė frymė tė re pėr Ballkanin Perėndimor, kėshtu shprehej sa ishte nė pozitė ministri Hyseni. Ai poashtu para mediave konstatonte se Kosova nuk do tė influencojė, as do tė bėjė presion nė Republikėn e Sėrbisė gjatė fazės sė kandidimit dhe anėtarėsimit nė BE. Eshtė pėr tė ardhur keq qė as ish-ministri i jashtėm i Kosovės, atėherė, as kėta tash nuk pėrmendin agresionin institucional tė Serbisė, as okupimin klasik territorial tė Kosovės Veriore nga grupet paramilitare dhe administrata shtetėrore serbe. Nuk u dėgjohet zėri fare bile i dėrgimit tė letrave-ankuese nė institucionet relevante ndėrkombėtare pėr shkejet e vazhdueshme tė sovranitetit dhe tė territorit tė Kosovės, ku i papenguar shetitste krimineli Veselinoiqi dhe tė tjerėt si ai, i cili u drejtohej institucioneve kosovare drejtpėrdrejtė duke thėnė ata ma dijnė adresėn, z. ministėr Rexhepi ai tė pat bėrė ftesė publike pėr vizitė shtetėrore!!! Pse ministri i jashtėm dhe zėvendės kryeministri i parė i Kosovės fshehin rastet eklatante tė njė agresioni permanent dhe pse nuk i ngrehin kėto probleme nė nivele mė tė larta, pėr tė adresuar shqetėsimet pranė komisionint pėr politikė tė jashtme tė BE-sė, mbetet e paqartė, aq mė keq qė arsyetohet Republika e Serbisė pėr mospranimin e Republikės sė Kosovės, pėrfundimisht kjo qeveri duhet ta kuptojė se mė kėto bisedime-zvarrė politika e pėrēarė kosovare po bėhet propaganduese e politikės destruktive e ministrit Jeremiq, e pėrcjallur pėrmes ēatės Borko Stefanoviq, edhe mė keq kur ata e din qė pranimi eventual i Serbisė nė BE, pa Kosovėn do tė thotė pėrjashtim nga negociatat i shtetit mė tė ri, ngase pranimi nė BE ėshtė i kushtėzuar me koncenzus dhe se mos dakordimi i ndonjėrit nga shtetet pėrjashton mundėsin e pranimit, a nuk ėshtė kokėfortė argumenti se mospranimi i pesė shteteve tė BE-sė ka vėshtirėsuar edhe bashkėpunimin me BE, por edhe lėvizjen e lirė tė qytetarėve tė Kosovės.
PARTNERITETI KUNDĖR KORRUPSIONIT
Nga Frank Shkreli
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/frank_shkreli_tsh-293x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/frank_shkreli_tsh.jpg)Frank Shkreli
Udhėheqės botėrorė dhe delegatė nga tė pakėn 53 vende do tė mblidhen kėtė javė nė qytetin Brasilia tė Brazilit ku do tė marrin pjesė nė mbledhjen vjetore tė organizatės ndėrkombėtare Partneriteti pėr Qeverisje tė Hapur dhe transparente. Kėjo lėvizje ėshtė njė iniciativė ndėrkombėtare pėr tė inkurajuar qeveritė e ndryshme qė tė praktikojnė transparencėn nė shpenzimet qeveritare, pjesėmarrjen e publikut nė punėt e qeverisė si edhe nenvijon tė drejtėn e publikut pėr tė qenė i informuar mbi veprimet qeveritare. Sipas njoftimit tė organizatės Partneriteti pėr Qeverisje tė Hapur kundėr korrupsionit, mbi 5000 delegatė do tė mblidhen pėr dy ditė tė Martėn dhe tė Mėrkurrėn pėr tė biseduar mbi mjetet dhe teknologjitė e reja qė do tė vihen nė dispozicion pėr tė ndihmuar qeveritė e ndryshme anė e mbanė botės, tė zgjidhin problemet shekullore tė (mungesės) sė qeverisjes transparente dhe korrupsionit dhe pėr tė bėrė tė mundur realizimin e rezultateve konkrete pėr shtetasit e tyre.
Nė radhėt e delegatėve , sipas njoftimit, pėrfshihen pėrfaqsues tė organizatave civile, tregėtare dhe qeveritare, tė cilėt do tė ndajnė pėrvojat e vendeve tė tyre, duke paraqitur shėmbuj konkret se si transparenca mund tė shpėtojė jetėn e njerėzve, se si ajo mund tė nxisė rritjen ekonomike dhe tė luftojė korrupsionin e shumė pėrhapur anė e mbanė botės. Vendet pjesėmarėse do tė paraqesin planet e tyre tė veprimit drejtė njė transparence mė tė madhe duke sjellur qeveritė dhe qytetarėt mė afėr njėri tjetrit. Sipas mediave tė ndryshme pritet qė, ndėr tė tjerė udhėheqės tė lartė, nė kėtė mbledhje ndėrkombėtare tė marrė pjesė Presidentja e Brazilit, Dilma Rousseff dhe Sekretarja Amerikane e Shtetit Hillari Klinton, si edhe dhjetėra ministra tė lartė nga e gjithė bota.
Ministri Brazilian i kontrollit tė shtetit, Jorge Hage tha se rėndėsia e kėtij takimi tė nivelit tė lartė ėshtė se Kėjo mbledhje do tė konsolidojė tė gjitha nismat e Patneritetit pėr Qeverisje tė Hapur, pasi kėjo ėshtė njė iniciativė me pjesėmarrje vullnetare, e jo si njė detyrim traktatesh ndėrkombėtare ose konventash tė detyruara, siē ėshtė Konventa Anti-Korrupsion e Kombeve tė Bashkuara. Ai tha se vendet pjesėmarrėse i kanė paraqitur tanimė planet e veprimit ose angazhimet e tyre tė reja nė lidhje me transparencėn qeveritare si dhe tė drejtėn e qytetarėve pėr tė qenė tė informuar mbi veprimtaritė qeveritare, pėr vitin qė vjen.
Sekretarja Amerikane e Shtetit, duke njoftuar pjesėmarrjen e saj nė kėtė takim tha se Pėr Shtetet e Bashkuara, lufta kundėr korrupsionit anė e mbanė botės ėshtė njė prioritet i lartė. Ajo shtoi duke thėnė se Ne jemi tė interesuar nė pakėsimin e varfėrisė dhe nė nxitjen e rritjes ekonomike, nė krjimin e njė sigurie, begatie dhe paqeje mė tė madhe nė mbarė botėn. Ne e dimė, tha Sekretarja Amerikane e Shtetit se korrupsioni dhe mungesa e transparencės ėshtė si njė kancer qė prekė dhe dėmton rėndė besimin qė populli duhet tė ketė nė qeverinė e vet. Korrupsioni i zė frymėn lirisė ekonomike dhe pėrpinė fondet qė duhej tė shpenzoheshin pėr shėrbime kritike tė publikut.
Jo se nė Amerikė nuk ka korrupsion, sepse edhe kėtu ka korrupsion, madje edhe nė nivele tė larta tė shtetit e tė firmave tė mėdha. Por ajo qė e dallon kėtė vend, ėshtė fakti se jo vetėm qė ka angazhime serioze nė nivele vendore, shtetėrore dhe federale pėr tė luftuar ketė fenomen tė zi pėr kėtė vend dhe pėr ēdo shoqėri tjetėr kudo nė botė. Pėr mė tepėr, Shtetet e Bashkuara janė nė krye tė pėrpjekjeve ndėrkombėtare pėr tė luftuar korrupsionin e formave tė ndryshme anė e mbanė botės. Kėto pėrpjekje kundėr korrupsionit nė mbarė botėn, ndėrmirren kryesisht pėr arsye tė dėshirės pėr tė krijuar njė botė mė tė sigurt, tė begatė dhe nė paqė, por ka edhe motive ekonomike, pasi firmat e ndryshme amerikane nuk do tė shkojnė e tė investojnė nė njė shoqėri ku zyrtarėt e niveleve tė ndryshme qeveritare pėrfitojnė nga pozitat e tyre pėr tu pasuruar nė kurriz tė popullit.
Edhe nė Shqipėri e nė Kosovė por edhe nė tė githa trevat shqiptare, vazhdimisht ėshtė shfaqur shqetsim nga vendorėt dhe nga ndėrkombėtarėt mbi pėrkeqėsimin e korrupsionit nė tė gjitha nivelet e shoqėrisė. Qytetarėt e thjeshtė shqiptarė kudo janė tė mendimit se pėrveē qeverisė, korrupsion ka edhe nė gjykata, nė partitė politike e bile edhe nė spitale, shkolla e universitete. Si rrjedhim, kėjo sėmundje e quajtur korrupsion, duhet tė luftohet nga tė gjithė. Nė Kosovė, presidentja Jahjaga inauguroi kohėt e fundit Kėshillin Kombėtar Kundėr Korrupsionit, veprimtaria dhe efikasiteti i tė cilit mbetet pėr tu parė.
Por njė gjė duhet tė jetė e qartė pėr tė gjithė, se sipas fjalėve tė presidentit Obama, gjatė njė vizite nė Afrikė kohė mė parė, nė lidhje me kėtė subjekt, Asnjė vend nuk mund tė krijojė pasuri, nėqoftse udhėheqsit e tij shfrytėzojnė ekonominė pėr pasurimin e vetvetes
.Njerėzit kudo duhet tė kenė tė drejtė tė krijojnė njė tregėti, ose tė arsimohen pa u detyruar tė paguajnė ryshfet. Ne kemi pėrgjegjėsinė qė tė mbėshtesim ata qė veprojnė nė mėnyrė tė pėrgjegjėshme dhe tė izolojmė ata qė nuk veprojnė nė kėtė mėnyrė
.
Korrupsioni ėshtė pjesė e natyrės njerėzore, pa marrė parayshė se nė cilin vend jetojmė. Por ndryshimi nga njė vend nė tjetėrin, ėshtė niveli i gatishmėrisė pėr tė luftuar kėtė fenomen nė tė gjitha veprimtaritė e jetės shoqėrore. Mbledhja e nivelit tė lartė kundėr korrupsionit, qė po mbahet kėtė javė nė Brazil, pritet qė sadopak tė sjellė nė vėmendjen publike ndaj problemit tė korrupsionit dhe nė tė njėjtėn kohė tė forcojė bashkpunimin ndėrkombėtar dhe partneritetin midis grupeve dhe organizatave tė ndryshme civile, jo-qeveritare nga tė gjitha anėt e botės nė luftėn kundėr korrupsionit.
Frank Shkreli
Edhe njė herė mbi kolaboracionizmin
Nga Reshat Kripa*
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/reshat_kripa-225x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/reshat_kripa.jpg)Reshat Kripa
Para pak ditėsh nė sallėn e Akademisė sė Shkencave u promovua libri me kujtime i Xhelal Staraveckės titulluar Pėrpara gjyqit tė historisė. Promovimi u krye nėn moderimin e nje analisti, qė e shohim pothuajse pėr ēdo natė nė shumė prej ekraneve tė televizioneve si specialist tė gjithēkaje, duke filluar nga gazetaria dhe vazhduar te letėrsia, arti, kultura, ekonomia, ambienti, turizmi, moda dhe ku e di unė se ēfarė tjetėr, madje deri edhe te homoseksualėt. Nė promovim ishin tė pranishėm historianė, botues, kryetar bashkish e komunash, tė gjithė tė majtė dhe, ēuditėrisht, edhe njė ministėr e njė prefekt i djathtė.
Nuk e di nėse titulli i librit ėshtė origjinal i vetė autorit. Unė nuk e besoj, pasi ai e ka provuar vetė gjyqin e historisė. Nė shtator 1946 Xhelal Staravecka ishte i vetmi midis atyre burrave tė shumtė qė u detyruan tė braktisnin atdheun, duke kaluar nė Itali, qė doli para bankės sė tė akuzuarve si kriminel lufte dhe bashkėpuntor me nazistėt. U akuzua gjithashtu se nė kohėn kur ishte me ēetat partizane kishte vrarė tetė robėr italianė qė u ishin dorėzuar komunistėve. Njė veprim barbar, jashtė ēdo ligji dhe norme ndėrkombėtare tė luftės. Por me habi lexova nė njė gazetė tė djathtė, se Xhelal Staravecka qenka dėnuar atje pėr pikpamjet e tij anti-fashiste. Mos vallė, nė atė kohė, nė Itali ishte nė pushtet njė qeveri fashiste qė e dėnoi kėtė anti-fashist? Jo zotėrinj! Nė Itali ishte nė Pushtet Qeveria Demokristiane e Alcide De Gasperit dhe nė opozitė Partia Komuniste e Palmiro Toliatit, tė dyja luftėtare tė rezistencės kundėr fashizmit dhe nė njė shtet tė tillė demokratik nuk mund tė dėnoheshin anti-fashistėt.
Tani le tė kthehemi te ceremonia. Njėri nga historianėt deklaroi:
Nė kėtė atmosferė festive pėr 100-vjetorin e Pavarėsisė do tė dukej e pavend tė mėsosh, siē mėsohet nė kėtė libėr pėrmes kujtimeve tė Xhelal Staraveckės, sesi shqiptarėt, tė mėdhenj e tė vegjėl, tė pasur e tė varfėr, si individė apo si grup e kanė tradhtuar pafundėsisht atdheun dhe shtetin e tyre nė kėta 100 vjet tė ekzistencės sė tij.Por pikėrisht sot nė kushtet e konfuzionit tė madh qė i ėshtė krijuar edhe vetėdijes sonė historike, edhe siē druan me tė drejtė Staravecka, mund tė ndodh qė vesi tė shihet si virtyt dhe tradhtia si meritė
Ju lumtė, i nderuar historian! Me kėto shprehje keni dhėnė njė pėrcaktim prej atdhemohonjėsi kur shpreheni se Staravecka paska tė drejtė qė shumicėn e shqiptarėve e quan tradhtarė. E kush, ai qė e tradhtoi i pari Shqipėrinė. Mjerė ky popull qė pret qė historianė tė kėtij lloji tė rishkruajnė historinė e vėrtetė tė Shqipėrisė.
Historiani tjetėr vazhdon:
Duke qenė se Staravecka nuk ėshtė njė dėshmitar ēfardo i historisė, por njė figurė e lidhur me ngjarje tė karakterit parėsor si Kryengritja e Fierit, antifashizmi, bashkėpunimi, mėrgata politike e pasluftės, ky libėr nuk ėshtė thjesht njė libėr kujtimesh por edhe dėshmi e vlerėsimit tė sė shkuarės me rėndėsi parėsore burimologjike
Njė njeri qė nė shkrimet e tij pranon se nė rrethanat e luftės ka vrarė, nuk mund tė gėnjejė kur dėshmon pėr krimet e tė tjerėve. Ai u ofron shqiptarėve jo vetėm tė vėrteta historike, por edhe ēertifikime tė pėrpikta pėr komplekset etnike dhe psikozat sociale tė popullit nga ka dalė edhe ai vetė.
Ju jeni historian, more zotėri dhe unė di qė historiani mbėshtetet gjithmonė nė faktet historike dhe jo nė pėrrallat me mbret qė shkruan njėri apo tjetri nė kujtimet e tij. Mė poshtė thoni se njė njeri qė pranon se ka vrarė, nuk mund tė gėnjejė pėr krimet e tė tjerėve. Kush ju siguron, i nderuar historian, se krimet e tė tjerėve i ka kryer pikėrisht ai pasi, siē pranohet edhe prej vetė atij, a ka kthim prapa krimineli qė ka kryer njė pafundėsi krimesh?
Cili ishte Xhelal Staravecka? Njė komunist i betuar, njė adhurues i doktrinės staliniane tė luftės pėr pushtet me ēdo kusht dhe me ēdo mjet. Pėr kėtė nuk iu dridhte dora edhe kur vriste shokėt e tij. Por ishte edhe njė karrierist i papėrmbajtur. Nga njė komunist i pėrkushtuar, pasi nuk mundi tė zgjidhej komandant i brigatės sė parė, nė gusht 1943 dhe rivalitetit me komunistė tė tjerė, braktisi shokėt e tij. Po me cilin u bashkua? Ballistėt dhe Legalistėt i kishte kundėrshtarė njėlloj si komunistėt. Me ta nuk mund tė bashkėpunonte. Forcė tjetėr politike nė Shqipėri nuk kishte. E vetmja rrugė qė i mbeti ishte bashkėpunimi me gjermanėt.
Nė librin e tij njė theks tė veēantė i ve 4 shkurtit 1944. Ēfarė ndodhi nė atė datė? Sipas historiografisė komuniste, forcat e Xhafer Devės dhe Xhelal Staraveckės vranė 84 tė pafajshėm. Kėtu dua tė bėj njė parantezė. Pėrse gjatė 46 viteve tė komunizmit dhe, sidomos tani pas 21 vitesh demokraci, nuk u bėnė tė njohur emrat e kėtyre viktimave? Pėrse? Mos vallė ishte njė gjakmarrje e zakonshme shqiptare jo politike pėr vrasjen e xhaxhait tė Xhafer Devės dhe rojes sė Kadri Cakranit, e transformuar qėllimisht nga propaganda komuniste nė njė masakėr politke? Kėtė i takon historisė sė vėrtetė ta zbuloj.
Staravecka akuzon Qeverinė e Rexhep Mitrovicės, apo mė saktė ministrat Xhafer Deva e Ago Agaj qė e paskan kryer nėpėrmjet bataliuonit Kosova. Sipas disa tė dhėnave gojore, Xhelal Staravecka nė kohėn e kėsaj masakre ka qėnė komandant i xhandėrmarisė, qė ishte shkaku pse regjimi komunist e bėri atė fajtor pėr kėtė ngjarje. Por le ta besojmė variantin e tij se qenka emėruar nė kėtė post mė 12 shkurt 1943. Xhandėrmaria shqiptare ishte nėn vartėsinė e Ministrisė sė Brendėshme dhe Ministėr ishte pikėrisht Xhafer Deva. Nė rast se masakrėn e shkaktoi Xhafer Deva, atėherė si pranoi tė merrte njė post qė ishte nėn vartėsinė e njė vrasėsi tė popullit tė vet? Por hedhja e baltės vazhdon nė librin e mėsipėrm, me tė njėjtėn gjuhė tė librave komuniste prej tė cilave ai ishte brumosur. Njollosen Rexhep Mitrovica, Pjesmarrės i Kuvendit tė Vlorės, Rexhep Krasniqi, Kryetar i Komitetit Kombėtar Shqipėria e Lirė pėr 15 vjet rresht. Atėherė, si i pranuan Shtetet e Bashkuara tė Amerikės kėta bashkėpuntorė tė nazizmit? Po Xhafer Devėn, nė rast se paskėsh qėnė bashkėpuntor i nazistėve, si e lejuan tė punonte me batalionin 4000 qė pėrgatiste luftėtarėt e lirisė qė do tė hidheshin nė Shqipėri pėr pėrmbysjen e Komunizmit? Mos vallė NATO-ja atėhere paska qenė agresive dhe tani qenka bėrė paqėsore. Logjika tė ēon nė pėrfundimin se ishte psikologjia e terroristėve komunistė qė tė shpinte nė kėtė pėrfundim.
Falsiteti i shkrimeve tė librit tė Staraveckės duket qartė nė njė episod qė i pėrket politkanit nacionalist Ago Agaj. Xhelali shkruan:
Ago Agaj, qė kishte disa llogari tė vjetra personale pėr ti regulluar me disa nė krahinėn e vet, e ēoi regjimentin Kosova nė Vlorė dhe krahinat pėrreth, mirpo rregullimin e atyre llogarive e volli dhe e volli keqas pa shkuar njė kohė e gjatė pasi, pas nisjes sė tij nė mėrgim, nė Tiranė i vranė babėn, Shero Eminin, dhe pėr ti paguar Agua krimet dhe llogaritė personale qė kreu me anėn e regjimentit Kosova, ai qė i vrau babėn dhe qė ishte i mėrguar, pasi Agua i kishte vrarė tė vėllanė,i ra Agos dhe e plagosi rėndė nė Rexhio Emilia tė Italisė. Kėto janė atdhetarizmat e nacionalizmit shqiptar.
Shikoni tė nderuar lexues, njė trillim tė tillė qė edhe vet shkruesit komunistė do tia kishin zili. Shndėrrimi i njė hasmėrie tė shkaktuar nga vjedhja e njė deleje nga ana e bariut tė hasmit dhe vrasja e bariut pėr hakmarrje u bė shkak pėr fillimin e njė gjakmarrje qė do tė vazhdonte me vite. Nje fenomen i tillė nė ato kohėra ishte i zakonshėm si nė veri dhe nė jugė. Pyetni kėdo nė Vlorė dhe do ti konfirmojnė kėto qė po shkruaj unė. Nuk e di nėse ka qėnė nė Vlorė batalioni Kosova, por unė jam vlonjat dhe nuk kam dėgjuar asnjė bashkėqytetarin tim tė shpreh ndonjė ankesė lidhur me kėtė batalion.Atribuimin e njė hasmėrie tė zakonshme veprimeve ushtarake tė njė batalioni kosovar mund ta bėjė vetėm njė person i zhveshur nga ēdo ndjenjė atdhetarie. Madje autori guxon tė pėrgojojė edhe periudhėn kur Agua shėrbente si Prefekt nė Mitrovicė dhe qė pėr kontributin e tij atje vendasit e quajtėn Kosovari nga Vlora.
Pėr tė pėrcaktuar karakterin e autorit tė kėtij libri mjafton vlerėsimi i madh qė ai u bėn dy kriminelėve mė tė mėdhenj tė kėtij kombi, Enver Hoxhės qė vrau dhe zhduku deri edhe shokėt e tij mė tė ngushtė dhe Mehmet Shehut qė pa iu dridhur syri vrau 65 bujq tė pafajshėm pa asnjė shkak. Sigurisht qė edhe ai vet ishte i tė njėjtit brum me ta.
Kėto janė tė vėrtetat qė unė nxjerr nga libri i Staraveckės dhe sidomos nga ceremonia e promovimit tė tij. Kujt i shėrbeu ky promovim? Kush e organizoi atė? Pėrse? Hipokrizia e atyre qė deri mė dje nuk linin mė baltė dhe gurė pa hedhur mbi figurėn e autorit dhe qė sot derdhin lot krokodili pėr tė, madje e shpallin edhe hero, ėshtė e padurueshme. Vetvetiu mė lindin nė mendje pyetjet:
Kur do tė shpėtojmė nga kėta falsifikatorė tė historisė? Kur do tė shkruhet historia e vėrtetė? Deri kur fėmijtė tanė do tė helmohen me tekstet skandaloze plot helm pėr njerėzit mė tė ēmuar qė ka nxjerrė ky komb dhe pėr ngjarjet mė tė shėnuara tė historisė sė kėtij vendi? Deri kur
?
Sė fundi dua ti drejtohem mikut tim, Naim Staravecka dhe ti kėrkoj tė falur pėr tonin e ashpėr qė kam pėrdorur ndaj atit tė tij. Por kam qėnė i detyruar. Kam qėnė i detyruar pasi nė atė libėr kam parė pėrlyerjen e padrejtė tė nacionalizmit shqiptar, kam parė bashkimin e zėrit tė tij me korin e korbave komunistė dhe mė ka ardhur shume keq. Nuk e di nė ēfarė kushtesh ka qėnė yt atė kur e ka shkruar, megjithse kam pėrshtypjen qė librin mund ta kenė transformuar mė prapa mjeshtrit e falsifikimit.
Tė dy kemi qėnė nė burg, ndonse jo nė tė njėjtėn kohė. Ju keni qėnė edhe nė internim, ndėrsa unė nuk e kam provuar atė ferr. Tė dy kemi njohur atje burra qė e kanė jetuar atė periudhė dhe ata na kanė folur pėr atė kohė. Gjyko! A pėrputhen tė thėnat e tyre me pėrmbajtjen e kėtij libri? Unė mendoj se aspak. Nuk e di mendimin tėnd.
Tė them tė drejtėn nuk mė erdhi mirė kur ju pashė nė atė ceremoni tė rrethuar nga pasardhės tė atyre qė ju burgosėn dhe internuan, tė atyre qė edhe atin tuaj e emėrtuan me shprehjet mė tė ulta. Doja tė tė shihja midis bashkėvuajtėsve tė tu, gjė qė ta vuri nė dukje edhe moderuesi i takimit. Ju nuk kishit ftuar asnjė nga bashkėvuajtėsit tuaj. Siē duket e dinit qė ata nuk do tė pranonin tė vinin nė njė ambjent tė tillė. Do tė mė vinte mirė qė promovimi, me gjithė pėrmbajtjen e librit, tė ishte bėrė nga bashkėvuajtėsit e tu, nga historianė dhe studiues me tė vėrtetė tė djathtė. Ndoshta nė atė takim do tė kishte pasur debate pro dhe kundra. Nuk duhej tė ishit prekur prej tyre. Kėshtu jemi ne demokratėt. Tė vėrtetat i themi hapur dhe padrojtje, sado tė hidhura tė jenė.
Dikur grekėt ndėrtuan kalin e Trojės dhe e vendosėn nė portėn e qytetit. Aty lindėn debatet nėse do ta pranonin apo jo. Atėherė, Laookonti tha shprehjen e famshme:
Mos i besoni grekėve edhe kur ju sjellin dhurata!
Duke paralelizuar me kėtė shprehje unė dua tju them:
- Ruhu nga thumbat e propagandes komuniste edhe kur ju lavdėrojnė!!
* Autori ėshtė Kryetar i Shoqatės Antikomuniste
tė tė Pėrndjekurve Politikė Demokratė tė Tiranės
Kujtesė turkofobėve shqiptarė
Nga Dr Prof Eshref Ymeri
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/prof_eshref_ymeri_tsh21-206x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/prof_eshref_ymeri_tsh21.jpg)Prof Dr Eshref Ymeri
Lexova me shumė kujdes nė internet analizėn e zotit Olsi Jazexhi qė reagonte kundėr turkofobisė qė pati shpėrthyer nė shtypin e Tiranės pas vizitės qė bėri para pak ditėsh nė Turqi Kryeministri i vendit, zoti Sali Berisha. Mendoj se tė gjithė ata qė e vunė Kryeministrin e vendit nė tehun e kritikės sė tyre tė paparim, pėrfaqėsojnė taborrin e turkofobisė nė publicistikėn shqiptare. Sipas kėtyre turkofobėve, Shqipėrisė iu dashka qė tė ndjekė po praktikėn enveriste, por me kah tė kundėrt, nė strukturimin e politikės sė saj tė jashtme. Nė qoftė se Enver Hoxha, nė politikėn e vet, Shqipėrinė e orientoi tėrėsisht nga Lindja, sipas kėtyre mendjellinjve turkofobė, klasa e sotme politike Shqipėrinė duhet ta orientojė tėrėsisht nga Perėndimi. Nė tė vėrtetė, Shqipėria ka nevojė pėr hapje edhe nga Perėndimi, edhe nga Lindja. Por turkofobėt e publicistikės shqiptare, hapjen e Shqipėrisė drejt Perėndimit e shikojnė jo nė kuadrin e hapėsirės euroatlantike. Ata e shikojnė kėtė hapje tė reduktuar vetėm brenda hapėsirės adriatiko-joniane, ēka do tė thotė kryesisht nė kuadrin e marrėdhėnieve me Italinė dhe me Greqinė. Me Italinė Shqipėria marrėdhėniet i ka shumė tė mira, aq mė tepėr kur Italia nuk ka pretendime territoriale ndaj ndonjė Epiri Perėndimor nė Shqipėri. Po si tua bėjmė marrėdhėnieve me Greqinė, e cila ka njė shekull qė ngre pretendime territoriale ndaj Shqipėrisė sė Jugut, tė cilėn na e quan Epir i Veriut? Po si shpjegohet qė ky taborri i turkofobėve tė publicistikės shqiptare sėshtė bėrė i gjallė, qoftė edhe njė herė tė vetme, pėr tė demaskuar pretendimet e shovinizmit grekokaragjoz ndaj Epirit tė Veriutdhe pėr ti kujtuar kėtij shteti hajdut tė financave tė Bashkimit Evropian se kufijtė e Shqipėrisė Etnike shkojnė deri nė Artė dhe nė Prevezė? Si shpjegohet qė turkofobėt e studiove televizive dhe analistėt e ftuar aty, kėta specialistė pėr gjithēka, deri edhe pėr analizėn e dasmės sė mizave dhe tė mistereve tė kozmosit, se kanė hapur kurrė gojėn dhe skanė shkruar as edhe njė rresht tė vetėm kundėr histerisė kombėtare tė shovinizmit grekokaragjoz pėr greqizimin e Shqipėrisė sė Jugut? Si shpjegohet qė kėta turkofobė tė thekur tė publicistikės shqiptare nuk e kanė hapur kurrė gojėn dhe nuk kanė shkruar as edhe njė rresht tė vetėm, kur klasa politike grekokaragjoze, sa herė qė zhvillohen fushata zgjedhore nė Greqi, fillon e shpalos flamurin e rreckosur tė pretendimeve territoriale ndaj vendit tonė, pėr tė fituar sa mė shumė vota nė radhėt e elektoratit grek, siē po vepron tani partia e Antonis Samarasit? Kėtyre mendjellinjve turkofobė su bėn pėrshtypje ky fakt, qė vėrteton katėrcipėrisht se elektorati grek, opinioni publik grek dhe mbarė kombi grek, deri nė poret e veta, ėshtė ushqyer dhe edukuar nga klasa politike greke me frymėn e pretendimeve territoriale ndaj vendit tonė, me frymėn e urrejtjes dhe tė racizmit ndaj kombit shqiptar. Ato kufomat e atyre 145 emigrantėve shqiptarė, tė vrarė nė Greqi dhe tė pėrcjella nė arkivole drejt Shqipėrisė, janė dėshmia mė e kulluar e urrejtjes sė shovinizmit grekokaragjoz ndaj vendit tonė. Por turkofobėt e publicistikės shqiptare kanė heshtur para kėtyre krimeve skandaloze tė shovinizmit nė fjalė. Dhe, pėr turpin e tyre, kanė heshtur se janė mercenarė tė shovinizmit grekokaragjoz. Sė fundi, dėshiroj tu kujtoj turkofobėve tė publicistikės shqiptare se pėr hapjen e njė vendi drejt Lindjes apo Perėndimit, drejt Veriut apo Jugut, rol tė pazėvendėsueshėm luajnė vetėm interesat ekonomike. Mbi bazėn e interesave ekonomike ndėrtohet edhe strategjia e politikės sė jashtme. Kryeministri Berisha kohėt e fundit ka bėrė dy lėvizje mjaft tė zgjuara. Sė pari, ai bėri njė vizitė nė Azerbajxhan, e cila kishte si qėllim nxitjen e zbatimit tė projektit gjigant tė gazsjellėsit nga Kaspiku drejt Adriatikut, njė vepėr madhėshtore kjo qė do tė pėrshkojė edhe vendin tonė dhe qė do tė na sigurojė shuma tė konsiderueshme pėr buxhetin e shtetit. Sė dyti, vizita qė ai bėri nė Turqi ėshtė me mjaft interes pėr nxitjen e investimeve tė biznesit turk nė vendin tonė. Turqia sot ėshtė njė vend mjaft i zhvilluar ekonomikisht dhe, si anėtare e NATO-s, pėrfaqėson njėrin nga aleatėt mė besnik tė Shteteve tė Bashkuara tė Amerikės. Kryeministri Erdogan dhe mbarė klasa politike turke ndėrtuan njė tė tillė politikė ekonomike, e cila nuk u ndikua nga kriza e rėndė qė kapi edhe vende shumė tė zhvilluara tė mbarė globit. Me siguri qė taborri i turkofobėve tė publicistikės shqiptare pėrfaqėson ndonjė celulė antiamerikane. Se para do kohėsh, ambasadori amerikan, zoti Aleksandėr Arvizu, jo mė kot u shpreh pėr ekzistencėn e celulave antiamerikane nė Shqipėri. Ky takėm turkofobėsh tė kollarisur, tė nxitur nga shovinizmi grekokaragjoz, sulmojnė me pallė zhveshur Turqinė, pikėrisht aleatin mė tė ngushtė tė Shteteve tė Bashkuara tė Amerikės. Vizita e Kryeministrit Berisha ishte e njė rėndėsie tė veēantė edhe pėr faktin se nė Turqi jeton dhe punon njė diasporė e fuqishme shqiptare. Mė 15 maj 2000, kur po kthehesha pėr nė Shqipėri me time shoqe me autobusin e linjės Tetovė-Tiranė, u njohėm me njė shqiptaro-turk qė banonte nė Izmir. Quhej Orhan Ademoglu. Ai kishte qenė gjatė disa viteve Sekretar i Shoqatės sė Miqėsisė Turqi-Shqipėri. Ai na tregoi se nė evidencat e Shoqatės, nė mbarė Turqinė, figuronin 7 milionė shqiptarė, nga tė cilėt 2 milionė flisnin nė familje njė shqipe tė pastėr. Qė turkofobėt e publicistikės shqiptare tė binden pėr njė fakt tė tillė, le tė marrin mundimin dhe ti telefojnė zotit Orhan Ademoglu, nė mėnyrė qė ta dėgjojnė me veshėt e tyre shifrėn nė fjalė. Numri i tij i telefonit ėshtė: 0266-3962551.
Ohajo, Sinsinati. 16 prill 2012
Shqiptarėt autoktonė tė Beogradit mes Serbisė dhe Kosovės
Gazeta TEMA
..........
KOMENTE
Shqiptarėt e Beogradit mes Serbisė dhe Kosovės
Vesna Tashiē
Para bombardimeve tė vitit 1999, nė njė kafene tė Prishtinės nė tė cilėn shkonte vazhdimisht Viktor Leka, punonjės i atjeshėm RTS (Radio Televizioni i Serbisė), njė natė hynė pesė policė serbė. Incidenti qė ndodhi pas kėtij veprimi ishte rrahja e disa prej klientėve, ndėrsa pėr Viktorin kjo natė shėnoi fillimin e mundimeve tė mėdha. Nė ditėt nė vazhdim, policėt e kėrcėnonin se ėshtė i pari nė listėn e atyre qė do pushkatoheshin "nėse do fillojnė bombardimet". Ai denoncoi nė polici pėr kėtė fakt, por meqėnėse nė Prishtinė mbretėronte "mungesa e ligjit", bėri gati valixhet dhe sė bashku me nėnėn shqiptare dhe gruan serbe, shpėrngulet nga Prishtina nė Beograd. Leka nuk e di se ēėshtė bėrė mė vonė me policėt, por pėr njėrin prej tyre ėshtė i sigurtė se para dhjetė ditėve e ka thirrur nė telefon dhe e ka kėrcėnuar pėrsėri. Nėnės sė tij, e cila pas bombardimeve shkoi nė Prishtinė tė shihte se ēėshtė bėrė me banesėn e tyre, i trokitėn nė terė pjestarėt e UĒK-sė, tė cilėt i kėrkuan tė birin i cili, sipas tyre, kish punuar pėr shėrbimin e sigurimit serb. Po i njėjti shėrbim sigurimi e kishte pushuar nga puna Viktorin sepse kishte bėrė mungesa nė punė. Ai ka hedhur nė gjyq RTS-nė, sepse, sipas tij, ia kanė bėrė me tė padrejtė. Sot ėshtė i papunė dhe nuk di se ēfarė tė bėjė. "Unė nuk dua tė banoj nė asnjėrin nga kėto qytete, as nė Prishtinė as nė Beograd dhe nuk kam se ēfarė tė humbas, ndjehem si jashtėtokėsor", shprehet ai pėr Blic Njuz. Viktor Leka ėshtė njė rast i veēantė edhe pėr vetė faktin se pranon tė flasė pėr problemin qė ka, nė ndryshim nga shumica e shqiptarėve tė tjerė nė Beograd, tė cilėt i largohen ēdo lloj deklarimi publik, ndoshta pėr arsye tė reaksionit tė familjes sė tyre nė Kosovė. Ēdo lloj bashkėpunimi me Beogradin, nė Prishtinė ndėshkohet.
"Kam pėrshtypjen se shqiptari nė Beograd ėshtė njė specie ekzotike. Pėrveē kėsaj, nėse kjo gjė merret vesh nė Prishtinė, dhe do tė merret vesh patjetėr, familja ime do tė jetė e njollosur", shprehet njė shqiptar anonim, njė nga 1492 tė tillėt nė Beograd, sipas regjistrimeve tė fundit. Nė kėto regjistrime, 4617 njerėz u deklaruan si muslimanė, gjė qė pėr Bashkėsinė Shqiptare nė Beograd do tė thotė se shumė veta e kanė fshehur kombėsinė. Nga perspektiva e sotme, duket se e para qė e ka lėnė Beogradin ka qenė kėngėtarja e muzikės pop Zana Nimani. Ajo sot merret suksesshėm me tregti sendesh tė patundshme diku nė Kanada. Fėmijėt shqiptarė tė lindur nė Beograd, tė cilėt kryejnė ndonjė funksion publik, kėto ditė gjithnjė e mė shpesh heqin dorė nga kombėsia e tyre. Kjo ėshtė edhe arsyeja se nuk dėshirojnė tė pėrmenden nė kėtė shkrim.
Qeleshet e fundit
Shqiptarėt e Kosovės janė mosbesues edhe ndaj imamit tė Xhamisė Bajrakli tė Beogradit, por kanė imamin e tyre shqiptar. Nė kėtė xhami kryejnė ritet mė sė shumti shqiptarėt nga Maqedonia edhe ata, siē shprehet Imami Muhamet Jusufpashiē, "janė kryesisht tė rinj". Bashkėsia Islamike e Beogradit ka kartat e saj tė antarėsimit, por nė to nuk shėnohet kombėsia, kėshtu qė askush nuk mund tė thotė me siguri se sa shqiptarė jetojnė sot nė Beograd.
- "Duke mos llogaritur ata, tė cilėt nga frika deklarohen si goranė apo egjyptianė, jam i sigurt se nė Beograd kanė ardhur vetėm gjysėm shqiptarėt, ata tė cilėt nė Kosovė nuk i duan sepse kanė punuar pėr shtetin. Por edhe kėtu janė pritur tradicionalisht keq, si tė gjithė refugjatėt deri tani. Edhe tani na quajnė "shiptarė", me njė nėntekst keqdashės se edhe ne e quajmė veten kėshtu. Epo, le tė jetė kėshtu, ne e quajmė veten shqiptarė", shprehet njė klient i rregullt i njėrės prej kafeneve nė qendėr tė Beogradit, ku mblidhen rregullisht refugjatė nga Prishtina tė tė gjitha kombėsive. Numrin prej njėmijė e pesėqind shqiptarėsh, nė mėnyrė modeste e rrit edhe personeli i Ambasadės shqiptare nė Beograd, tė cilėt janė gjithsej pesė. Nė Beograd ata jetojnė sė bashku me familjet e tyre. Megjithėse Bajrakli Xhamija e Beogradit, ka imamim e saj shqiptar, Universiteti i Beogradit ka profesorė shqiptarė, restorante ku pronarėve kėmbėngulės, tė cilėve qė prej vitit 1993 u ėshtė dashur tė pėrballojnė kėrcėnime dhe shantazhe serioze, megjithėse Beogradi ka mjekėt e tij shqiptarė, policėt dhe pensionistėt shqiptarė, si dhe Miss Kosovėn e tij Irina Jashari, shqiptarėve tė Beogradit pėrsėri u duket pak. Nuk shkojnė nė shkolla ku mėsohet gjuha shqipe dhe lajmet nė gjuhėn amtare nuk i dėgjojnė mė qė nga koha kur u hoq emisioni nė gjuhėn shqipe nė kanalin e dytė tė RTS-sė.
"Qeleshet pėr herė tė fundit i kam parė nė Beograd nė vitin 1985", shprehet pėrkthyesja Naile Malja Imami, "nė stacionin hekurudhor tė Beogradit, kur pėr herė tė fundit kam blerė nė Beograd Rilindjen". Po atė vit nė Surēin u mbyll edhe klasa e fundit shkollore nė gjuhėn shqipe. Nė degėn e gjuhės shqipe nė Fakultetin Filollogjik tė Beogradit sot vetėm tre shqiptarė studiojnė gjuhėn shqipe. Shqip sot mund tė mėsohet edhe nė Akademinė ushtarake tė Beogradit, ku kursin njėvjetor e udhėheq Tanja Veselinoviē. Beogradi ka "rrugėt shqiptare", atė tė Skenderbeut, tė Esad Pashės, Sadik Ramizit, tė Shkodrės, tė Durrėsit tė Lezhės, ka edhe pallatin Albania. Shumica e kėtyre toponimeve e kanė origjinėn nė kohėn e Luftės sė Parė Botėrore. Shqiptarėt e Beogradit kanė njė program tė pėrhershėm nė Radio Jugosllavia nė gjuhėn shqipe, ku emisionin e udhėheq Toni Shllaku nga Shqipėria.
Shqiptarė tė dėgjuar.
Sipas dėshmive tė shqiptarėve tė Beogradit, gjatė bombardimeve dhe menjėherė pas pėrfundimit tė tyre, me ardhjen e refugjatėve serbė nga Kosova, njė numėr i madh shqiptarėsh vendosėn tė largohen nga ky qytet. Pėr njė kohė tė shkurtėr u larguan 300 familje, pra rreth 1.500 deri nė 2.000 shqiptarė. Njė numėr i madh banesash, pronė e familjeve shqiptare tė cilat u larguan nga Beogradi, i zunė refugjatėt serbė tė Kosovės, pohon Naile Malja Imami. Ndėr ata tė cilėt i u zaptuan banesat kanė qenė edhe Xhavit Shabani, pensionist ish- kuadėr i Shėrbimit tė Sigurimit tė Serbisė, i cili pėr disa dhjetėvjeēarė ka vėzhguar shqiptarėt e Beogradit, si dhe Bahri Cani, gazetar i gazetės "Borba". Canit, me gjyq iu kthye banesa pas tri vjetėsh. Ndėrkohė ai, ishte larguar nga qyteti pėr nė Kėln tė Gjermanisė, ku punon pėr Dojēe Velen. Meqenėse e kanė rrahur dhe meqenėse banesėn ia kanė zėnė, gjatė kohės sė bombardimeve, nga Beogradi ėshtė
larguar edhe aktori Enver Petrovci, i cili sot, sė bashku me aktorin tjetėr Faruk Begolli, po pėrpiqet qė nė Prishtinė tė themelojė akademinė e Teatrit. Petrovci nė vitin 1997 ishte aktori i vetėm shqiptar nė filmin "Grerėza" tė Gorēin Stojanoviēit, nė pėrgatitjen e skenarit tė tė cilit ka marrė pjesė edhe Faruk Begolli. Nė kėtė film shumicėn e personazheve e pėrbėjnė shqiptarėt. Shumė veta, para regjistrimit tė fundit kanė ndryshuar mbiemrat, ose janė kthyer nė Prishtinė me vendosjen e KFOR-it atje. Ndėrmjet tyre kanė qenė edhe shumė banorė tė vjetėr tė Beogradit. Duhej treguar se je patriot", na tregon njė ish-funksionar shtetėror. Ndėrmjet shqiptarėve, figura publike tė viteve 90-tė, nė Beograd janė varrosur edhe politikani dhe ambasadori Elham Nimani, i cili u godit deri sa humbi ndjenjat nė Greqi, ku kishte njė shtėpi pushimi tė tijėn, pas sė cilės edhe vdiq. Si luftėtar i vjetėr u varros me nderimet mė tė mėdha. Janė varrosur edhe shkrimtarėt Mehmet Hoxha dhe Sitki Imami, gazetarėt Hilmi Thaēi e Albert Dushi, si dhe Rahman Morina, pushtetar i lartė shtetėror. Nė Beograd nuk banon mė as ish funksionari i lartė i dikurshėm Ali Shukrija, si dhe as Sinan Hasani, i cili jeton nė Budva. Pėr njė kohė tė gjatė banorė tė Beogradit kanė qenė edhe Fadil Hoxha, Xhavit Nimani, Ymer Pula, Azem Vllasi, Refki Dauti etj. Murat Morina me bashkėshorten Hadije Morina, e cila njė kohė ka qenė ndihmės ministre e Arsimit nė qeverinė e Serbisė, jetojnė nė Beograd edhe sot e kėsaj dite. Gjithashtu nė Beograd jeton edhe Ismet Gjoshi, autor i librit "Edukimi i qenit", Shefik Kryeziu, pilot pensionist i Ushtrisė Jugosllave, Fahri Musliu, gazetar, pėr njė kohė tė gjatė reporter i gazetės sė Prishtinės "Rilindja", pastaj "Bujku"dhe sot i gazetės "Zėri" dhe i "Zėrit tė Amerikės". Kėtu jeton edhe Fatmir Nushi, kameraman i cili ka kaluar nė xhirimet e spoteve publicitare. Avokati Hysni Bytyēi, i cili vitin e kaluar u rrah keqas nė banesėn e tij nga persona tė maskuar, shkoi pėr mjekim nė Britaninė e Madhe dhe vazhdon tė banojė atje. Aktori Bekim Fehmiu, i cili nė vitin 2000 botoi pjesėn e parė tė prozėn biografike "Tmerr dhe ndriēim" (shtėpia botuese "Samizdat B-92) nė ditėt e sotme u qėndron larg mediave. Djali i tij Uliksi, sė bashku me bashkėshorten aktoren Snjezhana Bogdanoviē, qė nga viti 1992 jeton nė SHBA.
Pa pėrkatėsi
Bekim Fehmiu famėn botėrore e arriti me filmin jugosllav "Mbledhėsit e pendėve" tė regjisorit Aleksandėr Petroviē nė vitin 1967. Ai ėshtė i pari aktor shqiptar i cili luajti nė teatro profesioniste jashtė Kosovės. Nė tėrė karrierėn e tij si aktor, nė gjuhėn shqipe nė film ka thėne vetėm njė replikė dhe kjo nė filmin "Tė arrish para pararojės" (1978) tė regjisorit Aleksandėr Xhorxheviē, shkruhet nė librin "Serbėt dhe Shqiptarėt nė shekuj" tė Petrit Imamit. Imami punon si profesor i rregullt i lėndėve film dhe skenar televiziv nė Akademinė e Arteve Dramatike nė Beograd. Botimin e dytė tė plotėsuar tė librit tė tij, i cili i kushtohet marrėdhėnieve politike dhe kulturore ndėrmet serbėve dhe shqiptarėve, e ka bėrė shtėpia botuese "Samizdat B-92". Pėrveē vargjeve tė Flora Brovinės, e burgosur politike nė Serbi dhe Xhevat Bajrės, shqiptarit kosovar i cili jetoj nė Meksikė, nė Beograd, nė dhjetvjeēarin e fundit nuk ėshtė botuar asnjė pėrkthim tjetėr nga gjuha shqipe. Nė tė kundėrt Ismet Dermaku ka pėrkthyer nė gjuhėn shqipe librin e Mirjana Markoviēit (bashkėshortja e Millosheviēit-shėnimi im Xh.F.) "Noēi dan" ("Nata dhe dita"). Qendra pėr dekontaminacion kulturor, nė bashkėpunim me Fondin pėr Shoqėrinė e Hapur dhe qendrėn kulturore "Dodona" nė Prishtinė, nė maj tė vitit 1997, hapėn ekspozitėn e piktorėve tė rinj shqiptarė nga Kosova Maksut Vezgishi, Sokol Beqiri dhe Mehmet Beluli. Ideator i kėsaj ekspozite pati qėnė Shkėlzen Maliqi. Ndėrsa kritikėt e artit dhe artistėt nė Beograd e pėrshėndetėn hapjen e kėsaj ekspozite, nė Prishtinė
ata u kritikuan sepse kishin hapur njė ekspozitė nė kryeqytetin serb. "Pėr shqiptarėt nė Beograd mė tė vėshtirė kanė qenė muajt qershor-gusht 1999", tregon Naile Imami, "Di pėr shumė raste fyerjesh nga ana e komshinjve dhe probleme me shėrbimin e sigurimit serb. Disa shqiptarė janė sulmuar fizikisht. Nė shumė dyqane, ku pronarėt ishin shqiptarė, janė thyer xhamat". Njė grup i vogėl i studentėve shqiptarė tė Universitetit tė Beogradit, nė muajin maj tė vitit 1999, janė arrestuar nėn akuzėn e pėrgatitjes sė akteve terroriste. Nė deklaratėn e Fondit pėr tė Drejtėn Humanitare shkruhet se " tė akuzuarit kanė pėrshkruar me hollėsi torturat qė u kanė bėrė policėt gjatė kohės sė qėndimit nė burg, ku me mjete dhune, policėt i kanė detyruar qė tė pranojnė akuzat qė u ngarkoheshin". Gjykata e qarkut tė Beogradit me 27 tetor tė atij viti liroi nga akuzat njė pjesė tė tė akuzuarve. Goran Miletiē nga Fondi pėr tė Drejtėn Humanitare shprehet se qė nga fillimi i kėtij viti nuk ka pasur asnjė rast keqtrajtimi tė shqiptarėve nė Beograd, sepse, siē precizon ai, asnjė person nuk ėshtė ankuar tek ata. "Ata paraqiten tek ne kur tragjedia merr pėrmasa tė mėdha, siē ndodh kur u merren me forcė banesat", thotė Miletiē. Kohan Morina, djali i Buba Morinės, deputete dhe antare e JUL-it (Jugosllavenska Ljevica, e Majta Jugosllave, partia e udhėhequr nga Mira Markoviē) ka lindur nė Beograd para njėzet e gjashtė vjetėsh. Sot ka njė banesė, ėshtė i martuar dhe punon nė Telekom. Hobi i tij kryesor janė sportet dimėrore dhe punon edhe si trajner i snoubord-it nė Austri e Ljubljanė. Shprehet se nė Beograd ai asnjėherė nuk ka patur probleme. Bile edhe nė Prishtinė janė sjellė nė mėnyrė korrekte me tė. Nė Prishtinė ka qenė vetėm njė herė, pas ardhjes sė forcave tė KFOR-it. Ilir Gashi, momentalisht punon nė Qendrėn e Beogradit pėr tė Drejtat e Njeriut. Ka lindur kėtu para njėzet e tre vjetėsh. Familja e tij ka ardhur nė Beograd nė vitet gjashtėdhjetė sepse i ati ka qėnė funksionar i lartė shtetėror. Mban kontakte tė rregullta me xhaxhain e tij nė Prishtinė. "Kishte momente", tregon Gashi, "kur qenien time si jugosllav e shihja si njė mallkim, sepse mė dukej se tė tjerėt, qofshin ata serbė apo shqiptarė, kishin sė paku ndjenjėn e pėrkatėsisė, iluzionin se ekziston pala e drejtė dhe se ata janė me tė. Unė isha i vetėm, ndėrmjet dy popujve dhe nuk mund tė pėrcaktohesha. Nėna ime ėshtė serbe, babai shqiptar. E fejuara serbe, kushuriri shqiptar. Me kalimin e kohės kuptova se prejardhja ime ėshtė njė bekim, sepse me papėrcaktueshmėrinė time kisha mundėsinė tė qėndroja nė njė pike tė mesme, nga ku kisha mundėsi tė shihja me objektivizėm humbjen e zjarrit nacionalist. E ndjenja diskriminimin dhe nė njėfarė mėnyrė i falenderoj ata qė mė kanė diskrinimuar. Kuptova se cili nuk dua tė jem dhe kundėr kujt tė luftoj". Nė maj tė viti 1990 njė grup shqiptarėsh u pėrpoq tė themelonte shoqatėn shqiptare me emrin "Nėnė Tereza". Ndėrmejt iniciatorėve kryesorė ishin reporteri i atėhershėm i gazetės "Rilindja" nga Beogradi Fahri Musliu dhe avokati beogradas Hysni Bytyēi. Shumė shpejt hoqėn dorė nga kjo ide. Sot po tė njėjtėn gjė pėrpiqet ta bėjė Shefik Kryeziu, oficer nė pension dhe Rexhep Jashari.
Statuti i shoqatės sė ardhshme tė shqiptarėve nė Beograd ėshtė shkruar, qėllimet e mbledhjeve, mėsimi i gjuhės, formimi i bibliotekės nė gjuhėn shqipe
Jashari jeton nė Beograd qė nga viti 1993. Ėshtė i martuar me njė ukrainase dhe ka dy fėmijė Irenėn dhe Leonardin. Ka qenė ndihmės i ministrit tė dikurshėm tė drejtėsisė Petar Jojiē dhe sot ėshtė "nė dispozicion". E bija Irena, studente e biologjisė, vitin e kaluar u zgjodh Miss Kosova nė qytetin verior (serb) tė Mitrovicės. Publiku e fėrshėlleu.
Martesa tė pėrziera
Nė Serbi, sipas studimeve tė kryera nė vitin 2001, sipas analistėve ekziston njė distancė e tmerrshme etnike ndaj pakicave tė tjera etnike. Kryesisht kundėr shqiptarėve. Kėshtu ėshtė qė prej 20 vjetėsh. Mė shumė se njė e katėrta e tė anketuarve nuk do tė "rrezikonte " martesėn me jo serbėt. Rreth 60 % martesėn me muslimanėt. Martesa e parė shqiptaro-serbe nė Jugosllavi ėshtė regjistruar nė vitin 1945, kur diplomati Elham Nimani u martua me Sonjėn, e bija i mitropolitit tė Karlovcit (qytet nė Kroaci-shėnimi im. Xh. F.) Rajiē, e cila pati ardhur asokohe nė Kosovė me ushtrinė jugosllave. Nė Beograd, ndėrsa vazhdonin studimet, u martuan me serbe studjuesi i letėrsisė shqipe Anton Ēeta (mė vonė u divorcua dhe u kthye nė Prishtinė, i biri i tij, Llazari edhe sot e kėsaj dite jeton nė Beograd), etnografi Mark Krasniqi (u divorcua dhe u kthye nė Prishtinė, e bija Drita edhe sot jeton nė Beograd), orientalisti Hasan Kaleshi (dy djem Eroli dhe Damiri), aktori Bekim Fehmiu me aktoren Branka Petriē (dy djem Uliks dhe Hedon), aktori Faruk Begolli me balerinėn Zoja (divorcuar), piktori Matija Rodiqi (djali Kolė), piktori Isak Asllani. Disa politikanė shqiptarė, tė cilėt kanė jetuar ose vazhdojnė tė jetojnė nė Beograd, janė martuar me serbe nga Kosova, ndėrmjet tyre Ali Shukrija me Dushankėn (djemtė Zeqir dhe Luan) , Kolė Shiroka me Dushkėn (ka djalė e vajzė, Ilirėn dhe Jugosllavin), Alush Gashi me Lelėn (tre djem Agimin, Skenderin dhe Fatmirin, njėra nga mbesat e tij ėshtė Nora Gashi). Halil Fejzullahu me Danicėn (kanė njė vajzė Katjushėn, njė djalė tė quajtur Korēagin, i cili pat vdekur nė njė aksident automobilistik dhe djali tjetėr Petriti basketbollisti i njohur i Crvena Zvezdės) etj. Ka patur shumė pak martesa ndėrmjet serbėve dhe shqiptareve.
Sa shqiptarė jetojnė nė Beograd.
Me numrin e shqiptarėve nė Beograd shpesh ėshtė manipuluar. Sipas rregjistrimit zyrtar tė vitit 1991, figurojnė 4.985, nė njė kohė qė ky numėr ka qenė afro dy herė mė i madh dhjetė vjet mė parė (8.212). Nė disa raste ėshtė folur pėr 70.000 shqiptarė nė vitin 1990, bile kishe edhe mendime tė tilla qė, duke patur parasysh ata qė nuk janė rregjistruar, kjo shifėr mund tė ishte 100.000. Edhe sikur rezultatet zyrtare tė jenė tė pavėrteta, po ashtu sikurse edhe ato jo zyrtare, njė gjė ėshtė e qartė: ky numėr ėshtė zvogėluar nė mėnyrė drastike. Nė nėntor tė vitit 1999, gazetat "Gllas javnosti" dhe "Nezavisne Novine" tė Banja Llukės shkruanin se nė atė kohė nė Beograd jetonin 50.000 shqiptarė dhe se, sipas tė dhėnave tė Ministrisė sė Brendshme tė Serbisė, ky numėr shkonte deri nė 120.000. Numrin prej njėqind mijė shqiptarėsh qė jetojnė nė Beograd e pėrmend edhe Sllobodan Millosheviēi nė Konferencėn pėr Jugosllavinė nė Hagė. ("Nė Beograd kemi 80.000 shqiptarė. Asnjėherė nuk keni dėgjuar se ata kanė patur probleme. Ata kanė dyqane tė vegjėl, siē janė punėtorė apo profesorė universiteti"). Tė njėjtėn shifėr pėrmend edhe gazetari Marko Llopushina i revistės "Nedjelni Telegraf" pėr vitin 1999, domethėne nė prag tė luftės. "Nė Beograd jetojnė afro 80.000 shiptarė", shkruan Llopushina dhe shton se ndėrmjet tyre "ka rreth dhjetė mijė shqiptarė, pronarė tė ndėrmarrjeve dhe dyqaneve private". Numrin prej 70.000 shqiptarėsh Millosheviēi e ka pėrmendur edhe nė Gjykatėn e Hagės, kur pyeti politikanin shqiptar Mahmut Bakalli nėse ishte nė dijeni tė faktit se nė Beograd jetojnė 70.000 shqiptarė dhe nėse kish dėgjuar qė ndonjėri prej tyre tė jetė diskriminuar. ("Nė Bulevardin e Revolucionit, nė tė cilin ndoshta ju keni shėtitur shpesh, mund tė shihni njė numėr shumė tė madh dyqanesh, punishte me emra shqiptarėsh
(?) Largimi i familjeve shqiptare nga Beogradi ka filluar nė vitet 80-tė dhe ėshtė intensifikuar nė vitet 90-tė. Bile edhe numri prej 4.415 shqiptarėsh me tė drejtė vote nė zgjedhjet e vitit 1996 ka shumė mundėsi tė jetė i rremė. Meqenėse ligjit mundėsonte zėvendėsimin e banesave ndėrmjet Beogradit dhe Kosovės, familjet e interesuara shqiptare dhe serbe i shmangeshin depozitimit tė kontratave tek avokatėt. Ndėrmjet votuesve kishte edhe fiktivė, siē mund tė ishin ata qė ndėrkohė kishin kėmbyer banesat.
A flisni shqip?
Pas Luftės sė Dytė Botėrore, numri i shqiptarėve nė Beograd erdhi vazhdimisht duke u rritur. Numri mė i madh i tyre ishin punėtorė krahu, por kishte edhe mjaft tė punėsuar nė ndėrmarrjen e pastrimit tė qytetit ku ishin dominues nė vitet 60-tė. Nė vitet 70-tė gjithnjė e mė shumė punėsoheshin nė ndėrtim. Pėrsa i pėrket dyqaneve private, sipas tė dhėnave tė vitit 1993 tė Dhomės sė Tregtisė sė Beogradit, nga gjithsejt 7.632 privatėve nė qarkun e Beogradit, vetėm 3 % ishin shqiptarė. Mė shumė kishte ėmbėltore, pastaj byrektore dhe furra buke. Ndėrmjet tyre figuronte edhe "mbreti i byrekėve" Elez Nuredini, tė cilit tė vitin 1993 iu hoq liēenca e punės tek stacioni kryesor hekurudhor i Beogradit. Nga gjithsejt 570 restorante private, pronarė shqiptarė kishte 20, njėzet firma autotransporti dhe tre dyqane automekanikėsh. Nė qendėr tė qytetit dyqane argjendarėsh kishin Mjeda, Ēivljaku, Lalevci, Shkreli, Zeka dhe Zef Paluca, i cili nė kohėn e bombardimeve u largua nga Beogradi, sepse dyshohej se ishte pjesėmarrės nė njė organizatė tė fshehtė, sė bashku studentėt shqiptarė tė arrestuar. Tentativa e parė qė tė mėsohej gjuha shqipe nė Universitetin e Beogradit daton nė vitin 1905, kur u dha urdhėri sipas tė cilit parashikohej futja e mėsimit "tė gjuhės shqipe, e cila duhej ti besohej vetėm njė lektori", por kjo nuk u realizua. Kėshilli i Fakultetit Filozofik tė Beogradit, me 30 maj 1925, mori vendimin e themelimit tė Seminarit "Pėr filologjinė shqipe", e cila i u besua Henrik Bariēit. Si lektor me honorar u caktua dr. Xhevat Korēa, ish drejtor i Gjimnazit tė Shkodrės, i cili pėr arsye politike banonte nė Beograd asokohe. Seminari u rinovua nė vitin shkollor 1948/49, ku jepte mėsim pėr gjuhėn shqipe Vojisllav Danēetoviē, sepse Henrik Bariēin, Gjyqi i Nderit i Universitetit tė Beogradit e largoi pėr arsye politike. Si asistentė u emėruan Idriz Ajeti dhe Anton Ēeta, i cili mė vonė do tė japė mėsim nė Fakultetin Filozofik nė Prishtinė. Nė fillimin e vitetev 60-tė ky Seminar u shndėrrua nė degė e kulturės dhe letėrsisė shqipe. Shef i kėsaj dege nė vitin 1974 u bė Halit Ternovci, i cili akoma edhe sot udhėheq kėtė katedėr. Deri nė vitin 1990 nė kėtė katedėr vinin pėr tė dhėnė mėsim Latif Mulaku (gjuhė shqipe) dhe Latif Berisha (letėrsi).
---------- gazeta TEMA ------------
Politikanė,
,bashkohuni pėr ta ribėrė Shqipėrinė Etnike
Qasje politike Nga Cenė Pushkolli http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/cene_pushkolli-272x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/cene_pushkolli.jpg)Cenė Pushkolli
Atifete, Bamir, Nevzat, Salih, Hashim, Baki, Jozefina e Jakup, Rami
, Presidentė, kryeministra e kryeparlamentar, tė Kosovės Historike, tė Shqipėrisė Londineze, tė Republikės sė Iliridės, tash punoni pėr Ribashkimin Kombėtar. Nėpėr tribuna politike diplomatike, nėpėr takime dhe ndeja tė ndryshme vendore(fjala ėshtė nė tė gjitha trojet shqiptare) ku mė pak e ku mė shumė flitet pėr Bashkim, respektivisht pėr Ribashkim Kombėtar. Nė Kushtetutėn e Republikės sė Shqipėrisė flitet dhe lejohet Bashkimi Kombėtar, kemi pėrshtypjen ( ndonėse deri mė tashti nuk ėshtė publikuar Kushtetuta e Republikės sė Iliridės, nuk e dimė se ēfarė thuhet pėr Bashkim Kombėtar) se Shqiptarėt e Republikės sė Iliridės duan tė bashkohen me Shqipėrinė Londineze). Ndėrkaq nė Kushtetutėn e Republikės sė Kosovės bashkimi me ndonjė shtet tjetėr nuk ėshtė e lejueshme, mirėpo Fronti Bashkimit Kombėtar Shqiptar-FBKSH-ja, pėr dallim nga tė tjerėt kėta duan dhe punojnė pėr RIBASHKIM KOMBĖTAR, gjė qė kjo gjė nuk ėshtė e ndaluar me asnjė paragraf a nen tė Kushtetutės sė Kosovės. Politikanė, diplomat, punėtorė shkencor, analist, publicist si edhe njerėz tjerė ekspertė tė fushave tė ndryshme nė krye me luanėt e kauzės gjithėkombėtare prof.dr. Mehdi Hyseni dhe analisti Agim Vuniqi, herė herė prononcohen nė mediume tė ndryshme nė favor tė bashkimit tė gjitha trojeve shqiptare, bile bile kėta tė fundit duke qenė ekspert pėr marrėdhėnie ndėrkombėtare dhe analist me dhjetėra shkrime kanė dokumentuar se Ribashkimi Kombėtar ėshtė njė proces qė duhet tė ndodhė, bile bile duke na ndihmuar Bashkėsia Ndėrkombėtare nė krye me SHBA-tė. Shqipėria Etnike vizion i shumė shoqatave, subjekteve politike, asociacioneve tė ndryshme si edhe i njerėzve kauzės gjithė kombėtare, sot pėr sot ėshtė nė letėr, por jemi tė bindur se nėse i kthehen tokat e copėtuara Shqipėrisė Londineze, gjithkush do tė pėrfitoj, do tė pėrfitoj edhe Bashkėsia Evropiane dhe mė gjerė, sepse problemi i 15 milionėve shqiptar tė shpėrndar gjithandej botės demokratike, do tė kishin mundėsinė qė tė ktheheshin nė atdheun e tyre, thotė Kastriot Bushi, kryetari Kėshillit Nismėtar i partisė mė tė re nė Kosovė Ardhmėria Kombėtare Shqiptare-AKSH, parti kjo qė shikuar nga platforma politike e saj shihet se janė luftėtar tė denjė i kauzės pėr Ribashkim Kombėtar. Pėr Shqipėrinė Etnike shkruhet dhe flitet gjithandej trojeve shqiptare, pėr kėtė tashmė pėr tė satėn herė kemi thėnė se nuk ėshtė tabu temė. Kjo dėshirė tashmė ėshtė prezentė ku mė pak e ku mė shumė dhe si e tillė ėshtė shndėrruar nė kėrkesė tė qindra e qindra asociacioneve tė ndryshme, qoftė nė Shqipėrinė Londineze qoftė nė Kosovėn Historike, tash dhe jo vetėm tash kjo kėrkesė shfaqet edhe nė republikėn e Iliridės. Tė gjitha kėto asociacione, subjekte politike dhe atdhetar tė dėshmuar tė kauzės gjithėkombėtare nė mendjet e tyre nė programet e tyre kanė Ribashkimin Kombėtar, ajo ėshtė vizion i jonė, atė do ta realizojmė me mjete tejet paqėsore e demokratike, thotė Ferat Imeri nga Shoqata Atdhetare pėr Identitet dhe Bashkim Kombėtar, nė kėtė frymė kishte thėnė luani i kauzės gjithėkombėtare 60 vjetė punė aktive nė ēėshtjen shqiptare, profesori i nderuar z. Hazir Shala. Ribashkimi Kombėtar, respektivisht SHQIPĖRIA ETNIKE ėshtė njė proces qė do ti kontribuojė paqes, stabilitetit dhe zhvillimit ekonomikė nė gjithė RAJONIN, ka thėnė Ibush Hetemi, zyrtar i lartė i Frontit Bashkimit Kombėtar Shqiptar. Njerėzit e pendės, njerėzit e pushkės, njerėzit e asociacioneve qeveritare dhe jo qeveritare si edhe njerėzit pleqnar bashkė me tė gjithė ata qė e ndiejnė vetėn me tamam shqiptar, kanė pse tė gėzohen me tė arriturat qė i pėrjetoi Kosova Historike, besa edhe shqiptarėt e Republikės sė Iliridės. Sigurisht qė tė gjithė kėta qė u pėrmendėn mė sipėr nuk janė tė kėnaqur me dukurit negative qė po ndodhin nė shoqėrinė tonė, sigurisht qė as nuk e pėlqejnė gjendjen e vėshtirė ekonomike, gjithsesi nuk u pėlqejnė as gjendjen e tė papunėsuarve dhe skamnorėve gjithandej trojeve shqiptare. Mirėpo, tė gjitha tė arriturat si edhe dukuritė negative kanė ndodhur nė proceset qė ka kaluar Shqipėria Londineze, Kosova Historike, republika e Iliridės etj. Njė kthesė historike jo shumė moti ka pas ndodhur 22 korrik, 2011-tės, kur GJN i Hagės, Kosovės ia shpalli tė ligjshme Shpalljen e Pavarėsisė, me kėtė tė gjitha shteteve qė akoma nuk e kanė njohur Shtetin mė tė ri tė Botės, iu ēelė rruga qė ta njohin Kosovėn si Shtet tė Pavarur dhe Sovran. Gjatė kėsaj kohe derisa u prononcua GJN i Hagės, nė nivel kombėtar kemi shumė tė arritura, ato janė kolosale. Pra Shpallja e Pavarėsisė sė Kosovės Shtet tė Pavarur dhe Sovran Shpallja e Republikės sė Iliridės, prill 2012, ėshtė njė e arritur qė shumė e shumė kombe e lakmojnė, ndėrtimi i rrugėve gjithandej Kosovės, ndėrtimi i rrugės kombėtare qė lidhė Shqipėrinė Londineze me Kosovėn Historike dhe shkon mė tutje nė Evropė, anėtarėsimi i Kosovės nė Banka dhe shumė asociacione ndėrkombėtare, janė tė arritura tė kėsaj klike politike dhe tė politikave tjera kombėtare. Me forcimin e shtetit tė Kosovės sigurisht qė instrumentet ligjore do tė jetėsohen mė me ngulm ēka donė tė thotė se me forcimin e ligjit edhe dukurit negative nė shoqėri bien nė masė tė madhe. Kėto dukuri negative sigurisht qė do tė zvogėlohen me krijimin e vendeve tė reja tė punės, me zhvillimin ekonomisė dhe tė standardit tė njerėzve. Jemi tė bindur se dukuri negative do tė ndodhin ashtu siē ndodhė nė gjithė botėn, por ato do tė jenė nga autorė tė sėmurė pėr sensacione, pėrndryshe dukuri negative do tė ketė gjithnjė e mė pak. Kosova, respektivisht populli i saj ka tė drejt tė besojė se zhvillimi i saj do tė ecėn me ritėm ēfarė dėshirohet, ajo ka resurse tokėsore dhe nėntokėsore, sigurisht tani mė kemi edhe resurse ujore sepse shteti amė, respektivisht klika politike e saj nė bashkėveprim me opozitėn ia dha Kosovės nė shfrytėzim Shėngjinin, ēka donė tė thotė se Kosova edhe zyrtarisht ka dalje nė det. Kėtė ēka e ka bėrė Shqipėria Zyrtare nuk ishte nė kundėrshtim me ligjet e vendit dhe me ligjet ndėrkombėtare, prandaj falje andej e kėndej cepave tė atdheut mund tė ndodhin derisa pėrfundimisht tė bėhet edhe Ribashkimi Kombėtar. Sipas konventave ndėrkombėtare kur ėshtė fjala e vetėvendosjes nuk u ndalohet shteteve tė interesuara tė bashkohen, shtetet e interesuara kanė tė drejtė tė formojnė unione tė ndryshme pėr tė bashkėpunuar nė fusha tė ndryshme. Prandaj Shqipėria e Kosova nuk mund tė jenė aēik nga shtetet tjera tė botės. Zonja e zotėrinj: Atifete, Bamir, Nevzat, Salih, Hashim, Baki, Jozefina, Jakup e Rami
, Presidentė, Kryeministra e Kryeparlamentarė, tė Kosovės Historike, tė Shqipėrisė Londineze, tė Republikės sė Iliridės, tash punoni mė me ngulm pėr Ribashkimin Kombėtar, sepse tė gjitha kėto konventa e akte ( tė vetėvendosjes sė popujve e garantojnė: 1. Karta Atlantikut tė vitit 1941 ( lidhja e kombeve); 2. Karta e kombeve te Bashkuara e vitit 1945; 3. Deklerata Universale e OKB-es e vitit 1948; 4. Rezoluta e OKB-es nr,637, 16.12.1952; 5. Rezoluta e OKB-es nr. 1514, 14.12.1960; 6. Rezoluta e OKB-se nr. 1815 , 18.12.1963; 7. Rezoluta e Okb-es mr.2105, 20.12.1965; 8. Pakti ndėrkombėtar pėr tė drejtat civile dhe politike i vitit 1966; 9. Pakti ndėrkombėtar pėr tė drejtat ekonomike sociale dhe kulturore 1966; 10. Dhe Rezoluta e OKB-es me nr. 2625, 24.12.1970; Tė drejtėn e Vetėvendosjes e garantojnė edhe kėta dokumente tė OSBE-sė, ( 1. Akti Final i Helsinkut i vitit 1975; 2. Karta e Parisit pė Europė tė Re e muajt nėntor tė vitit 1990, si dhe 3. Dokumnti i Kopenhagės i qershorit tė vitit 1990. Pra kėto dhe dokumente tjera tė ndryshme ndėrkombėtare janė nė favorin tonė, pse tė jenė/jemi aēik ne/shqiptarėt.
Reagim ndaj shkrimit te Olsi Jazexhi nga Tonin Gjuraj (http://kosova.albemigrant.com/?p=7309)
http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/Tonin-Gjuraj.jpg (http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/Tonin-Gjuraj.jpg)
I dashur Olsi,
Se pari, ju uroj gjithe te mirat, juve dhe familjes tuaj.
Se dyti, me lejoni te ndaj me juve preokupacionin e meposhtem:
Juve keni botuar sot ne MAPO nje artikull-debat, te titulluar Vellazeria shqiptaro-turke dhe kercenimi nga turkofobet katolike.
Diku nga fundi i artikullit, permendi, pa asnje lidhje, edhe emrin tim.
Natyrisht eshte e drejta juaj te shkruani, te reagoni, te polemizoni dhe te debatoni, si nje interlokutor, me kedo qe ka trajtuar, se fundi, ēeshtjet me te cilat juve polemizoni, por nuk arrita te kuptoj perse keni vendosur, ne kete kontekst, emrin e nje individi, i cili as ka te beje me ēeshtjen e trajtuar, as ka shkruar ndonjehere per kete ēeshtje (une nuk jam historian dhe nuk shkruaj per ēeshtje, te cilat nuk kam kompetencen e duhur), pra qe nuk ka lidhje fare me kontekstin dhe emrat te cilet juve keni listuar sot.
Me vjen sinqerisht keq dhe kjo tregon nje mungese te madhe etike. Nuk gjen keto dite, as ne te kaluaren, ndonje artikull apo punim timin qe te kete prekur ēeshtje qe lidhen me Turqine, apo turkofobine, me otomanizmin apo neo-otomanizmin.
Sa per dijenine tuaj, z. Jazexhi, tema ime e doktoratures ka te beje me Bashkejetesen e grupeve te ndryshme fetare ne shoqerine multifetare shqiptare dhe, po ashtu, deshiroj te risjell ne vemendjen tuaj, qe me 18 janar te vitit 2004, se bashku ne Lezhe, kemi marre pjese ne Festimet e Kurban Bajramit dhe aty une kam mbajtur temen: Ndikimi i festes se Kurban Bajramit ne shoqerine shqiptare. Besoj se kjo patjeter duhet tju kujtohet!
Ju shkruani ne artikull sot, midis te tjerave, se Gurakuqi, i cili, ashtu si rektori i tij Tonin Gjuraj, apo shefi i institutit albanologjik, Ardian Marashi, qe u zbriten nga malet nga Jozefina Topalli paskomunizmit, e sot jane ne pozita pushteti ne Tirane, kerkojne
.
Tri te paverteta te medha z. Jazexhi:
a. nuk jam nga mali (edhe po te isha nuk ka asnje problem, se qytetaria nuk ka te beje me lokacionin, por ky eshte debat tjeter), por jam nga fusha, me sakte nga Komuna e Dajēit te Bregut te Bunes, ne zonen e Nenshkodres, krejt afer Lumit Buna dhe Velipojes;
b. nuk kam asnje lidhje me zj. Topalli, madje ndahem qartesisht me te, per menyren sesi duhet te funksionoje demokracia dhe institucionet demokratike ne vend dhe kjo dihet gjeresisht nga opinioni i gjere shoqeror dhe politik, ne Shkoder dhe me gjere, por kjo nuk ka ndonje interes ketu;
c. une kam dhene doreheqjen qe ne tetor te 2009 nga pozicioni i ambasadorit, keshtu qe nuk jam ne pozita pushteti dhe i jam rikthyer jetes akademike, madje ne nje institucion
arsimor privat.
Kjo eshte e vertete lidhur me personin tim dhe une nuk mund te mbaj pergjegjsi per opinionet qe shprehin te tjeret ne UET apo jashte UET-it, ne Tirane, ne Turqi, apo ne Kanada!
Z. Jazexhi,
Une nuk jam as drejtor, as kryeredaktor i gazetes MAPO, e cila megjithate duke qene e hapur per te gjitha pikepamjet ua ka botuar edhe juve artikullin (dhe mire ka bere),
por une jam rektor i UET-it dhe jam i perqendruar strikt ne ēeshtje akademike dhe administrative te ketij institucioni ēdo dite.
Nuk arrij te kuptoj se ku qendron mekati im, i nderuar Zoteri, qe permendni emrin tim, pa asnje lidhje, dhe nese vertete besoni ne Zot dhe ne ato qe thoni per mua,
si dhe nese ndiheni nje mysliman i mire, qe njeh pendesen, kam te drejte tju kerkoj te ri-reagoni drejt dhe te kerkoni falje publike, ne te njejten gazete.
Me mirekuptim,
Tonin
E marte 17 Prill 2012 23:15 PM http://www.mesazhi.com/mendime/reagim-ndaj-shkrimit-te-olsi-jazexhi-nga-tonin-gjuraj (http://www.mesazhi.com/mendime/reagim-ndaj-shkrimit-te-olsi-jazexhi-nga-tonin-gjuraj)
Alfred Lela: Orient Ekspresi i eurofobėve
http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/alfred-lela-213-150x150.jpg (http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/alfred-lela-213.jpg)Shkrimi i Olsi Jazexhiut botuar nė MAPO-n e djeshme nuk ka qenė pėrpjekja e parė e tij pėr kontakt me lexuesit e kėsaj gazete. Redaksia ia ka mbyllur dyert duke qenė se shkrimet e tij, rregullisht, merren mė shumė me individėt sesa idetė. Jazexhi, duke mos dashur, apo duke mos mundur ti kuptojė njerėzit si qenie tė lira, me tė drejtė zgjedhjeje, mefrymėzime politike apo estetike i kall ata, rras e plas, brenda njė rrethi tė cilin, pasi i vizaton ca rrathė bardh e zi, e kthen nė target duke marrė nė shenjė pėrkatėsi (tė paqena) fetare.Jazexhi ėshtė antishqiptari par excellence: ai bėn tė vetėn njė tezė serbo-greko-osmane duke e barabitur fenė mė kombėsinė. Nėse je ortodoks je automatikisht grek, nėse je musliman, turk e kėshtu me radhė.Filoperėndimorėt i sheh si katolikė e madje edhe origjinėn e tyre e gabon, siē bėn me timen, duke ia veshur njė qarku pėr tė cilin ka dėgjuar se ėshtė me shumicė tė krishterė. (Nuk qėlloj tė jem lezhjan as katolik; jam i tillė pėrgjysmė, dhe pranoj me dėshirė tė jem gjysma e mirė e ēdo tė tėre.) Nė pamfletin e tij nė formė fatwa-je ai identifikon bandėn e katolikėve, ku fut Henri Ēilin, Ardian Ndrecėn, Romeo Gurakuqin, Alfred Lelėn, Agron Gjekmarkajn, Tonin Gjurajn e tė tjerė. Njė pjesė e tyre, pėrfshirė edhe mua, po ėshtė e vėrtetė, kanė milituar nė shtyp me artikuj kundėr neo-otomanizmit si doktrinė, pranuar e tillė edhe nga autori i saj, ministri i Jashtėm turk, Davutoglu. Janė njėmijė e njė arsyet se pse ne duhet ti ruhemi e ti shmangemi rėnies nėn sferėn e kulturės dhe gjeopolitikės neo-otomane. Shumė prej jush qė i lexoni kėto radhė mund tė gjeni arsyen ose arsyet tuaja. Tė miat janė disa, por njėrėn e kam estetike: duke perifrazuar Kadarenė, mendoj se nuk u duhet zėnė besė kombeve qė mbulojnė fytyrat e grave.Shumė kanė pyetur se si ka mundėsi qė MAPO, njė gazetė centriste, aq centriste sa mua do mė pėlqente tė pėrdorja pėr tė fjalėt e njė prej editorėve themelues tė The Economist, Walter Bagehot: we belong to the extreme centre (jemi tė qendrės ekstreme), tė ketė botuar shkrimin vrer e ndot tė z. Jazexhi. Motivimi i parė ka qenė i njė natyre dinake: teksti i zotėrisė, duke u munduar tė mihė njė varr pėr pro-perėndimorėt i hapte vetes njė zgafellė tė mjerimit logjik. I dyti ka qenė motivim i llojit social: Jazexhi nuk ėshtė lunatiku e as fanatiku i vetėm ndėr shqiptarė, por kjo nuk do tė thotė se atyre nuk u duhet dhėnė njė valvul prej nga ku ta shkarkojnė ndrydhjen e zemėrimin e tyre. Mendojmė se nė kėtė rast, si gazetė, i kemi shėrbyer interesit publik.Nėse mė thoni se po e teproj duke e quajtur Jazexhiun dhe sojin e tij si tė ndrydhur e tė ēmendur me njė copy/paste tė thjeshtė po risjell pėrmbylljen dhe kreshendon e shkrimit tė tij:
ashtu si gjyshėrit tuaj nė kohė tė Skėnderbeut, hipini anijeve dhe gjeni atė qė doni matanė Adriatikut. Ne muslimanėt, do jemi rehat kėtu ku jemi, me apo pa Turqinė. Pasi e ka rrethuar pėr herė tė pestė Krujėn e pro-perėndimorėve Jazexhiu shpreson qė tė hedhė nė puset e kėshtjellės sė tyre coftinėn osmane, e cila do ti detyrojė tė rrethuarit qė tė dorėzohen e ta shprishin edhe njėherė gjakun arbėror duke u vendosur pėrtej Adriatikut. (Veē kėsaj ai merr pėrsipėr tė flasė nė emėr tė muslimanėve shqiptarė!!!) Ironia e gjithė kėsaj ėshtė se Jazexhi e shpall platformėn e tij nga pėrtej Atlantikut. Nė fund tė emailit tė tij shkruhet, Ontario (Kanada). E keni lexuar drejt: Kanada, jo Kandahar!Pse pra, Jazexhi rreh tė predikojė shpėrnguljen e filoperėndimorėve shqiptarė qė nga Kanadaja, njė vend i Perėndimit, ndėrkohė qė e bėn kėtė nga pozitat e njė filoorientali? Ja se pse: fondamentalistėt islamikė, ashtu si komunistėt, kanė mbetur pa atdhe. As tė parėt e as tė dytėt, nuk kanė njė vend pėr be ku mishėrohet ideologjia e tyre si histori suksesi. Parajsa e fundit, shteti i dėshtuar i Afganistanit nėn sundimin e Mullah Omarit tė Talebanėve, ka rėnė tashmė. Sa u takon shteteve tė dėshtuara komuniste, lista ėshtė paksa mė e gjatė; gjithsesi mjerane: Kuba dhe Koreja e Veriut. Dhe, siē Olsi menēurisht ka bėrė, mes Kandaharit e Kanadasė ka zgjedhur kėtė tė dytėn. Ēmenduri fare ėshtė kur, qė nga Kanadaja, predikon Kandaharin!http://www.mapo.al/2012/04/18/orient-ekspresi-i-eurofobeve/
Telemjekėsia njė projekt fals, Vodafon nxiton tė promovojė veten dhe te rrjepe me abonime ''telemjeksore'' ato pak te ardhura te malesoreve nė zonat malore (http://www.sot.com.al/index.php?option=com_content&view=article&id=29398:telemjekesia-nje-projekt-fals-vodafon-nxiton-te-promovoje-veten-ne-zonat-malore&catid=220:aktualitet-gazeta&Itemid=482)
I dobetShume i mire
Publikuar te Dielen, 15 Prill 2012 00:00 Shkruar nga SOT NEWS
http://www.sot.com.al/cache/multithumb_thumbs/b_115_98_16777215_0___images_1AKTU_spitali-ushtarak.gif (http://www.sot.com.al/images/1AKTU/spitali-ushtarak.gif)Projekti i telemjekėsisė, qė para pak kohėsh u promovua nga Ministria e Shėndetėsisė, duket se ka rezultuar njė projekt i dėshtuar. Kjo, u duk qė nė momentin qė donatorėt e projektit nuk njohin njėri-tjetrin dhe secili kėrkon qė meritat ti mbajė pėr vete.
Njė gjė e tillė ka ndodhur edhe sė fundmi me kompaninė celulare Vodafone, e cila ka filluar ti bėjė promovim vlerave tė saj nė zona tė ndryshme tė Shqipėrisė. Nė kushtet, kur burime tė ndryshme projektin e telemjekėsisė ia delegojnė burimeve tė ndryshme, kompania e Vodafonit ka marrė iniciativėn qė telemjekėsinė ta promovojė si njė projekt tė financuar nga kjo kompani. Por, ndėrkohė sipas Drejtorit tė Politikave nė Ministrinė e Shėndetėsisė, Pėllumb Pipero, projekti financohet nga USAID dhe jo nga Vodafone. Madje, sipas Piperos, kompania Vodafone pėrfshihet nė kėtė projekt vetėm pėr transmetimin e tė dhėnave nėpėrmjet teknologjisė 3G, nga mjeku i familjes tek specialistėt e spitalit Hygeia. Por, meritat pėr kėtė projekt kėrkon qė ti marrė kompania celulare Vodafone. Kjo, ka qenė edhe arsyeja se pse drejtori i ri ekzekutiv i Vodafone Albania, Dietlof Mare, para dy ditėsh deklaroi se telemjekėsia ėshtė njė projekt i rėndėsishėm pėr zonat e thella malore. Deklarata e Mares, ka ardhur nga zona e Kuēit tė Vlorės. Nga ana tjetėr, edhe Albi Greva, drejtor i Fondacionit Vodafon Albania vuri nė dukje rėndėsinė e kėtij projekti, pasi, sipas tij, zonat e thella marrin njė pėrgjigje mė tė shpejtė pėr problemet shėndetėsore. Por, drejtuesit e Vodafone Albania, kanė vetėm njė synim, qė tė promovohet emri i kėsaj kompanie edhe nė zonat mė tė thella tė vendit. Kėtė e themi, sepse nė kushtet kur kjo kompani nė kėtė projekt zė vetėm njė rol tė vogėl, atė tė transmetimit tė dhėnave, nuk kuptohet se pse kėsaj kompanie po i bėhet kaq shumė bujė. Madje, nė lojėn e kėsaj tė fundit ėshtė pėrfshirė edhe ministri i Shėndetėsisė, Petrit Vasili, i cili gjatė ditės sė promovimit tė kėtij projekti, nė asnjė pjesė tė deklaratės sė tij nuk e ka pėrmendur qė projekti financohej nga USAID, por ka pėrmendur vetėm emrin e kompanisė celulare tė Vodafonit, duke i shėrbyer reklamimit tė kėsaj kompanie.
Tenderėt e pėrfunduar qė nė janar, spitalet ende pa ilaēe
Edhe pse prej disa kohėsh, tenderėt e ilaēeve kanė pėrfunduar sė hartuari, ende nė spitalet e vendit ndihet nevoja e shumė medikamenteve. Madje, mė tepėr mungesa e ilaēeve ndihet nė qendrėn mė tė madhe spitalore nė vend, siē ėshtė Qendra Spitalore Universitare Nėnė Tereza. Nė spitalet apo pavijonet e kėsaj qendre, pacientėt janė tė detyruar qė njė pjesė tė medikamenteve ti blenė nė farmacitė jashtė QSUT, pasi nė depot e kėsaj qendre spitalore ka mungesa tė ilaēeve. Por, ky fenomen nuk ndodh vetėm nė njė pavijon apo vetėm nė njė spital, pasi pothuajse nė tė gjitha pavijonet pacientėt ankohen pėr mungesė tė ilaēeve. Madje, nė disa spitale, gjendja paraqitet edhe mė keq, duke qenė se mungojnė edhe medikamentet mė elementare, siē janė: dorezat, pambuku, shiringat, etj. Madje, si pėr ironi tė fatit, njė situatė e tillė paraqitet nė spitalin e Onkologjikut, nė tė cilin pacientėt kanė nevojė mė shumė se kurrė pėr ilaēet. Por, kjo sdo tė thotė se nė spitalet e tjera, nuk ka mungesa tė ilaēeve. Madje, edhe vetė Drejtori i Politikave nė Ministrinė e Shėndetėsisė, Pėllumb Pipero, e ka pranuar kėtė fakt. Ėshtė e vėrtetė qė nė spitale ka ilaēe qė mungojnė. Por, pėr rastet kur mungojnė edhe ilaēet mė elementare, ėshtė mungesė papėrgjegjshmėrie nga ana e drejtuesve tė drejtuesve, u shpreh Pipero.
Makinat private bllokojnė qarkullimin e ambulancave nė QSUT
Oborri i Qendrės Spitalore Universitare Nėnė Tereza, kohėt e fundit duket se ėshtė kthyer nė njė parking pėr mjetet private, tė cilat shkaktojnė kaos tek qytetarėt, por edhe tek mjekėt. Por, problemi mė i madh ngelet pėr drejtuesit e ambulancave, tė cilėt shpesh e kanė tė vėshtirė qė tė ēajnė mes mjeteve tė parkuara keq nė oborrin e QSUT. Por, njė vonesė sado e vogėl pėr pėrcjelljen e pacientėve, aq mė shumė ankth dhe panik shkaktohet tek pacienti apo tek tė afėrmit e tij. Vetėm pak kohė mė parė, Drejtori i Qendrės Spitalore Universitare Nėnė Tereza, Saimir Ivziku, nisi fazėn e parė tė aksionit pėr lirimin e hapėsirave publike para QSUT. Madje, sipas Ivzikut shumė shpejt do tė niste edhe faza e dytė, nė tė cilėn pėrveē mjeteve tė parkuara keq, do tė gjobiteshin edhe drejtuesit e subjekteve dhe bizneseve qė ushtrojnė aktivitetin e tyre nė oborrin e QSUT. Por, qė prej fazės sė parė tė kėtij aksioni ka kaluar mė tepėr se njė muaj, ndėrsa situata nė oborrin e QSUT vazhdon tė ngelet e njėjtė. Nga vėzhgimet qė ka bėrė gazeta Sot rezulton se aktualisht nė oborrin e QSUT, mjetet vazhdojnė tė parkohen dyshe apo treshe, si dhe bizneset vazhdojnė qė tė ushtrojnė tė qeta aktivitetin e tyre pranė spitaleve tė kėsaj qendre. Aktualisht, nė oborrin e kėsaj qendre, lulėzojnė mejhanet, ku pihet raki dhe hahen qofte, mbizotėrojnė lokalet, fast-foodet, si dhe shitėsit ambulantė.
Spitalet jashtė standardi, mungojnė prej vitesh investimet
Tė jesh pacient nė spitalet e Qendrės Spitalore Universitare Nėnė Tereza, do tė thotė qė nga njėra anė tė vuash mungesėn e ilaēeve, ndėrsa nga ana tjetėr tė vuash edhe mungesėn e investimeve nė kėto spitale. Kėtė e themi, sepse prej shumė kohėsh spitalet nė qendrėn mė tė madhe spitalore nė vend, janė nė gjendje tė mjerueshme. Kjo, sepse nė shumė prej spitaleve tė QSUT, muret e dhomave ku janė shtruar pacientėt, ndodhen nė gjendje mizerable. Pjesa mė e madhe e pacientėve, janė tė detyruar qė tė flenė nė dhoma me lagėshtirė, nėn mure tė rrėnuar, qė nga momenti nė moment duket sikur do tiu rrėzohet suvaja. Por, jo ēdo gjė mbaron me kaq. Gjendja paraqitet edhe mė e mjerueshme tek kushtet higjieno-sanitare nė kėto spitale. Pėrveē faktit, qė pjesa mė e madhe e pacientėve janė tė detyruar qė tė flenė nė dhoma me lagėshtirė, duhet qė tė jetojnė mes ajrit mbytės qė qarkullon nė kėto ambiente. Pėr tė mos folur pėr gjendjen e tualeteve, tė cilat lėnė vėrtet pėr tė dėshiruar. Por, situata mė dramatike paraqitet nė spitalin nr. 2 tė QSUT, nė tė cilin nuk janė tė rrėnuara vetėm muret e brendshme tė dhomave, por edhe muret e jashtme tė kėtij spitali. Muret e lagėsht dhe tė mykur, tregojnė edhe njėherė se nė kėto spitale ka kohė qė nuk vihet dorė nga ana e shtetit, madje nuk dihet nėse kėto probleme do tė marrin fund ndonjėherė.
Pediatria, mbeturinat mblidhen cepave tė korridoreve
Spitali i fėmijėve, kohėt e fundit duket se vuan njė problem tjetėr, siē ėshtė ai i grumbullimit tė mbetjeve nė korridor. Nga vėzhgimet e gazetės Sot nė spitalin e Pediatrisė, ka rezultuar se nė shumė raste, mbeturinat grumbullohen cepave tė korridoreve tė kėtij spitali, duke u pėrbėrė njė problem pėr shėndetin e fėmijėve. Tė shqetėsuar pėr kėtė problem janė edhe prindėrit e pacientėve tė vegjėl, tė shtruar nė kėtė spital. Kam ardhur tė vizitoj fėmijėn tim, por kėtu qenka shumė keq. Mbeturinat nė korridor, mė trembin, pohon njė nėnė nga Tirana. Kėshtu, fėmijėt pėrveē sėmundjes qė mund tė kenė, kėtė herė janė dyfish tė rrezikuar, pasi mbeturinat e hedhura vend e pa vend, pėrbėjnė njė rrezik serioz pėr jetėn e pacientėve tė vegjėl. Por, ky sėshtė problemi kryesor qė shqetėson prindėrit e fėmijėve qė vizitohen nė kėtė spital. Njė tjetėr problem, pėrbėn edhe mungesa e mjekėve pėr tė pėrballuar numrin e madh tė pacientėve tė vegjėl, tė cilėt pothuajse ēdo ditė paraqiten tek dyert e Pediatrisė. Madje, situata bėhet edhe mė e rėndė, sidomos nė rastet e epidemive tė gripit, kur pėrballė numrit tė madh tė fėmijėve, qėndrojnė vetėm dy mjekė, qė duhet tė pėrballojnė fluksin e madh tė fėmijėve qė presin nė radhė pėr tu mjekuar. Mesa duket, problemet me tė cilat pėrballet sistemi ynė shėndetėsor nė vend, duhet ta vuajnė edhe fėmijėt, tė cilėt janė tė destinuar qė tė vuajnė pasojat e sistemit.
Aurora Koromani
Boshti pansllavist kundėr popullit shqiptar
http://www.radioprojekt.dk/18/04/2012/boshti-pansllavist-kunder-popullit-shqiptar/
Postuar nga Adem Gashi, kryeredaktor (http://www.radioprojekt.dk/author/adem-gashi/) Me 18 Pri 2012.
http://www.radioprojekt.dk/wp-content/uploads/2012/04/sk%C3%ABnder-karacica.jpg (http://www.radioprojekt.dk/18/04/2012/boshti-pansllavist-kunder-popullit-shqiptar/skender-karacica/)shkruan, Skėnder Karaēica
Pėr gjendjen e tensionuar nė Maqedoni sot kanė reaguar asociacionet politiko-kombėtare SHSHA-ja dhe KKSHA ne Ēikago. Nė reagimet e tyre thuhet se orėt e kurdisura nga qarqet antishqiptare nė Beograd, Shkup, Athinė dhe tė dirigjuara nga dora e diplomacisė nė Moskė, tregon mė sė miri se tashmė po shpalosen skenarėt e vjetėr tash e njė shekull kundėr popullit shqiptar. E kemi thėnė edhe mė herėt se shteti maqedonas pėr kėto qarqe ėshtė bėrė strehė e aktivitetit tė tyre karshi ēeshtjes shqiptare nė Ballkan, thuhet nė regimin qė vjen nga Ēikago.
Duhet thėnė shtruar se gjuha e urrejtjes ndaj popullit shqiptar nė Maqedoni nuk ėshtė e rastit apo emocionit pėr rastin e vrasjes sė pesė te rinjve maqedonas nė Shkup. Me gjuhėn e urrejtjes shqiptarėt janė mėsuar tash e njė shekull nga qarqet pansllaviste. E gjithė kolovajza politike nė Maqedoni dhe rrugėt e tensionuara tregojnė se janė aktivizuar top matrialet sekrete qė janė pėrpunuar gjatė vizitės sė delegacionit rus me S. Lavrov, i cili nė fjalimin e tij nė Ohėr pati thėnė se ky vend (aludim pėr popullin shqiptar) eshte ,, Jerusalemi i Ballkanit,,.Po kėsaj rruge pėr nė Shkup erdhėn edhe krerėt serbė Millorad Dodik dhe Ivica Daciq pėr sėndėrtimin e ,,marrėveshjeve rajonale,, e qė shkonin ndesh ēeshtjes shqiptare nė kėto hapėsira etnike.
Ata qė kurdsen orėn vrastare dhe tė gjakderdhjes pėr popullin shqiptar janė tė papranueshme, thuhet mė tej nė reagimin qė vjen nga Ēikago. Pėr gjendjene krijuar tė gjitha subjektet politike dhe segmente tė caktuara tė shtetit duhen tė marrin masat e duhura qė ky pėrshkallezim tė parandalohet. Kėto qė po shohim nėpėr rrugėt e Shkupit na kthen mbrapa para njėzet vjetėsh luftėn dhe gjakderdhjen ne Bosnje. Kujt i shėrben kjo dhe kėso kohe, thuhet mė tej nė reagimin e asociacioneve politiko-kombetare nga Ēikago. Populli shqiptar nė Maqedoni dhe mėrgimtarėt e shumtė nėpėr botė i kontribuojnė mė sė shumti pėr politikėn taksapguese pėr kėtė vend. Po bėhet njė shekull kur shqiptarėt tė shkelur nga ēdo e drejtė pėr liri, dinjitet dhe punė u detyruan qė tė marrin rrugėt e mėrgimit. Tėrė ky mllef dhe gjuha e urrejtjes ndaj popullit shqiptar ka pėr qėllim qė pėrmes dhunės tė shkatėrrojnė pasurinė shqiptare tė fituar me mundin e madh dhe punė krahu nėpėr meridianet e botės.
Pėrmes reagimit do tė shprehim indinjatėn tonė se organet qeveritare tė N. Gruevskit dhe subjekti politik shqiptar po rrijnė indiferent karshi ēėshtjes sė tensionuar. Kush po i armatos qytetarėt maqedonas nė pikė tė dites, thuhet zeshem nga Ēikago duke shtuar se tensionet ndėretnike mund tė marrin kahje tjetėr qė do tė dėmtojė dhe do tė bėjė tė pamundur bashkėjetesėn e dy popujve. Gjuha e urrejtjes dhe skenarėt pansllavistė duhen mbyllur nėse shteti i Maqedonisė dėshiron tė qėndrojė nė kėmbėt e veta. Duhet sa mė parė tė vlerėsohet gjendja politike dhe gjithė mesionarėt (ushtarako-policor) qė kanė ardhur nga Serbia nė emėr tė ,,marrveshjes rajonale,, tė dėbohen sa mė parė dhe misonin e sigurisė tė mbajnė bashkėrisht shqiptarėt dhe maqedonasit.
Pėrmes perdes sė hapur mund tė shihet fare lehtė aktet se kah po shkon ky shtet i brishtė. Nėse vazhdon kėshtu paranoja e jetės nėn ethe dhe pasiguri, atėherė populli shqiptar duhet hapur letrat e ndarjes nė mėnyrėn si vepruan dy popujt ēek dhe sllovak (dikur shteti i pėrbashkėt ēekosllovakia). Mirė e pati thėnė diplomati amerikan R. Hollbruk se kjo i ngjane thėnies amerikane ,,Martesė me pushke,,! Kjo qė po ndodh nė Maqedoni tregon edhe njė herė se sa janė tė gatshėm segmnete tė caktuara tė shtetit tė mbajnė si duhet rendin dhe ligjin pėr tė gjithė qytetarėt si tė barabartė. Po theksojmė para opinionit tė gjerė se populli shqiptar nė trojet e veta nuk ėshtė mysafir nė kėtė vend dhe as qė ka zėnė hisen e huaj pėr ēka po mallkohen kaq shumė me gjuhėn e urrejtjes maqedonase, thuhet nė fund tė reagimit qė na vjen nga Ēikago.
Skėnder Karaēica
VITINĖ E KA MARRĖ LUMI JO UJI !http://65.55.255.17/att/GetInline.aspx?messageid=a82fd860-8a33-11e1-849b-00215ad7b202&attindex=1&cp=-1&attdepth=1&imgsrc=cid%3aimage002.jpg%4001CD1E49.85526D70&hm__login=gjolaj&hm__domain=hotmail.com&ip=10.15.208.8&d=d3640&mf=0&hm__ts=Fri%2c%2020%20Apr%202012%2013%3a35%3a09%20G MT&st=gjolaj&hm__ha=01_b816e01ef6df84541e02bc7942fa7a1da244cdf4 879ed1ea5e6156af9a4bd33c&oneredir=1
Nga Xhevat BISLIMI*
http://65.55.255.17/att/GetInline.aspx?messageid=a82fd860-8a33-11e1-849b-00215ad7b202&attindex=3&cp=-1&attdepth=3&imgsrc=cid%3aimage007.png%4001CD1E49.85526D70&hm__login=gjolaj&hm__domain=hotmail.com&ip=10.15.208.8&d=d3640&mf=0&hm__ts=Fri%2c%2020%20Apr%202012%2013%3a35%3a09%20G MT&st=gjolaj&hm__ha=01_757c5aabfb3ad0a98177c745ecb4e61232af142f a80805fea8889855281af623&oneredir=1
Dje dhe sot ishin tė mbushura gazetat dhe mediat tjera me lajmin interesant pėr Vitinė: Vitinė e mori uji, Vitisė i hyri uji, Vitia u vėrshua nga uji!? Jo, unė si njohės mjaft i mirė i gjendjes, problemeve dhe zhvillimeve nė kėtė Komunė (qė nga themelimi i kėsaj Komune jam kėshilltar komunal, gjatė mandatit dyvjeēar tė PDK-sė kam qenė nėnkryetar i kėsaj Komune
), do tė thoja: Vitinė e mori lumi. Lexuesi i painformuar, sidomos jashtė kėsaj Komune, por edhe gazetarėt qė nuk jetojnė nė kėtė Komunė, mund edhe tė ēuditen me kėtė konstatim timin. Edhe lajmet qė dėgjova, edhe ato qė lexova nuk i kishin rėnė pikės, nuk e kishin kuptuar shkakun e vėrtetė tė pėrmbytjes sė qytetit. Zyrtarėt komunalė kishin gėnjyer dhe manipuluar edhe gazetarėt, edhe opinionin me shpjegimet dhe arsyetimet e tyre pėr shkaqet e kėtij vėrshimi tė paparė nė qytetin e Vitisė.
http://65.55.255.17/att/GetInline.aspx?messageid=a82fd860-8a33-11e1-849b-00215ad7b202&attindex=5&cp=-1&attdepth=5&imgsrc=cid%3aimage009.jpg%4001CD1E49.85526D70&blob=MnxpbWFnZTAwOS5qcGd8aW1hZ2UvanBlZw_3d_3d&hm__login=gjolaj&hm__domain=hotmail.com&ip=10.15.208.8&d=d3640&mf=0&hm__ts=Fri%2c%2020%20Apr%202012%2013%3a35%3a09%20G MT&st=gjolaj&hm__ha=01_2b1b63e6a7e70bb093ad9e702d07a2a78f183ca7 3a6bb9ca2135e497df54cb39&oneredir=1Kaq shumė ujė kishte nė rrugėt qendėrore tė qytetit, kaq e madhe ishte pėrmbytja sa shumė qytetarė nisėn tė besonin dhe tė frikėsoheshin se mos qenka ndėrtuar ajo diga (penda) e famshme e Nexhmedin Arifit dhe, vaj halli, paska shpėrthyer
!! Pėr ndėrtimin e sigurtė tė kėsaj pende kryetari i kėsaj Komune (N. Arifi) kishte mbajtur mbi njėzetė konferenca shtypi, gazetarėt (argatėt e tij) kishin bėrė dhjetėra lajme e shkrime
!! Mashtrimi se kryetari po e bėnė digėn me njė ndėrmarrje (firmė) fantazmė gati ishte besuar nga qytetarėt, qė vėrtetė e kuptonin dhe e dėshironin, sepse kjo do tė ishte njė vepėr kapitale pėr Vitinė
Pastaj, ky N. Arifi bėhej edhe mė bindės - manipulues kur thoshte se fjala ime ėshtė ligj!! Nga gjithė kjo mbarsje e Vitisė dhe e opinionit publik dhe megjithė paratė qė janė dhėnė pėr kėtė digė, nė fund polli vetėm njė MAKET, i cili njė ditė do tė vendoset nė muzeun e kėtij qyteti (kur do ta kemi muzeun) me njė shėnim: mashtrimi i madh! Pra, Vitinė e ka marrė lumi me N. Arifin kryetar komune. Nuk do tė zgjatem shumė te kjo qeverisje komunale ultra e keqe, e kundėrligjshme dhe me nuance tė dukshme mafioze, por po jap shpjegimet dhe shkaqet pse u pėrmbytė Vitia.
Vite mė parė, gjatė qeverisjes sė LDK-sė, me kryetar Samet Dalipin (mandati i parė dy vjeēarė pas lufte), njė pjesė e kanalit (rreth dyqindė metra) tė ujit, qė vjen nga lumi Morava dhe kalon prapa Pallatit tė kulturės, ishte mbuluar tėrėsisht me beton nė emėr tė ndėrtimit tė njė parkingu veturash! Ne, kėshilltarėt e PDK-sė, e patėm kundėrshtuar kėtė projekt (parking) tė pamenduar kuturu, qė po bėhejė pėr interesin e dikujt, por jo pėr interesin publik. Ky kanal i mbyllur fillon nė krye tė Vitisė, te kisha katolike shqiptare. Gjatė qeverisjes dy vjeēare tė PDK-sė, ai kontrollohejė dhe pastrohejė rregullisht. Madje, ne kishim paraparė edhe hapjen e tij pjesė pjesė, sepse ndryshe kushtonte shumė mirėmbajtja e tij. Ėshtė e vėrtetė, qė pėrgjatė kėtij kanali hidhen mbeturina, si kudo nė Kosovė, nga qytetarė tė pandėrgjegjshėm, por edhe pėr kėtė faji ėshtė i Komunės dhe jo i qytetarėve. Gjatė mandatit tė PDK-sė kishim propozuar miratimin e njė takse (e para nė Kosovė) pėr mrojtjen e mjedisit dhe natyrės, e cila do tė pėrdorej vetėm pėr grumbullimin e plehrave (mbeturinave) dhe mirėmbajtjen e njė mjedisi tė pastėr. Ajo taksė u miratua, por u harrua dhe nuk po zbatohet nga N. Arifi, i cili ka ikur nga radhėt e PDK-sė dhe ėshtė bashkuar me AAK-nė, AKR-nė (formalisht), PSDK-nė dhe LDK-nė (joformalisht), nuk zbaton politikat e PDK-sė dhe nuk i mbanė premtimet zgjedhore. Pra, uji nuk doli nga kanalizimi i ujėrave tė zeza, sepse kanalizimi ėshtė bėrė nga qeverisja e PDK-sė dhe ėshtė bėrė mirė, por nga mbyllja e kanalit (pjesa e mbuluar) tė ujėrave tė bardha pėr fajin e Komunės, e cila nuk e ka mirėmbajtur kėtė kanal tė mbuluar nga Samet Dalipi, i cili tash ėshtė kėshilltar (me pagė) i kundėrligjshėm i kryetarit me legjitimitet tė konsumuar, Nexhmedin Arifit. Kjo ėshtė e vėrteta pėr pėrmbytjen e Vitisė: Vitinė nuk e ka marrė uji, por e ka marrė lumi qysh se N. Arifi u bė ktryetar i saj, duke uzurpuar dhe trafikuar mandatet e PDK-sė dhe duke uzurpuar dhe trafikuar votėn e lirė tė qytetarit tė Vitisė dhe tė PDK-sė.
Publikuar nė: Thu, Apr 19th, 2012
Kosova (http://www.lajmifundit.com/lajme/category/kosova/)
Nga Avni Zogiani/ Mafia ballkanike e energjisė: ndonjė pyetje tjetėr? http://www.lajmifundit.com/lajme/2012/04/nga-avni-zogiani-mafia-ballkanike-e-energjise-ndonje-pyetje-tjeter/
http://www.lajmifundit.com/lajme/wp-content/uploads/2012/04/zogiani-300x175.jpg (http://www.lajmifundit.com/lajme/wp-content/uploads/2012/04/zogiani.jpg)A kanė lidhje zgjedhjet serbe nė Veri dhe qėndrimi i moderuar i Thaēit me importin e energjisė prej kompanive tė Fazliq e Hamoviē? Unė them se po. Lexojeni pse
.
Nga Avni Zogiani
Importi i energjisė nga kompanitė serbe dhe zgjedhjet serbe nė Kosovė. Ēfarė lidhje kanė? Kurrfare? E pėrbashkėta e tė dyjave ėshtė se kryeministri Thaēi nuk iu reziston dot, asnjėrės. Zgjedhjet serbe pėr shkak tė importit tė energjisė, apo importi i energjisė pėr shkak tė zgjedhjeve serbe? Ndoshta njė lidhje tjetėr mes energjisė dhe zgjedhjeve ėshtė kėshilltari i pėrbashkėt i kryeministrit tė Kosovės dhe presidentit serb: George Birnbaun?! Po ashtu tė dy e quajnė veten George Clooney
Nė vazhdimėsi kryeministri Thaēi befason opinionin me moderizmin e tij. Mirėpo, sa mė i moderuar qė bėhet aq mė shumė fyen gazetarėt me injorimin qė iu bėn pyetjeve tė vėshtira qė guxojnė tia bėjnė. Ai nuk pranon pyetje tė gazetarėve qė nuk i takojnė oborrit tė tij. Dje, ai injoroi pyetjen e njė gazetareje nėse Qeveria shqiptare nuk e kishte informuar atė pėr vendimin pėr shtyerjen e ndėrtimit tė linjės ndėrlidhėse pėr energjinė mes Shqipėrisė e Kosovės. Rruga e Kombit nė energji ėshtė raportuar tė jetė bllokuar nga mafia ballkanike serbe pėr energjinė, por Thaēi i vrenjtur si humorist pa talent thotė: ndonjė pyetje tjetėr?
Nė pjesėn veriore tė Kosovės tashmė ėshtė legjitimuar shteti serb nė energji, dhe dje na e bėri me dije kryeministri ynė se kjo do tė ndodhė edhe me zgjedhjet serbe. Mė 25 korrik 2011 Thaēi dėrgoi inkasantėt e KEK-ut pėr tia shkėputur energjinė pjesės veriore sepse atje nuk paguhej. Apo e ēoi njėsinė speciale ROSU? Kėrkoj falje, kėtu mė janė mbėshtjellur pakėz tė dhėnat, por e di njė gjė. Nė tė njėjtėn mėnyrė siē ndėrpreu energjinė elektrike pėr veriun vite mė parė dhe prej asaj dite e la kėtė rajon nėn rrjetin serb tė energjisė, EPS, Qeveria e Kosovės ēoi njėsitin ROSU mė 25 korrik dhe prandaj sot legjitimon zgjedhjet serbe atje.
Arsyetimi pėr kėtė veprim patriotik ėshtė dyshtetėsia. Dyshtetėsia e territorit, apo dyshtetėsia e qytetarėve? Nė energji nė pjesėn veriore ka ndodhur dyshtetėsia territoriale, apo sovraniteti i dyfisht. Tani zgjedhjet do tė krijojnė edhe dyshtetėsi ligjore dhe kėshtu njė autonomi speciale serbe bėhet njė fakt i kryer nė praktikė.
Ėshtė interesante ama se gjithmonė veprimet qė fillohen nėn petkun e fortė patriotik pėr Thaēin pėrfundojnė nė qėndrime skajshmėrisht tė moderuara. Kėputja e energjisė pėr veriun pasoi me futjen e EPS-sė. Kurse futja e ROSU pėrfundon me zgjedhje serbe. Nė tė dy rastet pretendimi ka qenė vendosja e autoritetit tė shtetit kosovar atje, por qė nė fakt ėshtė shndėrruar nė legjitimim tė shtetit serb.
Problemi ėshtė se nuk kemi media qė dekonstruktojnė ktė kontradiktė dhe Thaēi na del patriot duke e rikthyer shtetin serb nė pjesėn veriore tė Mitrovicės. Ashtu siē iu del patriot Sali Berisha shumicės sė kosovarėve edhe pse nė kohėn e tij biznesi serb nė Shqipėri ka arritur ekspansionin mė tė madh nė histori. Dhe natyrisht, patriotėt si Thaēi e Berisha nė kėtė pikė veshin petkun e tė moderuarve dhe kėtij argumenti ia shtrojnė pyetjen: ani ēka? Dyshtetėsia ėshtė princip evropian. Liria e tregut ėshtė fundamenti i Perėndimit. Mirėpo, e vėrteta ėshtė se kėtu nuk kemi tė bėjmė as me dyshtetėsi, as me liri tė tregut tė energjisė. Pse?
Dyshtetėsia nuk nėnkupton cėnimin e sovranitetit tė njė shteti tjetėr, por ėshtė liria e individit qė tė pėrcaktohet nė mėnyrė individuale pėr pėr pėrkatėsinė e tij nacionale. Dyshtetėsi nuk kanė zbatuar ndonjėherė shtetet qė nuk e pranojnė njėra-tjetrėn, dhe aq mė pak dyshtetėsia vendoset me njė shtet qė ka pretendme territoriale ndaj fqinjit.
Ngjashėm, liria e tregut tė energjisė nuk ekziston. Ajo kryesisht ėshtė monopol i kompanive me shumė para, i korporatave multinacionale. Mirėpo, zakonisht ky monopol luftohet duke krijuar alternativa pėr furnizmin me energji. Kur kjo nuk bėhet shpjegimi mė i zakonshėm pwr pyetjen pse nuk bėhet?, ėshtė se kompanitė qė kanė monopol nė principin e Komisionit Trilateral kapin shtetin dhe e pėrdorin pėr vete. Fakti ėshtė se, me gjithė mundėsitė, ndėrlidhja energjetike Shqipėri-Kosovė nuk ka ndodhur dhe fakti tjetėr qė nuk mohohet asnjėherė ėshtė se kompanitė e Fazliē e Hamoviē kanė marrė qindra miliona euro pikėrisht pėr shkak tė mungesės sė kėsaj ndėrlidhjeje. Pra, kėtu me implikacionin e thjesht tė matematikės bazike, nėse P atėherė Q, na bjen qė qeveria e Shqipėrisė dhe ajo e Kosovės janė tė kapura nga kompanitė qė importojnė mė sė shumti energji pėr kėto shtete. Kėto kompani janė quajtur mafia ballkanike e energjisė nga dikush tjetėr, dhe prap me po tė njėjtin implikim logjik na del se qeveritė e Shqipėrisė dhe Kosovės janė tė kapura nga mafia serbe e energjisė.
Botimet e fundit pėr kėtė temė kanė nxjerrė nė shesh patriotėt shqiptarė nė krye tė tė dy qeverive. Ka tė tillė qė thonė se ky debat po shfrytėzohet nga opozita nė Shqipėri, por opozita kosovare thjesht po kafshon thonjėt sepse nuk ėshtė e as qė ka qenė opozitė. Energjia para sė gjithash ėshtė politikė, prandaj duhet politizuar skajshmėrisht. Nėse flitet pėr shembull pėr krijimin e pavarėsisė energjetike tė sferės Perėndimore nga vendet qė finansojnė terrorizmin, pse tė mos flitet pėr pavarėsinė energjetike tė Kosovės e Shqipėrisė nga shteti qė lufton pavarėsinė politike tė Kosovės, pra Serbisė. Prandaj importi i energjisė ka lidhje me zgjedhjet serbe nė veri dhe qėndrimin e moderuar tė kryeministrit Thaēi.
Daciē- Bin Ladeni i Ballkanit
http://gfx1.hotmail.com/mail/w4/pr04/ltr/at96/doc.pngDACIC-BIN...doc
View online (http://bl167w.blu167.mail.live.com/mail/#)Download (http://bl167w.blu167.mail.live.com/mail/#)(45.5 KB)
http://bl167w.blu167.mail.live.com/att/GetAttachment.aspx?tnail=1&messageId=684026c7-8a54-11e1-be1f-00215ad81a52&Aux=44%7C0%7C8CEEC78530A4030%7C%7C0%7C0%7C0%7C0%7C %7C&maxwidth=220&maxheight=160&size=Att&blob=MXxSYW1pei1CT0pBSi0uanBnfGltYWdlL2pwZWc_3d
Ramiz Bojaj
Agresioni i shtuar i Serbisė, kunėr shtetit dhe qytetarėve tė Kosovės, ėshtė fushatė pėr tė kėnaqur mendėsinė e sėmurė sllave, e cila ende vazhdon tė besojė nė ėndrrėn pėr Serbinė e madhe. Pavarėsisht se tė gjithė politikanėt nė Serbi mbajnė qendrime armiqėsore ndaj shtetit tonė, na mbetet ne qė tua bėjmė tė qartė se ata ishin pushtues dhe fashistė nė tokėn e Kosovės.
Shkruan: Ramiz BOJAJ, Publicist
Mbeturinat millosheviqiane terrorizojnė Ballkanin. Egėrsia serbe kundėr shtetit tė Kosovės dhe qytetarėve shqiptarė, mbetet kėrcėnim permanent pėr paqen dhe stabilitetin nė kėtė pjesė tė Evropės Juglindore. Fushata antishqiptare e Serbisė nėn udhėheqjen e Ministrit tė Brendshėm, Ivica Daciē, pasqyron pikėpamjet milosheviqiane tė politikėbėrjes nė Serbi. Arrestimet pompoze tė shtetasve tė Kosovės, proklamimet spektakulare tė Daciēit (kėrcėnimet, ngritja e aktakuzave falso dhe poshtrimi i simboleve shtetėrore etj.) ngjajnė me imazhet e kryeterroristit Osama Bin Ladenit, i cili kėnaqej teksa ekzekutonte me gjakftohtėsi kokat e civilėve tė zėnė rob (qytetarėve tė pafajshėm). Daciq ėshtė njėri nga kriminelėt mė tė ndytė tė Slobodan Milosheviqit. Ivica Daciq, bashkė me Shefin e Shtatmadhorisė sė Ushtrisė sė Serbisė, Lubisha Dikoviq, zėvendėsprokurorin pėr krime lufte, Bruno Vekariq dhe gati tė gjithė politikėbėrėsit aktual tė Serbisė, nė bazė tė ligjit tė drejtėsisė ėshtė dashur tė mrizojnė nė Burgun e Hagės, pėr mizoritė e kryera kundėr civilėve tė pafajshėm shqiptarė. Ata qe ėshtė dashur tė dėnoheshin si kriminelė lufte, sot udhėheqin prakikat e politikės terroriste e kriminale tė Milosheviqit, duke rrėnuar imazhin evropian tė Ballkanit Perėndimor. Milosheviqi ka vdekur nė pėrballje me drejtėsinė nė Hagė, por milosheviqėt e vegjėt vazhdojnė rrugėn fashisoide tė paraardhėsit tė tyre, duke terrorizuar rajonin dhe shtetin e ri tė Kosovės. Teoria milosheviqiane si koncept politik nuk u ndėshkua kurrė dhe si e tillė mbetet kėrcėnim i pėrhershėm pėr rajonin. Daēiē, nė prononcimin e tij tė 29 marsit tė kėtij viti, (pas kishte kidnapimit tė dy policėve tė Kosovės), kishte ndezuar alarmin pėr burgosjen e tė gjithė shqiptarėve. Me njė fjalė, kushdo qė rrezikon rendin kushtetues tė Serbisė do tė arrestohet. Kėshtu thoshte edhe kryekasapi i Ballkanit, Slobodan Milosheviq, kushdo qe nuk e pranon shtetin e Serbisė janė terroristė dhe do tė vriten. Dallimi nė mes tė Milosheviqit e Daciqit ėshtė vetėm tek mjetet ekzekutive. I pari kėrkonte vdekjen pėr shqiptarėt ndėrsa i fundit kėrkon burgun e pėrjetshėm. "Sa njerėz nė Kosovė rrėnojnė rendin kushtetues tėSerbisė, sepse pjesėmarrja nė institucionet e atjeshme ėshtė shkelje e rendit tonė juridik. A nuk ngjan kjo me kėrcėnimin me vdekje qe Osama Bin Ladeni, adresonte kundėr qytetarėve euro-amerikanė (qofshin edhe udhėtar rasti)!- Mbi kėto koncepte ka ndodhur edhe arrestimi i Mark Kasnetit dhe dhjetra qytetarėve tė tjerė shqiptarė. Kreu i MPBS-sė, Daēiq fare pa hezitim zbulon se Kasneti ėshtė pėrgjegjės pėr krime lufte ndaj serbėve nė Kosovė. Kjo dėshmon se qdo shqiptar mund tė dėnohet nėn akuzat e ngritura nėpėr shėrbimet e fshehta tė UDB-sė, qėllimi i tė cilave ėshtė ndėshkimi kolektiv pėr shtetasit e Kosovės. Kėtė e vėrteton edhe Zėvendėsprokurori serb pėr krime lufte, Bruno Vekaric, duke thėnė se dėshmitarėt do tė gjejnė armiqtė e tyre tė cilėt i paskan vrarė ose ndjekur gjatė dhe pas luftės sė fundit. "Qytetarėt e Kosovės, tė dyshuar pėr krime lufte, duhet tė jenė tė kujdesshėm, sepse i pret arrestimi sipas urdhėr-arresteve sekrete tė Serbisė. Do tė vijnė shumė dėshmitarė, tė dėmtuar, qė tė bėjnė identifikimin e tė akuzuarve. Kjo mė kujton vitin 1994, kur edhe vet isha arrestuar dhe terrorizuar nga UDB-jė me akuzė pėr terrorizėm, e ku dėshmitari nė vendngjarje kishte zbuluar aktivitetin tim pėr vjedhjen e radiolidhjeve tė policisė serbe. Dėshmitarin e rrejshėm se kisha parė kurrė mė parė,por sa vlente kjo, kur aktakuza shkruhej nė gjuhėn qe se kuptoja dhe dėshmitė argumentoheshin nė plagėt qe kullonin.
Shtegu i hapur pėr luftė
Shefi i Shtatmadhorisė sė Ushtrisė sė Serbisė Lubisha Dikoviq, kėrcėnon hapur shtetin e Kosovės, duke iu referuar armiqėsisht, uniformave tė sigurisė sė brendshme tė shtetit tonė (PK-sė). Prania e Policisė sė Kosovės nė linjėn administrative paraqet rrezik pėr sigurinė. Pra, Dikoviq, sė pari nuk njeh kufijtė shtetėror e as autoritetet legjitime tė Kosovės, duke e lėnė tė hapur mundėsinė e arrestimeve dhe kidnapimeve tė radhės. Dikoviq gjatė luftės sė vitit 1999 ishte komandant i njėsisė sė motorizuar 37 tė Rashkės, e cila ka kryer spastrime etnike dhe krime tė rėnda nė Kosovė. Kėtė e dėshmon edhe Natasha Kandiq, kryetare e Fondit pėr tė Drejtėn Humanitare,duke akuzuar Dikoviqin pėr krime tė luftės nė Kosovė (1998-99).Shumė krime tė rėnda dhe vrasje masive ishin kryer nė pjesėn qendrore tė Kosovės, ku Dikoviq ishte pėrgjegjės si komandant brigade nė vitin 1999. Krimet pėrfshijnė ekzekutimet e civilėve, vjedhjet dhe dhunimet. Ėshtė e quditshme se si BE-ja i pranon si partnerė kėta milosheviqė tė vegjėt, tė cilėt jo vetėm qe su ndėshkuan kurrė, por po shpėrblehen me gjithė duart e pėrgjakura dhe me qindra dosje pėr krime lufte. Serbia kėrcėnon Kosovėn edhe pėrmes metodave konspirative nė veri (organizatat ultranacionaliste e terroriste), siq janė: Obraz, Srpski Cetnicki Pokret, Grobari etj., tė cilat janė tė trajnuara pėr metoda terroriste. Por, zyrtarėt e lartė tė Qeverisė sė Kosovės, nuk kanė bėrė, pothuajse asgjė, pėr ndėshimin e kėtyre kriminelėve tė luftės tė cilėt udhėheqin aktualisht politikėn e Serbisė (qoftė edhe ngritja e ndonjė aktakuzė).Atė qe ėshtė dashur tė bėjė Kosova, tashmė po e bėnė Serbia, duke ngritur dhjetra aktakuza kundėr qytetarėve shqiptarė. Jo vetėm kjo. Qeveritarėt tanė, nuk treguan as notėn minimale pėr aplikimin e principeve politike nė pėrputhje me interesat tona shtetėrore e kombėtare. Duke qenė fare pa kredibilitet, Qeveria Kosovės, u kritikua nga Bruksesli, pėr ēfarėdo aksioni policor nė veri(pėr tė vendosur rendin dhe ligjin). Por, ndėrkombėtarėt, mbrojtėn institucionet paralele, grupet dhe bandat serbe qe trafikojnė drogė e vrasin qytetarė tė pafajshėm. Kjo me pretekst tė hapjes sė njė vale tė re dialogu, kinse pėr zgjidhjen pa dhunė tė problemit nė veri. Brukseli bėn llogari se me kėtė klasė politike tė shantazhuar tė Kosovės, mund tė arrijnė ēdo gjė qe dėshirojnė. Mjafton tė mos preken interesat e klaneve dhe bizneseve.
Qasja e BE-sė ndaj Kosovės ėshtė e padrejtė
Aventurat luftėnxitėse tė Serbisė (agresioni nė veriun e Mitrovicės dhe vala e arrestimeve tė shqiptarėve), janė shpallje luftė shtetit tė Kosovės. Tashmė, u mbetet institucioneve tona shtetėrore qe tė zgjedhin dy rrugė: tė mbrohen (tė luftojnė) kundėr agresorit, ose tė nėnshtrohen para Serbisė, (tė tolerojnė spastrimin pėrfundimtar etnik dhe aneksimin e veriut tė vendit). Pėr 13 vjet mė radhė bandat kriminale e mafioze nė veri, kanė zbatuar principet e politikės zyrtare tė Beogradit (realisht milosheviēiane), duke spastruar etnikisht veriun (dėbimi i 11 000 shqiptarėve nga kjo zonė e trazuar). Por, agresioni i Serbisė nė kufirin verior dhe sulmi terrorist kundėr familjes Haradinaj, janė shqelmat e fundit tė taktikės sė Serbisė pėr krijimin e realitetit monoetnik sllav nė kėtė zonė. Spastrimin etnik (dėbimin e shqiptarėve nga veriu me 1999) e toleruan vet ndėrkombėtarėt (UNMIK-KFOR etj), por spastrimi i fundit i largimit tė familjeve shqiptare (pas akteve terroriste serbe), tregon dėshtimin e madh tė Qeverisė sė Kosovės. E them kėtė pėr faktin se kėmbėngulja e Serbisė po ia imponon BE-sė politikėn milosheviqiane, ndėrsa qeveritarėt tanė nuk po arrijnė ta bindin askėnd pėr ta mbrojtur sovranitetin e vet, tėrėsinė territoriale e as jetėn e qytetarėve. Realiteti ėshtė se Serbia po rehabiliton politikėn e Milosheviqit. Dhuna ndaj shqiptarėve heshtet, ndėrkaq, dhunuesit dhe terroristėt serbė qe vrasin qytetarė tė pafajshėm, mbrohen nga Serbia dhe ndėrkombėtarėt! Qasja e BE-sė ndaj Kosovės ėshtė e padrejtė. Pikėrisht pėr shkak tė presionit tė madhe tė BE-sė, Kosova ka hyrė nė aventurėn e zhbėrjes sė shtetėsisė (principet e fusnotės), e tash kėrkohet qe sėrish tė pranojmė ndarjen. Pa dyshim se kėsaj i ka ndihmuar tej mase klasa miope e politikės sė retarduar dhe tė kompromituar tė cilėt udhėheqin Kosovėn. Nėse elitizmi ynė politik, sė bashku me komunitetin ndėrkombėtar, nuk ndėrmarrin hapa konkret pėr tė qetėsuar gjendjen (kthimin e familjeve tė shpėrngulura shqiptare qė nga viti 1999 nė veri), dhe krijimin e sigurisė, rendit dhe ligjit, situata mund tė shndėrrohet nė njė konfikt tė hapur. Shqiptarėt janė lodhur nga padrejtėsitė e shumta nė kurriz tė tyre (penalizimi pėr Shengenin, procesnin e integrimit nė BE etj).Por, mohimi i lirisė dhe zhbėrja e atdheut tė tyre (ndarja e Kosovės) ėshtė fundi i tolerancės dhe shpėrfilljes sė qenėsisė shqiptare (populli autokton dhe mė i vjetri nė Gadishullin Ilirik).
Kosova poligon fushate pėr ultranacionalistėt serb
Agresioni i shtuar i Serbisė, kunėr shtetit dhe qytetarėve tė Kosovės, ėshtė cilėsuar edhe si fushatė pėr tė kėnaqur mendėsinė e sėmurė sllave, e cila ende vazhdon tė besojė nė ėndrrėn pėr Serbinė e madhe. Me la pėrshtypje njė shkrim nė gazetėn beogradase Danas tė redaktorit, Nikola Tomiq, i cili agresionin e Serbisė kundėr Republikės sė Kosovės (por edhe valen e arrestimeve tė shqiptarėve) e trajton si maskaradė tė tmerrshme. Me njė zhurmė ultrapatriotike (ju politikėnė) kamufloni edhe njė humbje nė Kosovė, duke shpresuar se votuesit nga Serbia nuk do ta kuptojnė kėtė maskaradė. Gjithēka bėhet mė interesante kur kėtė e bėni njė muaj para zgjedhjeve, nė mes te fushatės zgjedhore, ku nė pėrcjellje tė kamerave televizive arrestoni qytetarėt shqiptarė. Edhe pse dritė e vogėl (nė fund tė tunelit), edhe nė Serbi, ka filluar tė kuptohet realiteti i ri me shtetin e pavarur e sovran tė Kosovės. Por, ėshtė tejet e ēutishme se si Brukseli pėrkrah politikėn milosheviqiane nė Serbi, nė vend qe ta saksionojė ose denojė atė. Kryetari i Partisė Demokratike tė Serbisė, Vojislav Kostunica, nė njė tubim zgjedhor nė veri tė Mitrovicės, kėrkon ruajtjen e Serbisė pėrrallore.Nuk ka Serbi pa Kosovėn dhe se duhet bėrė ēdo gjė qė serbėt tė ruajnė atė qė u ėshtė lėnė amanet nga tė parėt.Pra, kriminelėt kėrkojnė gjak pėr tė mbajtur trendin e tyre tė pushteteve. Nė kėtė rang renditet edhe kandidatura e Ivica Daēiēit pėr president tė Serbisė, njė kriminel dhe ish-zėdhėnės i Sllobodan Millosheviēit, pushteti i tė cilit ishte mbajtur duke shkaktuar katėr luftėra tė pėrgjakshme me dhjetėra civilė tė vrarė e tė masakruar, nė hapėsirėn Ballkanike. Ėshtė pėr tu ēuditur se askush nga Kosova, nuk ka ngritur aktpadi pėr krime e gjenocid, kundėr pretendentėve tė fronit milosheviqian nė Serbi. Pavarėsisht se tė gjithė politikanėt nė Serbi mbajnė qendrime armiqėsore ndaj shtetit tonė, na mbetet ne qė tua bėjmė tė qartė se ata ishin pushtues dhe fashistė nė tokėn e Kosovės.
Deri kur nė Kosovė, do tė zhvillohet politika e hajnisė ? !
KURRUPSIONI PO RRITET PĖR CDO DITĖ NĖ KOSOVĖ ? !
Nga Ramiz Dėrmaku
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/03/Ramiz_Dermaku1.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/03/Ramiz_Dermaku1.jpg)Ramiz Dėrmaku
Politika e hajnisė pėr ēdo ditė e mė tepėr po lėshon rrėnjė nė Kosovė. Nėse dėgjon Radion, shikon Televizionin, lexon faqet e internetit, apo shfleton shtypin tonė ditor, tė bie nė sy se si liderėt tanė derdhin lotė krokodilli duke deklaruar se ne do tė zhvillojmėluftė tė hapur (apo i kemi shpallėluftė korrupsionit) do ta luftojnė korrupcionin, etj ?
Dihet se korrupsioni e ka gjenezėn qė nga koha kur egziston njerėzimi. Korrupsionin e gjenė nė tė gjitha regjimet (por ai diku zhvillohet mė tepėr e diku mė pakė). Korrupsioni mund ti pėrshtatet tė gjitha situatave pa marrė parasysh se ēfarė fushate zhvillohet ndaj tij. Korrupsioni zhvillohet nė ato vende ku ka probleme tė shumėta sociale, siq ėshtė momentaalisht Kosova. Korrupsioni i pėrfshin gati tė gjitha sferat e jetės dhe ne kėtė mėnyrė pengon zhvillimin, politikė, ekonomik, kulturor , tė vendit apo shtetit ku veprpn. . Po kalojnė mbi dhjetė vite tė ēlirimit tė Kosovės, ku pjesa dėrmuese e qytetarėve tė Kosovės janė pėrjashtuar nga jeta shoqėrore, ata janė tė pa punė, prandaj janė privuar nga mundėsia pėr tė ndertuar njė ekonomi tė qėndrueshme dhe pėr tė patur njė jetė tė sigurtė e tė dinjitetshme. Ėshtė e vėrtetė dhe e pa mohueshme se Kosovėn ne ditėt mė tė vėshtira e ka ndihmuar edhe mėrgata jonė. Detyrė kryesore dhe pėrgjegjėsi e shtetit tė Kosovės ėshtė tė krijoj nje sistem tė mirfilltė gjygjėsor, qė tė zhvillojė njėluftė tė ashpėr ndaj korrupsionit dhe dukurive tjera negative, tė cilat po e pengojnė zhvillimin ekonomik, politikė, demokratik, etj. Korrupsioni dhe hajnia nė Kosovė filluan tė lėshojnė rrėnjė pasė pėrfundimit tė luftės. Pra pasė lufte nė Kosovė nuk funksiononte shteti, pra s kishim institucione tona, dhe ndihmat shpėrndaheshin shkel e shko.., ne mėnyrė jo transporente. Shumė njerėz, intelektualė, familje, shoqata, etj, nė vend se ti shpėrndanin donacionet nė vende tė caktuara pra tė varfurve ata i merrnin vetė dhe i keqėpėrdornin ato. Korrupsioni po rritet edhe mė tepėr kur misionet ndėrkombėtare nė Kosovė kėrkonin punėsimin e njė numri vendėsish si pėrkthyes , shoferė apo kuadro tė kualifikuara. Pasi papunėsia ishte e( ėshtė edhe sot) madhe punėsimi nepėr organizata ndėrkombėtare ishte njė rast i mirė, prandaj edhe u kėthye edhe nė biznis tė leverdishėm ndėrmjetėsish.
Pėr tu punėsuar tek ndėrkombėtarėt kėrkohej njė pagė mujore-rrogė, edhe tė dytėn duhet ti ipej ndėrmjetsuesit. Kjo dukuri negative vazhdon tė jetė prezente akoma nė Kosovė. Se sa ėshtė varfėrija e madhe nė Kosovė tregon edhe raporti i Bankės Botėrore, i cili thotė: citoj, Nė Kosovė mė tepėr se 43% e qytetarėve jetojnė me 1,41 cent nė ditė. Nė anėn tjetėr, njerezit e pasur, tė cilėt pėrmes hajnisė janė pasuruar aqė tepėr sa nuk e dijnė asė vetė pasurin qė kanė. Me siguri lexues tė nderuar e keni kuptuar se kush janė ata ? !
, po kush tjetėr posė politikajve tanė. Pra korrupsioni dhe hajnia po e dėmtojnė rėndė ekonomin e lodhur dhe shtresėn e varfėr. Ata pa fije turpi para konferencave pėr gazetarė, gjatė mbledhjeve tė shumėta, apo intervistave dhėnė mediave tė shkruara dhe atyre elektronike, qė nė fjalėt e para luftojnė, korrupsionin, hajnin, familjarizmin, dhe shumė e shumė dukuri tjera negative , derdhin lotė krokodilli (dikur pėr partin, vėllazėrim bashkimin, e tje ) ndersa sot pėr pluralizmin, demokracinė, lirinė e fjalės, lirinė e shkrimit, pėr tė drejtat e punėtorit, e shumė e shumė tjera, ndersa vetė i shkelin kėto ligje dhe dukuri negative. Shumė shpeshė mė ka rėnė ti dėgjoj qytetarėt tanė duke i pėrcjellur me duartrokitje tė gjata liderėt, ministratė, deputetėt, etj etj, kur bėhet pėrurimi i ndonjė rruge tė asfaltuar, apo tė ndonjė shkolle. Po tė njejtit njerėz pas njė viti, kur shohin gropat nė rrugė, thonė
, e pyesin ? ! Si ėshtė e mundur qė brenda njė viti tė prishet asfalti ? ! Ata po na vjedhin ne mėnyrė tė fshehtė, por ndodhė shumė shpeshė edhe ne mėnyrė tė hapur. Me siguri se dikush do te pyeste, po si mund tna vjedhin hapur pra nė pikė tė ditės, duke ngrėn e duke pirė, duke derdhur shumė euro. Shikoj meremetimet qe i bėjnė ata; nepėr shkolla, shtėpi shėndeti, riparimin e monumenteve kulturore, etj etj, Tė gjitha kėto dhe shumė tjera qė ne nuk i shėnuam tregojnė qartė se ka keqpėrdorime, vjedhje, korrupcion, pra janė njė rast i mirė pėr ti mbushur xhepat-valigjet ministrat tanė. Kemi raste kur njeriu zgjidhet edhe deputet i Parrlamentit tė Kosovės, nga kuvendi komunal, prapė rizgjidhet dhe kurrė gjatė 4 viteve nuk diskuton nė mbledhjet e Parrlamentit. Shtrohet pyetja, po kend e pėrfaqėson ai deputetė ? ! Ai nė ēdo mbledhje tė Parrlamentit tė Kosovės merrė pjesė, jo pse ai do tė diskutoj, apo edhe pėrcjell kėrkesat e elektoratit nga komuna, por ai bėnė orvatje qė me disa ministra tė fitojė ndonjė tender
, dhe nėse e fitojnė.., fitojnė tė dytė.
Ata deputetė nė biseda private, oda, ndeja, pishina, sport, ahengje betohen e shumė shpeshė thonė, se zemra u digjet pėr Kosovėn e popullin, pėr lirinė e fjalės, pėr demokracinė .., por nė takimet, mbledhjet dhe tryezat e organizuara sillen vėrdall pėr ta marrė apo fituar, ndonjė tender, e nga organizata fituese tė marrin njė shumė tė eurove. Niveli i korrupcionit nė Kosovė pėr ēdo ditė po rritet. Kur themi po rritet kėtė mė sė miri na e dėshmon komisioni i paradokohshėm i Axhencionit Kundėr Korrucionit. Nė raport thuhej, se gjatė vitit 2009 janė paraqitur 157 raste te dyshuara pėr korrupsion. Hasan Preteni , drejtor i AKK-sė thotė: Se axhenci ka gjetur raste aferash korruptive edhe brenda vetė Zyrės sė Kryeministrit Thaēi, por edhe ne institucione tė larta . Mungesa e njė sisstemi efikas juridik dhe dobėsitė qė ka shteti, kanė mundėsuar qė nė Kosovė tė zhvillohet korrupsioni ne masė tė madhe, nė vend qė ti shpallej luftė serioze atij. Luftė tė vėrtetė kundėr korrupsionit dhe vjedhjes sė parasė publike nuk mundė tė ketė derisa vetė gjygjėsori ėshtė i korruptuar, dhe sistemi i gjykatave nuk ėshtė efikas. Korrupsioni ėshtė njė problem politikė dhe vetėm si i tillė duhet adresuar dhe vetėm politikishtė mund tė zgjidhet . Kurse politika zyrtare pikėrisht hesht sepse vetė ėshtė e zhytur nė korrupsion dhe e ka tjetėrsuar atė nė dukuri teknike. Mendoj se ėshtė koha e fundit pėr ta luftuar korrupsionin dhe pėr tė bėrė ndryshime rrėnjėsore nė kėtė drejtim. Kjo gjendje shumė e keqe, duhet tė ndryshohet sa mė parė. Populli ėshtė i shtrirė pėrtokė. Nė fakt na kanė shtirė kėta qė sot aksidentalisht udhėheqin vendin, qė duke u pasuruar (duke vjedhur) pėr vete, i varfėrojnė tė tjerėt pra nė rastin konkret Popullin.
Punuar me 17.04.2012
Weingarten-Gjermani
KUJT I INTERESON SHKOMBĖTARIZIMI I TROJEVE TONA SHQIPTARE ?
Nga Fritz Radovani
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/radovani-201x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/06/radovani.jpg)Fritz Radovani
Tė gjithėve atyne qė janė kujdesė, kanė punue dhe po punojnė pėr até qellim!
Ma tė shkoqitun kėte mendim do ta argumentoj me faktet e pamohueshme me qė jemi nė prag tė 100 vjetorit tė ngjarjes sė Vlonės, po edhe ndodhemi para rrezikut turk qė po perhapet si kolera nė Ballkanin e gjakosun dhe tė trazuem nga turkoislamizimi i ri.
Sa prej ngushticės e sa prej hallit mos me lanė edhe ma shumė se Shqipninė, turku u shporr e iku ndėr shpellat e mbushuna me thesaret e Ballkanit, nė Ankara e Stamboll
Amerika ishte dakord me kerkesen e Austrisė qė Shqipnia duhet me dalė Shtet nė vete por (gjithmonė por) duhet lanė njė korridor Rusisė pėr me dalė nė Adriatik
Edhe Mali i Zi u shtynte me marrė Shkodren e Vermoshin qė mos me i thanė kush a po e lėshon edhe Hotin, Gruden e Tivarin..? Ndonse, nuk kishte kush me i thanė!
Serbia knaqej me Kosovėn sė ciles ia kishte marrė doren
tue shkue deri poshtė nė Maqedoni, e bashkė me vllaun e gjakut grekun, kishin ba pazarllekun e njohun pėr Ēamėrinė dhe Vorio Epirin
Ata vazhdonin me mendue se janė nė mallin e vet. Sa mos me ia prishė qejfin Austrisė dhe Vatikanit ishte lanė njė copė tokė djčrr e papunueme ku do tė zhvillohej cirkus modern i shek. XX, nė mes tė gladiatorėve sllavo aziatikė qė me mjeshtrinė e tyne tė njohun tė pushtimit, dhunės, terrorit, vrasjes, torturės, burgjeve dhe kampeve tė shfarosjes
do tė ekperimentonin me mjetet ma primitive dhe moderne Genocidin sllavo aziatik komunist pėr zhdukje me mjetet ma mizore papėrjashtim Atdhetarėt Shqiptar dhe Klerit Katolik, qė, nė asnjė kohė nuk janė pajtue me politikėn e shkombėtarizimit tė Trojeve tona prej tė gjithė fqinjėve papėrjashtim, tue pėrfshi edhe politiken e Italisė, qė gjithmonė ka mbėshtetė interesat sllave kunder nesh, me pėrjashtim kur ka pasė interesin e vet tė shtrimjes nė Ballkan nė vitin 1939 1943.
Mbas formimit tė Shtetit tė brishtė shqiptar tė vitit 1912, periudhat ma tė njohuna dhe tė gjata tė qeverisjes janė koha e qeverisjes sė Zogut dhe e komunizmit sllavo aziatik tė dy sulltanėve terroristė Hoxha e Alia. Nėse A. Zogut i munguen mjetet pėr qeverisje diktatoriale, ndonse mbėshtetej nga jugosllavėt e italianėt pėrkundrazi Enver Hoxhės, ju krijuen tė gjitha kushtet me qeverisė me terror dhe gjakderdhje, vetem me ruejtė coptimin e Trojeve nė interes tė fqinjėve qė e sollen nė pushtet dhe me shpartallue perfundimisht ēdo shkėndi Atdhetarizmi, mjete me tė cilat i sigurohej pėrjetsisht kolltuku i tij. Tashti nuk ka ma mėshehtėsi as nė dokumentat e Jaltės, ku Ruzvelti bani krushqi me Stalinin tue i lanė Europen Lindore nėn sundim. Na mbetem jetima nė brefotrofin jugosllav nėn kujdesin dhe adaptimin e druzhe Titos, kur edhe ai ishte nė vathen e baba Stalinit. Italia edhe pse humbi luften doli ma e fitueme se na
Vertetė ishte e mbushun me komunista, po shumė shpejt iu imponue sistemi demokratik. Ndaj Shqipnisė u tregue mike se na la nė Tiranė sa me i pa sherrin me arrestime e grupe spijunazhi ambasaden e vet. Nuk dihet asnjė rasė qė Italia demokratike e mbasluftės sė Dytė Botnore, tė kenė protestue kjoftė edhe me njė notė tė ambasadės sė saj nė Tiranė, ndaj qeverisė sonė kundėr vrasjeve tė disa Atdhetarėve dhe Klerikėve Katolik tė pafajshem, tė akuzuem si agjenta tė Italisė. Asht i njohun fakti qė Mehmet Shehu, ka vra mbi 120 ushtarė italianė tek Ura e Mifolit nė Fier, e i ka hjellė nė lum ai kufomat e tyne, mbasi i therte me thikė
E asht ajo Itali, nė vitin 1961, kur prishen mardhanjet e udhėheqėsve tė Tiranės me sovjetikė, qė siguron kėthimin e tyne nga aeroporti i Romės. Franca ose shtrati i nxehtė i terroristit Enver Hoxha, as nuk ka pse diskutohet mbasi Parisi jo vetem u ba qendra e rezervave bankare tė komunistėve tanė, por edhe njihej prej kohe si mbėshtetėse e politikės sllavo komuniste me masonėt e vet nė Ballkan. Kėshtu pra, Shqiptarėt ishin nė njė thertore europjane ku kasapėt anadollakė venin gishtin tek dashi ma i majmi dhe nė pak ditė i vihej etiketa armik i popullit thesit qė shkarkohej me karro nė Zallin e Kirit.
Vetem periudha e shkurtė e pushtimit nazist ka kenė koha e vetme e bashkimit tė Trojeve Shqiptare, ndonse askush nuk e zėn me gojė
edhe pse i perket Historisė sonė
Asht ba traditė me zhdukė anėt pozitive tė fakteve edhe kur zhvillimet e ngjarjeve nuk pėrputhen me kohėn pėr tė cilen flasim ose shkruejmė, pamvarėsisht si asht e verteta.
Kjo asht njė fatkeqėsi qė po pason nga njė kohė nė tjetren tue u ba mjeti ma i saktė nė doren e fallsifikatorėve tė historisė nė sherbim tė pikpamjeve politike. Nė kjoftė se fashizmi ose nazizmi i kanė sherbye ēeshtjes sonė kombėtare shqiptare kjoftė edhe pėr interesat e tyne, na duhet tė themi tė verteten para faktit qė pushtuesit e huej né na kanė sherbye ma shumė se udhėheqėsit e Shtetit Shqiptar, nė tė gjitha kohėt dhe ma shumė se tė gjithė fqinjtė qė na kanė rrethue ndėr shekuj, tė cilėt kanė shikue plaēkitjen, coptimin dhe shkombėtarizimin e Shqipnisė dhe tė Trojeve tė tona, qė padrejtėsisht sundohen prej tyne edhe sot tue kenė tė banueme gjithnjė nga popullsi autoktone Shqiptare me gjuhė e zakone tė tonat. Njė element qė ka ndihmue shtetet sllave me zotnue sundimin mbi Shqiptarė asht kenė mungesa e aftėsisė sė vetė Shqiptarėve, me u rikthye nė besimin e tė Parėve dhe jo me qendrue nė besimin e pushtuesit turk, e shpesh nga injoranca besimin tue zevendsue edhe me kombėsinė turke, gja e cila me dashje ose padashje ka ndihmue anmiqėt e shqiptarėve me e pėrdorė kėte fakt nė favorin e tyne, tue i paraqitė gjithnjė Europės se gjoja kerkojmė coptimin e Shqipnisė, pėr mos me lejue formimin e njė shteti tė fuqishem anadollak islamik nė Ballkan. Politika e qendrimit nė islamizem e nxitun prej kujdo dhe e mbėshtetun gjithnjė nga disa anadollakė shqiptarė, i ka sherbye gjithmonė coptimit Trojeve tona, kjoftė edhe tue u shperdorue nga sllavėt fqinjė
Shpesh ata kanė ba edhe dėbime masive tue shfrytzue rasen. Nuk mjaftohemi me ato fanatikė qė kemi e qė i kemi pa sherrin gjithnjё po tashti janė hapė dyer e dritare katėrkapakėsh e prej kah nuk po hyjnė vehabistė, muhaxhirė
ndonse thonė se janė tė pasun, shihi brakeshat!
Na gjithmonė kemi thanė se rraca shqiptare asht e squtė, por nė kėte pikė ka dalė ma e ēmenduna nė Botė. Nuk ka asnjė shtet as komb nė glob qė pushtuesit dhe dhunuesit tė Atdheut dhe tė Fesė i thotė paturpsisht vėlla gjaku, pėrveē mbeturinave tė turqėve nė Ballkan, qė karroca e plehut tAzisė i ka grumbullue dhe i ka shkarkue nė Tiranė!
Ndoshta mund tė pasunonim pak ma shumė pushtetarėt sikur tė pėrpunonim kėte pleh qė na ka mbulue dhe ta eksportonim nė Europė dhe SHBA, mbasi tashti nuk kemi nevojė as pėr viza as per korridore
Kohёn e fundit me Topa e Berisha, per hirё tё disa vёllezerve tё gjakut fiset tyne tё ndersyeme me turqё po mohojnё edhe identitetin!
Nuk duhet tė vonohemi
po vjen koha qё plehu nė Europė po shperndahet falas!
Melbourne, Prill 2012
Presidenti Rugova e ngarkoi Sali Ēekajn me pėrgjegjėsitė ushtarake
http://www.botasot.info/mesme/Sali_Qekaj.jpg
Shkruan: Fadil Hadėrgjonaj
Nuk bėmė marrėveshje me shkrim, por e dhamė fjalėn. Menjėherė pas kėsaj marrėveshje nė Shqipėri u gjetėn djemtė e Kosovės tė cilėt bėnė betimin e parė ushtarakė, ky betim ishte besa e dhėnė se lufta nuk do tė ndalet deri nė liri, thoshte Sali Ēekaj.
Njė ditė vjeshte, diku nė Tropojė, nė njė dhomė tė njė reparti ushtarakė, pranė oxhakut mbizotėronte heshtja. Ushtarakėt ishin tė thelluar nė mendime dhe kujtime. Heshtjen e thyen Sali Ēekaj ju drejtohet shokėve : Ju tė gjithė jeni ushtarakė tė karrierės, ekspertė tė zanatit, po supozoj se ēfarė po mendoni, me siguri nė vetvete po kėrkoni zgjidhje ushtarake pėr situatėn, por unė si mė i moshuar, i rritur dhe i edukuar nė odat e Dukagjinit, dua tė ju tregoj kuptimin dhe peshėn e fjalės.
Kam dėgjuar nga pleqtė se zoti sė pari e krijoj fjalėn dhe nga fjala krijoi botėn materiale dhe ideale. Ne shqiptarėt para krishterimit dhe islamizmit besonim nė zot dhe forcėn e fjalės. Burrėria e individit matej me mbajtjen e fjalės, ndoshta kjo ėshtė arsyeja se populli shqiptarė relativisht vonė e krijuan alfabetin dhe filluan tė shkruajnė, sepse shkrimi si lloj garancie e marrėveshjes vinte nė dyshim peshėn e fjalės. Me shtrėngimin e duarve dhe dhėnien e fjalės lidhej marrėveshja e quajtur besė. Para 7 viteve nė bisedė me presidentin Rugova dhe prof. Aganin, nga unė u kėrkua marrja edhe e pėrgjegjėsive ushtarake. Nuk bėmė marrėveshje me shkrim, por e dhamė fjalėn. Menjėherė pas kėsaj marrėveshje nė Shqipėri u gjetėn djemtė e Kosovės tė cilėt bėnė betimin e parė ushtarakė, ky betim ishte besa e dhėnė se lufta nuk do tė ndalet deri nė liri.
Shumė prej kėtyre djemve janė nė luftė, disa edhe kanė rėnė nė beteja, Zahiri, Ademi ka edhe tė tjerė, dhe jam mė se i bindur se tė gjithė e kujtojnė besėn e dhėnė, ndoshta ka edhe tė tillė qė e kanė harruar, mė falni pėr emocione se nuk po mund tė pėrmbahem, se mu kjo ditė mė kujton hyrjen e grupit tė parė tė armatosur bashkė me Ademin dhe shokėt e besės.
Para se tė takohem me ju tėrė jeta ime ishte nė funksion tė fjalės sė dhėnė, kam marrė pjesė nė shumė aksione guerile. Shumė herė jam menduar se a ishin veprime tė duhura ushtarake, por gėzimi im mė i madh ka qen kur nė mesin e kolegėve tuaj, ndjeja siguri dhe fuqi mė tė madhe, kjo ndjenjė mu shtua nė betejėn e Loxhės nė krye me Tahirin edhe pse humba kolegun dhe shokėt e fjalės Rrustemin, Lumniun dhe Enverin. Nė kėtė moment Salihu ndaloj sė foluri duke u pėrpjekur qė mos tė vėreheshin sytė e pėrlotur. Nė dhomė mbizotėroi heshtja. Vendosi dru nė oxhak, ndezi sėrish zjarrin, frymoj thellė dhe vazhdoj:
Situata ėshtė e rėnduar, njėsit tona janė nė disavantazh, pėrkrahja jo e mjaftueshme, furnizimi i vėshtirė, armiku nė ofensivė, faktori ndėrkombėtarė ende shfaqė dilema dhe shumė vėshtirėsi tė tjera qė e pengojnė organizmin tonė. Por nėse ne arrijmė marrėveshje, kemi besim nė njėri tjetrin, bashkojmė forcat, besojmė nė drejtėsinė e luftės sonė fitorja ėshtė e sigurt.
Ushtarakėt shikonim njėri tjetrin, duke e pasur parasysh se ēka kėrkohej nga ta, tė gjithė e kuptonin peshėn e fjalės sė dhėnė dhe tė gjithė u ngritėn nė kėmbė dhe shtrėnguan duart.
Forcat u bashkuan, hierarkia ushtarake u ndėrtua, u ndan pėrgjegjėsit dhe detyrat, u hartuan planet dhe programet e stėrvitjeve, u hartua plani operacional dhe filloj zbatimi i tij.
Si rezultat i fjalės sė dhėnė nė ditėn e dytė tė operacionit, flamuri kombėtarė valon nė karakollin e Koshares. Ėshtė momenti mė i gėzuar i Veteranit, Ai ėshtė i bindur se ky flamur nuk do tė zbritet kurrė mė nga aty.
Luftimet janė tė ashpra, forcat nga tė dyja palėt shtoheshin, luftohej pėr ēdo pėllėmbė, Veterani nė ballė tė luftimeve, distancė e afėrt me armikun, shkėmbehen kėrcėnimet dhe plumbat, tė vrarė dhe tė plagosur, bora humbė bardhėsinė nga baroti dhe gjaku, tė gjithė janė tė lodhur dhe fitorja i takon atij qė qėndron njė minutė mė gjatė. Nė njė moment dėgjohet ehoja e kėngės, tė gjithė shiqojnė nė drejtim tė Veteranit i cili nė kėmbė me tėrė forcėn e tij kėndonte Besa-Besė, luftėtarėt e tij shtrėngojnė armėt, i bashkohen kėngės dhe hidhen nė sulm. Armiku i tmerruar, i ēorientuar ik nga ferri i krijuar. Veterani shiqon bashkėluftėtarėt qė po vraponin pas armikut, e ngadalėson hapin, i vetėdijshėm se po e humb forcėn, ėshtė nė tė njėjtin vend, nė tė njėjtėn hapėsirė ku u nda nga Agimi, nuk ka mė forcė tė kėndojė, por kėnga vazhdonte nga bashkėluftėtarėt e tij, kujton momentin pranė oxhakut, kujton fjalėn e dhėnė, i mbyllė sytė me besimin, se shokėt e fjalės nuk ndalen deri nė liri.
Tė nderuar veteran tė Brigadės 138 Agim Ramadani, tė dashur bashkėluftėtarė. Ju ndjehuni krenarė qė patėt fatin historik tė jeni pjesė e luftės pėr liri, qė ishit bashkėluftėtarė tė Sali Ēekajt e Agim Ramadanit, qė me nder ruajtėt emrin dhe veprėn e kėtyre trimave dhe 112 dėshmorėve tė tjerė tė brigadės. Ju ua kthyet buzėqeshjen fėmijėve, i nderuat brezat e tėrė para nesh dhe tani jemi nė vitin e pestė tė pavarėsisė, ju duhet tė vazhdoni tė kontribuoni kudo qė jeni nė forcimin e kėsaj shtetėsie, institucioneve tė saj, prosperitetit pėr brezat qė vijnė.
Duke iu uruar ditėn tuaj shfrytėzoj rastin qė nė emėr tė stafit drejtues tė luftės sė Koshares dhe tė iu shpreh ngushėllimet mė tė sinqerta pėr komandantin tonė tė logjistikės, oficerin e karrierės, nėnkolonelin Afrim Bekaj i cili u nda nga jeta 13 ditė mė parė.
Heroi i Kosovės Sali Ēekaj, emri dhe vepra e tij do ti kontribuoj sundimit tė ligjit dhe drejtėsisė nė Kosovė, punėtorėt e sistemit tė drejtėsisė do tė aspirojnė arritjen e shpėrblimit Sali Ēekaj pėr drejtėsi, ēmim ky i ndarė nga Ministria e Drejtėsisė e Republikės sė Kosovės.
Lavdi Heroit Sali Ēekaj, Lavdi tė gjithė tė rėnėve pėr liri, Urime dita juaj te dashur veteran tė Brigadės 138 Agim Ramadani.
Ps. Fjalimi i komandantit tė batalionit tė dytė drejtimi operativ 777 Rrasa e koshares tė Brigadės 138 Agim Ramadani, nėnkolonel z. Fadil Hadėrgjonaj me rastin e 19 prillit, ditės sė flijimit tė heroit tė Kosovės, Sali Ēekaj dhe ditės sė veteranėve tė betejės sė Koshares.
Bota Sot
Mbi acarimin e lexuesve pėr Berishėn dhe Kosovėn
Botuar nga faqa Zgjohu Shqiptar !!! Diten e enjte, 19 prill 2012 ora 3.21.MD
http://1.bp.blogspot.com/-1RGiK8yHJAc/T5ARRIbyilI/AAAAAAAACzs/7BBJffEdEeA/s320/read_infokus-1334788628.jpg (http://1.bp.blogspot.com/-1RGiK8yHJAc/T5ARRIbyilI/AAAAAAAACzs/7BBJffEdEeA/s1600/read_infokus-1334788628.jpg)
Mero Baze
Ka njė acarim tė lexuesve nė Shqipėri dhe Kosovė kur diskutohet pėr Berishėn nė raport me Kosovėn. Botimi nga gazeta Zėri e dosjes sė interkonjeksionit dhe sabotimit tė saj tė qėllimshėm prej Berishės, i hodhi benzinė mbi zjarr kėsaj teme. Shqiptarėt e Shqipėrisė, nė shumicė mendojnė se shqiptarėt e Kosovės nuk duan ta shikojnė realitetin nė sy dhe glorifikojnė njė politikan qė nuk ka qenė kurrė nė anėn e tyre. Shqiptarėt e Kosovės nga ana tjetėr, pėrgjithėsisht popullsia jourbane e Kosovės, e ndjejnė mė tė afėrt Berishėn nė Kosovė dhe janė mosbesues ndaj akuzave qė Berisha po favorizon serbėt, ose sė paku po ēon drejt dėshtimit linjėn e interkonjeksionit me Kosovėn, qė realisht pavarėson Kosovėn nga Serbia sė paku nė fushėn e energjisė.
Debati ėshtė sipėrfaqėsor dhe jo real. Unė jam ndėr gazetarėt e paktė tė Shqipėrisė qė qysh prej vitit 1992 kam punuar me shtypin e Kosovės me Rilindjen (Bujku), revistėn Koha tė Surroit, mė pas Bota Sot, etj. I kam parė shqiptarėt e Kosovės nė kohė tė ndryshme dhe pozicione tė ndryshme nė raport me Shqipėrinė. Kam njohur nga afėr udhėheqėsit e tyre politikė, Rugovėn, Bukoshin, dhe mė pas kėta qė qeverisin sot Kosovėn. Nuk ėshtė e vėrtetė qė ata kanė njė adhurim pa kushte pėr Sali Berishėn. E vėrteta qė ne duhet tė pranojmė ėshtė se ata kanė njė adhurim pa kushte pėr tė parin e Shqipėrisė. Ky ėshtė realisht mentaliteti qė vjen nga njė hapėsirė shqiptare, e cila ndjen mungesėn e identitetit tė saj kombėtar dhe kėrkon me ēdo kusht tė njėsohet me atdheun dhe tė parin e saj pa asnjė kusht.
Kam qenė nervoz nė vitin 1991 kur si gazetar i ri kam dalė nė Elbasan tė pres bashkė me disa gazetarė tė rinj Mandelėn e Kosovės, Adem Demaēin, dhe ai na tha se adhuronte Enver Hoxhėn. E thoshte kėtė njė i sapodalė nga tridhjetė vite burg nga njė regjim komunist mė i moderuar si i Hoxhės. Mė pas kjo pėrsėritej tek dhjetėra e qindra kosovarė. Adhurimi i tyre pėr Hoxhėn ishte njėlloj nacionalkomunizmi qė nuk kishte lidhje me komunizmin apo dashurinė pėr tė. Ata qė urrenin njė komunist liberal si Tito, qė ne i thoshim revizionist, adhuronin njė komunist stalinist si Enver Hoxha pėr arsyen e vetme se kėtė tė dytin e adhuronin si tė parin e Shqipėrisė pėr retorikėn e tij antisllave e antisovjetike. Ishte fuqia e ėndėrruar, qė atyre u mungonte. Mė pas nė skenė u shfaq Sali Berisha, nė njė moment delikat tė historisė sė tyre, kur ata shpallėn shkėputjen nga Jugosllavia, por nuk i njihte askush pėrveē Tiranės. Shqipėria u bė avokatja e tyre nė Perėndim edhe pse realisht nuk dinte dhe skishte shumė mundėsi tė bėnte gjėra qė tė shpejtonin pavarėsinė e tyre. Raportet delikate tė Berishės me Rugovėn, dhe shpeshherė armiqėsinė mes tyre, shtypi ua fshehu shqiptarėve nė Kosovė dhe Shqipėri dhe ata u mėsuan ta shikojnė Shqipėrinė si njė atdhe qė po mendonte pėr ta. Kjo i lidhi ata me Sali Berishėn.
Mė pas erdhi lufta dhe ndėrhyrja ndėrkombėtare dhe mbi 1 milionė shqiptarė tė Kosovės kaluan kufirin dhe erdhėn nė Shqipėri. Fytyra e pafajshme e Pandeli Majkos dhe sinqeriteti i tij pėr ti hyrė detit me kėmbė dhe pėr ti pritur tė gjithė ata nė Shqipėri, e bėri atė njė hero nė Kosovė dhe Berishėn njė figurė mė pak popullore se Majko. Tė gjithė e mbajmė mend kur Pandeli Majko ishte idhulli i tyre dhe kjo pėr tė njėjtin shkak. Ishte i pari i shtėpisė qė i priti dhe nuk kish rėndėsi nėse ishte ortodoks i jugut apo mysliman i Tropojės.
Erdhi mė pas epoka e adhurimit tė Edi Ramės dhe ndryshimeve tė tij nė Tiranė. Mediat e Kosovės flisnin pėr njė yll qė i mungonte Prishtinės dhe askush nuk fliste pėr Sali Berishėn nė opozitė. Tė gjithė e mbajmė mend se si e kthyen atė nė Morinė dhe nuk e lanė tė hynte nė Kosovė. Ishte Thaēi kryeministėr, Rugova president dhe po kėta gazetarė qė shkruajnė sot pėr tė. Nuk e lanė, bile e pėrēmuan. Ibrahim Rugova nuk e priti kurrė nė Prishtinė. Vetėm kur vdiq ia mundėsoi vizėn nė Kosovė pėr ta takuar tė vdekur.
Tashmė Berisha kishte riardhur nė pushtet dhe nė Kosovė po rivinte koha e adhurimit pėr tė. Retorika e tij populiste pėr Rrugėn e Kombit dhe pėrlotjet folklorike nė Gjakovė, mjaftonin pėr ta rikthyer atė nė idhull tė radhės. Pas ardhjes nė pushtet tė Berishės, pėr herė tė parė nė Shqipėri u instalua ish- mafia jugosllave, kompani serbe morėn tenderė prej miliona eurosh nė ndėrtim rrugėsh, nė shitje blerje energjie e deri sė fundmi nė pajisje tė shkollave me kompjuterė. Asnjė kompani kosovare ska fituar dot njė copė rrugė pėr ndėrtim nė Shqipėri apo njė tender tė konsiderueshėm. As rrushin e Suharekės nuk lejon Ritvan Bodja tė shitet nė Shqipėri dhe as patatet e Shishtavecit nuk kalojnė dot matanė. E gjithė kjo ėshtė njė sjellje e ndyrė ndaj Kosovės, por njerėzit atje preferojnė tė mos humbasin tė parin e Shqipėrisė si idhull tė tyre. Kjo ėshtė njė dashuri kalimtare pėr kryeministrin e Shqipėrisė dhe njė keqkuptim historik pėr patriotizmin e tij. E vetmja gjė jetėgjatė nė Kosovė ka pėr tė qenė adhurimi pa kushte pėr atė qė do tė jetė nė krye tė Tiranės. Nuk duhen gjykuar pėr kėtė. Nuk duhen gjykuar pasi ata nuk e shikojnė Tiranėn siē shikojmė ne Prishtinėn. Ne e shikojmė si diēka tė re, pėr tė cilėn kujtohemi kur nuk na lėnė tė shkojmė ose kur shkojmė pėr qejf, kurse ata Tiranėn e kanė atdheun e tyre tė munguar.
Media e Prishtinės dhe gazetarėt atje janė njerėz normalė, realistė, bile mė tė mirė se ata tė Tiranės. Ata janė mė tė guximshėm, mė profesionistė dhe mė pak dallaverexhinj se sa gazetarėt e Tiranės. Ata nuk i gėnjen dot Sali Berisha. Nuk i ka gėnjyer dot kurrė. Nuk ėshtė rastėsi qė betejėn kundėr njė akti tė ndyrė antikosovar tė Sali Berishės e bėri Zėri. Nuk ėshtė ēudi qė shumė nga lidhjet e vjetra tė Berishės me Serbinė i ka bėrė Koha Ditore apo gazeta tė tjera nė Kosovė. Mos ta ngatėrrojmė atė qė i mungon Kosovės dhe e plotėson institucioni i tė parit tė Shqipėrisė, me atė qė i mungon Berishės dhe e plotėson dėshira e Kosovės pėr tė pasur tė parin e Shqipėrisė patriot. Sali Berisha dhe familja e tij nė pushtet prej vitit 2005 kanė punuar pa hezitim me bizneset serbe nė Shqipėri. Ata kanė sjellė kėtu gjithė mafien ish- jugosllave qė nis nga zėvendėsi i Milosheviēit e deri tek njerėzit e punėve tė zeza tė luftės nė Bosnjė. Nuk e ka bėrė kėtė se urren Kosovėn, por se familja e tij nė pushtet do mė shumė paret dhe pushtetin se sa Kosovėn. Lėrini nė fatin e tyre dhe miqėsitė e tyre tė vjetra e tė reja, me serbė, boshnjakė e malazezė. Kur tė mos jetė mė kryeministėr, tė gjithė do kujtohemi se ishte njė ėndėrr e keqe, pėr tė cilėn do tė ndjehemi keq.
Kur nuk na bashkon Berlini, si mund tė na bashkojė Brukseli!
http://www.botasot.info/mesme/Kreshnik-Spahiu-.jpg
Nga Kreshnik Spahiu - Aleanca Kuq e Zi
Skandali mė i fundit pėr lidhjen e interkonjeksionit mes Shqipėrisė dhe Kosovės dhe deklarata e qartė e ambasadores sė Gjermanisė nė Tiranė pėr pėrgjegjėsinė e palės shqiptare nė kėtė dėshtim, ėshtė vetėm njė tregues qė paria politike nė Shqipėri dhe Kosovė ėshtė jo vetėm kundėr kėtij bashkimi me fjalė, por edhe me vepra.
Ndėrsa nė Tiranė kryeministri i skandalit po mundohet ti verė kapele mafioze duke nxjerrė kryemafioz as mė shumė as mė pak bankėn gjermane, financuese tė kėtij projekti, nė Prishtinė kryeministri Thaēi, i pyetur nga gazetarėt, kėrkon mė shumė informacion dhe kohė pėr tė kuptuar ēka po ndodh.
Sjellja prej struci, vetėm sa irriton njerėzit.
Partitė politike nė Tiranė dhe Prishtinė pėr tė qenė nė rregull politikisht thonė se do tė bashkohemi nė Bruksel! Kėtė e kanė me gjithė mend, ndaj nuk bėjnė asnjė pėrpjekje pėr tu afruar me Brukselin. I pari projekt perėndimor qė ndihmonte realisht bashkimin ekonomik mes dy vendeve, dhe sidomos pavarėsinė e tyre nga Serbia, jo vetėm qė sabotohet nė sytė e tė gjithėve, por mbrohet dhe sabotimi si ndershmėri nė sytė e tė gjithėve. Vetė kryeministri i Shqipėrisė bėri tė ditur publikisht detaje dhe shumė mė turpėruese pėr tė. Ai tha se pala tjetėr (nėnkupto gjermanėt) ka pasur dhe pretendimin se firma fituese qė kėrkon Berisha ėshtė njė firmė boshnjake qė nuk e ka njohur ende Kosovėn, por kjo pėr Berishėn nuk ishte problem. Pėrfytyroni qė Berlini ėshtė mė i interesuar pėr Shqipėrinė dhe Kosovėn se kryeministrat e dy vendeve, tė cilėt, nuk i bashkon dot Berlini, por sipas tyre do ti bashkojė Brukseli. Ky ėshtė tregues i qartė se ne qeverisemi nga dy qeveritė mė tė korruptuara nė kontinent! Me dėshirė dhe vullnet tė plotė tė qeverive shqiptare kėtej dhe andej kufirit kemi mbetur nė vendin e fundit sa i pėrket integrimit! Qeverisemi nga dy qeveri qė janė si kundėr integrimit, ashtu edhe kundėr bashkimit.
Pse punojnė kundėr bashkimit me njėri-tjetrin paria nė Kosovė dhe Prishtinė? Duan tė jenė secili mė i mirė i pari nė katund se i dyti nė qytet?!
Pothuaj 100 vjet mė parė Kosova iu nda dhunshėm Shqipėrisė dhe sot po dhunshėm mbahen larg njėri tjetrit. Pas 100 vjetėve nuk janė tė huajt qė po na pengojnė bashkimin. Nuk janė tė huajt qė duhet tė fajėsohen se pse vendi bėn hapa prapa nė ndėrtimin e shtetit ligjor, pse ekonomia po futet nė spiralen e krizės, pse korrupsioni ka kapur ēdo hallkė tė qeverisjes, pse administrata publike ėshtė kthyer nė strehė tė ngrohtė tė militantėve dhe tė paaftėve, nuk ėshtė faji i tė huajve qė qeverisja dhe administrata ndėrtohet me pėrqindje partiake. Nuk janė tė huajt qė na sabotojnė ndėrtimin e projekteve qė i shėrbejnė si Kosovės ashtu edhe Shqipėrisė. Rasti i fundit ėshtė turpėrues pėr shqiptarėt, kur pala gjermane ėshtė mė shqiptare dhe mė e dhimbsur pėr njė projekte nė pavarėson nga Serbia se dy kryeministrat qė shansin e vetėm pėr tė mbretėruar kanė izolimin dhe korrupsionin.
Bota Sot
Eshref Ymeri
Reagim ndaj ultimatumit tė Armatės pėr Ēlirimin e Trojeve tė Okupuara Shqiptare
Po Janullatosi nuk e paska mbushur kupėn?
Nė faqen e internetit me titull: Armata: Kupa u mbush, do ta zbrazim mbi kokat e sllavo-maqedonasve dhe serbėve, tė botuar sot, mė 20 prill, u njoha me ultimatumin e Armatės pėr Ēlirimin e Trojeve tė Okupuara Shqiptare
Nuk e di se ē'mendojnė zotėrinjtė e Armatės pėr Ēlirimin e Trojeve tė Okupuara Shqiptare lidhur me Janullatosin, i cili po mbush 21 vjet si pushtues i Kishės sė Pavarur Ortodokse Shqiptare. A nuk duhet vlerėsuar edhe Janullatosi si pushtues i ortodoksisė shqiptare, i cili Kishėn tonė tė Shenjtė Fanoliane na e ka kthyer nė njė filial tė kishės shoviniste greke? A ėshė e mendimit Armata nė fjalė se Janullatosi ėshtė pararoja e shovinizmit grekomadh, i cili atij, veē tė tjerash, i ka vėnė si detyrė parėsore edhe varrosjen e ēėshtjes sonė madhore kombėtare, siē ėshtė ēėshtja ēame? A nuk mendon kjo Armatė se edhe Janullatosit i duhet dhėnė njė ultimatum pėr t'u larguar njė sahat e mė parė nga Shqipėria? Pėr dijeninė e Armatės pėr Ēlirimin e Trojeve tė Okupuara Shqiptare, dėshiroj tė theksoj se nė emisionin e datės 04 dhjetor 2004 tė zonjės Rudina Xhunga nė Top channel, zoti Petrit Bidoshi, Kryetar i Komitetit pėr Mbrojtjen e Autoqefalisė, deklaroi:
Dua tju citoj njė frazė nga libri i njė historiani tė njohur grek, Nikolas Stavros, me titull: Grekėt dhe ballkanasit e rinj. Nė kėtė libėr ai shprehet: Futja nė dorė e kishės shqiptare ėshtė fitorja mė e madhe e jona nė Shqipėri nė shek. XX.
Pra, vetė deklarata e historianit grek zbulon fytyrėn e vėrtetė tė shovinizmit grekomadh dhe tė kishės shoviniste greke nė raport me Shqipėrinė, duke e zhveshur lakuriq nė sytė e opinionit publik shqiptar edhe pararojėn e tyre nė Shqipėri, Anastas Janullatosin. Dhe mė poshtė zoti Bidoshi vazhdoi:
Dua tju rrėfej njė tjetėr bisedė qė njė gazetar amerikan, Fred Reed, ka pasur me Janullatosin dhe qė padashur kėtij i nxjerr sytė. Ai ka shkruar njė libėr [ėshtė fjala pėr librin "Salonica Terminus" (Talonbooks, 1996 - E.Y.)], ku nė faqen 118 tregon se gjatė njė vizite nė Tiranė kishte takuar Janullatosin dhe ky i fundit i ishte afruar duke thėnė: Zoti Reed, ju jeni njė gazetar i shquar dhe fjala juaj peshon. Ndaj, ju lutem shumė, sensibilizoni se kėtu duan tė krijojnė njė shtet fundamentalist islamik dhe kanė si qėllim tė shtypin ortodoksinė. Kėta dy shembuj janė domethėnės se pse Janullatosi ėshtė dėrguar qėllimisht. Le tė vinte njė bullgar, njė rumun, por kurrė njė grek (Citohet sipas: Gazeta Shqip, 6 dhjetor 2004, f. 6).
Rrjedha e mėvonshme e ngjarjeve vėrtetoi konkretisht se askush ska menduar dhe kurrė ska pėr tė menduar se nė Shqipėri do tė krijohet ndonjėherė ndonjė shtet fundamentalist islamik pėr tė shtypur ortodoksinė, siē shpif nė mėnyrėn mė cinike dhe mė tė poshtėr ky kryeshovinisti grek nė Tiranė me emrin Anastas Janullatos. Sepse ortodoksia jonė qė e trashėgojmė nga Noli ynė i madh, ka qenė dhe do tė mbetet nė jetė tė jetėve pjesė e pasurisė shpirtėrore tė kombit shqiptar, ashtu siē ėshtė edhe feja katolike dhe myslimane.
Pėrsėri, pėr dijeninė e Armatės pėr Ēlirimin e Trojeve tė Okupuara Shqiptare, dėshiroj tė nėnvizoj se nė vitin 1999, gjatė kohės qė Serbia po bombardohej nga aviacioni i NATO-s, qėlloi qė ky Janullatosi tė ndodhej pėr njė vizitė nė Moskė. Gjatė asaj vizite, ai i deklaroi agjencisė ruse Itar-Tass se, demek, po u derdhkej gjak i pafajshėm serb. Harronte qėllimisht ky shovinist i pėrbetuar qė populli shqiptar i Kosovės po notonte nė njė det tė vėrtetė gjaku nga krimet qė po kryente atje shovinizmi serbomadh dhe kisha shoviniste serbe. Pra, po e pėrsėris edhe njė here pyetjen e mėsipėrme pėr AĒTOSH: a nuk i duhet dhėnė njė ultimatum i prerė edhe pushtuesit Janullatos pėr shporrjen sa mė parė nga trojet shqiptare?
Eshref Ymeri
Ohajo, Sinsinati. 20 prill 2012
Ndue Ukaj: Humbja e imunitetit kombėtarhttp://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/Ndue-Ukaj.jpg (http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/Ndue-Ukaj.jpg)Njė shtet a komb, e pėrbajnė tėrėsia territoriale dhe ana e tij shpirtėrore. Thanė ndryshe, ēdo komb a shtet, veē integritetin territorial, ka edhe atė shpirtėror. Kėto dy kategori, sbėjnė pa njėra-tjetrėn, ngase vetėm duke qenė ne harmoni e sforcojnė substancėn kombėtare. Andaj, ashtu siē nuk guxohet dhe sduhet lejohet cenimi integriteti tė asnjė shteti, po ashtu nuk guxohet tė preket imuniteti shpirtėror i asnjė kombi a shteti. Sepse ky imunitet, ėshtė forca qė i vė nė lėvizje gjitha damarėt e kombit. Sulmet, pėrbuzja dhe pėrbaltja e figurave tė shėnjuara kombėtare, ėshtė tendencė e rrezikshme qė e vė nė rrezik imunitetin e kombit tonė. Andaj, pėrballė kėsaj gjendje tė rrezikshme, duhet reflektuar drejtė dhe qartė, pa hamendje dhe ashtu siē parapėrcakton nevoja pėr ta mbrojt kombin dhe figurat e shenjta tė tij, nga sulmet e ndryshme.
Kur preket imuniteti shpirtėror i njė shteti, atėherė rreziku me e cenua tėrėsinė e tij, integritetin e tij, ėshtė shumė i lehtė. Kjo pėr faktin se vetėm ky imuniteti shpirtėror, i bėn kombet dhe shtetet tė jenė tė bashkuar dhe unik pėrballė sfidave. Madje, ėshtė ky imunitet dhe kjo nevojė psikologjike e kombeve, ajo domosdoja qė i motivon qytetarėt e saj ta mbrojnė tėrėsinė territoriale tė tij.Ēdo komb, qė dėshiron tė gjallojė dhe tė qėndroj stoik pėrballė tė papriturave, e ruan tė paprekshme kujtesėn historike, historinė dhe heronjtė, e mbi tė gjitha, ka masa preventive, qė ta ruaj imunitetin shpirtėror e kombėtar.Si kurrė mė parė, nė kohėn kur shqiptarėt jetojnė si asnjėherė mė parė tė lirė, imuniteti kombėtar po ndjehet i kėrcėnuar. Ai, ēdo ditė e mė shumė po lėndohet, tani nga brenda, pikėsėpari nėpėrmjet tendencave tė orkestruara dhe tejet tė rrezikshme, qė synojnė tė cenojnė integritetin e figurave kombėtare, tė proveniencės sė caktuar.A ėshtė lufta e ndytė politike kundėr pjesės mė vitale dhe mė tė madhe tė figurave tė ndritshme kombėtare, pėrpjekje pėr me shkatėrrua imunitetin kombėtar? Pėrgjigja pa hamendje ėshtė po. A duhet lejuar shqiptarėt njė gjė tė tillė? Pa hamendje, jo.
E kjo shtron pyetjen tjetėr, a munden shqiptarėt ta ruajnė tė shėndetshėm imunitetin kombėtar, nėse ata lejojnė qė tė anatemohen figurat e ndritshme historike, mbi tė cilat rrojė kombi ynė, si Skėnderbeu, Pjetėr Bogdani, Naim Frashėri, Gjergj Fishta, Fan Noli, Faik Konica, Ernest Koliqi, Mithat Frashėri, Ismail Kadare, Nėnė Tereza, Ibrahim Rugova, e shume e shumė figura tjera. Pėrgjigja pa asnjė mėdyshje, prapė ėshtė jo e madhe. Kjo pėr faktin se nė kėto figura ėshtė thandruar historia dhe kujtesa jonė kombėtare. Andaj pėrpjekja me e tjetėrsua atė, ėshtė e dėshtume.Ka njė kohė tė gjatė qė shfaqen hapur apetitet ēoroditėse tė disa grupeve religjioze nė trojet shqiptare, qė kėrkojnė tė tjetėrsohet historia, pse dikujt ju paska tekur turqit ti shohin vėllezėr, ndėrsa shqiptarėt ateist, katolik, protestan dhe ortodoks, si tė huaj. Ky soj diskursi, kohėve tė fundit, i dalur nė sipėrfaqe lakuriq, realisht ėshtė rreziku mė i madh pėr imunitetin tonė kombėtar, i cili ka bashkėjetuar dhe ekzistuar, vetėm duke qenė i tillė ēfarė e njeh historia. Nė emėr tė njė doktrine tė verbėr ideologjike, qė fryn nga erėrat e kėqija, tek ne, ka filluar tė sulmohet heroi ynė kombėtar, Skėnderbeu, anatemohet korifeu i kulturės dhe letėrsisė shqipe, Pjetėr Bogdanin, gjuhet shigjeta helmesh kundėr Gjergj Fishtės dhe Anton Harapit, vjellėt vnerė urrejtje kundėr Faik Konicės, Mithat Frashėrit, Fan Nolit, urrehet pamėshirshėm dhe pėrbuzet Nėnė Tereza, ekskomunikohet dhe pėrjashtohet Ismial Kadare, stigmatizohet Ibrahim Rugova, e kush jo tjetėr. Pėrballė kėtyre hordhive, shteti duhet tė veproj, ashtu siē vepron nė ēdo shoqėri, ngase pėrbaltja e figurave tė ndritshme kombėtare, ėshtė kėrcėnim serioz i integritetit tė tij.Edhe nė kėto ditė vape e pushimesh, bisedat e bezdisshme pėr politikėn dhe pėr fatin e kombit, janė tė paevitueshme. Kudo dhe nga ēdo kush. Kjo domethėnė, se ne, ende nuk kemi tejkaluar fazėn e embrionale tė aftėsisė pėr ta ruajtur tė paprekur dhe tė shenjtė identitetin kombėtar.Shqiptarėt, historikisht ka ndodhur qė tė bashkohen nė kohė tė vėshtira, ndėrsa tani nė liri, janė tė pėrēarė, si ėshtė mė sė keqi. E ndarjet janė shumė tė thella. Pėr mė tepėr, ato janė historike, politike, fetare dhe ēfarė jo tjetra.E gjithė kjo dėshmon pėr njė gjendje tė stėrngarkuar, nė tė cilėn duhet vepruar dhe reaguar me shumė maturi, me qėllimin mė tė mirė, tė ruhet substanca kombėtare dhe imuniteti kombėtar i paprekur.
Shpjegimet e lehta pėr kėtė qė po ndodh janė tė pamundshme. Ato tė pėrimta, tė orientojnė nėpėr histori, ku kėrkohen zakonisht shkaktarėt e kėsaj gjendje. Kjo arsye, ēdo njeri racional e shtytė tė bėjė analiza tė thella dhe krahasimtare, nė mėnyrė qė tė arrij nė konkludime tė caktuara. Nė tė kaluarėn shqiptare, ka pasur debate tė shumta pėr plagėt shqiptare. Madje, nė kohėn kur u bė Shqipėria, por lypsej bėheshin shqiptarėt, u organizuan shqiptarėt brenda rrymave dhe lėvizjeve tė ndryshme shoqėrore, me njė qėllim, tė hiqej ndryshku, prapambeturia dhe injoranca, plagė kėto qė kishin lėnė pushtuesit dhe tė organizohej kaosi i brendshėm kombėtar. Ishin kėto vitet e arta, kur u bisedua shumė pėr nevojėn qė shqiptarėt tė kenė njė identitet unik, pa nevoja pėr mbishtresa tė ardhura dhunshme. E gjithė kjo ēojė te nevoja e ēlirimit nga e keqja, e pėr tė cilėn temė pata shkruar para disa kohe.Sot, krizat e identitetit shqiptar shpėrfaqėn hapur. Madje shohim se nėn petkun e njė fetarizmi qė pretendon tė bėhet model politikė e ideologjik, reduktohen tiparet dhe shenjėzimet qė identifikuan dhe identifikojnė shqiptarėt si komb me identitet tė caktuar dhe qartėsisht tė njohur europian.A ka nevoje shqiptarėt tė ēlirohen nga e keqja?Edhe naivet mė tė mėdhenj dhe patriotėt e dalldisur, e kuptojnė se kombi shqiptar ėshtė nė rrezik. Ai, nuk ėshtė unik, as nė raport me historinė, as nė raport me tė tashmen dhe ēka ėshtė mė e rrezikshmja, as nė raport me tė ardhmen. Kjo ėshtė njė dėshmi se pėrballė tij ka sfida tė shumėfishta, por njė nga ato mė tė rrezikshmet mbetet humbja e imunitetit kombėtar. Kjo ka bė qė nė ambientet tona, duke filluar nga familja e deri tek institucionet mė tė larta shoqėrore, tė shohim gjithfarė pėrzierjesh kulturash, pėrpos atyre shqiptare.Njė mik i imi, i zhgėnjyer tej mase me zhvillimet shoqėrore, mė thotė tej mase i tronditur, si tia bėjmė tė jemi pas robėrive tė gjata, vetėm shqiptar?I trishtuar numėron ankthet e tė qenit shqiptar, nė njė shoqėri ku filozofia e duam babėn synon tė merr timonin e drejtimit tė shoqėrisė, nėn trysnin e fshehur tė identifikimit tė shqiptarėve tė islamizuar me otomanėt e dikurshėm, pra turqit e sotėm.Nė rrethana tė tilla, kur krizat e identitetit shqiptar shpėrfaqėn gjithnjė e mė shumė, shqiptarėt kanė filluar preferencat personale fetare, ti kthejnė nė modele kombėtare. Kjo ėshtė njė tendencė e rrezikshme, qė ngacmon imunitetin kombėtar, atė imunitet tė domosdoshėm pėr tė cilin nėpėr gjitha kohėt u bė shumė dhe u investua pamasė.
Ndue Ukaj: Humbja e imunitetit kombėtarhttp://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/Ndue-Ukaj.jpg (http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/04/Ndue-Ukaj.jpg)
Njė shtet a komb, e pėrbajnė tėrėsia territoriale dhe ana e tij shpirtėrore. Thanė ndryshe, ēdo komb a shtet, veē integritetin territorial, ka edhe atė shpirtėror. Kėto dy kategori, sbėjnė pa njėra-tjetrėn, ngase vetėm duke qenė ne harmoni e sforcojnė substancėn kombėtare. Andaj, ashtu siē nuk guxohet dhe sduhet lejohet cenimi integriteti tė asnjė shteti, po ashtu nuk guxohet tė preket imuniteti shpirtėror i asnjė kombi a shteti. Sepse ky imunitet, ėshtė forca qė i vė nė lėvizje gjitha damarėt e kombit. Sulmet, pėrbuzja dhe pėrbaltja e figurave tė shėnjuara kombėtare, ėshtė tendencė e rrezikshme qė e vė nė rrezik imunitetin e kombit tonė. Andaj, pėrballė kėsaj gjendje tė rrezikshme, duhet reflektuar drejtė dhe qartė, pa hamendje dhe ashtu siē parapėrcakton nevoja pėr ta mbrojt kombin dhe figurat e shenjta tė tij, nga sulmet e ndryshme.
Kur preket imuniteti shpirtėror i njė shteti, atėherė rreziku me e cenua tėrėsinė e tij, integritetin e tij, ėshtė shumė i lehtė. Kjo pėr faktin se vetėm ky imuniteti shpirtėror, i bėn kombet dhe shtetet tė jenė tė bashkuar dhe unik pėrballė sfidave. Madje, ėshtė ky imunitet dhe kjo nevojė psikologjike e kombeve, ajo domosdoja qė i motivon qytetarėt e saj ta mbrojnė tėrėsinė territoriale tė tij.Ēdo komb, qė dėshiron tė gjallojė dhe tė qėndroj stoik pėrballė tė papriturave, e ruan tė paprekshme kujtesėn historike, historinė dhe heronjtė, e mbi tė gjitha, ka masa preventive, qė ta ruaj imunitetin shpirtėror e kombėtar.Si kurrė mė parė, nė kohėn kur shqiptarėt jetojnė si asnjėherė mė parė tė lirė, imuniteti kombėtar po ndjehet i kėrcėnuar. Ai, ēdo ditė e mė shumė po lėndohet, tani nga brenda, pikėsėpari nėpėrmjet tendencave tė orkestruara dhe tejet tė rrezikshme, qė synojnė tė cenojnė integritetin e figurave kombėtare, tė proveniencės sė caktuar.A ėshtė lufta e ndytė politike kundėr pjesės mė vitale dhe mė tė madhe tė figurave tė ndritshme kombėtare, pėrpjekje pėr me shkatėrrua imunitetin kombėtar? Pėrgjigja pa hamendje ėshtė po. A duhet lejuar shqiptarėt njė gjė tė tillė? Pa hamendje, jo.
E kjo shtron pyetjen tjetėr, a munden shqiptarėt ta ruajnė tė shėndetshėm imunitetin kombėtar, nėse ata lejojnė qė tė anatemohen figurat e ndritshme historike, mbi tė cilat rrojė kombi ynė, si Skėnderbeu, Pjetėr Bogdani, Naim Frashėri, Gjergj Fishta, Fan Noli, Faik Konica, Ernest Koliqi, Mithat Frashėri, Ismail Kadare, Nėnė Tereza, Ibrahim Rugova, e shume e shumė figura tjera. Pėrgjigja pa asnjė mėdyshje, prapė ėshtė jo e madhe. Kjo pėr faktin se nė kėto figura ėshtė thandruar historia dhe kujtesa jonė kombėtare. Andaj pėrpjekja me e tjetėrsua atė, ėshtė e dėshtume.Ka njė kohė tė gjatė qė shfaqen hapur apetitet ēoroditėse tė disa grupeve religjioze nė trojet shqiptare, qė kėrkojnė tė tjetėrsohet historia, pse dikujt ju paska tekur turqit ti shohin vėllezėr, ndėrsa shqiptarėt ateist, katolik, protestan dhe ortodoks, si tė huaj. Ky soj diskursi, kohėve tė fundit, i dalur nė sipėrfaqe lakuriq, realisht ėshtė rreziku mė i madh pėr imunitetin tonė kombėtar, i cili ka bashkėjetuar dhe ekzistuar, vetėm duke qenė i tillė ēfarė e njeh historia. Nė emėr tė njė doktrine tė verbėr ideologjike, qė fryn nga erėrat e kėqija, tek ne, ka filluar tė sulmohet heroi ynė kombėtar, Skėnderbeu, anatemohet korifeu i kulturės dhe letėrsisė shqipe, Pjetėr Bogdanin, gjuhet shigjeta helmesh kundėr Gjergj Fishtės dhe Anton Harapit, vjellėt vnerė urrejtje kundėr Faik Konicės, Mithat Frashėrit, Fan Nolit, urrehet pamėshirshėm dhe pėrbuzet Nėnė Tereza, ekskomunikohet dhe pėrjashtohet Ismial Kadare, stigmatizohet Ibrahim Rugova, e kush jo tjetėr. Pėrballė kėtyre hordhive, shteti duhet tė veproj, ashtu siē vepron nė ēdo shoqėri, ngase pėrbaltja e figurave tė ndritshme kombėtare, ėshtė kėrcėnim serioz i integritetit tė tij.Edhe nė kėto ditė vape e pushimesh, bisedat e bezdisshme pėr politikėn dhe pėr fatin e kombit, janė tė paevitueshme. Kudo dhe nga ēdo kush. Kjo domethėnė, se ne, ende nuk kemi tejkaluar fazėn e embrionale tė aftėsisė pėr ta ruajtur tė paprekur dhe tė shenjtė identitetin kombėtar.Shqiptarėt, historikisht ka ndodhur qė tė bashkohen nė kohė tė vėshtira, ndėrsa tani nė liri, janė tė pėrēarė, si ėshtė mė sė keqi. E ndarjet janė shumė tė thella. Pėr mė tepėr, ato janė historike, politike, fetare dhe ēfarė jo tjetra.E gjithė kjo dėshmon pėr njė gjendje tė stėrngarkuar, nė tė cilėn duhet vepruar dhe reaguar me shumė maturi, me qėllimin mė tė mirė, tė ruhet substanca kombėtare dhe imuniteti kombėtar i paprekur.
Shpjegimet e lehta pėr kėtė qė po ndodh janė tė pamundshme. Ato tė pėrimta, tė orientojnė nėpėr histori, ku kėrkohen zakonisht shkaktarėt e kėsaj gjendje. Kjo arsye, ēdo njeri racional e shtytė tė bėjė analiza tė thella dhe krahasimtare, nė mėnyrė qė tė arrij nė konkludime tė caktuara. Nė tė kaluarėn shqiptare, ka pasur debate tė shumta pėr plagėt shqiptare. Madje, nė kohėn kur u bė Shqipėria, por lypsej bėheshin shqiptarėt, u organizuan shqiptarėt brenda rrymave dhe lėvizjeve tė ndryshme shoqėrore, me njė qėllim, tė hiqej ndryshku, prapambeturia dhe injoranca, plagė kėto qė kishin lėnė pushtuesit dhe tė organizohej kaosi i brendshėm kombėtar. Ishin kėto vitet e arta, kur u bisedua shumė pėr nevojėn qė shqiptarėt tė kenė njė identitet unik, pa nevoja pėr mbishtresa tė ardhura dhunshme. E gjithė kjo ēojė te nevoja e ēlirimit nga e keqja, e pėr tė cilėn temė pata shkruar para disa kohe.Sot, krizat e identitetit shqiptar shpėrfaqėn hapur. Madje shohim se nėn petkun e njė fetarizmi qė pretendon tė bėhet model politikė e ideologjik, reduktohen tiparet dhe shenjėzimet qė identifikuan dhe identifikojnė shqiptarėt si komb me identitet tė caktuar dhe qartėsisht tė njohur europian.A ka nevoje shqiptarėt tė ēlirohen nga e keqja?Edhe naivet mė tė mėdhenj dhe patriotėt e dalldisur, e kuptojnė se kombi shqiptar ėshtė nė rrezik. Ai, nuk ėshtė unik, as nė raport me historinė, as nė raport me tė tashmen dhe ēka ėshtė mė e rrezikshmja, as nė raport me tė ardhmen. Kjo ėshtė njė dėshmi se pėrballė tij ka sfida tė shumėfishta, por njė nga ato mė tė rrezikshmet mbetet humbja e imunitetit kombėtar. Kjo ka bė qė nė ambientet tona, duke filluar nga familja e deri tek institucionet mė tė larta shoqėrore, tė shohim gjithfarė pėrzierjesh kulturash, pėrpos atyre shqiptare.Njė mik i imi, i zhgėnjyer tej mase me zhvillimet shoqėrore, mė thotė tej mase i tronditur, si tia bėjmė tė jemi pas robėrive tė gjata, vetėm shqiptar?I trishtuar numėron ankthet e tė qenit shqiptar, nė njė shoqėri ku filozofia e duam babėn synon tė merr timonin e drejtimit tė shoqėrisė, nėn trysnin e fshehur tė identifikimit tė shqiptarėve tė islamizuar me otomanėt e dikurshėm, pra turqit e sotėm.Nė rrethana tė tilla, kur krizat e identitetit shqiptar shpėrfaqėn gjithnjė e mė shumė, shqiptarėt kanė filluar preferencat personale fetare, ti kthejnė nė modele kombėtare. Kjo ėshtė njė tendencė e rrezikshme, qė ngacmon imunitetin kombėtar, atė imunitet tė domosdoshėm pėr tė cilin nėpėr gjitha kohėt u bė shumė dhe u investua pamasė.
Kur gjykatėsit (ndėr)hyjnė nė Kishė
Opinion (http://www.panorama.com.al/category/opinion/) e Shtunė, Prill 21st, 2012 http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2011/10/gjergj-meta-150x150.jpg (http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2011/10/gjergj-meta.jpg)GJERGJ META
Qė gjykatėsit tė hyjnė nė kishė nganjėherė, bėn edhe mirė, por qė tė ndėrhyjnė nė Kishė, kjo dėmton ata dhe rendin e shėndoshė shoqėror. Pėr ēfarė e kam fjalėn? Historia ka ndodhur nė Rumani, por prek njė situatė mė tė gjerė se sa njė shtet. Po e shpjegoj me pak fjalė. Njė grup priftėrinjsh ortodoksė, sė bashku me njė grup laikėsh, si pasojė e disa problemeve tė brendshme tė Kishės Ortodokse, kanė dashur tė krijojnė njė Union sindikal brenda Kishės Ortodokse rumune. Kjo gjė ėshtė kundėrshtuar nga hierarkia vendase rumune, e gjithashtu edhe nga shteti rumun, i cili me anė tė njė arsyetimi shumė tė rreptė juridik, i mbėshtetur nė ligjet e vendit dhe nė statusin e Kishės Ortodokse e stipulimin e marrėveshjeve me tė, nuk e ka regjistruar kėtė shoqatė pasi nuk kishte lejen e hierarkisė vendase. Pas dy negativeve nga Kisha dhe nga shteti rumun, ky Union i ėshtė drejtuar Gjykatės sė Strasburgut, e cila, me njė vendim tė datės 31 janar 2012, i ka dhėnė tė drejtė kėtij Unioni duke rivendikuar tė drejtėn asociative e sanksionuar nga neni 11 i Konventės sė tė Drejtave tė Njeriut, tė cilėn e ka nėnshkruar si Rumania, ashtu edhe Shqipėria.
Po nė kėto ditė, KISH (Konferenca Ipeshkvore e Shqipėrisė), doli me njė deklaratė mbi kėtė sentencė tė Gjykatės sė Strasburgut pėr rastin Sindicatul Pastoral cel bun c. Romania (nr. 2330/09). Shumėkush, sigurisht, pasi ka lexuar apo dėgjuar deklaratėn, mund tė ketė pyetur veten se pse Kisha Katolike nė Shqipėri merret me njė sentencė tė Gjykatės sė Strasburgut e aq mė tepėr kur kjo ka tė bėjė me shtetin rumun dhe Kishėn Ortodokse rumune? Nuk ėshtė hera e parė qė KISH bėn njė deklaratė tė tillė. Muaj mė parė, e njėjta konferencė bėri njė deklaratė nė lidhje me njė tjetėr sentencė tė kėsaj Gjykate, atė mbi rastin Lautsi vs. Italia pėr heqjen e kryqit nga aulat publike shkollore. Kjo ndodh sepse nė kėto sentenca ėshtė nė lojė liria e besimit, qė ėshtė aq e shtrenjtė pėr kontinentin tonė e pėr mbarė botėn demokratike, saqė nuk mund tė anashkalohet nga askush dhe nuk mund tė na lėrė indiferentė. Sigurisht, Shqipėria ka edhe arsye tė vetat shumė tė forta, e sidomos Kisha Katolike nė Shqipėri, ndaj kėtyre prirjeve qė kur nuk janė dashakeqe, janė tė mangėta nė themelet e tyre jurisprudenciale.
Nuk ėshtė vendi kėtu pėr tė bėrė njė analizė juridike tė kėsaj sentence, gjė qė e kanė bėrė ekspertė tė sė drejtės europiane e asaj kanonike nė mėnyrė tė detajuar dhe do tė ishte me interes tė bėhej nė njė revistė juridike, por ajo ēka me kėto pak elemente bie nė sy, ėshtė fakti qė kėtu cenohet parimi i lirisė sė besimit si njė liri themelore qė pėrfshin edhe lirinė e organizmit autonom tė brendshėm tė bashkėsive fetare pa ndėrhyrjen e faktorėve tė jashtėm, e sidomos atyre shtetėrorė. Nėse Gjykata e Strasburgut e detyron shtetin rumun ta regjistrojė kėtė Union, a mundet kjo Gjykatė ta detyrojė Kishėn Ortodokse ta pranojė? E ku do tė degdisej atėherė parimi i autonomisė sė rendit kishtar nga ai civil, i ndarjes sė Kishės nga shteti? E drejta asociative ėshtė e sanksionuar edhe brenda realiteteve kishtare, pasi ajo ėshtė njė e drejtė natyrore, por ama, gjithnjė e monitoruar dhe e lejuar apo e aprovuar nga autoritetet kompetente kishtare sipas rregullave dhe kanoneve tė Kishės. Nė rast tė kundėrt, askush nuk ka tė drejtė tė imponojė njė formė apo njė tjetėr asociacionizmi paralel apo alternativ. Pėrvoja tė tilla janė provuar tashmė. Nuk mund tė harrojmė kurrsesi tė shikojmė prapa kur nė kohėn e komunizmit, nė shumė vende lindore u krijuan, me ndėrhyrjen e shtetit, shoqata priftėrinjsh proqeveritare, pikėrisht nė Rumani Unioni Demokratik i Priftėrinjve, nė Sllovaki priftėrinjtė e shoqatės Pacem in Terris, po ashtu nė Jugosllavi e nė vende tė tjera. Njė pėrpjekje u bė edhe nė Shqipėri, por qė nuk arriti nė liman, megjithėse njė marrėveshje u nėnshkrua, por ajo kurrė nuk pėrfundoi nė njė kishė kombėtare. Pikėrisht pėr kėtė, Imzot Vincenc Prenushi e hierarkė tė tjerė katolikė u pushkatuan apo u lanė tė vdesin nė burgjet e komunizmit. Njė problem vazhdon ende sot e kėsaj dite nė Kinė, ku janė dy Kisha paralele katolike, ajo zyrtare, besnike e qeverisė, dhe ajo klandestine, besnike e Kishės Universale. Por akoma mė tej nuk mund tė harrojmė ndarjen nė kohėn e Revolucionit Francez ndėrmjet priftėrinjve tė betuar ndaj qeverisė e atyre besnikė ndaj Papės, e kjo pėr shkak tė ndėrhyrjes sė rendit civil nė atė kishtar. Megjithėse situata nuk ėshtė e njėjtė, ajo ėshtė mjaft analoge.
Ėshtė edhe njė gabim tjetėr i fshehur nė kėtė sentencė. Gjykata mėton tė marrė kompetencat jo vetėm pėr njė gjykim juridik, por edhe pėr njė gjykim teologjik. Natyra e institucionit Kishė nuk ėshtė e njėjtė me natyrėn e institucioneve tė tjera qė mbėshteten mbi rregulla tė vendosura nga njerėzit. Kisha, sa ėshtė njė shoqėri e pėrbėrė nga njerėz, aq ėshtė edhe njė shoqėri qė tejkalon aspektin njerėzor, ajo ka njė natyrė mistike dhe shpirtėrore. E marrėdhėnia qė vendoset midis anėtarėve tė saj, nė cilindo pozicion tė jetė, nuk ėshtė e barabartė me marrėdhėnien qė vendoset ndėrmjet njė pronari fabrike dhe njė punėtori, pėrveē nė rastet kur kėto janė kontrata tė rregulluara nga ligji civil. Gjykata nuk mund tė interpretojė, apo mė keq, tė vlerėsojė, por vetėm tė marrė parasysh kėtė natyrė dhe karakteristikė tė pėrtejme tė Kishės. Kisha si shoqėri ėshtė nė kėtė botė, por nuk ėshtė e kėsaj bote. Respekton dhe u bindet ligjeve njerėzore nė ēdo shoqėri ku ndodhet, por ėshtė e themeluar nė ligjet hyjnore dhe vetėm ato zbaton kur kėto tė fundit janė nė kundėrshtim me tė parat. Ka disa arsye qė asnjė arsye juridike nuk mund ti kufizojė apo tė mbizotėrojė mbi to. Nė kėtė pikė, Gjykata e Strasburgut ka pėr detyrė tė respektojė tė drejtėn themelore tė besimit, e gjithashtu tė respektojė natyrėn e veēantė (sui generis) tė institucionit Kishė. Duke shpresuar qė Grand Chambre, ku ėshtė i pranishėm edhe pėrfaqėsuesi ynė shqiptar, tė vendoset, ndryshe nga sentenca e parė, nė rastin e njė apelimi, pro lirisė fetare e duke pasur parasysh edhe jurisprudencėn e pasur tė kėsaj Gjykate nė rastet e mėparshme, sikurse ishte rasti Lautsi vs. Italia.
Libri i fluturave tė Veton Surroit
Opinion (http://www.panorama.com.al/category/opinion/) e Shtunė, Prill 21st, 2012 http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2011/07/besnik-mustafaj-150x150.jpg (http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2011/07/besnik-mustafaj.jpg)BESNIK MUSTAFAJ
Veton Surroi shkruan mirė. Thėnė ndryshe, ai ka stil. Sipas grekėve tė vjetėr, stili ėshtė vetė njeriu. Kush ka pasur dėshirė apo kureshtje ta lexojė gjatė mė shumė se njėzet e pesė vjetėve tė fundit, nė shtypin shqiptar apo tė huaj, ka mundur tė vėrejė se ai shkruan thjesht dhe qartė. Dhe kjo, pavarėsisht nėse pajtohesh apo jo me ēfarė thotė ai. Thjeshtėsia e stilit tė tij ėshtė shprehje e njė zotėrimi tė mirė tė gjuhės dhe sidomos e njė vetėdijeje tė lartė intelektuale pėr qėllimin pse ka marrė penėn. Kam lexuar, besoj, pjesėn dėrrmuese tė botimeve tė tij nėpėr vite. Kurrė nuk kam vėnė re midis rreshtave tė shkrimit tė tij ndonjė shenjė kapardisjeje prej autori mendjendritur, qė halli e ēon te ca lexues mendjemykur. Ai shkruan natyrshėm thjesht, sepse tė thjeshtė e pėrjeton me sinqeritet subjektin qė synon tė shprehė. Ai, domethėnė autori Veton Surroi, beson me ndershmėri se po ngre njė hall qė e ka tė pėrbashkėt me lexuesin. Ai shkruan qartė, po ashtu, jo pse ėshtė ushtruar gjatė me sintaksėn. Madje, sintaksa e tij vende-vende paraqitet e shkujdesur. Qartėsia e tekstit tė tij ėshtė paraprakisht pjekje e idesė nė kokėn e autorit. Kurrė shkrimet e Veton Surroit nuk mė kanė lėnė pėrshtypjen e ndonjė spontaniteti apo improvizimi. Nė kėtė kuptim, do tė thosha, nė vetvete akti i shkrimit te Veton Surroi pėrbėn njė sjellje nga ana e tij ndaj publikut.
Nė kėtė hulli, por me njė cilėsi tė re, shfaqet ai edhe te Libri i fluturave, botuar nė Prishtinė nga Koha nė fund tė vitit tė kaluar. Domethėnien e titullit lexuesi do ta gjejė tė shprehur nėpėrmjet njė parabole nė faqen e fundit tė librit. Veton Surroi merr pėrsipėr tė rindėrtojė nga brenda njė nga ngjarjet mė tė ndėrlikuara pėrsa i pėrket mėnyrės si u zhvillua dhe njėherėsh mė tė rėndėsishme pėrsa u pėrket rrjedhimeve nė historinė e botės shqiptare tė shekullit tė fundit, e qė ėshtė edhe shekulli i mėvetėsimit tė tyre nga Perandoria Otomane. Fjala ėshtė pėr Marrėveshjen e Ohrit, nėpėrmjet sė cilės shqiptarėt e Maqedonisė pėrmbushėn de jure shumė nga tė drejtat themelore, tė garantuara nė legjislacionin ndėrkombėtar, por tė harruara, tė mohuara ose tė nėpėrkėmbura nė legjislacionin e Republikės sė Maqedonisė. Nė dijeninė time, ky ėshtė deri mė sot rasti i vetėm nė literaturėn tonė ku gjejmė pėrshkrimin kronologjik dhe analitik tė njė negocimi qysh nė zanafillė e deri nė pėrmbyllje. Ėshtė njė negocim pa precedent nė historinė e gjatė tė pėrpjekjeve tė shqiptarėve pėr tė fituar tė drejtat e tyre kombėtare apo politike. Pėrvoja e krijuar tre vjet mė parė ndėr shqiptarėt me kurorėzimin e luftės nė Kosovė nuk mund tė shėrbente nė kėtė rast pėr shumė e shumė arsye, ndėr tė cilat do tė veēoja posaēėrisht kontekstin kur zhvillohen ngjarjet, shumė i ndryshėm nga ai i Kosovės sė periudhės 1998-1999 nė kuptimin mė tė gjerė tė kėsaj fjale. UĒK kėsaj here dukej sikur kishte hyrė nė njė qorrsokak dramatik, ēka e shtyn Veton Surroin tė mėrmėrisė plot ankth me vete se rebelimet e tilla kanė vetėm njėrin nga dy pėrfundimet: ose udhėheqėsi vritet dhe merren me mend pasojat mbi mbėshtetėsit e tij, ose rebelėt pėrfshihen sinqerisht nė bisedime pėr ta pėrmbyllur me zgjidhje politike rrugėn e nisur me pushkė. Duhej ēelur medoemos rruga pėr tė mbėrritur nė pėrfundimin e dytė.
Duke iu pėrmbajtur edhe kėsaj here parimit se akti i shkrimit pėrbėn nė vetvete njė sjellje nga ana e tij ndaj publikut, Veton Surroi i shmanget me kujdes kurthit tė protagonistit tė Historisė tashmė me penė nė dorė, ashtu siē i shmanget si diēkaje tė huaj edhe modestisė sė shtirur. Ky virtyt i rrallė ndėr bashkėkombėsit tanė, te Veton Surroi buron nga vetėdija e tij njerėzore dhe politike pėr tė qenė realist. Nė terrenin e ngjarjeve Veton Surroi e kalit kėtė cilėsi te vetja nė sajė tė bindjes intelektuale se nė rrethana tė tilla tė ndėrlikuara e me rrjedhime afatgjata jo vetėm mbi jetėt e njė numri njerėzish, por mbi krejt paqen e rajonit, ai nuk mund tia lejojė vetes as edhe veprimin mė tė vogėl thjesht pėr ti pėlqyer dikujt, qoftė ky dikush nė anėn shqiptare, maqedonase, apo nė anėn e ndėrkombėtarėve. Kjo, nė tė vėrtetė, ėshtė bindja intelektuale e njeriut qė e njeh mirė dėmin qė mbart oportunizmi pėr rezultatin e dėshiruar dhe qė po ashtu e ka tė qartė kufirin e rreptė qė ndan oportunizmin nga kompromisi. Trimi i kohėve moderne ėshtė ai qė di tė arrijė te kompromisi. Jeta dhe pėrkushtimi i gjatė nė Kosovėn e pushtuar, me njė armik si Millosheviēi pėrballė, duket e kishin mėsuar mjaftueshėm tė udhėhiqej nga faktet dhe jo nga hamendjet, pėrndryshe rrezikon prekjen nga paranojat apo deliret, prej nga dalja ėshtė fort e mundimshme, nė mos e pamundur. Keqpėrdorimet e shtetit deri shpesh kriminale nga ana e politikanėve maqedonas gjatė atyre muajve tė krizės pėr shkak vetėm se truri i tyre ishte i turbulluar nga paranojat, ishin, sipas Veton Surroit, pikėrisht shembulli qė nuk duhej ndjekur nga shqiptarėt, tė cilėt, edhe pse nuk kishin institucione shtetėrore, kishin armė dhe motivime me bollėk, qė mund tė keqpėrdoreshin, siē do tė kishte qenė, bie fjala, bartja e luftės brenda qytetit tė Shkupit, gjė qė nuk ndodhi. Mbi faktet duhet vepruar konkretisht dhe me vullnetin e mirė pėr tė zbuluar brenda tyre prirjet pozitive, sado embrionale qofshin ato, pėr ti ndihmuar nė vazhdim tė fuqizohen derisa tė bėhen dominuese. Pėrndryshe rrezikon dėshpėrimin, prej nga dalja ėshtė po ashtu fort e mundimshme, nė mos e pamundur.
Ky libėr, pra, duhet lexuar dy herė. Tė paktėn pėr veten time unė dy herė e lexova. Sė pari si njė dėshmi tė drejtpėrdrejtė pėr njė kapitull nga mė tė lavdishmit nė historinė tonė kombėtare, tė cilit vetėm fundin ia njihja mirė: Marrėveshjen e Ohrit. Por nuk dija thuajse asgjė si u arrit deri te kjo marrėveshje. Pėr leximin e dytė u nxita nga njė vlerėsim sintetik qė jep autori kur nė pėrmbyllje tė kėtij procesi u shkruan njė letėr tė hapur miqve tė tij maqedonas, ku u thotė
qe njė fat i madh pėr Maqedoninė qė mes shqiptarėve qenė Xhaferi dhe Ahmeti. Te tė dy u ndėrtua, nė njė moment kritik, konsensusi se tė drejtat e shqiptarėve nuk mund tė ndėrtohen nė dėm tė maqedonasve etnikė. Njė letėr tė tillė Veton Surroi shtyhet ta shkruajė kur mėson nga njė miku i vet nė Shkup se njerėzit e policisė sekrete tė Maqedonisė, tė cilėt e kishin vėnė nėn pėrgjim, e pėrgojonin atė si ideologun kryesor tė UĒK-sė, kėshilltar i Ali Ahmetit dhe i Arbėr Xhaferit pėr ēėshtjet ushtarake dhe politike njėkohėsisht, kėshilltar i amerikanėve dhe i negociatorėve tė tjerė ndėrkombėtarė. Ai parashikon, me tė drejtė, se kėto pėshpėshe tė policisė sekrete mbi njeriun-oktapod do tė mbėrrijnė me kanalet e veta nė mediat maqedonase. Prandaj, shpjegon ai qėllimin e letrės, mendoj se do tė jetė mė sė miri qė mendimet e mia tia jap opinionit publik tė atilla siē janė. Si mik i vjetėr i Vetonit, por edhe si njė njeri qė ua kam kushtuar njėzet vjetėt e mia mė dinamike marrėdhėnieve ndėrkombėtare, doja tė kuptoja se cili ishte nė tė vėrtetė roli i tij nė kėtė Histori, e cila bėri tė mundur qė e ardhmja e shqiptarėve nė Maqedoni tė jetė thelbėsisht tjetėr nga e shkuara e tyre dhe, parė mė gjerė, u dha njėherazi edhe maqedonasve etnikė njė fitore, qė ata nuk do tė mund ta arrinin kurrė vetė, sepse nuk kishin as lidership vizionar, as opinion publik tė pjekur, as ushtri tė aftė pėr tė shėrbyer si dorė e hekurt nė kontroll tė situatės. Fitorja e maqedonasve ishte pikėrisht Marrėveshja e Ohrit, nė sajė tė sė cilės ky shtet shpėtoi nga shpėrbėrja pėrfundimtare, dramatike dhe e turpshme. Kjo, pra, ishte qasja ime ndaj Librit tė fluturave gjatė leximit tė dytė.
Marrėveshja e Ohrit do tė mbetet si njė rast-shkollė nė analet e Diplomacisė botėrore pėr shumė arsye. Po pėrmend disa prej kėtyre arsyeve, qė mė duken mė kryesoret: nisma pėr tė ēelur bisedime pėr paqen nuk u ndėrmor as nga ndėrkombėtarėt, siē kishte ndodhur dekadėn e mėparshme nė Bosnjė, nė Kroaci e nė Kosovė, pjesė pėrbėrėse kėto tė ish-Jugosllavisė pėr tė mos e hedhur vėshtrimin mė larg nė zonat e tjera tė nxehta tė planetit tonė; nuk u mor as nga shumica etnike maqedonase, e cila zotėronte shtetin dhe pushtetin siē do e donte skema klasike e konflikteve tė tilla. Nisma pėr tė mbėrritur te paqja u mor pikėrisht nga shqiptarėt dhe jo nė njė moment tė lodhjes sė rebelimit tė tyre, por kur ata ishin nė kulmin e sukseseve ushtarake, gjė qė normalisht shkakton nga ato eufori, tė cilat nuk lėnė hapėsirė veprimi pėr politikėn e as pėr diplomacinė. Kėtė nismė, sigurisht, nuk mund ta ndėrmerrte udhėheqėsi politik i shqiptarėve, Arbėr Xhaferi, i cili, pavarėsisht kthjelltėsisė, me pjesėmarrjen nė koalicionin qeverisės, ishte tashmė pjesė e sistemit, kundėr tė cilit ishin ngritur bashkėkombėsit qė ai pėrfaqėsonte nė Parlament. Shkurt fjala, nė rrethanat e radikalizmit tė gjendjes, pėr shkak tė bilancit premtime-arritje nė pėrmbushjen e tė drejtave tė atyre qė i kishin besuar, Arbėn Xhaferi kishte tashmė njė autoritet moral dhe politik tė dėmtuar rėndė. Rrjedhimisht, fjala e tij nuk kishte mė peshėn e nevojshme pėr tė prirė. Ēdo protagonizėm i tij pėr tė negociuar paqen do tė merrej si pėrpjekje pėr tė ruajtur pushtetin. Arbėn Xhaferi ishte i pari qė e kuptonte pafuqinė e vet. Kėtė nismė po ashtu nuk mund ta ndėrmerrte as Ali Ahmeti nga ana e tij. Ai dhe bashkėluftėtarėt e tij kishin rrėmbyer armėt duke marrė nė sy edhe sakrificėn mė sublime pikėrisht pse kishin humbur besimin te politika. Ēdo thirrje e tij ndaj autoriteteve maqedonase pėr tu ulur nė tryezė do tė keqkuptohej rėndė mė sė pari nga bashkėluftėtarėt e tij dhe mė gjerė, nga mbarė bashkėkombėsit e tij, pėr tė drejtat e tė cilėve kishte nisur lufta. Ai do tė humbte pashmangshėm legjitimitetin dhe do ti shkaktonte, sigurisht, njė dėm tė madh vetes, por tė keqen mė tė madhe do tia shkaktonte kauzės qė udhėhiqte. Njė lėvizje guerile me veprimtari luftarake nė zgjerim tė shpejtė dhe me simpati popullore nė rritje po aq tė shpejtė, duke humbur befas besimin te udhėheqėsi i vet themelues, i ka tė gjitha gjasat tė shndėrrohet sakaq nė njė bishė tė verbuar, qė nuk di mė ku e zbraz tėrbimin. Me gjithė dėshirėn e mirė pėr ta shėnuar kthesėn drejt paqes, Ali Ahmeti nuk gjente derė tė ēelur as te ndėrkombėtarėt. Presidenti Bush e kishte renditur atė nė listėn e terroristėve.
Nė kėtė kontekst tė pashpresė pėr paqen, shfaqet Veton Surroi, i cili ngjitet nė skenė krejt siē hyhet nė njė ėndėrr. Ai nuk ka asnjė mandat pėr tu bėrė ndėrmjetės. Nuk ėshtė qytetari i Maqedonisė qė shqetėsimi i tij tė mirėkuptohet nė emėr tė interesit madhor pėr paqtimin e vendit tė vet. Por ėshtė shqiptar dhe, si i tillė, nuk ka asgjė nga fuqia ndikuese e njė ndėrkombėtari. Ėshtė njėherėsh shtetas i Kosovės dhe i Shqipėrisė, por nuk mund tė ushqejė as edhe njė fije shprese pėr tė pasur mbėshtetjen e makinės shtetėrore tė Kosovės apo tė Shqipėrisė. Zaten, nga fillimi nė fundin e kėsaj historie fantastike, Veton Surroi duket se nuk shpreson asgjė. Ai vetėm dėshiron dhe, ditė pas dite, sado qė i pėrshkuar nga njė mjegull dėshpėrimi, ai dėshiron fort e mė fort qė ngjarjet tė kthehen drejt horizontit tė paqes. Ndėr tė gjithė aktorėt, ai ka miqėsi vetėm me Arbėn Xhaferin. Por, nė terrenin e veprimit praktik, miqėsia me Xhaferin i vlen aq sa i vlen. Ali Ahmetit nuk ia ka dėgjuar kurrė emrin mė parė pėr mirė as pėr keq. Udhėheqėsit e lartė maqedonas, me njė pjesė tė tė cilėve ka njėfarė njohjeje, flasin tashmė, pėr fatin e keq, njė gjuhė krejt tė kundėrt me gjuhėn e tij. Personalisht Veton Surroi ka shumė miq tė mirė nė Uashington, nė Bruksel, nė Londėr, nė Berlin, nė Paris. Por, institucionalisht pėrgjigjen pėr pėrpjekjet e tij ai e merr nga ambasadori britanik nė Shkup, Mark Dickinson, njėherėsh edhe kryesues i radhės i BE nė Maqedoni, i cili thotė:
duhet tė jem absolutisht i qartė. Nuk ka vend pėr terroristė nė asnjė proces negociator. Ky ėshtė qėndrimi i qeverisė sonė, ky ėshtė qėndrimi i qeverisė amerikane, nėse nuk e keni ditur, ky ėshtė qėndrimi i NATO-s, ky ėshtė qėndrimi i tė gjithėve. Kėshtu i vetėm, me tė gjithė kundėr, Veton Surroi lėviz nėpėr skenė vėrtet si nėpėr njė ėndėrr. Nevojitet njė shpuzė e jashtėzakonshme morale brenda vetes pėr tė mos u pushtuar nga ndjesia e kotėsisė. Pėr fatin e mirė tė atij vetė, por, mbi tė gjitha, pėr fatin e mirė tė tė gjithė qytetarėve tė Maqedonisė, qofshin ata shqiptarė, maqedonas etnikė apo tė tjerė, Veton Surroi duket se e kishte njė forcė tė tillė. Bota shqiptare po e po, por edhe i gjithė rajoni i ka nė kėtė rast njė borxh tė madh mirėnjohjeje Veton Surroit.
Procesi i arritjes te Marrėveshja e Ohrit do tė mbetet sui generis nė analet e Diplomacisė botėrore, sipas gjykimit tim, kryesisht nė sajė tė rolit qė luajti nė tė Veton Surroi. Njė njeri fillikat, pa asnjė lloj mandati, pa asnjė lidhje tė drejtpėrdrejtė tė fatit tė tij si qytetar e as tė karrierės sė tij me dramėn qė po ndodhte nė atė shtet, pa njė grimė buxhet pėrveē parave tė xhepit tė tij, pa kurrfarė aparati profesional mbėshtetės dhe me shumė pa tė tjera, arriti tė bėhet brenda njė pranvere strumbullari i njė kthese historike pėr ekzistencėn e Maqedonisė si njė shtet multietnik. Nuk po them se e solli ai paqen. Ai thjesht ka meritėn e pashembullt se e kuptoi i pari rrugėn nėpėr tė cilėn duhej ecur pėr tė arritur te paqja dhe pati fuqi ta besojė se ishte e mundur tė ecej nėpėr atė rrugė kur askush nga ata qė kishin vulė brenda e as jashtė Maqedonisė nuk e pėrfytyronte njė gjė tė tillė. Kjo quhet kauzė. Veton Surroi dėshmoi se ishte i aftė tė shtrydhte nga vetja njė kauzė, kishte durim dhe pėrkushtim ti shėrbente kauzės sė vet, duke dhėnė, vetėm duke dhėnė nga vetja pa kursim, pa pritur kurrfarė shpėrblimi nesėr, pa u vėnė me anėsi nė shėrbim tė asnjėrės palė nė konflikt, i bindur se te kauza, vetėm te kauza ishte vendi pėr tu bashkuar si tė barabartė edhe shqiptarėt, edhe maqedonasit, pa asnjė kompleks inferioriteti ndaj ndėrkombėtarėve, por me mendje tė kthjellėt se pa ndėrhyrjen e tyre nuk mund tė pėrmbushej kauza; me njė vlerėsim gjakftohtė pėr veten, pėr tė mos marrė pėrsipėr nė asnjė rast pėrgjegjėsi qė nuk pėrputhen me zotėsitė e tij e as me motivin pėrse gjendet nė atė mesele, siē ishin ato tė kėshilltarit politik apo ushtarak pėr UĒK-nė, tė kėshilltarit politik apo diplomatik pėr Arbėr Xhaferin, tė kėshilltarit patolog pėr ndėrkombėtarėt, cilėsi kėto qė u pėrpoqėn tia veshin mendjeshkurtrit e policisė sekrete maqedonase. Ai shfaqet gjithė kohėn i vetėdijshėm se nuk mund tė ishte madje as ndėrmjetės nė negociata, nė kuptimin e mirėfilltė tė kėsaj fjale. Ai shfaqet, megjithatė, kudo dhe hap pas hapi dhe kudo si njė ndihmės i pazėvendėsueshėm i vullnetit tė mirė. Si i tillė, natyrshėm qė ai nuk do tė dukej nė ceremoninė e nėnshkrimit tė Marrėveshjes sė Ohrit. Ēelja e kėsaj ceremonie shėnonte pėrmbushjen e kauzės sė tij, domethėnė edhe tėrheqjen e tij tė pabujshme nė qoshen e vet nė Prishtinė apo nė Qerret, ku edhe e ka shkruar Librin e fluturave, me nxitjen kėmbėngulėse tė motrės sė tij, Flaka. Faleminderit, Flaka!
PanoramA
Dėme tė reja tė trashėgimisė kulturore nė Berat
Opinion (http://www.panorama.com.al/category/opinion/) e Premte, Prill 20th, 2012 GJERGJ FRASHĖRI
Dhjetė javė mė parė (25.01.2012), nė faqet e kėsaj gazete patėm sinjalizuar pėr dėmtimet masive qė po u shkaktoheshin kalldrėmeve me vlera historike e ndėrtimore tė rrugėve e rrugicave nė kalanė e Beratit, monument i UNESCO-s. Patėm sinjalizuar se kėto dėmtime ishin shkaktuar nga veprimtaria e njė projekti tė Delegacionit tė Bashkimit Europian nė Tiranė, me titull Mbėshtetje pėr zhvillimin e qėndrueshėm dhe tė integrueshėm tė trashėgimisė kulturore dhe historike nė Shkodėr, Elbasan, Korēė dhe Berat. Kėshtu po ndėrtohet njė infrastrukturė e re nė lagjen Kala nė Berat. Ska mė mirė, por me kusht, pa dėmtuar vlerat historike tė saj!
Supervizori qė mbikėqyr punimet e ndėrtimit ėshtė firma IRD Engineering nga Italia, ndėrsa ai qė mbikėqyr shpėtimin e substancės arkeologjike dhe tė monumenteve gjatė punimeve tė infrastrukturės ėshtė firma AEMA sh.p.k nga Shqipėria. Tė dyja janė zgjedhje tė sipėrmarrėsit Delegacionit Europian nė Tiranė. Patėm konstatuar gjithashtu se subjekti AEMA nuk kishte tė bėnte fare me shpėtimin e monumenteve dhe tė arkeologjisė. Pėr tė ndalur dėmtimet e mėtejshme qė po i shkaktoheshin atėherė kalasė sė Beratit, i patėm kėrkuar Ministrisė sė Turizmit dhe Kulturės, madje edhe Prokurorisė, me lutjen si qytetarė dhe tė specialistit tė fushės, qė tė bėhej transparenca e plotė e firmės AEMA sh.p.k. dhe roli i zyrtarėve pėrgjegjės tė pėrzierė nė konflikte interesash me kėtė subjekt. Madje, tė testoheshin konsekuencat negative qė po shkaktonte mungesa e supervizimit profesional nė shpėtimin e trashėgimisė kulturore nė lagjen Kala tė Beratit. Pra mė qartė, tė ndėrpriteshin dėmtimet nė monument, qoftė nė kalldrėmet, qoftė nė substancėn arkeologjike tė tij!
http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2012/04/kalaja-e-beratit1-168x300.jpg (http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2012/04/kalaja-e-beratit1.jpg)Gėrmimet e kanalit infrastrukturor afėr portės lindore tė kalasė.
Sinqerisht, kisha mė shumė shpresė te reagimi i Delegacionit Europian nė Tiranė si sipėrmarrės, se sa nga ai i Ministrisė sė Kulturės (rrjedhimisht edhe nga ai i Prokurorisė). Arsyeja ėshtė se duke punuar nė kėtė fushė pėr mė se dy dekada nė Europėn Qendrore, personalisht nuk kam ndeshur ndonjėherė pėrfaqėsi tė Bashkimit Europian tė shkelė parimet dhe detyrimet e Konventės Europiane (Malta), qė vetė vendet europiane e kanė hartuar dhe njėkohėsisht, Ligjin e Trashėgimisė Kulturore pėr shpėtimin e vlerave arkeologjike dhe monumenteve tė atij vendi, ku pėrfaqėsia e Brukselit ushtron sipėrmarrjen e vet. Mjerisht ky ėshtė rasti i parė dhe mė vjen hidhur qė ndodh nė vendin tonė. Dėmtimet nė kalanė e Beratit jo vetėm nuk u ndėrprenė, por ato vazhduan mė tej nė mėnyrė tė dhimbshme gjatė muajit shkurt, mars e vazhdojnė edhe sot nė prill. Tashmė ato nuk quhen mė dėmtime, por zhdukje e kalldrėmeve historike tė tė gjitha rrugėve e rrugicave tė kalasė sė Beratit. Bashkė me ato ėshtė zhdukur edhe substanca arkeologjike nga hapja e kanaleve tė infrastrukturės poshtė tyre, pa lėnė asnjė gjurmė dokumentare.
Kalldrėmet e rrugėve dhe rrugicave tė kalasė sė Beratit ishin pjesė integrale dhe domethėnėse tė historisė ndėrtimore tė monumentit. Ato ruanin gjurmė tė infrastrukturės nga tė gjitha epokat e jetės sė qytetit tė fortifikuar, dhe pėrbėnin dokumente historike nga koha e antikitetit deri nė ditėt tona, nė njė diapazon kohor mė se 2200-vjeēar. Siē kemi tėrhequr vėmendjen edhe nė shkrimin e datės 25.01.2012, shumė segmente tė tyre ruheshin origjinal nga shekujt e kaluar, katėr llojesh sipas gjerėsive tė rrugėve, me ulluqe e kuneta pėr disiplinimin e reshjeve. Mbi tė gjitha ruheshin fragmente kalldrėmesh origjinale tė magjistrales antike, prej portės kryesore deri nė akropolin e kalasė, si dokumenti mė i vjetėr i infrastrukturės sė monumentit. Por, ruheshin edhe segmente tė tjera tė restauruara nga dora e specialistėve mė tė mirė tė qytetit, tė cilat ishin edhe ato vetė vlera dokumentare historike tė kalasė. Sipėrfaqja e shtresės sė kalldrėmeve tė rrugėve dhe rrugicave tė lagjes Kala nė Berat ėshtė restauruar gjatė viteve 1966-1987 me program shumėvjeēar, me njė dashuri tė veēantė nga restauratorėt e asaj kohe, duke respektuar karakterin e tyre origjinar dhe ruajtur me rigorozitet teknikėn e vjetėr, konstruksionin e dyshemesė mbajtėse (pavimentin), pa e prekur nėnshtresėn arkeologjike.
Tė gjitha kėto vlera dokumentare nuk ekzistojnė mė pėr vizitorin e sotėm. Brenda pesė muajve tė fundit njė skreper i drejtuar nga njė kompani tjetėr italiane, me punėtorė tė pakualifikuar dhe pa drejtim restaurimi, i ka flakur kėto kalldrėme historike nė plehra ndėrtimi, nė mėnyrė tė pakthyeshme, pra nė zhdukjen e tyre njė herė e pėrgjithmonė. Kalldrėmet e kalasė pėrbėnin njė vepėr tė spikatur ndėrtimore tė krijuar nė shekuj. Ato ishin pėrshtatur pėr katėr lloj rrugėsh e rrugicash tė kalasė, tė cilat nė funksion tė trajektores kėndore, tė gjerėsisė dhe pendencės sė tyre kishin dhėnė kompozime kalldrėmesh me konfiguracione me pamje tė ndryshme prej njėra-tjetrės. Po ashtu, nė varėsi tė kėtyre specifikave, secila kishte njė kompozim tė veēantė ndėrtimor tė ulluqeve dhe kunetave pėr disiplinimin e reshjeve. Po japim si shembuj dy fragmente prej tyre (Foto 2 dhe 3). Asnjė nga kėto shtroje kalldrėmesh nuk ruhet mė. Nė vend tė tyre u sollėn gurė tė tjerė tė huaj dhe u ndėrtuan kalldrėme butaforike, si ato tė parqeve moderne. Jo vetėm
http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2012/04/kalaja-e-beratit6.jpg (http://www.panorama.com.al/wp-content/uploads/2012/04/kalaja-e-beratit6.jpg)Kalldrėmet e kalasė, njė vepėr e spikatur ndėrtimore e krijuar nė shekuj. Asnjė nga kėto shtroje kalldrėmesh nuk ruhet mė.
kaq, por u shkel edhe projekti. Nė projekt nuk ishte parashikuar prishja e kalldrėmit, por zbėrthimi vetėm i asaj pjese (sipėrfaqeje) tė tij, aq sa tė ishte e nevojshme pėr hapjen e kanalit, pėr vendosjen e pajisjeve infrastrukturore. Me mbarimin e punimeve infrastrukturore, kalldrėmi duhet tė mbyllej pėrsėri me gurėt e tij, sidomos nė tegelat e kunetės apo ullukut. Nė vend tė kėtij koncepti tė parashkruar nė praktikat e restaurimit, qoftė nė atė tė vendit tonė, po ashtu edhe nė atė europiane, kalldrėmet origjinale u zhdukėn krejtėsisht nga rrugėt dhe rrugicat e kalasė sė Beratit. Nė vend tė tyre u shtrua nė tėrė gjerėsinė e tyre (edhe nė ato sipėrfaqe ku nuk kishte pasur kalldrėm mė parė), kalldrėmi i butaforik i standardizuar (globalizuar) i projekteve qė mbajnė autorėsinė e Delegacionit Europian tė Tiranės, i njėjtė me kalldrėmet ku ky institucion europian ka vėnė dorė nė kalanė e Himarės, nė atė tė Krujės, nė rrugėn pėrpara Kėshtjellės sė Tiranės, sė fundi nė Elbasan etj. Shikoni kalldrėmin e pėrfunduar tė rrugės mė tė rėndėsishme qė tė ēon nė akropolin e kalasė sė Beratit (Foto 4). Asgjė nuk ėshtė respektuar nga pamja dhe konsistenca e tij e mėparshme historike. Sipas studiuesve, kjo rrugė ėshtė realizuar qysh nė shekujt antikė tė ndėrtimit tė kalasė dhe ėshtė arteria direkte (mė e shkurtėr) qė lidh hyrjen e kalasė me akropolin e saj. Tashmė, banorėt e Beratit qė shkelin ēdo mėngjes mbi kėto kalldrėme tė huaja pėrpara dyerve tė shtėpive tė tyre, mburren me ironi, se tashmė mbas 2.200 vjet histori lagja Kala ka kalldrėme alla frėnga, ose dikush tjetėr i ka mbiquajtur kalldrėme alla Delegacioni Europian.
Ėshtė kurioze tė mėsohet nėse UNESCO pajtohet me kėto humbje (shpėrfytyrime) dokumentare tė kalldrėmeve historike tė monumentit tė vet? Duket sheshit se gjithēka ėshtė drejtuar nga supervizorė profanė, tė cilėt nė qoftė se nuk e bėjnė me qėllim pėr tė pėrēmuar nė parim vlerat kombėtare, nuk janė as tė aftė tė realizojnė pėrfitimet e tyre vetjake pa kryer vepra kriminale mbi trashėgiminė kulturore. Po kush e dirigjon kėtė pėrgjegjėsi tė hapur, nė mes tė ditės me diell, kundra trashėgimisė ndėrtimore tė Beratit?
Po sjellim nė lupė edhe njė shembull tjetėr, jo mė nga zhdukja e kalldrėmeve, por tashmė nga zhdukja e substancės arkeologjike, prej punės pa supervizorė tė pėrgjegjshėm tė Delegacionit Europian nė lagjen Kala tė Beratit. Bėhet fjalė pėr gėrmime tė nėntokės arkeologjike nėn kalldrėmet e rrugėve dhe rrugicave tė kalasė nga kontraktori italian, gėrmime klandestine pa shoqėrues tė arkeologjisė, gėrmime pa lėnė asnjė gjurmė, pa kryerjen e dokumentacionit arkeologjik, (Foto 1). Punimet infrastrukturore kryen duke gėrmuar dheun me skreper dhe hapur kanale nė aksin e rrugėve historike tė kalasė, deri nė thellėsinė 2 m. Tė gjitha kėto thellime nė njė monument tė UNESCO-s duhet tė kryhen sipas Rregullores sė Arkeologjisė sė Shpėtimit dhe duhet tė dokumentohen nė ēdo hap, qoftė nė planin horizontal, ashtu edhe nė profilet vertikalė. Fotoja 1 vjen nga gėrmimet e kanalit infrastrukturor afėr portės lindore tė kalasė. Kjo ėshtė hapėsira me kuotat mė tė ulėta tė terrenit, ku vetvetiu mblidheshin prurjet masive tė ujėrave dhe ndoshta pika mė e ulėt ku bashkoheshin tė gjitha kanalizimet e kalasė. Kujtojmė gjithashtu se nga ana e brendshme pėrgjatė segmentit lindje-perėndim tė mureve rrethuese, kalaja e Beratit ka njė mbushje historike deri nė 8 m thellėsi. E gjithė kjo mbushje ėshtė njė depozitim arkeologjik. Studiuesit kanė menduar se kėtu do tė ketė qenė kolektori mesjetar qė pėrballonte kėtė prurje. Ka gjithashtu mendime se kolektori mesjetar mund tė ishte vazhdim edhe i njė kolektori mė tė hershėm antik, nė tė njėjtin vend. Por, me gėrmimet agresive tė skreperit, qė janė aplikuar nė kėtė projekt, pa prezencėn e arkeologut dhe pėrcaktimin e detyrės arkeologjike, asnjė synim nuk ka pasur pėr tė verifikuar ekzistencėn e kėtij kolektori. Kėshtu si ėshtė punuar, ka mundėsi qė ai tė jetė gėlltitur nė kėtė vend nga vetė kova e skreperit.
Siē dihet, prej vitit 1948, kalaja e Beratit ėshtė monument kulture i Shqipėrisė dhe prej vitit 2008, monument nė mbrojtje tė UNESCO-s. Kjo do tė thotė se organet shtetėrore tė ruajtjes dhe mbrojtjes sė vlerave nė vendin tonė duhet tė kenė dyfish mė shumė kujdes dhe respekt pėr mbrojtjen e vlerave kombėtare dhe ndėrkombėtare tė tij. Pėr MTKRS-nė, rezulton tė mos jetė kėshtu. Kujtojmė se kalaja e Beratit ėshtė para sė gjithash monument i pasurisė arkeologjike. Tė prekėsh nėntokėn arkeologjike tė lagjes Kala tė Beratit pa koncept gėrmimi arkeologjik, pa arkeologė tė kualitetit pėrkatės dhe pa dokumentacionin e tyre sipas Rregullores tė KKA-sė dhe KKR-sė pranė MTKRS-ve, do tė thotė tė zhdukėsh substancėn arkeologjike tė saj, pra tė zhdukėsh dokumentin historik nė pjesėn qė prek. Megjithėse gėrmimi nė kėtė hapėsirė e ka kaluar thellėsinė prej 2 m, asnjė arkeolog nuk e ka shoqėruar atė dhe asnjė lloj dokumentacioni arkeologjik nuk ėshtė mbajtur deri mė sot. Kurrfarė dokumentacioni shpėtimi nuk ėshtė kryer nė qindra metra kanale tė hapura nė rrugėt dhe rrugicat historike tė kalasė sė Beratit! Asnjė dokument historik nė kuptimin e mirėfilltė tė fjalės, sipas rregullit tė hartimit tė tij me vėrtetėsi direkt nė terren, nuk ka shkuar nė Arkiv nga gėrmimet arkeologjike infrastrukturore nė brendinė e kalasė sė Beratit qė po zhvillohen intensivisht, tė paktėn prej pesė muajsh nga projekti nė fjalė i Delegacionit Europian. Sipas Konventės Europiane dhe Ligjit shqiptar tė Trashėgimisė Kulturore, ēdo sipėrmarrės i projektit ėshtė i detyruar me shpenzimet e veta tė kryejė kėrkimet arkeologjike, dokumentacionin e tyre, pėrpunimin e rezultateve, dorėzimin e gjetjeve dhe dokumentacionit nė arkiv dhe madje, edhe botimin e rezultateve tė gėrmimit. Pėr tė parandaluar kėto dėme tė panevojshme tė trashėgimisė arkeologjike nė Berat patėm kėrkuar tė mėsohej me transparencė (25.01.2012) se kush ishte supervizori i tyre: AEMA sh.p.k., drejtori i Institutit tė Monumenteve tė Kulturės Tiranė, apo vetė ministri i MTKRS-ve me drejtorėt e tij pėrkatės tė dikasterit? Deri sot nuk kemi marrė pėrgjigje. Nė Shqipėri ėshtė vėshtirė tė merren vesh kėto gjėra tė thjeshta, sidomos kur ka koalicione tė institucioneve shtetėrore vendėse me ato tė huaja.
Dėmet e monumenteve tė kulturės dhe tė pasurisė arkeologjike nė kėtė vend tė varfėr (tė cilin vetė e mbajmė tė varfėr nga padituria jonė qytetare) janė tė pėrditshme dhe rrėqethėse. Kontributi qė mund tė japė qytetari nė kėtė kohė vandalizmi tė paparė tė trashėgimisė kulturore nė Shqipėri ėshtė denoncimi i dėmeve dhe kallėzimi i tyre me vėrtetėsi. Dėmet e shkaktuara nė lagjen Kala tė Beratit nuk janė mjerisht i vetmi rast. Por, ėshtė njė rast i ekspozueshėm, matės i nivelit tė kulturės sonė qytetare aktuale nė imazhin tonė europian, pėr faktin se monumenti ėshtė nė listėn e UNESCO-s.
Nuk ka asnjė dyshim se pėrgjegjėsia kryesore pėr tė gjitha kėto dėme tė mėdha tė shkaktuara nė kalanė e Beratit i takon palės shqiptare, institucioneve shtetėrore tė saj.
Dėmtuesi mė i madh ėshtė nė fakt struktura shtetėrore pėrgjegjėse pėr mbrojtjen e monumentit dhe tė arkeologjisė, pra MTKRS-ja me kėshillat kombėtare tė saj. Drejtorive tė dikasterit dhe institucioneve shtetėrore nuk u lejohet ligjėrisht tė ofrojnė forma shėrbimesh private (konflikt interesi), aq mė tepėr tė pėrdorin punonjėsit e tyre shtetėrorė nė formate private. Atyre u takon tė koordinojnė dhe tė kontrollojnė. Por, kjo po ndodh tashmė rėndom me konsekuenca nė dėmtimin e monumenteve me mirėkuptimin brenda strukturės sė institucionit. Kur mbreti vjedh njė vezė, ministrat e tij vjedhin gjithė pulat e fshatit, thoshte Sami Frashėri. Kėtė lloj bashkėpunimi e pėlqejnė natyrisht edhe tė huajt, kur e gjejnė tė shtruar nė tryezėn e tjetrit. Fatkeqėsisht, jemi nė fazėn kur i zoti i shtėpisė i gėzohet njė pesėlekėshi nė xhepin e tij, duke e lėnė mėhallėn pa bukė. Nė vend tė restaurimit tė kalldrėmeve dhe tė dokumentacionit arkeologjik, projekti i Delegacionit Europian ra nė duar profanėsh dhe pėrfundoi pa dhimbje, ashtu siē aludoja nė shkrimin tim tė parafundit, nė shkatėrrimin e vlerave tė trashėgimisė ndėrtimore dhe arkeologjike tė kalasė sė Beratit. Pėr mendimin tim, ėshtė njė kor i dirigjuar nga MTKRS-ja, me orkestrantė dy drejtoritė e saj- atė tė Trashėgimisė Kulturore dhe atė tė Arkeologjisė, Institutit tė Monumenteve tė Kulturės nė Tiranė dhe nė veēanti, Drejtorisė Rajonale tė Kulturės Kombėtare nė Berat, qė vetėm heshtin, bėjnė sikur nuk e kanė parė ēfarė po ndodh. Domethėnė kanė rėnė nė mirėkuptim pėr veprėn shkatėrruese.
Sa kohė qė pėr mbrojtjen e kalasė sė Beratit pati fonde tė kursyera, asaj nuk iu zhdukėn kalldrėmet historike tė rrugėve dhe rrugicave tė saj, dhe aq mė pak substanca arkeologjike poshtė tyre. Me ato pak fonde tė pėrvitshme u sigurua ruajtja dhe njė pėrkujdesje konservimi dhe restaurimi tė kufizuar pėr dekada tė tėra. Sė fundi erdhėn me shumicė fonde nga Delegacioni Europian pėr Mbėshtetje pėr zhvillimin e qėndrueshėm dhe tė integrueshėm tė trashėgimisė kulturore dhe historike nė Shkodėr, Elbasan, Korēė dhe Berat. Qytetarėt shqiptarė i duartrokasin me mirėnjohje tė tilla investime. Por, kur ato nuk sjellin dėme! As qė vihet nė dyshim qė Delegacioni i Komitetit Europian nė Tiranė ėshtė nė gjendje tė kryejė detyrimet ligjore me ndershmėri pėr mbrojtjen dhe dokumentimin e punimeve restauruese dhe arkeologjike nė sipėrmarrjet e veta nė Shqipėri. Madje, ai ėshtė i ndėrgjegjshėm pėr detyrimin qė ka nė zbatimin e Konventės sė Maltės dhe tė parashkrimeve tė Ligjit tė Trashėgimisė Kulturore nė Shqipėri, kur projektet e tij prekin monumentet e kulturės apo nėntokėn me substancė arkeologjike. Por, realiteti i zbatimit tė projekteve tė tij tė viteve tė fundit mbi rivitalizimin e qendrave historike nė Tiranė, Elbasan, Himarė etj., dhe konkretisht nė lagjen Kala tė Beratit, po tregon mė shumė se njė herė se ai nuk ėshtė i interesuar pėr mbrojtjen e pasurisė arkeologjike (nėntoka qė gėrmohet) dhe ndėrtimore (kalldrėmet mesjetare). Mendoj se ai nuk mjafton tė ketė si qėllim vetėm investimin financiar. Por, nė rastin e Shqipėrisė, ai ka edhe njė detyrė tjetėr, tė mėsojė institucionet shtetėrore shqiptare pėrmes shembullit personal, se si duhet projektuar dhe zbatuar njė projekt pėr mbrojtjen e trashėgimisė kulturore nė zbatim tė ligjeve europiane, pra tu tregojė institucioneve tė brishta shqiptare se si kryen detyrimet ligjore nė Francė, Gjermani, Austri, Zvicėr, Holandė, Itali e gjetkė, pėr mbrojtjen e trashėgimisė kulturore. Mjerisht, nė sipėrmarrjet e Delegacionit Europian nė Shqipėri po shfaqen njėra pas tjetrės shembuj tė dėmtimit tė saj. Mos ndoshta pėrfaqėsues tė shtetit e sigurojnė atė se do ti mbulojnė kėto realitete dhe se nuk guxon kush ti kritikojė?
Sė fundi lind njė pyetje, i kontrollon UNESCO kėto mangėsi tė Delegacionit Europian, konkretisht nė rastin e Beratit? Ndėrkohė mėsojmė se UNESCO di tė kritikojė, madje edhe ashpėr. Kėshtu nė raportin e saj, mė 13 gushtit 2011, kritikon ashpėr qeverinė shqiptare pėr menaxhimin e Gjirokastrės dhe Beratit, pėr dėmet qė po i shkaktojnė atyre ndėrtimet pa leje dhe pėr mungesėn e kontrollit tė ndėrhyrjeve arkeologjike nė rastet e zbatimit tė restaurimeve tė mėdha. Por, njė kritikė tė saj drejtuar Delegacionit Europian nė Tiranė pėr dėmet nė fjalė qė po kryen aktualisht nė kalanė e Beratit, qoftė si sipėrmarrės direkt, qoftė edhe pėr zgjedhjen e supervizorit tė papėrgjegjshėm, nuk kemi dėgjuar. Jam i sigurt se njė pėrfaqėsues i UNESCO-s nuk do ti lejonte punimet e infrastrukturės nė kalanė e Beratit, pa e detyruar sipėrmarrėsin tė kryejė paraprakisht aty shpėtimin e trashėgimisė ndėrtimore dhe arkeologjike. E kam fjalėn pėr njė pėrfaqėsues tė saj qė punon jo vetėm pėr tė marrė honoraret, apo pėr tė mbyllur ēdo lloj kompromisi me nėpunėsit shtetėrorė. Sidoqoftė, Berati nė duart e investimeve tė Delegacionit Europian po na jep njė shembull se si UNESCO mund tė pranojė qė tė dėmtohet fėmija e zgjedhur prej saj.
Projekti i Delegacionit Europian pėr sa u pėrket dėmeve qė i shkaktoi trashėgimisė ndėrtimore dhe arkeologjike nė kalanė e Beratit nė fazėn e rivitalizimit tė infrastrukturės, dėshtoi. Projekti nė fjalė ka edhe dy faza tė tjera tė rėndėsishme, qė priten tė fillojnė: njėra ėshtė restaurimi i mureve tė kalasė dhe tjetra, trajtimi i fasadave tė banesave me muret dhe oborret e tyre. Shpresojmė se dhunimi i mėtejshėm i kėtij monumenti do tė ndėrpritet, duke i restauruar ato dhe jo duke i bėrė tė reja.
Mirėnjohja pėr investimet e Delegacionit Europian mbetet, por dėmet e trashėgimisė kulturore qė i shkaktojnė tė huajt njė vendi tė vogėl si Shqipėria janė shumė tė ndjeshme, edhe ato ndjehen, nuk harrohen.
*Arkeolog dhe restaurator
PanoramA
Haktivistėt, nė ballė tė betejave pėr internetin dhe lirinė e tijhttp://www.botasot.info/mesme/anonymous-.jpeg
Nėse ka ndonjė betejė pėr formėn e ardhshme tė internetit dhe tė shoqėrisė si e tėrė atėherė grupe haktivistėsh, tė tillė si Anonymous dhe Lulzsec, Wikileaks dhe i famshmi Megaupload.com, janė nė llogoret e njė lufte tė madhe qė sapo ka nisur.
Ndėrkohė qė incidentet individuale dhe pėrplasjet nė tė cilat janė pėrfshirė kėto grupe mund tė duken sikur nuk kanė lidhje me njėra-tjetrėn dhe rastėsore, ata qė janė nė dijeni tė thelbit tė ēėshtjes thonė tjetėr gjė. Ata thonė qė tė gjitha kėto organizata, si dhe disa lėvizje pak a shumė publike dhe zyrtare, si Pirate Party, apo Occupy, kanė tė gjitha lidhje me njėra-tjetrėn. John Perry Barlow, poet pėr Grateful Dead dhe bashkėthemelues i grupit tė famshėm tė avokatisė Electronic Frontiers Foundation (EFF) thotė se motivi i pėrpjekjeve tė tilla, pavarėsisht nga taktika e pėrdorur nė ēdo rast, ėshtė ndryshimi i natyrės sė shoqėrisė. Ajo qė i bėn bashkė kėto grupe ėshtė besimi qė e ardhmja nuk ėshtė vertikale, pra njė qeveri hierarkike, por horizontale, pra njė qeveri njerėzish tė barabartė, edhe pse nė funksione tė ndryshme, thotė ai. Njė ndryshim i tillė thelbėsor ka vėnė kundėr njėra-tjetrės forcat e epokės sė informacionit kundėr atyre tė epokės industriale, sepse kėrkohet zhvendosja nga mangėsia e informacionit nė bollėkun e informacionit. Viti i kaluar riafirmoi aftėsinė tonė dhe zotėsinė e kryerjes sė revolucioneve, por jo tė menaxhimit tė kėtyre revolucioneve, por kjo tjetra ėshtė nė prag. Tashmė grupime tė ndryshme janė pjesė e tė njėjtit spektėr. Organizata si EFF janė mė konservatore, ndėrkohė qė organizata si Wikileaks, Partia e Piratėve, apo Anonymous kanė qėllime mė radikale. Edhe pse lidhjet mes kėtyre organizatave janė shpesh tė pakta, ose jo shumė tė qarta, besimi nė rrjetet e qytetarėve tė lirė, mosbesimi nė ligjet e sė drejtės sė autorit apo atij tė mbrojtjes sė pronėsisė intelektuale dhe dėshira pėr vetėvendosje duket se bėjnė bashkė tė gjitha kėto organizata nė luftėn e tyre pėr internetin. Barlow beson se qeveria amerikane ka nisur qė tė ndjekė hakersat politikė tė tillė si Anonymous dhe Lulzsec. Kėto grupe kanė ndėrmarrė sulme, nė qendėr tė tė cilave kanė qenė sajte tė ndryshme qeveritare amerikane dhe britanike. Ato kanė pasur si objektiv News International, si dhe kanė marrė tė gjithė arkivat e e-mail-eve tė firmės sė shėrbimeve sekrete amerikane, Stratford dhe ia kanė kaluar tė gjithė materialin Wikileaks. Qeveria e sulmon Anonymous pėr tė njėjtėn arsye qė ajo sulmon edhe Al-Kaedėn, sepse ata janė armiq. Dhe nė njėfarė mėnyre, ata janė. Llumi ka nisur qė tė dalė nė sipėrfaqe, por nuk jemi ende duke parė efektin e gjithė kėsaj. Interneti ėshtė arma mė ēliruese qė ka shpikur ndonjėherė njerėzimi por gjithashtu ka edhe anėn tjetėr tė errėt, sepse pėrmes internetit edhe mund tė pėrgjosh dhe survejosh ēdo lėvizje. Interneti i ka tė dyja kėto aspekte. Barlow ėshtė duke punuar pėr njė sistem qė i kundėrvihet bllokimit financiar tė vendosur tashmė ndaj Wikileaks. Nė prag tė publikimit qė Wikileaks i bėri kabllogrameve tė ambasadave amerikane nė botė, senatori Joe Lieberman i bėri thirrje kompanive amerikane qė tė bllokonin sajtin, pra Wikileaks. Kompani tė tilla tė lehtėsimit tė pagesave si PayPal, Visa, MasterCard ceduan para kėsaj kėrkese, pavarėsisht se nga qeveria nuk u erdhi asnjė lloj urdhri zyrtar. Barlow ėshtė duke planifikuar krijimin e njė fondacioni qė ka pėr qėllim financimin e ēdo organizate qė preket nė financimet e saj nga bllokada tė korporatave tė ndryshme nė tė cilat pėrfshihet edhe amendamenti i parė. Ne mendojmė se kemi tė bėjmė me njė ēėshtje morale ndaj kėtyre veprimeve, thotė ai. Por mund tė pėrbėjė edhe bazėn e njė sfide ligjore. Nė botėn tonė ekzistojnė kompani, apo organizata private tė cilat kanė mundėsi qė ti zėnė frymėn shprehjes sė lirė. Kėto kompani nuk kanė asnjė lloj ligji nė tė cilin ti mbėshtesin veprimet e tyre, nuk kanė asnjė lloj tė drejte. Ato kanė vetėm kushte shėrbimesh. Si rezultat, betejat pėr tė ardhmen e internetit janė duke u shndėrruar gjithnjė e mė shumė nė tė politizuara, duke qenė se palėt nė kėtė konflikt synojnė qė tė krijojnė njė kudėr tė ri ligjor. Nė rrjet i madh organizatash janė bėrė bashkė nė SHBA pėr tė luftuar kundėr piraterisė online (Sopa). Ligji i parashikuar pėr tė vendosur rregulla pėr kėtė ndalim ėshtė pezulluar nga kundėrshtitė nė rritje ndaj tij, por pėrpjekje janė duke u bėrė edhe nė Europė dhe gjetkė dhe nė kėto raste, shansi pėr tu shndėrruar nė ligje ėshtė mė i madh. Nė fronte tė tjera, ėshtė duke u rritur shumė edhe mbikėqyrja kibernetike. Nė kėtė drejtim, qeveria britanike ka propozuar njė ligj qė lejon monitorimin e informacioneve nė e-mail-e, rrjete sociale dhe trafikun e Skype dhe kjo pėr tė gjithė pėrdoruesit dhe nė kohė reale. Pėr tė luftuar dhe pėr tė kundėrshtuar kėto pėrpjekje, haktivistėt kanė nisur qė tė marrin njė pėrmasė tė vėrtetė politike. Lėvizja mė e njohur nė kėtė drejtim, qė ka marrė njė format politik, ėshtė Partia e Piratėve, e themeluar nė Suedi nga Rickard Falkvigne nė vitin 2006 dhe ka ndikim, edhe pse tė kufizuar, edhe nė Britaninė e Madhe por ndėrkohė, nė rang global, ėshtė duke e shtuar gjithnjė e mė shumė ndikimin e saj. Kjo parti ka dy deputetė nė Parlamentin Europian dhe sė fundi mori 7.45% tė votave nė zgjedhjet e fundit tė pėrgjithshme nė rajonin gjerman tė Saarland. Sipas sondazheve tė fundit, ajo ėshtė partia e tretė mė e madhe nė vend. Pėr njė kohė tė shkurtėr, kjo parti pati edhe njė ministėr nė qeveri, por ai dha dorėheqjen nė shenjė proteste pėr censurėn online tė vendosur nga ushtria tuniziane. Amelia Andersdotter, njė nga dy eurodeputetet e kėsaj partie, mendon se autoritetet tentojnė qė tė injorojnė elementin politik tė sulmeve tė hakersave nga grupe tė tilla si Anonymous. Disa nga sulmet e kėtyre hakersave janė jo fort tė qartė dhe tė pėrcaktuar. Tė tjerė janė me objektiva tė qartė politikė. Sulme tė tillė bėhen pėrmes metodės qė quhet sulmi i mohimit tė shėrbimit, qė konsiston nė dyndje tė njė sajti me trafik fals qė ēon nė bllokimin e tij. Kėto sulme qė kanė qenė legalė nė shumė shtete, tani po konsiderohen gjithnjė e mė shumė tė paligjshėm. Ato po konsiderohen si tė padrejta, ndėrkohė qė nuk ėshtė kėshtu. Prioritetet e deputetes janė pėrqendruar nė rregullimin dhe llogaridhėnien e autoriteteve publike dhe nė tentativat pėr tė reformuar ligjet e pronėsisė intelektuale, si dhe nė shpėrndarjen e fibrave tė internetit me shpejtėsi tė madhe nė tė gjitha vendet e Bashkimit Europian. Ndėrsa ka nga ata qė nuk kėnaqen vetėm me lobimin pranė politikanėve pėr tė vazhduar mbajtjen e njė interneti tė lirė, pra pa pagesė. Kjo kategori luftėtarėsh ka ndėrtuar mjete dhe programe, tė cilat e bėjnė rregullimin e internetit njė detyrė tė pamundur. Njė nga mjetet mė tė pėrdorura ėshtė Tor. Kur pėrdoret siē duhet, Tor anonimizon tė gjithė trafikun e internetit qė vjen nga njė kompjuter. Kjo do tė thotė qė njė individ do tė identifikohet nė internet vetėm nėse ai apo ajo zgjedh qė tė logojė nė njė sajt tė caktuar. Ky sistem sigurisht qė nuk ėshtė me imunitet tė plotė, duke qenė se mund tė bllokohet pėrkohėsisht nga qeveri autoritare, por jep njė sasi tė madhe mbrojtjeje dhe kjo pėr aktivistėt qė punojnė nėn regjime shtypėse dhe diktatoriale apo pėr ata qė e pėrdorin internetin pėr vepra tė ndryshme penale, si shpėrndarjen e drogės apo pornografinė e fėmijėve. Sigurisht qė sipas menaxherit tė kėtij projekti, kriminelėt janė tė parėt qė kėrkojnė mjete tė tilla pėr tė fshehur punėt e tyre tė pista, por ndėrkohė pėrfitojnė edhe shumė tė tjerė qė pėrgjohen pa tė drejtė. Sipas menaxherit tė kėtij projekti, qėllimi kryesor pėr shpikjen dhe vėnien nė zbatim tė kėtij mjeti nuk ėshtė thjesht rezistenca dhe rrėzimi i qeverive, apo edhe vetė aktivizimi, por dhėnia tek pėrdoruesit, e kontrollit nė lidhje me pėrdorimin e internetit dhe monitorimin e aktivitetit tė tyre. Ai nuk ėshtė aspak i befasuar nga vullneti dhe zelli i qeverive tė ndryshme pėr tė kontrolluar internetin. Qeveritė kanė filluar tashmė qė tė kuptojnė se njė pjesė e madhe e Prodhimit Kombėtar Bruto tė vendeve tė tyre varet nga interneti. Qeveritė pėlqejnė stabilitetin dhe jo ndryshimin e shpejtė dhe tė madh tė situatės, thotė menaxheri i Tor. Por qeveritė mund tė shmangen plotėsisht, duke qenė se mjeshtrit e internetit kanė gjetur mėnyra jo vetėm qė tė shmangin kornizėn ligjore, por kanė ndėrtuar njė monedhė tė re, qė nuk i pėrket asnjė shteti. Monedha njihet si Bitcoin dhe bazohet nė njė sėrė algoritmesh matematikore qė menaxhojnė sasinė e parave nė qarkullim dhe tė ardhmen e shkallės sė inflacionit. Ēdo Bitcoin ka njė ID unike dhe transaksionet shėnohen nė libra llogarie tė posaēme dhe publike, duke e bėrė mashtrimin dhe vjedhjen shumė mė tė vėshtirė se nė rastin e monedhave tė tjera reale nė botė. Por duke qenė se kjo monedhė nuk mbėshtetet nga ndonjė qeveri, nėse ato vidhen, vjedhja ėshtė e parikthyeshme. Nė momentin e shkrimit tė kėtij artikulli ekzistojnė mbi 8.7 milionė Bitcoin nė qarkullim me njė vlerė totale prej 43 milionė dollarėsh. Kombinimi i monedhės qė nuk i pėrket asnjė shteti dhe pėrdorimit tė njė interneti tė pagjurmueshėm ėshtė njė pushtet shumė i madh.
Silk road ėshtė njė sajt interneti, aksesibėl vetėm nė sesionin e errėt tė Tor, qė do tė thotė se nuk mund tė shihet, apo gjurmohet nė internetin e zakonshėm dhe ky sajt pranon vetėm pagesa nė Bitcoin. Ėshtė njė sajt nė tė cilin shiten ilaēe tė paligjshme kryesisht nė Britaninė e Madhe, Holandė dhe SHBA. Ekzistenca e sajtit nuk ėshtė sekrete. Nė vitin 2011, dy senatorė i shkruan Prokurorit tė Pėrgjithshėm tė SHBA-sė pėr veprime qė duhej tė ndėrmerreshin kundėr sajtit qė konsiderohej si i paligjshėm. Por veprimet pėr tė ndaluar ekzistencėn dhe veprimin e kėtij sajti qė veron praktikisht si eBay, kanė qenė pa rezultat. Promovimi i sipėrmarrjeve tė tilla nuk ėshtė motivi kryesor dhe thelbėsor i pjesės mė tė madhe tė njerėzve qė janė pas Bitcoin. Njė nga anėtarėt e kėtij projekti shpjegon se motivi kryesor i lėvizjes haktiviste ėshtė njė nga parimet kryesore tė tyre: ēdo lloj autoriteti duhet tė vihet nė dyshim. Ai thotė se jo domosdoshmėrisht qeveritė, apo politika janė tė korruptuara, apo janė tė panevojshme dhe duhen rrėzuar, por publiku duhet gjithmonė qė tė jetė nė njė pozicion tė tillė, qė tu kėrkojė llogari qeveritarėve tė tij. Prej kėndej dalim nė njė parim tė dytė, po aq tė rėndėsishėm: Informacioni duhet qė tė jetė, nė pėrgjithėsi, pa pagesė. Ligjet e tė drejtave tė autorit, patentat, sekretet qeveritare dhe tė tjera si kėto janė njė objektiv i madh i kėsaj lėvizjeje. Se ēfarė domethėnie mund tė ketė kjo pėr industri tė tilla si ajo farmaceutike, nė tė cilat njė tabletė mund tė kushtojė vetėm disa qindarka pėr tu blerė, por miliona pėr tu shpikur dhe pėrgatitur, ėshtė e paqartė, ende. Megjithatė haktivistėt qė nuk e kanė ende njė pėrgjigje pėr kėtė, pėrmes veprimeve tė tyre kėrkojnė qė tė sfidojnė. Deri mė sot bėhet fjalė pėr industrinė e filmit, muzikės, pra atė tė spektaklit nė pėrgjithėsi, qė ka ndjerė mė shumė efektin e piraterisė. Por beteja me siguri qė do tė vazhdojė edhe nė sfera tė tjera dhe koha qė do tė vijė, do tė pėrcaktohet nga pasojat dhe rezultatet e kėtyre betejave qė tashmė zhvillohen nė eter.
Bota Sot
Himni Kombėtar dhe fushata e re kundėr tij
Ideja antiHimn Nga Aristotel Mici
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/Aristotel-Mici-2.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/Aristotel-Mici-2.jpg)
Gjithė mesazhi patriotik i poezisė sė Asdrenit pėr Himnin Kombėtar ishte dhe ėshtė qė shqiptarėt tė jenė tė bashkuar pėr rreth Flamurit, simbolit tė tyre historik aq tė lashtė.
.Po ndėrsa Asdreni,. si Rilindas i shquar, ngre lartė, mė 1908, frymėn e bashkimit tė kombit, avokati Igli Totozani me deklarimin e tij ndryshoni Himnin, mbjell pėrēarjen nė njė kohė shumė trazuar ekonomike dhe politike.
Pėr mė shumė se nje shekull ky Himn ka qenė preludi i tėrė aktiviteteve patriotike, kulturore, artistike e sportive pėr tė gjithė shqiptarėt kudo qė janė. Dhe, pėr mė tėpėr, pėr atė pjese tė madhe tė kombit qė gjendėt jashtė atdheut, ky himn ka qenė njė fill i fuqishem qė lidhte dhe lidh tėrė zemrat e shqiptarėve me trungun kombėtar. Kurse deklarimi i kėtij avokat ėshtė njė thikė qė e prźt kėtė fill, duke lenduar gjithė zemrat shqiptare. Ndėrsa Himni Kombėtar pėr nje qind e katėr vjet rresht ushqente dhe ushqen rrėnjėt e shqiparizmės nė ēdo vend, deklarimi i avokat Iglit u vė kazmėn kėtyre rrėnjėve.
Ēudi e madhe se si pėrseritėt historia antiHimn.!! Deklarimi i kėtij avokati nuk ėshtė i pari qė nis njė betjė me simbolin mbarėkombėtar tė Himnit. Nė shekullin e kaluar kanė ndodhur tre rebelime kundėr Himnit Kombėtar.
Dy kundėrvenie ishin gjat kohės sė Monarkisė. Po ato u shuan si flakė kashtė, sepse patriotėt e vertetė demokratė ngritėn zerin nė mbrojtje tė rendesise dhe vlerave historike, tė papėrsėritshme tė kėtij Himni. Po nė qoftė se gjat kohės sė mbretėrise Himni nuk u prek, ai u cenua nė betėjėn e tretė, gjat diktaturės moniste. Udhėheqja komuniste arriti tė hiqte strofen, ku ishtė fjala Zot.Ndėrsa tani, nė shekullin XXI, kur sa ka filluar kryqezata e katėrt antiHimn, avokat Iglin nuk e tremb fjala Zot nė poezinė e Asdrenit, po atė e shqetėson fjala burre. I prekur nga kjo fjalė ai nuk jep njė opinion, po njė gjykim kategorik: Ndėrroni Himnin. Duke qenė i veshur edhe me ndajshtimin, avokati i popullit, ai nga nje anė godit simbolin kombėtar tė Himnit, dhe nga ana tjetėr pėrpiqet , gjoja, tė mbrojė tė drejtat e grave edhe brenda Himnit, gjė qė nuk ua paska bėrė nė kohėn e vetė tė Rilindjes Asdreni. Si nje avokat qė mbron tė drejtat e ēdo grupimi shoqėror, ai thekson mendimin se pėrfshirja edhe e grave nė Himnin Kombėtar, i cili ėshtė shkruar nga Asdreni me 1908, do tė ishtė nje sinjal pozitiv pėr barazinė gjinore. Nuk ėshtė e veshirė tė dallosh nė kėtė thėnie tė avokatit krahas fallcitetit sociologjik pėr barazinė e grave me burrat, edhe anėn profane lidhur me poetikėn, stilistikėn edhe rregullat e vjershėrimit; dihet se poetėt mendojnė dhe me figura artistike pėrmes metaforave, simboleve, metonimisė, a po sinekdokės, dhe ėshtė kjo e fundit qe tė lejon tė shprehesh pjesen pėr tė tėren.
.. Po tė arsyetojme nė mėnyrė deduktive, mbėshtetur te ky gjykimi atėherė mjere poezija shqiptare se si do tė rishikohet dhe redaktohet.
Tani, tek dėgjoj shpėrfilljen qė po i bėhen Himnit Kombėtar nė kėtė kryqezatė tė katėrt kundėr tij, mė vjen ndėrmend vlerėsimi i lartė qė i bėnte Hile Mosi, atė kohe kur e solli atė nė Atdhe, siē e deshmon Lasgushi nė vepren e tij:Fjalėt e Himnit Hilė Mosi i pėlqente tėresisht.Asdreni atyre iu ka dhėnė mjaftė shkendija nga shpirti kryengritės (L.Poradeci,Vep. f.370).
Himni Kombėtar , sot, nė vitin jubilar tė njėqindvjetorit tė pavarėsisė nė horizontin e shqiptarizmės ėshtė si njė lis i moēėm hijerėndė, qė ka zėnė rrėnjė nė ndėrgjegjen kombėtare dhe nuk besoj se ka pėr tu shkulur nga zemratė shqiptare.
Le tė kemi besim se ai do ta pėrballojė edhe kėtė sulm tė kryqėzatės sė katėrt antiHimn tė kėtij shekulli tė ri, sepse ai tashme eshte bere pjese e ndergjegjes kombėtare, me gjithe atė opinioni patriotik nuk duhet tė flerė gjume, sepse kalorėsit e kesaj kryqėzate aspak dinjitoze i kanė hedhur shigjetat e para. Dhe ndėr kohė po mprehin jataganėt e Ballaban Pashė Baderės. Ndėrsa Ballaban Pasha luftontė kundėr kombit pėr lavdinė e turpshme, kėta kalorės luftojnė simbolin mbarėkombėtar, Himnin e Kombit. Dhe, largqoftė, po e arritėn kėtė qellim, ata mund tė ėndėrrojnė betėjen tjetėr, sulmin kundėr vetė Flamurit, duke i gjetur lloj-lloj kleēkash. Re tė turbullta thashė e themesh kunder Himnit Kombėtar po afrohen gjithnje e mė shume edhe nė kėtė vit jubiular, po le tė besojme se ato do tė davariten dhe mbare kombi nuk do tė mbetet pa kėtė simbol tanime shekullor. Me kėtė rast le tė shpresojme tek fjalet e Asdrenit se kombe shuhen pėrmbi dhe, po Shqipėria do tė rrojė.
Ėshtė detyrė e ēdo qytetari pėr tė ruajtur me sa mundet simbolet kombėtare. Njė komb qė nuk bėn kujdes pėr ruajtjen e simboleve, dėmton imazhin e tij para botės. Gjithėsesi bota e qytėtėruar i ruan simbolet, nuk i prek ato, qofshin materiale, a po kulturore.
Nuk mund ta mbyll kėtė shkrim pa treguar konkretisht kontrastin qe duket midis thėnieve tė Lagush Poradecit pėr Himnin Mbarėkombėtar dhe deklarimeve tė kalorsėve tė Kryqėzatės sė Katėrt antiHimn sot:
Prej grupit tė kėngėtarėve shqiptarė tė mėrgimit mori lindjen Himni Kombėtar, me fjalet e tė cilit nė gojė luftonin ēetat kryengritėsve dhe vdisnin vdekjen e ėmbėl dėshmoret e lirise(L. Poradeci, Vepra Letrare, f.369
Nė se Himni u pėrhap nė tėrė Shqipėrinė, duke zotėruar zemrat shqiptare, kjo ngjau se populli e gjeti tė pėlqyer, nga gjiri i tij i dha trajtėn dhe frymėn, vetė e shenjtėroi.(L. P. Vepra
f. 371.
A nuk bėjnė njė antitėzė tė dukshme keto citime tė nxjera nga vepra e Princit tė poezisė shqiptare, krahasuar me deklarimin kategorik: Ndėrroni himnin ?
Aq sa ėshtė e ligjshme dhe normale ruajtja e tė drejtave tė qytėtarėve dhe e shtresave shoqėrore, po aq ėshtė fisnike dhe ruajtja e simboleve kombėtare nga kushdo. Nė kėtė kuptim mendojmė se ėshtė e pahijėshme qė njė avokat tė stimulojė fushatėn antiHimn. Po nė rastin e Himnit Kombėtar , kur flasim dhe diskutojmė pėr tė duhet pasur parasysh edhe qenien e tij si si simbol mbarėkombėtar. Kėtė ngjyrim simbolik atij ia dha momenti historik. Ky himn qe erdhi fillimisht nė Korēė,mė 1908, u perhap nė tėrė Shqipėrinė. Dhe kur qe kenduar pėr katėr vjet me radhė nė fushė e nė mal, nė qytėt e nė fshat, u fut dhe nė Kuvendin historik tė Vlorės. U kėndua dhe u firmos nga delegatėt e atij kuvendi mbarėkombėtar me nė krye Ismail Qemal Bej Vlora. U bekua dhe u shenjtėrua prej Tij.
Duke shoqeruar ngritjen e flamurit mė 28 Nėntor 1912, Himni i Flamurit ėshtė bėrė qysh nė atė kohė njė fakt historik, Himn i Kombit, nje simbol mbarekombėtar. Asnje himn tjetėr, sado i pėrsosur qe tė jetė nuk mund ta zevendesoj atė. Prandaj nė kėtė vit tė 100 vjetorit tė Pavaresise, gjithe shqiptaret kudo qe janė, tė tregojnė dashuri dhe nder edhe ta lartėsojnė kėtė Himn pėr frymen e tij tė shqipetarizmes dhe tė bashkimit kombėtar.
KUSH E KA NJOHUR ITALIANIN GORRI OTELO?
Skicė nga Luan Ēipi
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/italiano-300x233.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/italiano.jpg)Nė shtatorin e vitit 1944, unė sa i kisha mbushur 10 vjeē. Prej dy vjetėsh, banonim nė qytetin e Fierit, ku kishim ardhur familjarisht, pėr tiu shmangur shqetėsimeve tė luftės italo greke, qė nė Vlorė, me aeroportin e ri tė sapongritur, kishte mė shumė rrezik sepse ajo, mitralohej e bombardohej shpesh nga aviacioni anglez.
Por, mė nė fund, lufta mbaroi dhe ne lirshėm, mund tė riktheheshim nė qytetin tonė tė dashur.
Rikthimi nė shtėpinė tonė tė Skelės, nė Vlorė, nė fundin e vitit 1944, u bė, duke kaluar me trap lumin Vjosė nė afėrsi tė ish Urės sė Mifolit. Disa kėmbė tė urės ishin minuar dhe hedhur nė erė nga ushtria gjermane nė ikje. E gjithė Shqipėria ishte djegur e shkatėrruar nga lufta pesė vjeēare.
Edhe shtėpia jonė e Lagjes Skelė ishte mjaft e dėmtuar. Rindėrtimi i saj ishte edhe detyra e parė. Shtėpia e Skelės, njė vilė dy katshe nė rrugėn kryesore Vlorė-Skelė, 150 metro afėr detit, me 10 dhoma, dy kuzhina dhe dy banja, u restaurua shpejt dhe mė sė miri, me ndihmėn e pesė ish ushtarėve italianė, qė i morėm me vete nga Fieri.
Ushtarėt italianė, pas kapitullimit ushtarak tė Italisė nė shtator tė vitit 1943, ngelėn rrugėve, mandej tė rrezikuar nga ndėshkimi i Gestapos Gjermane, ndaj dhe u fshehėn tė maskuar, u punėsuan, apo strehuan ku tė mundnin. Babai ynė, qė merrej me tregti, transport me automjete dhe ndėrtim, mori 5 prej tyre dhe ne i pėrdorėm si punėtorė ndėrtimi, piktorė e restaurues pėr disa muaj. Ata, djem tė rinj, tė fuqishėm, me aftėsi profesionale dhe njerėz tė mirė e hallexhi u miqėsuan me ne, si tė ishin pjesėtarė tė familjes.
Nė Vlorė, pas restaurimit tė shtėpisė ata nisėn tė ndihmonin nė punėt bujqėsore, pėr kultivimin dhe vjeljen e zarzavateve tė shumėllojta, nė sipėrfaqen e madhe tė oborrit qė dispononim pėr rreth shtėpisė. Dhe nė ēairet, afėr saj.
Ushtarė italian, tė ngelur nė mėshirė tė fatit, pa pėrkrahjen e detyrueshme tė shtetit tė tyre tė kapitulluar, tė ndodhur pa strehė, pa ushqim dhe tė zhveshur, kishte me mijėra nė Shqipėrinė, gjithashtu tė varfėr, tė lodhur, tė djegur, shkretuar e tė munduar nga lufta dhe pushtimi i gjatė fashist. Po kėta, djem tė rinj tė mobilizuar gjithėsisht, po dhe tė gėnjyer nė ndonjė rast, nuk ishin fajtorė tė pushtimit ku e ēoi Shqipėrinė, politika e gabuar dritėshkurtėr e mbretit tė saj dhe lakmia grabitqare e fashistėve italian. Populli shqiptar e kuptonte dhe e ndiente kėtė, ashtu si ishte, zėmėr madh dhe paqėsor. Ai, ashtu si ndihmoi , ruajti dhe fshehu nė gjirin e vetė qindra izraelitė nga masakrat e paevitueshme naziste, mbrojti dhe ndihmoi pa kursim, duke ndarė kafshatėn e vet tė bukės edhe kėta mijėra ushtarė italian tė hallakatur, tė ndodhur ndenė kėrcėnimin hakmarrės asgjėsues tė bishave hitlerjane.
Midis ish ushtarėve italianė tė pesėshes qė u strehuan nė familjen tonė nė Fier dhe nė Vlorė, pėr mė shumė se dy vjet, nuk do mė harrohet, mė i riu prej tyre, njė djalosh 22 vjeēar qė quhej Gorri Otelo. Ai ishte, njėkohėsisht, mė i dashuri dhe qė tregonte interes e ishte ngarkuar edhe nė shenjė besimi, tė merrej mė shumė me mua. Veē tė tjerave kujdesej pėr pėrgatitjen time fizike, me ushtrime toke e akrobaci, si dhe me mėsimin e lėvizjeve gjimnastikore nė vegla: nė njė hekur gjimnastikor dhe nė njė paralele me drushta druri, qė kishte ndėrtuar nė njė ngrehinė tė oborrit tonė
Mė kujtohet ēasti plot dėshpėrim kur, pas gati dy vjetėsh, e pėrcolla pėr nė atdhe. Ne, u pėrlotėm tė dy dhe unė ndjeva dhembjen e ndarjes si tė ishte njė vėlla i madh.
Ne me shokėt e vjetėr, tė rigjetur nė Skelė, me Harilla Papajorgjin, LLambi Konėn, Minella Kostandinin, Guri Sejdinin, Sezai Hoxhėn, Ferik Muhametin, etj. luanim ēdo ditė me topa lecke, tė mbushur me qime kali. Gorri Otelo ēuditej dhe i vinte keq pėr varfėrinė tonė, ndaj, kur tė kthehej nė Prato Firence, nga thoshte se ishte, premtoi solemnisht se do mė dėrgonte topa tė vėrtetė futbolli, volejbolli dhe tenisi. Unė pėr kėtė besoja, si njė fėmijė dhe prita me muaj e vite, duke i mbajtur me besim e shpresė dhe tė gjithė shokėt e mi.
E kam peng dhe nuk ja fala pakujdesinė atij, duke e kujtuar disa herė, vite mė vonė, me mendimin se si u zhduk, i quajturi Gorri Otelo, ai farė burri i dashur e simpatik, pėr vite tė tėra, jo thjesht pėr tė mbajtur fjalėn qė mua mė ngeli fiksim e peng, po tė paktėn tė behej i gjallė me ndonjė letėr a telefonatė, nė shenjė mirėnjohje pėr dashurinė, ngrohtėsinė dhe pėr ato pėrpjekje e sakrifica, treguar nga shqiptarėt e varfėr, po shumė dashamirės, tė dhembshur e mikpritės.
Veē kėsaj, unė nuk i harroj mėsimet e tij pėr kalitjen fizike, qė ndofta e ka bazėn e arritjeve tė mė vonshme, kur u evidentova si gjimnast, mundės dhe ngritės peshash nė shkallė kombėtare.
Do tė isha kurjoz dhe i dėshiruar tė dija mė tej fatin e mikut tė dashur, apo tė njihesha me familjen dhe pasardhėsit e tij, aq mė tepėr se ai mbante njė mbiemėr mjaftė tė pėrhapur e tė dėgjuar nė krahinėn e Firences, qė nė vitet e tranzicionit shqiptar u popullua dukshėm nga emigrantė prej Shqipėrie, ndaj pyes secilin prej tyre: Kush e ka njohur italianin Gorri Otelos, apo pasardhėsit e tij nga krahina Prato e Firences sė Italisė?
Tani, qė dhe ne u rimėkėmbėm dhe rimorėm pasurinė, do tė lutesha qė ndėrmjetėsi fatlum, ti pėrcillte pasardhėsve tė Gori Otelos, njė miqėsi fėmijėrore tė pa shuar, si dhe njė ftesė mikpritėse shqiptari.
Vlorė, mė 09.04.2012
Qeveria e pėrrallave dhe Parlamenti i kukullave pėrballė Veriut tė Kosovės
Nga Jeton Kelmendi, Bruksel*
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/J_Kelmendi_091-300x199.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/J_Kelmendi_091.jpg)Jeton Kelmendi
Ēėshtja e veriut tė Kosovės dhe qasja ndaj kėtij problemi dhe shumė deformimeve tjera qė po i shkaktojnė diku fqinjėt e diku edhe vetė zyrtarėt e Qeverisė sė Kosovės, kanė bėrė qė Shteti i ri tė ndodhet nė njė situatė jo tė mirė, e poashtu edhe me njė kredibilitet tė pėrulur nė raport me ndėrkombėtaret dhe vetė opinionin e brendshėm. Edhe pas katėr vitesh tė pavarėsisė sė vendit, institucionet shtetėrore nuk kanė arritur ti shpartallojnė strukturat paralele dhe ta shtrijė autoritetin e vet nė terė territorin e shtetit. Pėrkundrazi, nė veri tė vendit gjendja ka shkuar me hapa tė ngadalshėm drejt degradimit edhe mė tė madh tė funksionimit tė mekanizmave shtetėror. Pėr vite me radhė, mediet ndėrkombėtare publikonin artikuj se nė Veri tė Kosovės, strukturat mafioze serbe bashkėpunonin me koleget e tyre shqiptarė, duke bėrė biznese tė paligjshme, ndėrsa nga pala shqiptare shkruhej se disa nga ta janė tė afėrt me zyrtar e lartė tė Qeverisė sė Kosovės. Kjo, nuk i bėri pėrshtypje aspak politikės nė Prishtinė dhe situata u pėrshkallėzua, sidomos pas njė intervenimi tė pa menduar mirė nga Kreu i Qeverisė sė Kosovės, Hashim Thaēi, ose i menduar pėr favore tė tjetėr kujt. Analizat e funksionimit tė shtetit tė ri dhe puna e Qeverisė Thaēi, nuk duan shumė kohė pėr ta analizuar sepse janė tė gjitha parametrat e mundshėm negativ dhe duke e degraduar vendin, siē e thotė populli e ka fut tė ardhmen e vendit teposhtė. Nė ketė situatė kjo Qeveri ka degraduar vendin nga dy aspekte: aspektin e brendshėm dhe atė tė jashtėm.
Dy kahjet e degradimit tė shtetit
Nėse i hedh njė vėshtrim gjendjes ekonomike, politike, arsimore dhe ēdo fushe tė jetės qytetare nė Kosovė, tė bie nė sy, se jeta nė tė gjitha fushat ka degraduar. Ekonomia po bie, sistemi arsimor ėshtė nė gjendje shumė tė keqe, dhe kjo si pasojė e politizimit tė skajshėm, qė i ėshtė bėrė komplet sistemit arsimor. Janė dalė si kėrpudhat pas shiut doktorat dhe masterat e njerėzve qė kanė krah tė fortė nė politikė. Qytetarėt e Kosovės, vė vetmit nė rajon nuk kanė liri tė lėvizjes, pėr tė cilėn gjė Thaēi dhe thaēėt e tij, kishin premtuar se do ta sjellin pėr disa muaj e kjo nuk po ndodhė, as pas dy vitesh, e nuk do ndodhė edhe ca kohė. Punėsimi nė institucionet shtetėrore dhe publike, bėhet i selektuar dhe pa kritere, apo me konkretisht mbi kriterin e militantizmit politik tė partisė sė Thaēit. Korrupsioni pėrditė pėrflitet nėpėr mediet vendore dhe ndėrkombėtare, madje pėrmenden edhe peshq tė mėdhenj. Sa pėr spektakėl herė pas here arrestohen disa zyrtarė dhe pas gjykimit dalin tė pa fajshėm, gjė kjo qė krijon pasiguri edhe mė tė madhe tek qytetarėt e vendit. Kėsi soji, po tė fillosh ti numėrosh keqpėrdorimet qė bėhen me institucionet vendore dhe fajtoret dalin heronj e heronjtė i zė pluhuri i harresės, duhet shkruar mijra e mijra libra, prandaj po ndalėm kėtu, sa i pėrket degradimit tė brendshėm qė po i bėhet shtetit tė ri nga pushtetarėt.
Degradimi i jashtėm, nga prizmi e shikimit drejt sė ardhmes ėshtė edhe mė shqetėsues. Qeveria dhe institucionet shtetėrore, pėrveē qė pėrflitet pėr afera korruptive nga mekanizma ndėrkombėtarė, zyrtarėt e saj edhe mė tej kanė shkuar, duke hyrė nė dialogje tė pafavorshme pėr vendin me Serbinė. Nga kėto bisedime herė tė quajtura politike e herė marrėveshje me fjolla bore, jo vetėm se degradojnė pavarėsinė edhe ashtu jo tė plotė, por edhe favorizojnė shtetin armik qė pėrditė i shkel territorin dhe e provokon nė mėnyra tė ndryshme. dhe kur jemi tek degradimi i shtetit dhe identitetit shtetėror, duhet pėrmendur edhe debatin nė Parlamentin Evropian dhe votimin kundėr Fusnotės se (Hashim-Ediės) sė Kosovės, ku votuan kundėr saj. Nė ketė rast qeveritarėt nė Prishtinė do duhet tė preknin ose kokėn ose dikund tjetėr dhe ti thėrrisnin mendjes, e ta ndėrpresin ketė degradim qė po vazhdojnė ti bėjnė vendit tė tyre. Sigurisht se kjo shkallė e degradimit qė po i bėhet Kosovės, nga pikėpamja e brendshme dhe e jashtme duhet ndaluar, por kush mund ta bėjė ketė?
Njė mendimtarė dhe diplomat amerikan kishte thėnė se secili popull ka ata udhėheqės qė meriton, mirėpo Kosova nė rastin konkret, nuk i meriton kėta. Arsye e parė qė nuk e meriton ketė qeverisje ėshtė se: kjo qeveri ka ardhur nė pushtet me rreth 60 mijė vota tė vjedhura nga SHIK-u i saj dhe mbi dhjetė vende tė falura pėr minoritete, prandaj nė rastin tonė kjo nuk vlen, por vetėm duhet vendosmėri dhe pėrkushtim pėr ta larguar nga vendi ku po i sjellė fatkeqėsi vendit dhe qytetarėve.
25 Korriku dhe vrasja e fundit nė veri
Duke u nisur nga rasti i fundit, ku nga njė sulm terrorist, u vra njė shqiptar nė Veri tė Mitrovicės, shihet mjaftė qartė se pas mė shumė se njė jave, kryeministri i Kosovės, Hashim Thaēi dhe piunat e tij ministra, nė mėnyrė krejtėsisht absurde ftojnė pėr debat parlamentar, me qėllimin e vetėm, pėr tu treguar qytetarėve dhe opinionit kosovarė, pėrralle me babadimrin. Fjalimet patetike tė hashimave tė vegjėl dhe mė nė fund edhe Hashimit tė madh, se si ēėshtja e veriut duhet zgjidhur dhe leksionet e tyre nė parlament, tanimė edhe njė fėmijė qė ka kaluar moshėn 13 vjeēare, nuk mund ti quaj me ndonjė tjetėr epitet, pos pėrralla me babadimrin. Nuk dėgjova asnjė hashim qeveritar tiu thotė qytetarėve se ka ketė plan apo at ide, pos njė fushate me fjalė boshe dhe mashtrime qė mė sė paku kanė ngjashmėri me tė vėrtetėn. Fillimisht, krye-hashimi nuk e ndėrpreu turneun nė SHBA, e madje as nuk e thirri vet seancėn e jashtėzakonshme siē i takon me kushtetutė, pasi u kthye nė Prishtinė, por disa mini-hashima parlamentarė e thirrėn. E pabesueshme, mos ta kishim parė tė gjithė sot ketė gjė, por kjo ndodhi. E kjo nuk duhet ta ēudisė askėnd, sepse ėshtė po kjo garniturė qeveritarėve, qė mandatin e kaluar nuk dha dorėheqje, por u vet-rrezua.
Sido qe tė jetė Qeveria e Pėrrallave dhe Parlamenti i Kukukave, mbajtėn njė seancė tė jashtėzakonshme edhe pse folėn e pėrfolėn, gjėrat mė tė zakonshme, tė cilat pėrditė na i thonė nė medie. Qeveritaret e Kosovės apo hashimat e vegjėl, u promovuan terė kohen duke e marrė hapėsirėn mė tė madhe, madje u pa nė TV gjatė transmetimit direkt se tre apo katėr ministra tė Hashimit, flisnin njėri pas tjetrit, pa i kaluar fjalė ndonjė deputeti. Duke i dėgjuar me vėmendje, nuk kisha mundėsi tė marr vesh gjė nga ta, pos se rrėfenin pėrrallat e tyre, edhe pse adresa ishte e gabuar, pasi qe, nė Parlament do duhej tė flisnin pėr gjėra konkrete e jo pėrralla. Nuk e di se kush mund ta analizonte ndryshe ketė gjė, pos njė pėrrallė fjalimin e zėvendės hashimit, Hajredin Kuqi kur deklaron se nuk ka ndėrmend tė pėrdorė forcėn nė Veri, sepse nuk dinė ndaj kujt ta pėrdor at forcė, thua se nuk e ditkan se kush janė shkelėsit e ligjit atje, por harron se pakė ditė mė herėt, kishte deklaruar se nuk pėrjashtohet edhe njė 25 Korrik. Ėshtė pėrrallė pa asnjė dilemė, por ata ose ato qė nuk i dinė ti lexojnė pėrrallat e kuqeve e hashimėve, edhe mund tė mendojnė se kjo ėshtė njė lojė e ndryrė dhe shumė e dėmshme pėr shoqėrinė tonė. Sė pari ėshtė ironike kur Kuqi deklaroj se nuk e pėrjashton njė 25 Korrik, kur dihet se ēka i solli Kosovės ajo ndėrhyrje. Thjeshtė e ktheu pas ēdo gjė nė Veri, sepse ishte njė aventurė e radhės e Hashim Thaēit dhe disa hashimave tė tij tė vegjėl. Pėrrallat nuk janė gjė tjetėr pos njė rrėfim qė nuk mund tė ketė asnjė gjė tė vėrtetė dhe duke parė fjalimet e qeveritarėve, mund tė vėresh se nuk ka asnjė presje tė vėrtet, por 99.9 pėrqindė janė tė pavėrteta, prandaj si pėrralla mund tė cilėsohen tė realizuara, dallimi ėshtė se ata nuk duhet tė rrėfejnė nė Parlament por nė ndonjė ēerdhe fėmijėsh. Ndėrkaq Parlamenti i Kosovės duke qenė nė njė situatė shumė tė vėshtirė, si pasoj e kontrollit qė i bėhet nga Qeveritarėt e pėrrallave, Hashimi i madh dhe hashimat e vegjėl, nuk po mund tė bėjė asgjė pos tė pėrformoj si teatri i kukullave. Derisa ky Parlament, voton pėr ēėshtjet e caktuar, ku qeveria duhet ti aprovoj marrėveshjet ndėrkombėtare nė Parlament, njė gjė e tillė nuk ndodh dhe edhe kur formalisht kalon nė parlament ndonjė debat si ky qė e pamė, pos disa zėrave tė caktuar tė opozitės, tė tjerėt lėvizin dhe marrin kohėn kinse po flasin diēka, e nė fakt pos bytrinjes, nuk bėjnė asgjė tjetėr. Tė dashur lexues, ishin vetėm pak fjalė, jo tė natyrės time tė shkrimit, por situata ėshtė mija herė mė keq se ēka munda ta them nė kaē pak fjali, prandaj duroni derisa keni mundėsi, kur ne jemi tė pėrgatitur ta ndryshojmė ketė gjendje, duhet orė e ēast mė parė ta largojmė ketė strukturė njerėzish qė po e keqpėrdorin jetė e qytetarėve.
*Autori ėshtė master i politikave dhe ēėshtjeve tė sigurisė ndėrkombėtare nė Universitetin e Brukselit
NEGLIZHENCĖ
BUROKRACI
APO ARMIQĖSI?
Nga Danel Cana
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/10/danel_cana-300x225.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/10/danel_cana.jpg)Danel Cana
Kam gati dy-tre javė qė po bėj pėrpjekje tė flas nė telefon me ambasadorin shqiptar nė Athinė dhe ėshtė e pa mundur
si gjithmonė pėrgigjet sekretarja se z.AMBASADOR ka punė..ėshtė i zėnė!
E shkruajta me gėrma tė mėdha, jo se nuk njohim gramatikėn por qė ta njohė publiku lexues se ėshtė i madh, kur flasim pėr ambasadorė
Mbas njė bisede me njė konsull tė ambasadės
(kėshtu u paraqit nė telefon
) z.Andi Likaj, mė premtoj se do merrej me problemin tim, pėr tė parė mundėsinė e mėtejshme tė zgjidhjes duke mė kėrkuar ti shkruaja nė njė Email, shqetėsimin tim. Pavarsishtė se unė e kisha pėrmėndur edhe nė njė artikull tė kohėve tė fundit te gazeta TRIBUNA, tė cilin edhe vetė redaksia ja dėrgoi me mesazh pėr ta informuar pėr shqetėsimet e bashkatdhetarėve, unė pėrsėri ja dėrgova nė adresėn elektronike tė ambasadės por, askush nuk e bėri qejfin qeder!
Edhe mbas shumė pėrpjekjeve tė mia personalisht me telefona pėrgjigja e sekretares, sė cilės nuk ja mėsuam emrin, pėr saktėsi sepse jam mėsuar tė flas me emėr dhe jo me ofiqe zyrtare, por pėrsėri mendoj se nuk ėshtė ndonjė mangėsi e madhe dhe puna nuk ēalon kėtu tek emrat! Puna ėshtė se kėta pushtetar, tė cilėt kanė dy emra tė rėndėsishėm, njėrin e kan emėrtim detyre shum tė rėndėsishme pėr ne emigrantėt shqipėtar qė jetojmė dhe punojmė nė Greqi por edhe pėr gjithė bashkombasit kudo janė! Kanė dhe njė emėr tjetėr personal tė dokumentuar i cili nderohet ose njolloset sipas traditės sė shqiptarit, sipas veprimeve qė bėn personi karshi shoqėrisė.
Nė pa mundėsi tė shkoj vetė nė Athinė, pėr shum arsye, kam edhe unė shok qė mė nderojnė siē i nderoj sepse
njeriut nuk i hahet mishi
por fjala.. thotė populli dhe kėtė fjalė tė mirė ja kemi borxh gjithkujt qė komunikojmė! Por fjala e mirė nuk ka vlera pa veprimin e mirė, konkret, praktik, nuk tregon BESĖN kėtė cilėsi tė ēmuar tė kombit tonė qė gjithė bota e qytetėruar e di, e vlerėson, e ēmon duke thėnė me krenari tė hapur: Besa e ka vėndlindjen nė shqipėri!
Njė nga kėta shokė u mundua tė komunikonte me z. Andi Likaj, konsulli ambasadės shqiptare nė Athinė, duke e marrė nė celular pėr njė mundėsi takimi, pėr tė mar njė pėrgjigje se ēfar kishte bėrė me problemin qė rrahu gjoksin fort
ose ēfar mund tė bėnte kur problemi nuk ishte zgjidhur. Dhe ambasada e ka aq tė mundur, sa tė kėrkojė zyrtarishtė zgjidhjen e njė problemi tė bashkombėsit tė saj!!
Gjithkush nga emigrantėt e ka tė qartė se ambasada nuk merret me nxierrjen e lejeve tė qėndrimit, (siē shprehet edhe z.konsull) por ka njė detyrė tjetėr shum mė tė madhe dhe fisnike tė cilėn ose nuk e njeh, sepse nuk do ta njohė ose ka bėrė kompromise tė fshehta nė kurriz tė emigrantėve me forcat e errėta qė janė kundėr ligjėrimit tė emigrantėve, kundėr zbatimit tė ligjeve qė vetė shteti grek i ka aprovuar.
Asnjė nga emigrantėt shqipėtar nuk ka kėrkuar shkelje tė ligjit por gjithmon kemi kėrkuar zbatim tė ligjit kur ai ėshtė shkelur me tė dyja kėmbėt dhe pa pėrgjegjėsi nga vetė organet e zyrtarizuara tė shtetit Grek, pavarsishtė nga fakti se edhe vetė ligjet janė tė pėrgjysmuara e nuk sjellin zgjidhje tė plotė tė problemit tonė si emigrant, kjo ėshtė ēėshtje tjetėr qė ka shumė diskutim dhe kėtu ambasada jonė shqiptare ka detyrim ligjor tė mbroj kėto forma ligjėrimi tė sanksionuara me ligj.
Nga kjo moskokēarje, mosinteresim, e ambasadės, me tė drejtė ėshtė krijuar opinioni tek tė gjithė emigrantėt se ne nuk kemi njė pėrfaqėsim tė denjė ligjor! Pa ti bėjė kėto veprime tė pa ligjėshme greku, me turqit si shėmbull!
Ne gjithmonė i kemi patur kėto probleme dhe shum herė i kemi trajtuar nė shtyp sado qė janė ndėrruar ambasadorėt gjatė kėsaj periudhe, pėrsėri ata qė kan ardhur tė tjera kanė thėnė nė fillim dhe tė tjera kanė pėrfunduar, me keq se fushatat elektorale tė deputetėve.
Por le tė mė tregoj dikush njė veprim qė ambasada ka bėrė nė favorin tonė? Unė jam gati tė replikoj pėr kėtė, ku tė duan dhe kush tė dojė, flas me kompetanca qė nga periudha e hapjes sė kufirit me Greqinė. Sotė ka patur raste edhe tė grisjes dhe shpėrfilljes sė dokumentit zyrtar shqipėtar siē ėshtė PASAPORTA BIOMETRIKE, si nė 92-in qė shprehej polici grek: ..e di se ēfar bėj unė me kėtė..?- (duke tundur pasaportėn shqipėtare nė dorė
!) Kėto raste nuk besoj tė mos i dijė ambasada sot por nuk ka guxim tė bėj asgjė, ashtu siē nuk kishte edhe parardhėsi i tyre B. Zeneli kur ja ngrinim kėto probleme, ne pėrfaqėsuesit e shoqatave, apo V.Minarolli!
Ėshtė vėrtetė pėr tė ardhur keq kjo gjėndje, pamvarsishtė se ku e ka tė keqen e mosfunksionimit, e ka tek ambasada dhe pėrfaqėsuesi i saj?.. Apo e ka tek ministria nė zgjedhjen e personave kompetent?..Apo e ka tek qeveria me pa aftėsit e saj?
Deri sa do vuajmė kėtė gjėndje apatike ne shqiptarėt? Kjo pyetje kėrkon pėrgjigje dhe me veprime konkrete e jo me fushata elektorale
!
Kapitali popullor-buxheti nė xhepin e politikanėve
Nga Agim Vuniqi
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/08/vuniqi.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/08/vuniqi.jpg)Agim Vuniqi
Qytetarėt nė Kosovė jetojnė njė jetė mė dinamike se qe kanė pasur tradicionalisht, prandaj edhe shoqėria si tėrsi u ėshtė ekspozuar ndryshimeve rrėnjėsore. Shumė njerėz ndihen tė shqetėsuar pėr tė ardhmen. Shumė prej tyre i kanė punėt mė mirė se qė i kanė pasur, por qė nuk ka zbutur shqetėsimin e tyre, ndėrsa tė tjerėt rropaten me ndjenjėn e frikės ekzistenciale, me njė rritje tė theksuar tė divergjencave shoqėrore gjatė fazės sė tranzicionit; tė njė shoqėrie pa klasa (klasa punėtore) nė atė tė krijimit tė klasave (shtresave shoqėrore), ku tė zgjedhurit kanė krijuar hapėsirė tė mjaftueshme tė pėrfitimit material duke krijuar (ata vet) klasėn e kapitalistėve-pa investuar kapitalin e tyre; ishte i mjaftueshėm kapitali popullor i tubuar nga taksapaguesit.
Eshtė njė keqkuptim i qėllimtė i demokracisė dhe zgjedhjeve si proces-i zgjedhjes sė shėrbyesve publikė, tė cilėt taksat qytetare duhet ti kėthejnė nė mirėqenje tė qytetarėve, jo pėr tu distancuar nga ata qė i zgjodhėn dhe qė ua dhanė besimin duke u besuar premtimeve tė tyre; kjo ka ndodhur mė heret nė mėnyrė shumė mė tė shprehur, nė mandatet e kaluara, por edhe tash. Shumė njerėz kanė njė ndjenjė se unė jam duke bėrė mirė, por shoqėria ka defekte, apo opozita e ka mirė ndėrsa qeveria jo, ajo ėshtė e korruptuar, mendon vetėm nė tendere e ēka jo tjetėr, por tė gjithė kanė jetuar nė njė ambient kur pėrpara ka qenė shumė mė keq, dhe po ata qė kanė qeverisur flasin pėr plane e programe tjera, apo rrisin kėrkesat pėr zgjedhje tė reja-tė parakohshme. Optimizmi dhe shqetėsimet pra bashkėjetojnė. Ekziston njė nevojė e madhe pėr tė mbajtur diēka stabile nė te, bile sė paku njė ndjenjė tė sigurisė dhe tė njė identiteti tė ri shtetėror, tashmė tė njohur ndėrkombėtarisht. Kjo nevojė ėshtė e dukshme nė veēanti, deri nė pritjen e pėrfundimit tė mandatit tė kėsaj qeverie nė mėnyrė normale, duke nxjerr nė pah tė metat qeverisėse, pra edhe rritjen e kėrkesave pėr pėrmirėsim, por jo pėrfundimin e saj me eksperimente tė reja institucionale, tė cilat jo qė nuk kanė mbėshtetje nė Kushtetutė por do tė rikėthenin gjendjen prapa, nė atė para institucionale, shumė herė tė kritikuar mė heret, nė atė tė pėrfaqėsimit grupor, kur grupi kishte kompetenca mė tė mėdha se vet institucionet e zgjedhura me votė.
Ne kemi nevojė pėr tė gjetur njė ekuilibėr nė mes tė dinamizmit tė ri dhe tė sigurisė.Duhet tė krijohet mjaft hapėsirė pėr nisma tė reja tė zhvillimit, por nė tė njėjtėn kohė njerėzit nuk duhet tė jenė tė shtyrė tė mbesin mėnjanė ose tė ndjehen tė lėnė anash pėr tė kaluar nė izolim. Ne tė gjithė e ndajmė pėrgjegjėsinė pėr gjykim tė drejtė, tė drejtėn e balancit publik, organizatat e shoqėrisė civile dhe nivelet e ndryshme qeveritare duhet tė punojnė sė bashku nė ndėrtimin e besimit dhe respektit si dhe nė nxitjen e rritjes dhe zhvillimit. Qėllimi i pėrbashkėt ėshtė krijimi i njė shoqėrie tė bashkuar nė tė cilin tė gjithė mund tė ndėrtojnė njė jetė normale nė kushte tė sigurisė. Duhet tė mbahet kjo forcė duke pėrdorė atė pėr tė arritur njė status tė qėndrueshėm tė mbrojtjes sė drejtave tė njeriut, tė mjedisit dhe tė zhvillimit ekonomik. Kjo do tė mundėsojė Kosovėn pėr tė pėrballuar tė ardhmen-me besim nė institucionet demokratike tė ndėrtuara nga vota e qytetarėve. Qyetetaret pra kanė nevojė pėr njė kujdes pėr drejtėsi dhe ndėrtimin e ligjeve qė mbron interesin e tyre, por edhe pėr njėri tjetrin, pėr tė ardhur nė shprehje secili person, por edhe talentet e tyre. Investimi nė njerėz dhe kuadro ėshtė aleati mė i mirė i tyre, nė realizimin e motos se ne jemi tė fortė kur ne do tė qėndrojmė sė bashku.
Kosova ka kohė qė ka njė qėndrim pozitiv dhe tė hapur ndaj Evropės dhe pjesėve tjera tė botės. Kjo frymė e hapjes patjetėr ka pėr tė sjellur prosperitet, stabilitet dhe njė standard mė tė lartė tė jetesės. Shumė ēėshtje tė brendshme kapėrcejnė kufijtė kombėtarė dhe po bėhen gjithnjė e mė tė ndėrthurura. Zhvillimi ekonomik, zvogėlimi i varfėrisė, furnizimi me energji, nevoja pėr njė mjedis tė pastėr, siguria, si dhe zhvillimi dhe shpėrndarja e diturisė janė tė lidhura shumė ngushtė. Kjo ėshtė arsyeja pse Kosova duhet tė jetė e angazhuar edhe mė nė forcimin e bashkėpunimit ndėrkombėtar dhe nė zbatimin e ligjeve ndėrkombėtare si dhe duke investuar nė zhvillim mė qėndrueshėm pėr dalje nga varfėria. Kjo ėshtė arsyeja pse Kosova i pėrmbahet sugjerimeve ndėrkombėtare, qė ne shpesh i quajmė pėrulje, servilizėm etj., sigurisht edhe pėr shkak tė mos zgjedhjes sė retorikės adekuate tė liderėve, tė cilėt hetueshėm pėrdorin njė fjalor tė paqartė psh., tė konsultimit me miqėt ndėrkombėtarė duke personalizuar raportet me organizatat ndėrkombėtare dhe institucionet europiane.
Kosova duhet gjithėsesi tė vazhdojė rrugėn konstruktive duke u paraqitur si njė partner i besueshėm. Ky kontribut ėshtė i nevojshėm pėr sigurinė e brendėshme, pėr atė ndėrkombėtare dhe solidaritetin, dhe pėr njė rezultat tė orientuar drejt Evropės. Qeveria duhet tė jetė e angazhuar pėr tė ndėrtuar mbėshtetje tė fortė pėr bashkėpunim Evropian, nė dialog me publikun. Pra qeveria duhet tė vizatojė njė vijė tė qartė nė mes tė asaj ēka mund tė bėjė dhe ēka nuk mund tė bėjė, pėr tė lėnė hapėsirė pėr nisma tė pavarura dhe kreativitet. Nė kėtė kontekst duhet tė synohet tė arrihen marrėveshjet mbi pajtueshmėrinė politike dhe konceptin e tregut tė brendshėm me organizimin e sektorit publik (duke pėrfshirė pensionet, sigurimet shoqėrore, tatimet, arsimin dhe kujdesin shėndetėsor), dhe nė bashkėpunim mė tė madh me BE-nė mbi masat pėr tė bėrė ekonominė e Kosovės mė konkurruese, transkufitare pėr problemet mjedisore, politikėn energjitike, politikėn e migrimit, politikėn e jashtme dhe luftėn kundėr terrorizmit dhe ndėr-kufitare tė krimit tė organizuar. Patjetėr duhet tė ndėrtohet strategjia e kooperativitetit nė mes tė sektorit publik dhe atij privat, jo tė humbet rruga, duke u promovuar procesi i privatizimit si sukses, pa u dhėnė arsyeshmėria ekonomike. Sigurisht qė pa inciativė tė lirė nuk ka ekonomi konkuruese dhe ajo ofron prosperitet, ja psh. PTT dhe IPKO, konkurenca nė mes tyre stabilizojė dhe uli ēmimet e prodhimeve tė tyre, gjė qė ndikojė dukshėm nė ruajtjen e xhepit tė konsumatorėve dhe, pėr tė siguruar prosperitetin nuk duhet parė zgjidhjen e problemeve ekonomike nė izolim, apo mbyllje tė tregut nga jasht, mediat kanė pėrfolur masat anti-damping pėr fqinjėt pėrreth, pa saktėsuar detajet e Rregullores sė KE-sė Nr. 384/96 qė ndėrlidhet me dispozitat e marrėveshjes sė pėrgjithėshme mbi tarifat dhe tregėtinė, neni VI i marrėveshjes (Marrėveshja Anti damping 1994), me qėllim tė sigurimit tė duhur ligjor dhe transparent nė zbatimin e rregullave anti-damping. Konkurenca dhe raportet oferta-kėrkesa e bėjnė njė mjedis shumė mė tė qėndrueshėm, atė tė kohezionit social, jo insrtrumentet politike, prandaj qeveria duhet tė ndėrtoj sigurinė, stabilitetin, respektin dhe besimin reciprok me bizneset pėr tė rritur shėrbimet publike tė dedikuara pėr tu shėrbyer qytetarėve. Pa njė pėrpjekje tė tė gjithėve nuk ka ecje pėrpara, kujtoni shembujt e atyre lidhjeve tė vjetra: ndjenja e unitetit dhe e fatit tė pėrbashkėt para luftės, gjatė luftės dhe pas luftės; e solidaritetit klasik tė mirėqenies sė barabartė, organizimi i rrjeteve sociale tė cilat ishin tė formuara kryesisht nga parimi i barazisė, dhe vlerat e pėrbashkėta tė njė shoqėrie relativisht homogjene. Por mos tė harrojmė ne jemi duke lėnė shpejt atė kohė (tė mbijetesės dhe tė ekzistencės sė pėrbashkėt), tash jemi nė njė fazė tė re tė zhvillimit, prandaj marrėdhėniet hierarkike fikse dhe sistemet e tilla e kanė humbur kuptimin dhe forcėn e tyre, prandaj qeveria duhet tė pėrpunoj njė program ambicioz pėr investime nė mėnyrė tė detajuar pėr periudhėn e qeverisjes, kjo ėshtė edhe detyrė e saj.
NE SHENJE TE 20-VJETORIT TE VDEKJES DHE 31-VJETORIT TE ATENTATIT TE ATDHETARIT, DIN EGRIU
NGA IBRAHIM EGRIU
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/dini_030-217x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/dini_030.jpg)Anifet e Din Egriu
Mė 24 prill 2012 mbushen 20 vjet nga dita kur pushoi sė rrahuri zemra e atdhetarit tė palodhur i Komunitetit tė shqiptarėve nė SHBA, apo siē e quanin i madh e i vogėl Daja Din, zemra e babait, vėllait dhe xhaxhait tonė, Din Egriu. Nė kėtė muaj mbushen 14 vjet nga vdekja e nėnės, motrės dhe kunatės sonė Anifet Egriu. Kurse, mė 27 prill 2012, mbushen plot 31 vjet nga dita kur UDB-ja fashiste serbosllave organizoi atentat ndaj aktivistit te palodhur tė ēėshtjes sė pazgjidhur kombėtare, Din Egriut
Meqė ky pėrvjetor pėrputhet edhe me pėrvjetorin e vdekjes sė aktorit kryesor tė filmit Kosovė, shqiponjė e robėruar-Din Egriu, kemi obligim moral qė tė shkruajme ca fjlalė pėr ate aktor e atdhetar tė palodhshėm dibran, i cili me tėrė qenien veproi dhe dhe sakrifikoi gjithėēka pėr komb, pėr atdhe e pėr Kosovė ishte dhe Din Egriu, apo siē e quanin bashkėkombasit tanė nė Amerikė e gjetkė -Daja Din. Reshat Sahitaj.
Me 27 prill 2012, mbushen plot 31 vjet nga dita kur U D B-ja fashiste serbo-sllave organizoi atentat ndaj aktivstit te palodhur tė ēeshtjes sė pazgjidhur kombėtare, Din Egriut.
Ishte mbrėmje e ditės sė shtunė. Si zakonisht Dini rrinte vonė nė zyrėn e tij nė Brooclyn, tė cilėn e kish furnizuar me literaturė kombėtare e gazeta tė ndaluara ne ato vite nga sistemi diktatorial jugosllav. Rreth orės 21 e 30 min. pas disa telefonatve tė bėra nė ēdo ēast, kuptova se diē sishte ne rregull, ndaj me vrap shkova nė zyrė, qe gjindej rreth 200 m. larg banesės sonė. O Zot, o Zot, ēme pa:
-Dera e zyres ishte e hapur, kurse nė dysheme i larė krejt gjakė gjindej i shtrirė bashkėshorti im i shtrenjtė-Dini. Ishte pa frymė, slėviste fare dhe sjepte shenja jete. Nė murė qėndronte lėvarur receptori i telefonit dhe aty kuptova se Dini ska mund tė telefonojė. Sė pari kėrkova ndihmen e shpejtė, mandej u telefonova djemve: Naxhiut e Naimit qė tė vijnė nė ndihmė, rrėfeu bashkėshortja e Dinit-Anifetja e ndjerė.
Pas dy muaj qėndrimi nė spital, mesuam nga goja e Dinit se, mbrėmjen e 27 prillit, tri veta tė maskuar e me shufra hekuri e kanė qėlluar, duke brohoritė nė gjuhėn e tyre:
-Ja ku e ke Kosovėn Republikė!
Pėr kėto punė Dini skishte frikė,
kur iu kėrcnuan jetėn me ia fikė,
me kėmbėngulje ai kėrkonte,
tė bėhet Kosova Republikė ! -XH. Isufi
Pas atentatit, Sigurimi Shtetror Federal Amerikan (F B I), e mori nė mbėshtetje.
Pra, mė 24 prill 92 vdiq Din Egriu, ndėrsa, mė 30 prill, trupi i tij u varros me nderime nė vendlindjen e tij tė dashur, nė Dibrėn e Madhe tė Kosovės. Vdiq atje ku i deshte shpirti nė Shqipėri, me fjalėt e fundit nė gojė: Kosooovė! Gjashtė ditė rrjesht, Ambasada serbo sllave s lejonte qė arkivoli i tij tė dėrgohet nė vendlindje e tė kryhej nė mėnyrė sa mė madhėshtore, ashtu siē e meritonte ceremonia e varrimit. Mirėpo, falė pėrfaqėsisė diplomatike amerikane dhe me urdhėrin e saj, u vendos qė nėpėr vendkalimin kufitar tė Bllacės, nė afėrsi tė Dibrės, tė kalojė kufoma e tė ndjerit e tė varroset nė vendlindje.
Dini, edhe i vdekur qe tmerr pėr shovinistėt sllavė. Vdekja e Dajės Din,siē e thėrrisnin u prit dhe indinjim tė thellė nga tė gjithė dibranėt. I madh e i vogėl dėshironin tė merrnin pjesė gjatė homazheve tė varrimit.Mirėpo,qė tė pengohet cermonia e varrimit, pushtetarėt maqedono mėdhenj pėrgatitėn skenar se gjoja pėr shkak tė trazirave qė kishin ndodhur nė Dibėr, dy javė para vdekjes sė Dinit, nė mes qytetarėve dibranė dhe policisė, nė tė cilėn pėrleshje u lėnduan 8 policė, ndėrsa njėrit prej tyre iu dha flaka,u dog j dhe u lėndua rėndė. Pra, ky qe shkaku kryesor i pushtet mbajtėsve maqedonomėdhenj qė pengonin ceremoninė e varrimit. Ata ishin tė sigurtė se tėrė homazhi i varrimit do tė shndėrrohej nė protestė masovike tė dibranėve, ndaj urdhėruan qė, arkivoli i tė ndjerit tė mos lėshohej kėndej kufirit para ora 20 i natės, ndėrsa, nė ora 21 e 30 min. nisi arkivoli nė drejtim tė varrezave dibrane. Nė ato ēaste, disa riga shiu filluan tė pikojnė mbi fėtyrėn e tij.
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/nana_baba-300x280.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/nana_baba.jpg)Edhe qielli vajton pėr Dinin tonė bujar e tė pėrvuajtur !-Thanė disa dibranė. Edhe pse varrimi u krye natėn nė tė errėt. Edhe pse shumica e qytetarėve sdinin se do tė kryhej natėn varrimi, ashtu nėpėr terr, pėrmes dritave tė automobilėve, iu dha pėrshėndetja e fundit dhe u ndanė pėrgjithmonė shumė tė afėrm, miq, shokė e dashamirė nga Dibra, Shqipėria e Kosova. Personifikim Pėr herė tė fundit vėrejtėm fėtyrėn e tij tė ēelur, aq tė bukur me buzėn pak nė gaz, sikur deshte tė na thonte: -Qė nga viti `81, njėmbėdhjetė vjet flejta nė dysheme, pa dyshek e jastėk, ashtu siē flejnė tė burgosurit shqiptarė nė kazamatet serbo-sllave.Nė po tėnjetjtin vit tė shpėrthimit tė demonstratave gjithėpopullore nė Kosovė, U D B-eja famkeqe,pėrmes agjentėve tėsaj, me shufra hekuri organizoi asgjasimin tim. Pas 24 orėsh gjakderdhjeje, alivinosjeje dhe dy muaj i shtrirė nė spital, pėrsėri mbeta gjallė dhe, nė ēastin kur duhej tė jap shpirt, iu drejtova atij qė deshi tė mė merr jetėn: -S vdes pa u bėrė Kosova Republikė !
-Emblemet e mia tė punuara prej metali, me mbishkrimin: -Kosova Republikė u shpėrndanė anė e kand botės dhe gjėndeshin nė duart e protestuesve.Flamujt jugosllav mė shkaktonin alergji dhe, sa herė qė mė jepej rasti, i djegia sė bashku me bashkėshorten time, Anifetin. Andaj, gjithmonė na trajtonin armiq tė pėrbetuar tė Ish Jugodslla visė.Treta gjithēka pata pėr ēėshtjen madhore kombėtare. Ndėrroi jetė nė Tiranė, tek te afermit e tij, me fjalėt e fundit nė gojė: -Veprova me perkushtim, pa u lodhur pėr Kosovė, pėr Atdhe e pėr komb! Ky qe njė odise i shkurtėr i pėrjetimeve dhe vuajtjeve tė luftėtarit pėr lirinė e popullit tė vet, qė ia dedikuam me rastin e 16-vjetorit tė vdekjes sė babait, vėllait, xhaxhait dhe kunatit tonė -Din Egriu. E pėrkujtojmė me pietet e lotė akoma tė patharė, djemtė e vajzat:-Naimi, Emini, Diana e Dhurata, mbesa Iliriana, vėllezėrit e motrat: -Nushi, Ibrahimi, Nebika e Nezverja nga Dibra, SH B A dhe Suedia
Shkruan: Munir Dovolani,babai i Yllit te vallezimit ne SH B A, Driton Dovolanit, alias Tony.
Ne, njė grup shokėsh nga SH B A, me pietet pėrkujtojnė Pėrvjetorin e vdekjes sė atdhetarit-Din Egriu: Kaluan 15 dhjet vjet pa Dajėn Din, siē e thėrrisnim tė gjithė nė mėrgim, Din Egriun nga Dibra e Madhe e Kosovės, siē na thoshte ai, pa tė cilin smund tė mendohej tė organizohej demonstratė, grevė urie, peticion apo ndonjė manifestim tjetėr fare pa prezencėn e tij. Ashtu tė stėrvuajtur, tė djegur e tė pėrvėluar, tė krusur, por kurrė tė nėnshtruar, mund ta takojshe nė tė gjitha metropolet e Amerikės dhe tė Evropės duke brohoritė e trokitė nė ēdo institucion politik e diplomatik pėr tė drejtat dhe ēlirimin e gjithe popullit shqiptar.
Ne, tė gjithė kurbetēarėt e pėrkujtojmė dhe parafytyrojmė gjthmonė Dajėn Din, atė burr 58 vjeēar, qė asnjėherė s i pushuan kėmbėt edhe nė vitet mė tė vėshtira tė pleqėrisė, me shėndet shumė tė ligė e tė tretur nė mėrgim, veēanėrisht, pas atentatit qė nė zyrėn e tij, nė prill tė vitit 1981, ia bėri UDB-eja cetnike sebro-sllave. Ashtu i sakatosur marshonte sa herė qė e lypte nevoja rrugėve tė botės, posaēėrisht nė rrugėn 47 -tė Nju Jorkut, para O K B-sė, tė cilin nga gjithė ajo masė e madhe demonstruesish mund ta dalloje llehtė, sepse, si zakonisht nė ēdo demonstratė i shoqėruar nga bashke shortja e tij, z-nja Anifet, Shote Galica e Dibres, mbanin plisa tė bardhė si bora dhe Flamujt kombėtar mbi krah. Poashtu, prej sė largu mund ta vėreje fėtyrėn e tij tė rrudhur palė palė, qė simbolizonte hartėn e coptuar tė popullit tonė, i cili, si pjesėtar i kėtij populli pėrjetoi tė njėjtin fat.
Aq shumė rrudha i ishin formuar nė fėtyrė, sa dhe vetė Bashkėsitė qė i kemi, si brenda trojeve shqiptare, gjithashtu edhe tė shpėrndara nėpėr botė. Predikimi i Dajės Din ishte shumė i bindshėm e modest: vetėm ta shoh Kosovėn tė lirė, tė pavarur e tė bashkuar me tė gjitha trojet shqiptare! Shtėpia e Dajės Din ishte konak dhe odė pritjeje pėr tė gjithė shqiptarėt. Ajo, me fotografitė e patriotėve tė Rilindjes sonė kombėtare e tė heronjėve tė rėnė pėr liri, u shndėrrua nė Muze tė kombit. Ēdo pjesė e hapsirės sė shtėpisė qė jetonte Daja Din ishte stolisur me shenja e simbole kombėtare.
Nė ball tė murit ishte vizatuar harta e Shqipėrisė me tė gjitha trojet etnike, me mbishkrimin-Shqipėria; tė cilėn aq shumė e deshte dhe gjithmonė na thoshte: -Dua qė zemra tė mė pushojė sė rrahuri nė Shqipėri dhe, nė Dibrėn time tė mė varrosni. Dėshira e Dajės iu plotėsua. Plot para 19 vjet, ndėrroi jetė atje ku i deshte zemra, nė Atdheun e pėrgjysmuar dhe u varros me nderime, atje ku i deshte shpirti, nė Dibrėn e tij shumė tė dashur e tė okupuar qė nga viti 1913. Kėshtu pushoi jeta e njė atdhetari e luftėtari tė palodhshėm pėr liri. Ai gjithmonė do jetojė i gjallė nė zemrat tona.
Me nderime e respekt e pėrkujtojnė vėllezėrit:Munir dhe Muharem Dovolani -Kenerik, shokėt: Ismail Gjonbalaj, Nazmi Kosova, Baudin Sela, Gjeto Sinishtaj, Ndue Camaj, Haxhi Maqėllara, Bardhyl Pustina,Namik Oruēi, Xheladin Pjeēa, Burhan Mela, Sulejman Borova, Lavdėrim Cami, Mustafa Vraniqi dhe shumė shokė e miq tė tjerė nga Dibra e Madhe, SH B A, Shqiperi, Kosovė e Skandinavi.
NY JORK-SH B A Me nderime:-Munir Dovolani
I dashuri Ibrahim, po ta dergoj nje artikull timin qe sot u botua ne Kosova sot ku une e permendi Dinin vellaut tuaj dhe timin. Sipas mundesise ne artikullin ilustroje me nje foto te Jusuf Gervalles, sepse ne gazete eshte e ilustruar me nje foto te Jusufit dhe me germa te medha. Po ia dergoj edhe dervina comit nese ata e botojne por ne nderkoh ju dergojeni edhe ne adresa private qe ju i keni.
Pėrshėndetje, Reshat Sahitaj KOSOVA ESHTE GJAKU YNE QE NUK FALET Kushtuar Jusuf Gėrvallės, Vehbi Ibrahimit, Enver Hadrit, Hysen Karalisė, Musa Hotit, Din Egriut
. Secili shqiptar diten e shpalljes tė Pavarėsisė ėshtė duke e pritur me gėzim. Ky gėzim bėnė qė pėr pak kohė njeriu ti harron te gjitha brengat e jetes sė pėrditshme, sepse dita e shpalljes sė Pavarėsisė ėshtė njė moment historik. Gjenerata e jonė qė do e perjtojė kėtė moment duhet tė jetė e lumtur qė mė nė fund pas shumė shekujve, pas shumė vuajtjeve shekullore do te jetė dėshmitare e njė dite tejet madhėshtore. Kudo shoh fytyra tė gėzueshme me njė parapregatitje pėr ditėn mė tė madhe historike tė Kosovės.
Edhe shpirtin tim e ka kapluar njė gėzim qė nuk mund tė shprehet. Brendaz nė thellėsi tė shpirtit disi mė vlojnė mendimėt pėr ata qė ranė nė altarin e lirisė. Pa gjakun e tyre unė sot nuk do ta kisha pritur ditėn e shpalljes se pavarėsisė, andaj duke shikuar nė sy tė tjerėve gėzimin, unė gėzohėm e nė tė njejtėn kohė sytė mė mbushen me lot pėr ata qė tani nuk janė mė. Nė mend mė sillėn kujtimėt dhe bisedat qė nė Prishtinė e Frankfurt bėnim me Jusuf Gėrvallėn.
Para meje mė shfaqėt fytyra ėngjėllore e Jusufit dhe tingulli i zėrit tė tij kur mė tha : Dil Reshat dhe recitoje njė poezi e ta kallim masėn. Mė kujtohėt figura e Vehbi Ibrahimit me veshje kombėtare, kur njė natė para se tė vritej nė koridorin e shtėpisė sė tij, mė tha: Nesėr kemi dasėm tė madhe . Para syve ende e kam tė freskėt buzqeshjėn e padjallėzuar tė Enver Hadrit, kur thoshte se Kosova ėshtė gjaku ynė qė nuk falet. Nuk mė hiqet nga mendja fytyra e Hysen Karalisė, i cili rrėfente pėr trimėritė e prindėrve te tij dhe mburrej , por mburreshim edhe ne se ende kishte gjak shqiptari.
Mė kujtohėt figura e Din Egriut, kur ecnim rrugėve tė Nju Jorkut, e ai mė fliste pėr ēeshtjen kombėtare ende te pazgjidhur. Ende mė shoqėrojnė fjalėt e ėmbla tė Musa Hotit, kur thoshte se ia arritėm qėllimit. Mė UDB-a nuk ka pse te na vret, sepse tani janė shumė shqiptarė qė Serbisė ia kanė pėrzier dorėzat. Nė fakt, pak muaji mė vonė Musa u vra nė qendėr tė Brukselit, nė mėnyrėn mė mizore dhe mė engmatike. Jo vetėm kėta qė pėrmenda, por edhe shumė e shumė tė tjerė sot nuk janė nė mesin tonė. Do tė kisha dėshiruar qė sot nė mesin tonė tė ishin edhe kėta qė ta gėzonin dhe shijonin lirinė dhe bashkarisht ti sfidonim ata tė cilėt aso kohe mendonin se ne kot punonim.
Do tė kisha dėshiruar qė sot bashkarisht te dilnim nė qendėr tė Prishtinės e tė brohorisim: Rroftė shteti i Kosovės. Tė brohorisim siē brohrisnim dikur shesheve tė botės dhe tė mos mendojė askush se jemi tė ēmendur. Por, ata nuk janė nė mesin tonė. Ja qė liria pa sakrifica nuk po vinte. Botuar ne gazeten KOSOVA SOT Kontakt:
Reshat80@hotmail.com (Reshat80@hotmail.com)
Elegji dedikuar Din Egriut
Daja Din, o im vėlla,
kurrė skemi me tė pa,
gojėmjalt zemėr ēeliku,
vdekja shpejt ty tė fiku.
Vdiq i ri nė Shqipėri,
nė atdheun amė tė tij,
patriot e i pashoq,
fėmijėt e shokėt i doq.
Gjith shqiptarėve keq u ra,
qė ai shpejt nga ne u nda,
patriot me besa-besė,
tė gjithėve na ka lėnė mbresė.
I la pas gruan dhe fėmijėt,
ata sot gjėnden nAmerikė,
la dhe vėllaun-Ibrahimin,
qė nga Evropa jep informimin.
Daja Din tė qofsha falė,
Kosovės zot i ke dalė,
skurseve djers e pasuri,
pėr tardhmen e brezit tė ri.
New Jork, mė 28 prill 1993 v.
Shkruar nga bashkatdhetari:
Demir Oboku
Elegji kushtuar Din Egriut
Shqiptar kur humbesh
e rrugėn se din,
mos u brengos shum
se ttregojn veprat e Bacės Din !
Nė Dibrėn e bukur tė coptuar,
nuk u lodh duke punuar,
qė shqiptarėt tė bashkohen,
nga robėria tė ēlirohen.
Pėr kėto punė skishte frikė,
kur iu kėrcnuan jetėn me ia fikė,
me kėmbėngulje ai kėrkonte,
tė jet Kosova Republikė !
Kėshtu menduan se ai ndalet,
pėr atdheun kur tė folet,
por nuk ndalet ai qė jep besė,
n Nyjork mėsyn dyert e O K B-sė.
Kėtu shqiptarėt prezentonte,
tdrejta tplota pėr ta kėrkonte,
pėr shqiptarėt tė vendosin,
tė mos i shtypin e sakatosin.
Tė na kthehen trojet tona,
kėshtu ta ndreq fajin Evropa,
Baca Din pėr kėt trimėri,
do tė hysh nė histori !
Atje tej, nAmerikėn e largėt,
Me avull e tymė pa mbarim
pėrvėloi si dielli i Mesdheut
zemra e pariotit Abedin.
Sundsvall-Suedi, mė 29 prill 1993 v.
Xhezide Isufi-arsimtare nga Mirovica e Kosovės
ATY KĖTU NDĖR NE TĖ MENJANOHEN SA MĖ PARĖ DUKURITĖ NEGATIVE NĖ DIASPORĖ
Nga Ramiz Dėrmaku
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/03/Ramiz_Dermaku1.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/03/Ramiz_Dermaku1.jpg)Ramiz Dėrmaku
Institucionet e Repoblikės sė Kosovės dhe ne sot duhet bėrė pėrpjekje maksimale qė ti krijojmė qendrat pėr punė sociale, tė cilat do tė merren me probleme tė tilla sociale dhe ti bindin partnerėt qė tė jetojnė sė bashku, por kurrė pa u pėrdorė dhuna, presioni , forca nė raste tė tilla. Ėshtė detyrė urgjente e organeve kompetente tė Republikės sė Kosovės qė sa mė parė ta kryej kėtė detyrė e cila pėr ēdo ditė po lėshon rrėnjė nė Kosovė, trojet tjera etnike shqiptare dhe Diasporė.
Viteve te fundit gjithnjė e mė shumė po rritet numri i fėmijėve (jetimėve) nė Kosovė, por edhe nė diasporė, pėr shkaqe tė ndryshme; shkurorizimi i prindėrve tė tyre, martesa me femra tė huaja pėr shkak tė leje qendrimit ( rregullimi i letrave ) nė disa shtete tė perendimit, disa po ndahen nga pasojat e luftės, disa tė tjerė pėr shkakė tė gjendjes sė vėshtirė materiale,pėdorimi i dhunėndaj gruas, xhelozia, si dhe shumė faktorė tjerė. Sot shtrohet pyetja ? Po ēfaj kanė fėmijėt pėr mosmarrėveshjet qė kanė prindėrit e tyre dhe pėrse jeta e tyre pėrfundon ashtu si ėshtė mė sė keqi ?! Bisedėn rreth kėsaj teme e fillon gruaja R. S. nga rrethi i Shtuttgardit (e cila mbi 6 vite jeton e ndarė nga burri. Po mos tė ishin kunetėt (vėllazėrit e burrit) mua do tmė vdisnin fėmija pėr njė kafshatė goje, dhe nuk mund tė pėrmbahet nga lotėt. Por duke ju falenderuar ndihmės qė mė ofrojnė kunetėt ne e tejkalojmė kėtė gjendje tė vėshtirė. Shumė herė mė ka shkuar mendja tė ndahem por po mė dhimbsen fėmijėt, nuk po mund tua kėthej lehtė shpinėn. I dua shumė dhe pėr hire tė tyre unė do tė vuaj nė kėtė jetė, por tė ndahem nga fėmijėt jo KURRĖ. Pastaj rrėfimin e fillon studenti me pseudonimin Beni Unė qė nga fėmijėria ime e deri mė sot, kurrė nuk pėrjetova ditė tė mira. Jeta ime ishte e ėshtė akoma edhe sot e pėrmbushur me sakrifica, vaj, mall dhembje dhe skamje. Pasė mosmarrėveshjeve qė kishin ndodhur nė mes tė prindėrve tė mi, kur unė isha fėmijė, babai ishte ndarė nga nėna ime, e mua si fėmijė jetim qė mbeta..,mė rriti nėna ime tek dajėt. Ne e pyesim studentin, Ar.., nėse babai juaj sot dėshiron ti rikthehet jetės bashkėshortore ? ! Ofshan thellė dhe sytė i mbushėn me lotė.., po si ta pranojmė tani
, kur ai ka krijuar familje tjetėr dhe njė rrėnqethje ia kaplon trupin. Jo kurrė nuk do ta pranoja njė jetė tė pėrbashkėt me tė sidomos kur mė kujtohet se sa ka vuajtur nėna ime pėr mua deri sa mė rriti.
Rasti tjetėr ėshtė kur dy tė rinjė nga rrethi i Ferizajit dashurohen nė mes vete marrėzisht, R.R, dhe E.H, mbi katėr vite kalojnė sė bashku. Mirėpo rrėfen E.H, pasi i dashuri im shkoi nė gyrbet, shumė rrallė mė thėrriste nė telefon, ndryshoi edhe bisedat telefonike, shumė pak bisedonte me mua, nuk i premtonte koha ? ! Unė shumė shpesh i vizitoja familjen e tij, ata silleshin shumė mirė ndaj meje. Mirėpo me kalimin e viteve ai jo qė i rralloi thirrjet telefonike por edhe kur unė e thėrrisja ai nuk kishte koh tė bisedonte me mua, si intersohej fare pėr mua dhe njė ditė tė diele 10 10 tė vitit 2009 ,ai ma komunikoi lajmin e zi duke thėnė; Gjeje njė tjetėr.., dhema ndėrpreu telefonin. E shqetėsuar tej mase e thirra nė telefonin celular dhe ate tė shtėpisė.., por i shkyqi nga rrjeti e mė vonė edhe i ndėrroi numėrat dhe kėshtu mė trathtoi mua. Shkurorėzimet, martesat me femra tė huaja(ne shumė raste edhe me gra tė moshuara-plaka) janė bėrė modė-pėrditshmėri. Njė numėr i tė rinjėve (aty ka edhe tė moshuar) prishin kunorėn nė Kosovė e vijnė pėr tu kunorizuar nė shtetet e Perendimit pėr ti rregulluar letrat sa pėr tė marrė lejen e qėndrimit nė ato shtete ku jetojnė e veprojnė. Kėshtu i ndodhi edhe B.B, nga Dardana e cila mbi 3 vite i kaloi me tė dashurin nė Gjermani.., mirėpo sjelljet e Brikenės dhe aftėsitė e sajė kryerja e kursit tė Gjuhės gjermane kėrkesė, jo e B, por e organeve kompetente gjermane e cila kėrkon qė ēdo i ri apo e re, pėr tu inkuadruar nė punė dhe jetė i nevoitet edhe mėsimi i gjuhės gjermane. Ajo shtonė; Pasi ne arritėm nė Gjermani, bashkėshorti im filloi tė lazdrohet, kthehej vonė nė shtėpi i dehur, ushtronte dhunė ndaj meje. Kjo dramė zgjati mbi dy vite, ato dy vite tek ata, i kalova nė burgė shtėpiak. Mė vonė e kuptoi tėrė rrethi ynė familjar e mė gjėrė. Orvatesha ti tejkaloj ato momente tė vėshtira, por kohėve tė fundit filloi ta pėrdor forcėn (mė rrahte). Kemi shumė raste kur mėrgimtarėt tanė, bėjnė martesa gjėja pėr ti rregulluar letrat e ato po bėhen realitet. Si shkaqe kryesore tė ndarjeve janė; vetėdija e ultė kombėtare, interesi personal, xhelozia, mungesa e edukatės familjare, jo arsimimi, mendjemadhėsia, mungesa e kėshillave nga entet speciale, si dhe shumė faktorė tė tjerė. Prandaj organet kompetente tė Qeverisė sė Republikės sė Kosovės, duhet sa mė parė tė krijojnė qendrat pėr punė sociale tė cilat do tė merren me probleme tė tilla sociale dhe ti bindin partnerėt qė tė jetojnė sbashku, por jo duke e pėrdorė forcėn e dhunėn. Ėshtė tragjike thotė, Beni, shumė mashkuj pas ndarjes nga bashkėshortja, nuk lejojnė spaku fėmijėt tė mbajnė kontakte tė rregullta me nėnėn. Gratė dhe familjet shqiptare duhet ta lergojnė bindjen se qenka turp tė bisedohet me burrin e parė, sepse kontaktet e shpeshta mund tė ndikojnė pozitivisht tek bashkėshortėt. Nė anėn tjetėr shumė meshkuj mendojnė se kontaktet e tilla krijojnė skena tė pa mira, kėto mendime janė tė gabuara thotė Beni, dhe syt i mbushen me lotė. Kontaktet e shpeshta nė mes tė prindėrve ndikojnė pozitivisht nė disponimin dhe zhvillimin e jetės sė fėmijės. Angazhimi i gjeneratave tė reja ne kėtė drejtim si dhe formimi i institucioneve pėrkatėse pėr luftimin e kėtyre dukurive , por cdo herė duke i pėrdorė si argumente bindėse metodat e ndryshme psikologjike, duke iu shmangur presionit e dhunės, ne mund tė ecim tė sigurtė drejtė zgjidhjes mė tė drejtė tė problemeve tė cilat krijohen, ose lindin nė raste tė tilla. Kemi shumė raste tė tilla kur meshkujt qė jetojnė nė Gjermani pėrdorin dhunėn ndaj grave.
Punuar me 24.o4.2012
Gjermani
22 Prill, 2012 | Posted by Prishtina Press (http://prishtinapress.info/author/prishtina/)
Vėllazėria e Berishės me Turqinė, tentativė pėr tė ndryshuar kursin politik tė Shqipėrisė Nga: Valentin Bruēaj
http://prishtinapress.info/wp-content/uploads/2012/04/1129.jpg (http://prishtinapress.info/wp-content/uploads/2012/04/1129.jpg)
Valentin Bruēaj
Sa herė flitet qė shqiptarėt jane vėllezėr tė njė kombi tjetėr, si pėr konēidencė ky komb ėshtė gjithmonė Turqia. Pamvarsisht diferencave racore nė mes shqiptarėve tė bardhė europian dhe turqeve mongol, preferohet gjithmonė e mė shumė qė ti mėshohet teorisė sė kėsaj vėllazėrie. Arsyeja ėshtė ajo qė ka qenė pėrgjatė gjithė historisė pesėqindvjeēare; besimi i perbashkėt islam.Teoria e re neo-otomane ėshtė e ndėrtuar mbi bazat se, vėllezėr duhen konsideruar vetėm ata popuj dhe ata individ qė i pėrkasin kėtij besimi. Nė bazė te kėsaj teorie, thuren ėndėrra, ringjallen fantazma perandorake, krijohen konfederata nė mes shtetesh, nė rastin tonė nė mes Turqisė, Bosnies, dhe shqiptarėve tė Ballkanit , ku asnjė prej ketyre faktorėve nuk i lidh asgjė mes njėri-tjetrit pėrveē se njė pjesė e tyre i islamizoi Perandoria e vjeter Osmane. Deri tani kėto teori kanė kaluar nė heshtje sepse promovuesit e tyre nuk janė marrė asnjeherė seriozisht, nė sajė tė antishqiptarizmit tė tyre. Por nga momenti qė teoria e vėllazėrisė ngrihet nė kėmbė edhe nga politika, do tė thote se fantazmat nuk janė krejt tė padukshme, ato janė duke u shndėrruar nė njė realitet tė prekshėm dhe imponues.
Sa mė shumė qė kerkohet ti abinojnė shqiptarėt si filoturk, aq mė shumė vllazėria me Turqinė tingėllon fallso, e shėmtuar, hipokrite. Asgjė nuk mund ta rend tė qendrushme njė teori qė ndėrtohet mbi baza tė paqėndrueshme historike. Nė Europė, shumė popuj kan prejardhje tė njėjta kulturore dhe etnike por asnjėherė nuk konsiderohen vėllezėr. Spanjollėt, portugezet, italianėt dhe francezėt janė tė gjithė popuj latin, qė po tė duam tė ndjekim me ēdo kusht logjikėn e vėllazėrisė ata janė me tė vėrtetė vėllezėr tė tė njėjtit gjak, ku edhe gjuhėt qė flasin rrjedhin nga latinishtja dhe janė shumė tė ngjashme me njėra-tjetren , por mė tė shumtėn e rasteve konsiderohen kusherinjė. Po ashtu mund tė thuhet pėr gjermanėt e anglezet, pasi i perkasin fiseve dhe kulturės sė njėjtė anglosaksone, pėr tė pėrfunduar me sllavėt e lindjes. Nė shume raste, gjatė historisė, kėto kombe ishin agresor ndaj njėri-tjetrit, shpesh herė edhe e pushtuan njėri-tjetrin, por kėto luftėra i konsiderojnė si pjesa mė e zezė e historisė sė tyre, dhe nė asnjė moment agresionet apo pushtimet nuk i rendin kėta popuj vėllezėr, pėrkundrazi, luftėrat kanė kontribuar negativisht nė ftohjen e vėllazėrive tė vėrteta. Shqiptarėt, gjinetikisht por as kulturalisht nuk janė pjesė e asnjė grupi kulturor ose gjuhėsor, nuk jane as vėllezėr me latinet, as me anglosaksonėt, as me sllavėt, ėshtė e pashpjegueshme si mund tė jenė vėllezėr me nomadėt mongol. Eshtė tejet poshtėruese qė sot pas 100 vitesh pavarėsi, shqiptarėt ndihen ende tė kercėnuar dhe kerkohet tu imponohet me ēdo kusht teoria se, se pushtuesi ynė mė i eger ėshtė vellai jonė mė i afėrt.
Deri kėtu problemi ėshtė historik dhe paradoksalisht ndoshta ėshtė aspekti mė pak e rėndėsishėm e kėsaj ēėshtje. Aspekti kryesor i kėsaj ēėshtje ėshtė politik, dhe deklarata e Berishės nuk duhet parė vetėm si deklaratė pėrsonale. Natyrisht se deklarata e Berishės ėshtė njė deklaratė edhe pėrsonale, dhe sikur Berisha mos ti perkiste besimit musliman nuk do tė kishte bėrė kurrė njė deklaratė kaq tė papėrgjeshme, por kjo deklaratė duhet parė nė kontekstin politk. Vėllazeria e Berishės me Turqinė nuk ėshtė thjeshtė mėndimi pėrsonal i kryeministrit, por kursi i ri politik i Republikės sė Shqipėrisė. Dėshtimet e njėpasnjėshme pėr marrjen statusin e vėndit kandidat, dhe mosvullneti politik pėr tė plotėsuara kushtet qė u ka vėnė Europa, klasa politike shqiptare tenton tė zgjedhė rrugėn me tė shkurter; ti bashkangjitet ėndėrres sė re neo-otomane dhe tė bėhet pjesė e njė federate tė re islamiko ballkanike. Pjesė e kėsaj federate do tė jetė edhe vėllai tjetėr i Edoganit, Hashim Thaēi. Federata me Turqinė ėshtė mė e lehtė se antarsimi nė BE. Turqia nuk ka kushte tė vėshtira, nuk kėrkon tė luftohet korrupsioni, nuk kėrkon zhvillimin e reformave, nuk lyp qe te respektohen te drejtat e njeriut, as tė respektohen pakicat etnike dhe fetare, sepse ajo ėshtė shkelėsi me i madh i tyre nė Ballkan dhe Europė. Kėrkesat e Turqisė ndaj politikės shqiptare janė tė thjeshta dhe realizohen me pak mundim. Ato pėrqėndrohen nė pak pika; mjafton tė ndėrtohet ndonjė xhami mė shumė nėpėr Shqipėri, nė fund tė fundit paratė i paguan ajo, ndonjė investim me leverdi si nė rastin e Albtelekomit, dhe shqiptarėt tė pranojnė se Perandoria Osmane nuk ishte njė pushtues por thjeshtė bashkėjetuam pėr pesėqind vjet si vėllezėr tė tė njėtit gjak. Pėr plotesimin e kėtyre kėrkesave, politikanėt shqiptar nuk kanė nevojė tė bėjnė sakrifica pėrsonale dhe as tu nėnshtrohen diktateve tė Brukselit. Pastaj kur bėhet fjalė pėr kėrkesat e Turqisė, politika shqiptare ka dėshmuar se ka njė kohezion tė pėrsosur qeveri-opozitė, si nė asnjė rast tjetėr. Si pėr magji zhduken tė gjitha mosmarrėveshjet, interesat e kombit vihen nė plan tė parė tė axhendės. Edi Rama, pėr tė dėshmuar se nuk drejton njė forcė distruktive qė nė mungesė tė ideve din vetėm tė bojkotojė parlamentin, nė kohėn kur ishte kryebashkiaku Tiranės, propozoi dhe miratoi projektin pėr tė ndėrtuar nė mes tė Tranės njė qendėr gjigandeske logjistike islamike, mė tė madhen nė Ballkan duke i dhėnė Tiranės dhe Shqipėrisė njė imazh islamik qė nė tė vėrtetė nuk e ka. Po ashtu Luli, politikani i gjeneratave tė reja, veproi me tė njėjtin kohezion, vendosi te ndjek rrugėn e paraardhėsit tė tijė me moton e re politike qė, nuk duhet shkaterruar puna e paraardhėsit, edhe se kjo vlen vetėm nė rastin konkret.
Jo gjithmonė politika shqiptare ka pasur njė vizion te qartė nė qasjet e saj politke me Perendimin, sidomos Partia Demokratike e Berishės. E shkuara e saj, jo gjithmonė ka qėnė koerente me politikėn qė ka propaganduar. Po tė kthejmė kokėn prapa e tė shikojmė politikėn e ndjekur nga kjo parti, e kaluara e saj ka mė shumė hije se dritė nė kontekstin e mardhėnieve me Perėndimin. Vėllazėria e Berishės me Turqinė, nuk fillojnė tek frazat pak elegante tė Stambollit, ato i kanė rrėnjėt qė nga koha e Ministrit tė Brėndėshėm Bashkim Gazidete qė Ministrine e pati shndėrruar nė njė xhami. Nga koha kur Shqipėria hoqi vizat pėr tė gjithė shtetasit e vėndeve islamike, dhe nėn petkun e investitorėve apo misionarėve humanitar qe shndėrruar nė njė tokė tė pa zot. Nė sajė tė kėtyre politikave, duhet kujtuar se nė vitin 1997 mes Tiranes dhe Uashingtonit pati pothuajse njė krizė tė rėndė diplomatke. Bile ende sot Berisha pret tė bėjė njė vizitė zyrtare nė Uashington, pas atyre tė Rames e Spahiut, por ftesa po vonon te vijė . Veprimet e Berishės sot, janė vazhdimi i rrugės qė u ndėrmor pas anatrsimit nė Konferencėn Islamike, anatrisim ky qė nuk ishte njė gjė e rastit por njė projekt afatgjatė pėr tiu bashkangjitur orientit fondamentalist. Projekt qė pati njė ndėrprerje tė shkrurtėr nė vitin 1997 pas presionėve te larta te perėndimoreve dhe rrėzimit tė rregjimit qė kishte ndėrtuar Berisha.
Shqiptarėt e zgjodhėn Berishėn kryeministėr, sepse ai u premtoi atyre se do tė luftonte kurrupsionin dhe do tė kryente reformat pėr tė antarsuar vėndin nė Bashkimin Europian. Politika e Berishės nė kėtė drejtim falimentoi, si nė luftėn kundėr korrupsionit ashtu edhe nė marrjen e statusit tė vėndit kandidat. Kur njė klasė politike dėshton dhe zhgėnjnen elektoratin, nuk mbetet gjė tjetėr vetėm tu lirojnė vėndin tė tjerve, jo tė tentojė tė ndryshojė kursin politik nė vazhdim. U takon shqiptarėve tė zgjedhin nė mes Perėndimit e Orientit, jo politikės. Politikanėt duhet tė jenė tė vetėdishėm se karriget shtetėrore ku janė te ulur, janė mandati qė shqiptarėt u kanė dhėnė per tė realizuar aspiratat e tyre, jo ta konsiderojnė Shqipėrinė njė pronė personale qė mund ta pėrdorin sipas qefeve te rastit. Nga tė gjitha sondazhet qė janė organizuar nė tė kaluaren rezulton se 99% e shqiptarėve janė pro antarsimit nė Bashkimin Europian. Njė fakt qė meriton mė shumė vėmėndje nga politika.
Berisha u pati premtua shqiptarėve se 100 Vjetorin e Pavarsisė do ta festonin si shtet kandidat pėr tu antarsuar ne BE, nė mungesė tė kėtij premtimi, do tu sjellė kryeministrin e Turqisė, Rexhep Erdogan. Natyrisht nuk ka asgjė tė keqe qė kryeministri i Turqise tė festojė pavarsinė e shqiptarėve nga Perandoria Osmane sė bashku me shqiptarėt, por me prokupon fati i Gjergjit Kastriotit. Fatos Nano kur ishte kryeministėr, pėr ti krijuar njė atmosferė sa mė tė pėrshtatshme kryeministrit turk dhe nga frika se prezenca e tij mund tė tmerronte mikun nga Anadolli, e hoqi fare nga zyra e tij. Nuk do tė habiteshim nėse edhe nė kėtė rast do tė krijohej ndonjė komision parlamentar pėr tė verifikuar ligjshmėrinė e bustit qė ndodhet nė sheshin kryesor tė Tiranės. Meqė aty e vunė komunistat, dhe me moton e famėshme berishiane se, duhet shkatėrruar ēdo gjė komuniste, mund tė pėrfitohet ta largojnė pėrkohėsisht, gjoja se e ka ndėrtua Enver Hoxha por nė tė vėrtetė pėr ti krijuar kushte mė tė mira Rexhepit kur tė vijė pėr tė festuar Pavarsinė tone prej tij. Nė 100 Vjetorin e Pavarsisė, nuk mund tė kishe menyre mė tė mire se kjo pėr tė festuar lindjen e shtetit shqiptar. Pastaj edhe Gjergji ėshtė i lodhur me nderime hipokrite dhe fraza retorike. Nė tė vėrtetė asnjėher nuk ėshtė ndier rehat afėr minares qė ka aty afėr, tani qė pritet tė ndėrtohet njė mė e madhe se ajo e sulltanit, do tė zbresė ai vetė nga kali dhe do tė shkojė tek busti i tij nė Romė apo Budapest, ku ajri ėshtė mė i mirė dhe ndoshta edhe mirėnjohja shumė me e madhe
Po merr fund demokracia, gazetarėt protestojnė
http://gazetaexpress.com/repository/images/thumb_670x357/protesta_384137.jpgFoto: Kosovapress
http://www.gazetaexpress.com/inc/images/art_gal_desc.png
Nga Express 23 Prill 2012 13:34
http://www.gazetaexpress.com/?cid=1,15,79565
Protestuan gazetarėt. Me 15 minuta heshtje pėr tė treguar se akti i deputetėve tė Kuvendit pėr ta miratuar nenin 37 dhe 38 tė Kodit tė ri Penal tė Kosovės, ėshtė i turpshėm dhe i ka lėnė pa asnjė fjalė, por mė pas 15 minuta fishkėllima pėr tu treguar pikėrisht atyre se e kanė tė kot nėse ēdo ditė kėrcėnojnė dhe frikėsojnė me kode dhe nene qė mund ti dėrgojnė edhe nė burg gazetarėt, ata ngritėn zėrin e tyre para Kuvendit dhe para Presidencės.
Me shpresėn se nuk do tė nėnshkruhen nga presidentja Atifete Jahjaga, e qė ka mbetur instanca e fundit qė do tė vendos, gazetarėt treguan edhe njė herė se nuk mund tė pėrdhunohet dhe nuk mund tė fundoset liria e shtypit, ngase pikėrisht kėtė e bėnė neni 37 dhe 38 i Kodit tė ri Penal tė Kosovės.
Kryetari i Asociacionit tė Gazetarėve Profesionist tė Kosovės (AGPK), Arben Ahmeti ka thėnė se shpresat i kanė edhe tek ndėrkombėtarėt, duke i quajtur rrenca ata qė kanė premtuar se kjo nuk do tė ndodh.
Ahmeti thotė se ėshtė e papranueshme se si i kanė detyruar tė dalin nė rrugė pėr tė kėrkuar tė drejtat e tyre, dhe pėr tė kėrkuar qė kjo shoqėri tė mos ketė diktaturė.
Po du me besuar qė Presidentja ka pak arsye dhe e kthen ligjin, jo qė nuk e nėnshkruan, por e kthen si tė tillė, pėr shkak se ėshtė instanca e fundit e cila ka mbetur. Por nuk ėshtė e ēuditshme dhe nuk ėshtė e habitshme, nėse e gjithė klasa politike, shumica e partive politike, Qeveria, Komisioni pėr legjislacion dhe Kuvendi pranuan ta bėjnė njė akt tė turpshėm, nuk do tė befasohemi nėse e bėnė edhe presidentja. Ajo ēka mbetet e qartė, ėshtė se komuniteti i gazetarėve, nuk do ta pranojnė kurrė kėrcėnimin me burg, dhe nuk do tė heshtin karshi kėrcėnimeve tė pushtetit dhe tė politikės, ka thėnė ai.
Nė protestė ishin gazetarėt e tė gjitha mediumeve tė Kosovės, e sigurisht nuk munguan as drejtuesit e tyre.
Drejtuesit e mediave thėnė se nuk do ndalen me kėtė protestė. Sipas tyre, do tė mblidhen tė gjithė pėrfaqėsuesit e mediave dhe do tu drejtohen edhe instancave mė tė larta.
Por, u panė edhe shoqėria civile. Ata kishin dal nė pėrkrahje, ngase edhe sipas tyre, Kodi i ri Penal cenon dhe rrezikon lirinė e tė shprehurit.
Ardian Arifaj nga KIRPED, tha se liria e fjalės sė tė shprehurit ėshtė njė prej themeleve tė demokracisė dhe njė shoqėrie ēfarė duam ta ndėrtojmė nė Kosovė.
Mediat janė njė prej themeleve tė demokracisė dhe njė shoqėrie demokratike, dhe nėse heshtėn mediat, atėherė ngulfatet edhe demokracia edhe faktikisht ėshtė fillimi i fundit tė demokracisė nė njė shoqėri, ka thėnė ai.
Edhe gazetari Artan Haraqia, pohoi se kjo ėshtė e padrejtė. Madje, sipas tij, nuk ka ligj nė botė qė e detyron gazetarinė ti zbulojė burimet e veta, dhe kėtė e quan detyrim diktatorial.
Nė kėtė protestė morėn pjesė me qindra persona, dhe konsiderohet si protesta mė e madhe pas luftės e thirrur nga komuniteti i gazetarėve. (Kosovapress)
Njerėzit e politikės, fotografia jonė para syve tė botės demokratikeSkėnder MULLIQI
Prapė, si nė vitet e mbrapshta pėr shqiptarėt tė shekullit tė kaluar, do tė thosha ėshtė bėrė e "domosdoshme" pėr tu larguar, pėr tė ikur nga vendlindja. Ikja nga vendi ku ke lindur nuk ėshtė ikje simbolike,por ėshtė ikje qė ka vend pėr brengosje tė madhe. Dhe, sėrish flitet pėr emigracionin e egėr ku nuk mund tė dish sė ku tė zėnė nata e as ku tė qelė dita. Shqiptarėt nė tė kaluarėn emigronin pėr derte tė ndryshme sigurisht tė mėdha. Emigronin sė ishin tė pushtuar nga regjimi i huaj serbosllavė. Emigronin nė shtetet e zhvilluara Perėndimore sė shumica prej tyre iu kishin nėnshtruar torturave mizore tė klikės famėkeqe tė Jugosllavisė sė Titos dhe tė Rankoviqit. Ata qė nuk u larguan u detyruan tė vetėmbrohen para tmerrit tė shovinizmit serbomadh. Tė gjithė janė ndier si tė huaj nė tokėn e tyre.
Padrejtėsitė qė na ishin bėrė nga Fuqitė e Mėdha tė kohės na lanė nėn okupim plotė njė shekull. Shovinizmi serbosllavė na e kishte ngulfat jetėn. Na shpėrngulėn pėr nė Turqi e vende tė tjera tė botės. Ky shovinizėm na kishte rrezikuar edhe qenien tonė kombėtare. Shqiptarėt pareshtur rriheshin dhe vriteshin nė tokėn e tyre stėrgjyshore. Ikja nga Kosova, nuk ishte ikje nga qejfi. Largimi bėhej kryesisht nga dhuna. Shqiptarėt qėllimisht ishin pėrjashtuar tėrėsisht nga sistemi. Pėrkundėr tė gjitha kėtyre tė kėqijave ata mbijetuan mrekullisht si komb. Mbijetuan dhe fituan sepse e drejta ishte nė anėn tyre. Kėsaj fitoreje tė madhe i kishte kontribuar edhe uniteti , qė sot po na mungon. Si ėshtė e mundur qė shumė ēka ėshtė e mirė nga tradita tė tretėt kaq shpejt. Shpejtė i kemi harruar vuajtjet dhe mundimet tė cilėt i pėrjetuam tė gjithė nėn okupimin klasik nga Serbia. Tė kaluarėn e dimė tė gjithė ēfarė e kishim,por sot po ndodhin shumė gjera tė pazakonshme, jashtė dėshirės sonė.
Kjo qė po na ndodh me gjendjen jo tė mirė tė rrjedhave ekonomike dhe politike,ėshtė tregues sė nuk po na shkruhet bash mirė. Gjithmonė do tė duhej gjetur forma dhe mundėsi pėr tė ecur pandalshėm pėrpara. Paragjykimet se vetvetiu do tė bėhet mirė, pa ia ba kėsaj hyzmetin ėshtė vetėm njė utopi.
Nėse kėto mbizotėrojnė nė logjikėn tonė atėherė nuk jemi mė vetvetja. Nuk ka dyshim sė pėr tu bėrė mirė nevojitet tė punojmė tė gjithė. Por, natyrisht se hisja mė e madhe nė kėtė drejtim iu takon njerėzve tė politikės tė cilėt edhe e drejtojnė shtetin. Nga puna e tyre varet edhe ardhmėria e shtetit dhe mirėqenia pėr tė gjithė. Nė fakt ka njerėz tė politikės nga tė cilėt njeriut i vije turp ti dėgjosh pėr ēka flasin dhe pėr ēka angazhohen. Kjo klasė politike mė shumė po improvizojnė sė sa po merren me ēėshtje konkrete. Si duket kėtė e kanė tė metė, ose mė shumė kanė lakmi qė pushtetin ta shfrytėzojnė pėr pėrfitime personale. Nėse po vjedhin si[ ėshtė krijuar bindja nė opinion, nėse janė tė korruptuar, nėse janė tė pėrfshirė nė krim tė organizuar, atėherė natyrisht sė ata duhet tė ndeshen me ligjin si tė gjithė tė tjerėt. Njerėzit e politikės janė fotografia jonė para syve tė botės demokratike. Nėse tė rinjtė ikin nga atdheu, pėr shkak sė nuk mund tė krijohet njė vend pune , atėherė gjithsesi duhet kėrkuar sė ku ėshtė gabimi. Shumica e qytetarėve kanė vėrejtje se vendi ynė ėshtė bėrė vend ku korrupsioni nuk po ka tė ndalur. Nė atė shtet ku nga frika nuk mund tė plasohet e vėrteta, qė ėshtė e drejtė e secilit, edhe perspektiva e atij shteti ėshtė jo e mirė. Protagonistėt e skenės politike nė Kosovė, ishte dashur ta ndryshojnė shumė kursin e veprimit. Shumė nga parlamentarėt tanė mė shumė po ngjajnė nė njerėz qė nė fakt nuk din ēka donė . Me veprimet e deritashme tė tyre, e kanė humbur seriozitetin ndaj detyrimeve qė kanė pėr shtetin dhe popullin nga i cili edhe janė zgjedhur. Gjendja kaotike ne veri e krijuar qėllimisht nga Serbia ėshtė ēėshtje kapitale kombėtare. Ėshtė ēėshtje karshi sė cilės nuk bėnė tė sillet kush si tė dėshirojė. Akuzat e ndėrsjella tė deputetėve lidhur me kėtė ēėshtje dhe tė tjera, mė shumė i ngjajnė fushatės elektorale. Interesimi pėr tė bėrė diē mė shumė nė kėtė pjesė tė Kosovės tė okupuar nga strukturat ilegale kriminale serbe, ėshtė fare i vogėl . Ēdo pushtet pa dallim pas luftės, vetėm sa e futi vendin nė spiralen krizės sė madhe ekonomike. Me kėto trende tė dobėta zhvillimore, mund tė na pres izolimi edhe mė i madh. Prandaj, do tė duhej tė forcohet vetėdija qytetare se ēdo pritshmėri pėr njė jetesė tė paktėn mė dinjitoze, pėr tė cilėn qytetarėt edhe kanė dhėnė kontribut e ka njė kufi
Bota Sot
Diplomacia shpifėse anti-vetėvendosje dhe antibashkimhttp://www.botasot.info/mesme/Mehdi-HYSENI-bs-2-2.jpeg
Prof.Dr.Mehdi HYSENI
Qė nga dhjetori i vitit 1955 e deri mė 17 shkurt 2008 (kur Kosova fitoi pavarėsinė e supervizuar ndėrkombėtare nė saje tė pėrpjekjeve dhe tė kontributit tė jashtėzakonshėm historik, politik, diplomatik, ushtarak dhe humanitar tė Amerikės tė NATO-s dhe tė BE-sė)) sa herė ambasadorėt e Shqipėrisė sė akredituar nė Organizatėn e Kombeve tė Bashkuara kanė kėrkuar dhe depozituar kėrkesėn e tyre pėr njohjen e sė drejtės sė vetėvendosjes sė Kosovės?
-Sa herė diplomatėt e rangut tė ex-ambasadorit tė Shqipėrisė, Agim Nesho nė OKB, e kanė ngritur zėrin botėrisht dhe e kanė shtruar pėr debatim ēėshtjen koloniale tė Kosovės (1955-2008)? Asnjėherė!!!
- Andaj, Agim Nesho, kujt po i shet kunguj pėr shalqi se ēfarė ėshtė Programi dhe orientimi i Lėvizjes Vetėvendosje dhe i kryeliderit tė saj Albin Kurti?!
- Politikė dhe diplomaci kombėtare dhe ndėrkombėtare e drejtė, e guximshme, e zgjuar, e justifikueshme, e ligjshme dhe e pranueshme, ėshtė kjo e Albin Kurtit, i cili, edhe pa shtjerrur kolltukun e ambasadorit nė OKB , sikurse agim neshot e Shqipėrisė londineze (1955-2008), pa ekuivoke, pa elozhe, pa oportunizėm dhe pa hipokrizi po i thotė Serbisė, Shqipėrisė, Evropės, Amerikės dhe Kombeve tė Bashkuara se Kosova ėshtė Shqipėri, ndaj edhe e ka tė drejtėn historike dhe legjitime tė bashkohet me Shqipėrinė. Kėtė ia mundėson edhe Kushtetuta e Republikės sė Shqipėrisė (preambula), si dhe e drejta ndėrkombėtare.
Bashkimin kombėtar shqiptar dhe tė Shqipėrisė Etnike, e kundėrshtojnė dhe e kanė halė nė sy vetėm pushtuesit kolonialistė sllavė tė Ballkanit, tė cilėt, nė mėnyrė tė padrejtė dhe jolegale, janė bėrė zotėrues tė territoreve tė Shqipėrisė Etnike (1878-2012).
Lidhur me zgjidhjen urgjente tė situatės sė rėndė dhe pėrshkallėzuar nė Veriun e Kosovės si rrjedhim i terrorizmit shtetėror serb dhe tė spastrimit etnik tė shqiptarėve, lideri i Lėvizjes Vetėvendosje, veē presidentes Atifete Jahjaga, kryeparlamentarit, Jakup Krasniqi tė Kosovė, Albin Kurti i shkroi njė letėr edhe presidentit tė Shqipėrisė, Bamir Topit, ku ndėr tė tjera, thuhet:
Tashmė ėshtė bėrė e qartė situata e terrorit dhe rrezikut pėr spastrim tė ri etnik nė pjesėn veriore tė Mitrovicės. Sulmi i datės 8 prill 2012 ndaj familjes Haradinaj pati pėr pasojė vdekjen e Selver Haradinajt dhe plagosjen e fėmijėve tė tij
Siē e dini, Republika e Kosovės nuk mundet qė kėtė ēėshtje ta iniciojė pėr diskutim nė organizata apo struktura ndėrkombėtare si OKB dhe NATO
Ndėrsa Ju, si pėrfaqėsuesi i Republikės sė Shqipėrisė dhe i shqiptarėve nė OKB dhe NATO, mundeni qė ta inicioni diskutimin mbi rrezikun e afėrt tė spastrimit etnik tė shqiptarėve nė Mitrovicė. (Shih: www.aol.al/idx/lajme/art/albin-kurti-leter-topit-jahjages-dhe-krasniqit).
Mė mirė diplomat nė OKB sesa ideolog dhe veprimtar i bashkimit tė Kosovės me Shqipėrinė!
Vetėm ata qė nuk e dinė dhe nuk e njohin historinė e kombit shqiptar dhe tė Shqipėrisė ETNIKE, e kundėrshtojnė dhe e mohojnė nė forma tė ndryshme bashkimin kombėtar shqiptar dhe tė Shqipėrisė Etnike.
-Agim Nesho: Shqipėria mund tė iniciojė debat nė Kėshillin e Sigurimit tė Kombeve tė Bashkuara pėr incidentet e fundit nė veri tė Kosovės. Por, tė pakta janė gjasat qė Tirana zyrtare tė nisė procedurėn pėr kėtė ēėshtje siē kėrkoi lideri i Vetėvendosjes Albin Kurti
Kėrkesa e Kurtit ka tė bėjė me veprime politike tė njė partie opozitare e cila kėrkon ta kthejė aktin kriminal tė vrasjes sė Selver Haradinajt nė njė kapital politik
ky veprim qė nuk ėshtė veprim i zgjuar, sepse pėr tė futur nė agjendėn e Kėshillit tė Sigurimit do tė riaktivizonim ato rezoluta tė cilat rregullojnė marrėdhėniet e Kėshillit tė Sigurimit me Kosovėn
dėshira e Albin Kurtit qė tė debatohet pėr veriun nė Kėshillin e Sigurimit ėshtė llogaritur gabimisht nė VV
(www.albaspot.com/lajme/llogari e gabuar e Vetėvendosjes). Nė vend se Letrės sė Albin Kurtit, ti pėrgjigjej Presidenti i Republikės sė Shqipėrisė, Bamir Topi sipas detyrės, funksionit dhe pėrgjegjėsisė ndaj shqiptarėve jashtė kufijve tė Shqipėrisė londineze sipas Nenit, Pika 1 tė Kushtetutės sė Republikės sė Shqipėrisė (1998), pėrmes njė interviste nė TV Klan naivisht dhe nė mėnyrė diletanteske atė e pėrfol diplomatikisht Agim Nesho ish-ambasador i Shqipėrisė nė OKB, duke cilėsuar kėrkesėn e Albin Kurtit si dėshirė, veprim jo i zgjuar dhe llogari e gabuar etj. Ajo ēfarė tė irriton mė sė shumti, edhe si politikan, edhe si diplomat, edhe si demokrat edhe si shqiptar, ėshtė edhe ky konstatim tendencioz, i njėanshėm dhe absurd i Agim Neshos, kur thotė: veprimi politik i kėsaj partie opozitare, kėrkon qė aktin kriminal tė vrasjes sė Selver Haradinajt, ta kthejė nė njė kapital politik
!?
Tė gjitha kėto observime tė ēoroditura tė Agim Neshos, nuk kanė kurrfarė sensi diplomatik, as kombėtar, por mesazhi i pėrmbajtjes sė tyre ėshtė spekulues, provokativ dhe politizues i kėrkesės sė drejtė dhe racionale tė Lėvizjes Vetėvendosje, qė kanė pėr qėllim konfrontimin e saj (si lėvizje opozitare) me partitė pozicionale nė pushtet, nė veēanti me PDK-nė dhe me qeverinė e kryeministrit Hashim Thaēi, tė cilin, ex-diplomati, Agim Nesho, i jep pėrparėsi si progresive dhe si proevropiane ndaj Lėvizjes Vetėvendosje dhe kryeliderit tė saj (deputetit), Albin Kurti pėr shkak se Platforma strategjike e saj, nė fokus ka bashkimin e Kosovės me Shqipėrinė.
Mirėpo, vetėm ndonjė diletant qė nuk ka njohuri elementare politike dhe diplomatike, dhe ėshtė i zhveshur kombėtarisht, mund ta akuzojė diplomatikisht liderin Albin Kurti, se gjoja Lėvizja Vetėvendosje aktin kriminal tė vrasjes sė Selver Haradinajt, do ta kthejė nė kapital politik!? Lind pyetja, pse Lėvizja Vetėvendosje opozitare (jo partia opozitare, siē ėshtė shprehur Nesho) ka pasur nevojė qė aktin terrorist serb ndaj Selver Haradinjat dhe familjes sė tij, ta kapitalizojė pėr poena politikė, ose nė kapital politik, siē ka pohuar A.Nesho?
Thėnė troē, as Albin Kurti e as Lėvizja Vetėvendosje, deri mė sot, asnjėherė nuk kanė luajtur dhe, nuk kanė pėrzier letra tė tilla, qė tragjedinė dhe gjakun e shqiptarėve, ta kapitalizojė pėr poena politikė, ashtu siē i ka shpifur ex-diplomati, Agim Nesho. Kjo ėshtė njė gėnjeshtėr presoll e diplomacisė sė tij, qė ka pėr qėllim ta baltojė politikėn kombėtare shqiptare tė Lėvizjes Vetėvendosje, duke e cilėsuar si nacionaliste, si regres dhe si ideologji tė perėnduar, tė dėmshme edhe pėr interesin nacional shqiptar, pėr rajonin, edhe pėr procesin dhe agjendat integruese tė BE-sė dhe tė globalizmit nė tėrėsi.
Pėrkundrazi, e vėrteta ėshtė se, me akte tė tilla politike kapitalizuese dhe fitimprurėse nė kurriz tė tragjedisė sė shqiptarėve nė Kosovė dhe nė tė gjitha hapėsirat e tjera tė shqiptarėve tė kolonizuar (1912-2012), ėshtė marrė antidiplomacia e agim neshove, e cila qe 100 vjet pėr hesape tė saj tregtare, ekonomike, politike etj., nuk deshi tė prishte ekuilibrin e marrėdhėnieve miqėsore tė politikės, as tė diplomacisė sė ekuidistancės me shtetet kolonialiste fqinje sllave nė Ballkan, e as nė Evropė.
Kjo politikė e jashtme e agim neshove tė dėshtuar, nė asnjė kuptim nuk mund tu atribuohet veprimtarėve tė Lėvizjes Vetėvendosje, nė mėnyrė qė ata tė anatemohen dhe tė pasqyrohen si pėrpara opinionit publik shqiptar dhe atij ndėrkombėtar si kalorės regresivė tė njė kohe tė perėnduar dhe, si barrierė kryesore e politikės progresiste evropiane tė qeverisė sė Hashim Thaēit.
Lind pyetja, pse Lėvizja Vetėvendosje opozitare (jo partia opozitare, siē ėshtė shprehur Nesho) ka pasur nevojė qė aktin terrorist serb ndaj Selver Haradinjat dhe familjes sė tij, ta kapitalizojė pėr poena politikė, ose nė kapital politik, siē ka pohuar A.Nesho?
Thėnė troē, as Albin Kurti e as Lėvizja Vetėvendosje, deri mė sot, asnjėherė nuk kanė luajtur dhe, nuk kanė pėrzier letra tė tilla, qė tragjedinė dhe gjakun e shqiptarėve, ta kapitalizojė pėr poena politikė, ashtu siē i ka shpifur ex-diplomati, Agim Nesho. Kjo ėshtė njė gėnjeshtėr presoll e diplomacisė sė tij, qė ka pėr qėllim ta baltojė politikėn kombėtare shqiptare tė Lėvizjes Vetėvendosje, duke e cilėsuar si nacionaliste, si regres dhe si ideologji tė perėnduar, tė dėmshme edhe pėr interesin nacional shqiptar, pėr rajonin, edhe pėr procesin dhe agjendat integruese tė BE-sė dhe tė globalizmit nė tėrėsi.
Pėrkundrazi, e vėrteta ėshtė se, me akte tė tilla politike kapitalizuese dhe fitimprurėse nė kurriz tė tragjedisė sė shqiptarėve nė Kosovė dhe nė tė gjitha hapėsirat e tjera tė shqiptarėve tė kolonizuar (1912-2012), ėshtė marrė antidiplomacia e agim neshove, e cila qe 100 vjet pėr hesape tė saj tregtare, ekonomike, politike etj., nuk deshi tė prishte ekuilibrin e marrėdhėnieve miqėsore tė politikės, as tė diplomacisė sė ekuidistancės me shtetet kolonialiste fqinje sllave nė Ballkan, e as nė Evropė.
Kjo politikė e jashtme e agim neshove tė dėshtuar, nė asnjė kuptim nuk mund tu atribuohet veprimtarėve tė Lėvizjes Vetėvendosje, nė mėnyrė qė ata tė anatemohen dhe tė pasqyrohen si pėrpara opinionit publik shqiptar dhe atij ndėrkombėtar si kalorės regresivė tė njė kohe tė perėnduar dhe, si barrierė kryesore e politikės progresiste evropiane tė qeverisė sė Hashim Thaēit.
Kjo ėshtė njė gėnjeshtėr ordinere e politikės ditore tė Kosovės, viktimė naive diplomatike, ėshtė edhe vetė Agim Nesho ngase nė njėrėn anė, denoncon Lėvizjen Vetėvendosje (pėr shkak tė agjendės sė bashkimit kombėtar), kurse nė anėn tjetėr, lavdėron politikėn e Hashim Thaēit ngase ėshtė mbėshtetės i miop i saj. Njė akuzė e tillė shpifėse e Agim Neshos nė adresėn e Albin Kurtit dhe tė Lėvizjes Vetėvendosje, ėshtė e pranueshme vetėm pėr PDK-nė nė pushtet, simpatizues dhe partizan i sė cilės ėshtė Agim Nesho ngase kryeministrit Hashim Thaēi, i jep tė drejtė qė ta kundėrshtojė Lėvizjen Vetėvendosje.
Kėtė alergji diplomatike, politike partiake, kombėtare dhe ndėrkombėtare tė njėanshme dhe krejt absurde dhe tė papranueshme si nė sfondin kombėtar, rajonal dhe atė evropian dhe ndėrkombėtar kundėr Lėvizjes Vetėvendosje, e provojnė edhe kėta rreshta tė kėtij konstatimi hipotetik dhe regresiv tė Agim Neshos: Pozicioni diametralisht i kundėrt i Vetėvendosjes me Qeverinė e Kosovės dhe programit tė saj integrues europian, ėshtė njė plan pragmatik elektoral, por i dėmshėm pėr projektin aq tė nevojshėm tė Kosovės pėr tė ardhmen e saj. Patriotizmi nuk ėshtė monopol i askujt dhe pėr mė tepėr vlerė e njė grupimi tė caktuar. Nė tė kundėrt, nacionalizmi ėshtė njė ideologji e tejkaluar pėr kohėn tonė dhe me pasoja pėr konsolidimin e shtetit tė ri tė Kosovės. Liderėt e Vetėvendosjes duhet ta kuptojnė se realpolitika qė ndihmoi krijimin e shtetit tė Kosovės nuk mund tė pranojė projektet idealiste tė kalorėsve tė vonuar romantikė tė kombit-shtet.(Shih:ėėė.lajme.adooj.com/2012/02/pse-hashim-thaci-ka-te-drejte-ndaj-vetevendosjes).
Mjafton pėrmbajtja e kėtij pasusi me pėrmbajtjeje krejt politizuese dhe spekuluese, jo politike, as diplomatike, e as kombėtare, qė faktueshėm pasqyron se Agim Nesho ėshtė njė avokat sui generis i Hashim Thaēit, tė cilin e ngrit nė qiell me tirada diplomatike si shtetar e politikan i zoti me vizion proeuropian, kurse veprimtarėt e Lėvizjes Vetėvendosje i quan hiq mė pak se idealistė, kalorės tė vonuar romantikė tė kombit shtet!!! Pėr ish-diplomatin e Shqipėrisė, Agim Nesho, edhe nacionalizmi shqiptar ėshtė njė ideologji e tejkaluar, sepse REALPOLITIKA e ndihmojė krijimin e shtetit tė Kosovės
!?
Edhe ky konstatim i gabuar dhe naiv, ėshtė provė e pakundėrshtueshme se Agim Nesho nuk ka lidhje me politikė e as me diplomaci, sepse as nacionalizmi nuk ėshtė ideologji e tejkaluar, por ėshtė atributi dhe vlera mė thelbėsore dhe e pavdekshme e njė kombi, i cili ėshtė produkt historiko-politik, kombėtar dhe ndėrkombėtar i nacionalizmit. Prandaj, nacionalizmi pozitiv ėshtė vlerė e pėrhershme e njė kombi, i pėlqeu apo jo nacionalizmi kombėtar shqiptar Agim Neshos. Fundja, ai ėshtė vetėm problem i tij, i askujt tjetėr.
Gjithashtu, ėshtė i gabueshėm pohimi i Agim Neshos, kur thotė se krijimi i shtetit tė Kosovės u bė nė saje tė Realpolitikės!!!
-Cilės realpolitikė? Nėse njohja e pavarėsisė sė Kosovės, ėshtė bėrė sipas realpolitikės, atėherė ėshtė naivitet dhe shkurtpamėsi, tė thuhet se nacionalizmi ėshtė ideologji e tejkaluar pėr shqiptarėt, kur dihet se pikėrisht mbi bazėn e nacionalizmit, janė krijuar dhe zhvilluar edhe shtetet e mėdha kombėtare tė Evropės. Nėse nė nocioni realpolitikė, ėshtė pėrdorur nė kuptimin e politikės realiste, atėherė gabimi ėshtė i dyfishtė, sepse njohja e pavarėsisė sė Kosovės nuk ėshtė bėrė mbi bazėn e sė drejtės historike dhe tė sė drejtės sė vetėvendosjes si parim fundamentali i sė drejtė sė pėrgjithshme ndėrkombėtare, por mbi bazėn e sė drejtės humanitare ndėrkombėtare, me ērast Amerika dhe 22 vende tė BE-sė, e njohėn Kosovėn nė mėnyrė unilaterale, si rast sui generis, duke e ndėshkuar agresionin dhe gjenocidin serb nė Kosovė.
Tjetėr shpifje e antidiplomacisė ditore e Agim Neshos nė adresėn e Lėvizjes Vetėvendosje, ėshtė edhe kjo, kur thotė se veprimtarėt e saj janė : idealistė, kalorės tė vonuar romantikė tė kombit shtet!!! Nga kjo shpifje absurde del se, Agim Nesho jo qė nuk njeh politikėn dhe diplomacinė, por nuk e njeh as historinė kombėtare shqiptare, ndryshe, nuk do ti quante veprimtarėt e Lėvizjes Vetėvendosje kalorės tė vonuar romantik tė kombit shtet, sepse kėrkesa pėr realizimin e sė drejtės sė vetėvendosjes dhe e bashkimit tė kombit shqiptar, nė asnjė periudhė historike tė kombit shqiptar, nuk ka pasur karakter romantik, as kalorėsiak, por realist, tė domosdoshėm dhe tė ligjshėm, bazuar nė tė drejtėn legjitime dhe historike. Kėtė tė vėrtetė e provojnė tė gjitha pėrpjekjet dhe luftėrat e zhvilluara tė shqiptarėve pėr liri, pėr pavarėsi dhe pėr bashkim nė njė shtet tė vetėm kombėtar shqiptar nė Ballkan. Ky nuk ėshtė kurrfarė projekti i ri, as romantik i Lėvizjes Vetėvendosje, por ideali, patriotizmi dhe atdhedashuria e trashėguar nga tė gjithė brezat e mėparshėm shqiptarė, qė flijuan pėr tė krijuar shtetin kombėtar tė tyre- Shqipėrinė e bashkuar etnike.
Ky ideal, ky patriotizėm dhe ky nacionalizėm i Lėvizjes Vetėvendosje drejt bashkimit tė Kosovės me Shqipėrinė pėr formimin realist tė kombit-shtet, nuk mund tė shpifet, tė shpėrfytyrohet dhe tė shitet nė tregun e lirė tė marketingut politik kombėtar dhe ndėrkombėtar si dėshirė, si llogari, si kalorėsi donkishoteske, si regres, si romantizėm e as si pengesė e trendeve tė sotme rajonole, evropiane dhe globaliste, por duhet tė shikohet dhe tė vlerėsohet drejt dhe objektivisht si domosdoshmėri reale integruese mbarėkombėtare shqiptare, dhe si europianizėm progresist dhe paqėsor tė kohės sė sotme dhe, si garanci e sė nesėrmes pėr ekzistencėn, pėr prosperitetin dhe pėr mirėqenien e kombit shqiptar dhe pėr Shqipėrinė e bashkuar Etnike si pjesė e pandashme e integruar nė Bashkimin Evropian(BE).
Me njė fjalė, projekti i bashkimit tė Lėvizjes Vetėvendosje, ėshtė gjak i ri freskues, vizional, pėrparimtar, demokratik dhe novator i nacionalizmit pozitiv kombėtar shqiptar, vlera dhe pėrmbajtja e tė cilit, ėshtė kusht themelor pėr shkolonizimin, demokratizimin, evropianizimin dhe integrimin e shqiptarėve brenda kombit-shtet-Shqipėrisė sė ribashkuar.
Kjo vlerė e qėndrueshme, pozitive, pėrparimtare, demokratike dhe civilizuese e paqėsore nė dobi tė interesit tė pėrgjithshėm tė mbarė kombit shqiptar dhe tė Shqipėrisė Etnike, ėshtė nė shpėrputhje me projektet antikombėtare shqiptare, qė janė nė funksion dhe nė shėrbim tė interesave tė ndryshme heterogjene tė politikave ditore dhe tė diplomacisė tregtare kozmopolite (thėnēin shqiptare), qė favorizojnė dhe propagandojnė ruajtjen e status quo-s sė statusit kolonial tė shqiptarėve dhe tė trojeve tė tyre etnike nėn sundimin tiranik dhe gjenocidal tė kolonializmit shekullor serbosllav nė Ballkan.
Ajo politikė, ajo diplomaci, ajo propagandė dhe ajo shkencė shqiptare, qė ngulmon nė bombardimin e vlerave tė njėmendta tė bashkimit kombėtar shqiptar dhe tė Shqipėrisė Etnike, qė drejt dhe tėrthorazi nėnkupton mosndryshimin e kufijve artificialė gjeopolitikė tė trojeve etnike shqiptare me fqinjėt, njėsoj ėshtė armiqėsore, amorale, joligjore dhe, fund e krye antikombėtare shqiptare, sido qa ta murkullojnė atė krijuesit, mbėshtetėsit dhe zbatuesit e tyre (shtetarė, politikanė, diplomat etj.).
Bota Sot
Shqiptarėt duhet tė rebelohen, nė Kosovėn Lindore dhe Maqedonihttp://www.botasot.info/mesme/idriz-morina.jpg
Idriz Morina
Koha pėr modelin rugovian
Shqiptarėt duhet tė tunden. Nuk ėshtė koha e pritjes dhe vėzhgimit. Kėto kohė tashmė kanė kaluar. Kudo ndodhen shqiptarėt duhet tė lėvizin. Veriu i Kosovės ėshtė nė rrezik. Ndėrkohqė qė situata vazhdon tė jetė ė rėnduar, pėr shkak aktit terrorist nė veri, diplomacia ndėrkombėtare vazhdon tė ushtrojė trysni qė Kosova tė pranojė njė zgjidhje tė re pėr Veriun. Hyrja nė bisedime me Serbinė nėnkupton si pikė fillestare tė bisedimeve vetė pakon Ahtisari, por rezultati i tyre ėshtė i nėnkuptueshėm se do tė jetė mbi ofertėn e pakos Ahtisari edhe ashtu speciale pėr veriun.
Por, ēfarėdo marrėveshje qė kapėrcen pakon Ahtisari ėshtė alternativė e pranueshme pėr serbėt dhe si e tillė e papranueshme pėr shqiptarėt. Pakoja Ahtisarit ėshtė aq barrė e rėndė pėr njė shtet, sa pavarėsisht historisė qė do tė kishte, ajo do ta shkėrmoqte atė. E si do tė mund ta pėrballojė Kosova, shtet i vogėl, i brishtė, i pa zhvilluar, pa ekonomi, pa industri, pa zhvillim shkencor, dhe me njė zhvillim arsimor tė mesėm? Por, si do tė mund ta ruajė sovranitetin nė veri tė vendit, atje ku shumica ėshtė serbe, dhe qė pjesa tjetėr rrezikon tė zbrazet, nėse asaj pjese i jepet status i veēantė, pėrtej Pakos Ahtisari, pėrtej asaj zgjidhje qė i rri varur si sėpatė integritetit dhe funksionalitetit shtetėror tė vendit? Rezultati i pritshėm ėshtė qė pas disa vjetėve ajo pjesė do tė mund tė ndahet, dhe sa do qė do tė zgjatet nė kohė, pėr shqiptarėt do tė jetė njė pjesė thuajse e harruar, pėr faktin se serbėt do tė jenė aq dominant, aq do tė ketė shprehje nacizmi dhe shovinizmi, sa nuk do tė lejohet as rikthimi i shqiptarėve qė i takojnė asaj pjese, as shtimi i pasurisė sė tyre dhe as pronėsimi, mbase si zgjidhje do tė synohet, modeli i Tirolit, ku ēdo kush tjetėr, e veēmas pėr shqiptarėt do tė jetė e pamundur marrja e nėnshtetėsisė, siē quhet tek ne, dhe me kėtė edhe pamundėsia e tė drejtės pėr pronė tė paluajtshme atje nga shqiptarėt.
Kosova Lindore
Por, pėr tia lehtėsuar situatėn Kosovės nė kėtė fazė nė tė cilėn ndodhet, nevojitet zgjimi i ndėrgjegjes shqiptare, kudo ndodhen ata, natyrisht mė e mira do tė kishte qenė qė reagimet tė ishin tė fuqishme nė Kosovė, por pavarėsisht fuqisė sė kėtij reagimi, situatėn mund ta ndryshojė reagimi i fuqishėm i shqiptarėve nė Kosovėn Lindore. Ata duhet kėrkuar, simetrikisht, tė njėjtat tė drejta qė mund tė kenė serbėt apo rajoni nė veri. Shqiptarėt atje duhet tė reagojnė nė tė gjithė mėnyrat e mundshme, pėr ta bindur opinionin ndėrkombėtar, se ata janė faktor po aq i rėndėsishėm nė procesin vijues sa edhe janė serbėt nė veri. Ata thjesht duhet tė rebelohen, jo me ndonjė kryengritje apo luftė sikurse nė tė shkuarėn, por duke pėrdorur tė gjitha modelet, dhe mbi tė gjitha ata kanė modelin e gatshėm, atė rugovian. Por, jo duke braktisur institucionet apo vendet e punės siē bėri Hajrullah Gorani, por duke bojkotuar administratėn shtetėrore serbe, duke refuzuar ēdo gjė nga autoritetet republikane, dhe e pėrcjellė kjo edhe me padėgjueshmėri qytetare. Nė kėtė mėnyrė ata ndihmonin mė shumė se Kosovėn vetveten. Kjo do tė ishte edhe njė shtegdalje nga politika parazitare dhe e njė lloj viktimeje, qė nėpėrmjet kėtij roli pret ta fitojė lirinė e merituar.
Tronditja nga Maqedonia
Situata politike e ditėve tė fundit nė Maqedoni e bėri tė qartė se sa tundues ėshtė roli i shqiptarėve atje. Njė vrasje e dyfishtė nė Gostivar, dhuna ndaj disa nxėnėsve nė Shkup dhe lėndimi i disa shqiptarėve tė tjerė nga maqedonasit, tronditi opinionin shqiptarė dhe e vuri nė lėvizje. Fatkeqėsisht dikush e shfrytėzoi situatėn e pakėnaqėsisė tek shqiptarėt, e cila ēoi nė ekzekutimin e pesė maqedonasve. Por, e tėrė dhuna vetėm sa i projektoi shqiptarėt si faktorė tronditės nė kėtė shtet tejet tė brishtė, mbase edhe se Kosova.
Edhe kėtu shqiptarėt kanė model politikėn rugoviane, nėse duan sukses pa luftė. Shqiptarėt duhet ti kėrcėnojnė hapur me braktisje, bojkot dhe me ēdo masė tjetėr institucionet nė Maqedoni, jo mė pėr tė pėrmbushur Marrėveshjen e Ohrit, por pėr ta tejkaluar atė, duke kėrkuar njohjen e tė drejtės qė kishin si popull shtetformues tė barabartė me sllavomaqedonėt, tė njihet barazia gjuhėsore, nė ēdo hallkė shtetėrore, dhe administrata shtetėrore ēdo akt ta lėshojė nė dy gjuhė, pavarėsisht se jetojnė apo jo shqiptarėt, qoftė edhe nė Gjevgjeli, nė komuna apo fshatra ku nuk mund tė ketė qoftė edhe njė shqiptarė tė vetėm, ashtu siē ndodh me aktet administrative nė viset ku ka vetėm shqiptarė.
Dhe kėrkesat e tyre mė mirė se tani thuaja asnjėherė tjetėr nuk kanė pasur shans ti realizojnė nėpėrmjet shprehjes sė pakėnaqėsisė hapur, nė rrugė, nė punė, nė administratė, dhe nė ēdo institucion. Kjo pėr faktin se ėshtė momenti qė ta ndryshojnė situatėn, meqė u provua se Maqedonia, pėrkatėsisht shqiptarėt atje mund ta trondisin situatėn nė Kosovė, pėrkatėsisht pakėnaqėsia e shqiptarėve nė Maqedoni, do tė eklipsonte pakėnaqėsitė e serbėve nė veri, dhe gjithė atė pėrkrahje ndėrkombėtare qė mund ta kenė serbėt atje apo vetė Serbia. Shqiptarėt nė Maqedoni duke hapur ēėshtjen e tė drejtave tė tyre e vėnė nė diskutim ekzistencėn e vetė shtetit tė Maqedonisė dhe nėpėrmjet kėsaj edhe tė gjithė kufijve nė Ballkan.
Por, interesi aktual i shqiptarėve nuk ėshtė prishja e kufijve nė Ballkan, por pėrmbyllja e ekspansionit tė Serbisė nė veri, dhe pėrmbyllja e ekspansionit sllavomaqedonas nė Maqedoni. Ky ekspansion mė shumė se kudo tjetėr ėshtė i qartė nė Shkup, ku tė gjitha investimet politike - ekonomike tė shtetit aktual janė pėrqendruar nė zhvillimin e qytetit pėrtej vardarit vetėm me sllavomaqedonas, ndėrsa duke i izoluar shqiptarėt nė anėn kėtej Vardarit. Dhe ky ekspansion po mundohet tė shprehet edhe nėpėrmjet kulturės, pėrkatėsisht falsifikimit tė historisė, nėpėrmjet pėrvetėsimit tė heronjve tradicional iliro-shqiptar, si kryeheroi i antikitetit Aleksandrit tė Madh, ndėrsa mė parė edhe nėpėrmjet enciklopedisė, e cila bazohet thjeshtė nė mashtrim dhe falsifikim edhe tė historisė, arkeologjisė dhe kulturės materiale e shpirtėrore tė Maqedonisė. Edhe shqiptarėt nė Maqedoni, nė kėtė mėnyrė do tė ndihmonin mė shumė se sa Kosovėn dhe shqiptarėt kėtu, vetveten e tyre dhe fatin tonė tė pėrbashkėt!
Bota Sot
Isuf Kalo, mjeku diabolik i sė kaluarės sė trishtė Tėrhequr mė 16 Prill 2012
Nga Pirro PRIFTI*
[Shenim nga LKAB-PBLAB : aktualisht ky ''mjek'' DIABOLIK vazhdon te KEQ-drejtoje qendren :http://www.qkev.gov.al/& WWW.QKCSAISH.GOV.AL se bashku me nje-fare entela shehu dhe besim nuri vazhdojne te vJEDHIN ne bp me Hanen e berishen]
Shumėkush mund tė pyesė se pėrse ende ka njerėz tė tillė qė ende sfilitin e pėrpiqen ti thonė diēka komunitetit tė sotėm pikėrisht pas 19 vite diktaturė, diēka qė sot nuk ka rėndėsi mė, diēka qė nuk pėrbėn mė lajm, diēka qė sot mund ta lexojnė vetėm disa pensionistė e ato pak veteranė tė cilėt nuk mund tė kujtojnė me nostalgji komandantin e tyre pikėrisht sepse pėrpara tyre u dalin parasysh nė TV dhe nė gazeta njerėz tė cilėt me pak a me shumė kanė ndihmuar nė dhėnien e informacioneve tė gabuara e tė spiunllėqeve ndaj miqve e shokėve tė tyre dhe krijimin e privilegjeve tė tyre gjithashtu mbi fatkeqėsitė e tė tjerėve. Nuk e di nėse i pėrshtatet kėtij perifrazimi sepse ka kaluar shumė kohė qė atėherė po sigurisht qė diēka dihet nga ky mjek qė pėrpiqet tė satirizojė ish miqtė e aq mė tepėr tė vdekur tashmė.
Shkas pėr kėtė shkrim u bė pikėrisht letra cinike e plot djallėzi e mjekut Isuf Kalo nga Tepelena qė pėrpiqet tė bėjė shaka pa kripė me kujtimin e ish Shefin e tij dhe pedagogun e tij (tashmė 10 vite tė vdekur). Pa i bėrė biografinė e tij mund tė kujtojmė dy aspekte tė kėtij njeriu qė u ngjit nė majat e mjekėsisė shqiptare jo se dinte mė shumė se mjekėt e tjerė tė atėhershėm, por se pretendonte (nėpėrmjet rekomandimeve, pra miqėsive tė tė tretėve tė lidhur me PPSH) besnikėri ndaj tė madhit dhe ndaj familjes sė tij. Mė tepėr dy argumente tė rėndėsishme tė cilat zbulohen nėpėrmjet kėtyre dy shkrimeve tė botuara ditėt e fundit tek Panorama hedhin dritė pėr diēka tė veēantė e malinje tek ky njeri:
sė pari sepse ky mjek nuk vajti nė varrimin e pacientit tė tij special (E.Hoxha), dhe sė dyti nuk vajti nė varrimin e pedagogut tė tij special Prof. F Hoxhes. I sakte ky konstatim nga familjarėt e nderuar tė Prof. F.Hoxhės qė ka qenė, ishte dhe mbetet njė nga kokat e Endokrinologjisė shqiptare. Konstatimi i tretė pėr kėtė shef tė klinikės sė udhėheqjes sė asaj kohe ėshtė largimi i tij i menjėhershėm nga Shqipėria pas fillimeve tė Demokracisė dhe pas fitores sė pluralizmit (22 mars 1992). Po tė analizojmė vetėm kėto tre konstatime nėpėrmjet njė deduksioni logjik mund tė bėsh njė profil mė tė qartė tė kėsaj eminence gri mjekėsore tė kohės sė kaluar, eminence gri mjekėsore, sepse gjatė gjithė asaj kohe kėta njerėz, pėrveē se kanė rekrutuar mjekė pėr t`i futur nė punė nė Spitalin civil (sot QSUT) apo dhe nė vende tė tjera qė u interesonin, ata nė asnjė rast nuk kanė zbatuar njė nga elementėt mė tė rėndėsishėm tė pėrzgjedhjes sė mjekėve pėr t`i pranuar nė spitalin qendror tė Tiranės (sot QSUT), por vetėm kanė marrė mjekė me biografi tė mirė, por jo ata qė ishin profesionalisht tė mirė apo qė kishin mbaruar mirė, apo qė ishin tė pėrkushtuar mjekėsisė dhe mund tė jepnin nė tė ardhmen. Tinėzisht ata pėr njė kohė tė gjatė e mbushėn spitalin e Tiranės (sot QSUT), me mjekė djem e vajza miqsh e shokėsh dhe po tė shohėsh statistikat vetėm njė numėr i vogėl i mjekėve ishte me tė vėrtetė tė pėrzgjedhur nga aftėsitė e tyre. Po kėshtu dhe nė mjekimin e diktatorit nuk u morėn mjekė qė e njihnin mirė e tė ishin AS-a nė specialitetin e tyre, por u morėn nė shėrbim tė tij mjekė tė ashtuquajtur besnikė (e ata pajtonin mjekė specialistė tė jashtėm tė mjekonin Diktatorin). Njė aspekt i sė kaluarės, pėr tė vėrtetuar kėtė argument ishte dhe sėmundja e njėrit nga djemtė e Enver Hoxhės, i cili ishte me appendicitis akuta, por qė nuk u diagnostikua nė kohė nga mjekėt e klinikės sė udhėheqjes nė kohė, dhe pati komplikacione. Nuk po mbroj kėtu diktatorin por po them se mjekėt e klinikės sė atėhershme nuk ishin me tė vėrtetė ajka e mjekėsisė por ajka e besnikėrisė, qė e pėrkthyer nė gjuhėn e demokracisė do tė thotė besnikė ndaj tė madhit dhe arrogantė me ata poshtė tij. Disa nga ata dhe kėtu kryesori ishte dhe z. Isuf i cili i kishte dhe i bėnte tė tėra, ishte dhe i djallėzuar sidomos nė rolin e tij si mjek edhe i familjes nė mėnyrė qė tė fitonte besimin e pakufishėm ndaj diktatorit e familjes sė tij, e nė kohėt e fundit tė jetės sė tij, ai bėri gjithēka mundi pėr tė fituar besimin e pas-ardhėsve tė mundshėm tė diktatorit, dhe kėtė sigurisht nuk e bėri vetėm profesionalisht nėpėrmjet profesionit tė mjekut.
Ardhja e tij dhe pėrpjekjet e tij tani pas 20 vitesh duhet tė shihen me dyshim si nga mjekėt ashtu dhe nga shoqėria nė pėrgjithėsi sepse ky njeri ka pėrgjegjėsinė morale tė paktėn nė mos ecjen mirė tė sistemit shėndetėsor qė nė atė kohė kur dhe atėherė vlonin e gėlonin hatėrllėqet, miqėsia, transferimet dhe ardhjet e mjekėve tė dobėt nga rrethet ne Tiranė, ryshfetet, vetėm sepse ose e kishin babanė sigurims, ose e kishin spiun ose kishin dhėnė ryshfet dhe shumė pak sepse ishin me tė vėrtetė tė mirė,- dhe si thotė shprehja e vjetėr popullore mėkatėt e mjekėve i mbulon varri.
Pėrse ka shkelur kodin e Hipokratit ky njeri?
Mund t`ju kujtoj se Kodi i Hipokratit, i hershėm ka pak ndryshim nga ky i sotmi. Ka tre pasazhe tė cilat duhet ti respektoje mjeku i cili bėn betimin:
Sė pari- Mjeku betohet se do tė jetė besnik ndaj profesionit tė mjekėsisė dhe xheneroz me kolegėt (that will be loyal to the Profession of Medicine and just generous to its members). Mjeku Isuf Kalo s`ka qenė i tillė.
Sė dyti- Mjeku betohet se nė ēfarėdo shtėpi qė do tė hyjė do t`i bėjė vetėm mirė tė sėmurit, nuk do tė korruptohet, do tė ruajė sekretin e sėmundjes sė pacientit dhe nuk do tė mėkatojė me ta (..your holding yourselves far aloof from wrong, from corruption, from the tempting of others to vice..). A e ka zbatuar kėtė pasazh tė besimit z. Isuf? Para se tė pėrgjigjet tė mendohet mirė.
Sė treti- Mjeku betohet se.. do ta kurojė pacientin dhe nuk do t`i japė asnjė medikament, nuk do tė bėjė asnjė lloj operacioni pėr qėllime kriminale edhe sikur t`ja kėrkojnė tė tjerėt ose familjarėt kėtė gjė.. (exercise your art solely for the cure of your patients, and will give no drug, perform no operation, for a criminal purpose, even if solicited, far less suggest it). Para se tė pėrgjigjet tė mendohet mirė.
Pėrse z. Isuf Kėrkon tė dalė nė media tashmė pas 20 viteve?
Pėrse humbi nga sytė e opinionit mjekėsor menjėherė pas viteve 90?
Donte tė vepronte si Ismail Kadareja?
Po pėrse, ēfarė trashėgimie i ka lėnė mjekėsisė ky njeri i cili u ngrit nga PPSH dhe u zbrit pasi PPSH shpėrbė? Pėr mė tepėr ēkėrkon ky njeri duke u pėrpjekur tė satirizojė dhe tė bėjė humor me tė kaluarėn? Nuk ėshtė vėshtirė tė kuptosh se prapa kėsaj dėshire mund tė fshihet ideja qė ka ai se tashmė deti ėshtė bėrė kos dhe njerėzit kanė harruar tė kaluarėn, pėr tė kėrkuar tė marrė pjesė e pėr tė luajtur rol (siē kėrkon tė luajė sot nėpėrmjet postit qė ka) nė sistemin demokratik dhe nė reformimin e sistemit shėndetėsor (?). Vonė, shumė vonė je kujtuar, se ju z. Isuf mė pėrpara duhet tė respektoni tė paktėn tė kaluarėn qė ju bėri me emėr sepse nuk ishe mė i mirė se shumė mjekė qė u rropatėn fshatrave duke qenė me tė vėrtetė tė shkėlqyer por s`e patėn atė mundėsi tė punonin nė qytete. Vonė, shumė vonė z. Isuf Kalo, se ju duhet pėrpara se tė jepni mėnd pėr sistemin shėndetėsor tė sotėm, duhet tė shikoni se ēfarė bėtė atėherė pėr atė sistem shėndetėsor tė kalbur nė fshehtėsi nga korrupsioni e miqėsitė dhe degjenerimi moral, pastaj tė mendoni : a ja vlen tė pėrpiqem tashti kur unė kam qenė pjesė e njė sistemi prej tė cilit po vuan shėndetėsia sot? Vonė shumė vonė z. Isuf Kalo, sepse dhe nga familja e ish diktatorit nuk je i dėshpėruar shumė, dhe se cila ėshtė arsyeja atė e di ti. Po ta them kėtė se edhe diktatori i sėmurė ishte njeri pėr sojin tonė tė mjekėve, dhe si i tillė s`duhej qė tė pėrpiqeshe tė merrje favore nga ata dhe tu ktheje pastaj kurrizin. Nuk ėshtė e njerėzishme. Sė fundmi nuk ja vlen tė futeni tashmė nė njė shoqėri post-komuniste nė tė cilėn ju jeni vetėm pjesė e historisė si njė skele e mjekėsisė (tė cilėt njerėzit mund t`ju kujtojnė me njė ..ehuu..) dhe si njė nga ata mjekėt e diktatorėve qė rastėsisht shpėtuat pa u ndėshkuar, sepse po tė ishit nė BRSS sigurisht do tė ishe ndėshkuar.
*Analist
Last Updated on Thursday, 16 April 2009 01:38
PSEUDODIPLOMACIA MADE IN KOSOVA!Shkruan: (Prof.Dr.Mehdi HYSENI), 25 Prill 2012 Ēfarė diplomacie e nivelit tė lartė profesional e Kosovės, ėshtė ajo, kur njė Akan Ismaili vetėm me shkollė fillore dhe tė mesme, ia arriti qė tia lėshojė mjekrrėn asaj, jo me pak se tė fitojė pozitėn e ambasadorit fuqiplotė tė Kosovės nė Uashington tė SHBA-ve?! O tempora o mores! Qua vadis Kosovė?!Pse, a pasė kanė vdekur tė gjithė profesorėt, magjistrat, doktorėt dhe akademikėt shqiptarė tė Republikės sė Kosovės, qė nė Uashington, tė emėrohet ambasador njė person vetėm me shkollė fillore dhe tė mesme?!
Ambasadori i ri i Republikės sė Kosovės nė Shtetet e Bashkuara tė Amerikės, Akan Ismaili, nuk ka diplomė fakulteti, por ai tani ėshtė ambasador i pėrhershėm dhe fuqiplotė i Kosovės nė Washington dhe pritet qė me 2 maj 2012 tia dorėzojė letrat kredenciale presidentit tė Shteteve tė Bashkuara tė Amerikės, Barack Obama.
Ky ėshtė skandal jo vetėm diplomatik, por edhe ligjor, kushtetues, edhe etik, edhe professional, edhe kombėtar edhe ndėrkombėtar, sepse nuk ėshtė koha e ali bungut e dėrgim-pranimit tė mesazheve kasnecore, kur popujt e botės nuk kanė ditur se ēėshtė diplomacia, as politika, por shpifja, dredhia, mashtrimi, grabitja dhe shfrytėzimi i njėri-tjetrit nė kohėrat dhe nė rendet e ndryshme historike tė bashkėsisė njerėzore.
Si ka qenė e mundur qė tė gjitha ato sita filtruese institucionale shtetėrore tė Kosovės, tė zgjedhin dhe tė emėrojnė njė ambasador tė tillė pa kualifikim pėrkatės ( madje, edhe pa diplomė fakulteti)?!
-Po, athua, vallė kishin pasė vdekur tė gjithė ata intelektualė shqiptarė tė Kosovės me diploma fakulteti, magjistra ose doktora tė shkencave (politike, diplomatike, juridike, historike
etj/), qė asnjėri prej tyre tė mos i ketė plotėsuar kushtet dhe kriteret pėrkatėse, qė tė emėrohej ambassador nė Uashington tė SHBA-ve?!
Po, pse bash nė Uashington tė dėrgohet njė ambassador i tillė gjysmak, pa diplomė fakulteti, kur dihet se Uashingtoni nuk ėshtė vetėm kryeqytet i Amerikės, por i mbarė botės, sepse kjo ėshtė qendra kryesore, ku bėhet politika dhe diplomacia botėrore?
Pavarėsisht se si, qysh dhe kush e emėroi Akan Ismailin ambasadaor nė Uashington, njė potez i tillė ėshtė skandaloz dhe i gabuar, sepse ai me gjithė anglishten e tij (pavarėsisht nga shkalla e njohjes) nuk i plotėson njė nga kushtet mė elementare, duke mos pasur diplomėn e fakultetit.
Ky ėshtė potez i papranueshėm dhe iracional i politikės sė jashtme dhe i diplomacisė sė Kosovės, e cila nė kėtė rast skandaloz ka nėnēmuar dhe ka turpėruar edhe diplomacinė e Amerikės, e cila ka bėrė dhe, ka investuar aq shumė pėr ēlirimin, pėr pavarėsinė, pėr lirinė dhe pėr ndėrtimin e shtetit demokratik tė Kosovės.
Nė veēanti nė Uashington, ėshtė dashur tė emėrohej, ambasadori mė i mirė ndėr mė tė mirėt nė kuptimin profesional tė rangut mė tė lartė diplomatik e jo njė gjysmak, pa diplomė fakulteti, siē bėjnė tė ditur masmediat shqiptare nė Kosovė.
Sido qė tė ketė qenė, nuk e ka merituar Amerika, qė qeveria e Kosovės, tė dėrgojė nė Uashington njė ambassador pa diplomė fakulteti, pavarėsisht se si kėtė akt antidiplomatik shtetėror e kanė jusitifkuar pėrpara masmediave nė Prishtinė, aminuesit dhe nėnshkruesit e tij, apo kėshilltarėt e tyre, tė cilėt sipas detyrės, nuk janė me kompetencė, tė japin kurrfarė shpjegimesh pozitive a negative ngase kjo ėshtė ėshtė ēėshtje e kryeministrit tė qeverisė, e Komisionit Parlamentar pėr Politikė tė Jashtme dhe e Presidentes sė Kosovės. Mirėpo, tė gjitha kėto institucione tė Kosovės, kanė rėnė nė provimin e politikės sė jashtme dhe tė dipliomacisė, sepse ēuditėrsiht nė dekadėn e dytė tė shekullit XXI, zgjodhėn dhe dekretuan Akan Ismailin, ambasador tė Kosovės nė Uashington, edhe pse nuk kishte diplomė fakulteti, e tė mos flasim pėr plotėsimin e kushteve tė tjera, qė duhet ti pėrmbushė njė ambassador i kohės mė tė re i diplomacisė moderne sipas normave dhe parimeve tė sė drejtės ndėrkombėtare publike.
Sė fundi, duhet kuptuar dekretuesit e Akan Ismailit, se pėr tė qenė ambasador fuqiplotė i Kosovės nė Amerikė apo nė ndonjė vend tjetėr tė botės, si rregull, ashtu siē parashikon e drejta ndėrkombėtare publike, Akan Ismaili (apo ndonjė tjetėr pretendues), ndėr tė tjera, pikėsėpari, duhet ta plotėsojė kėtė kusht themelor dhe tė domosdoshėm : Tė ketė tė kryer shkollėn fillore, tė mesme dhe fakultetin pėrkatės tė shkencave shoqėrore etj. Pa pėrmbushjen e kėtij kushti elementar, nuk mund tė mirret nė konsideratė shqyrtimi i aplikimit tė asnjė kandidati pėr postin e ambasadorit qoftė tė Kosovės, apo tė ndonjė vendi tjetėr kudoqoftė nė botė.
Mirėpo, si duket nė rastin konkret tė Akan Ismailit, kjo normė e sė drejtės diplomatike ndėrkombėtare, nuk vlen pėr diplomacinė mahallore dhe provinicale tė Republikės sė Kosovės, ndryshe kryeministri, Komisioni Parlamentar pėr Politikė tė Jashtme dhe presidentja e Kosovės, nuk do tė kishin vepruar nė tė kundėrtėn, duke na turpėruar pėrpara Amerikės sonė tė shtrenjtė mike dhe aleate besėnike, pa ndihmėn e sė cilės Kosova sot, do tė ishte vetėm njė varrezė masive, pa asnjė shqiptar.
NĖ VITI EDHE KRYETARI SINDIKATĖS NDĖSHKON PUNĖTORĖT E ADMINISTRATĖShttp://65.55.255.17/att/GetInline.aspx?messageid=238daf24-8efe-11e1-9c58-00215ad7e65e&attindex=2&cp=-1&attdepth=2&imgsrc=cid%3aimage002.jpg%4001CD2316.BD494240&hm__login=gjolaj&hm__domain=hotmail.com&ip=10.15.208.8&d=d3640&mf=0&hm__ts=Wed%2c%2025%20Apr%202012%2020%3a24%3a45%20G MT&st=gjolaj&hm__ha=01_749fabd82a3d2aaf621fc0ebff075c6d6f56e8fe d251f5cc833766b035817185&oneredir=1
Nga Xhevat BISLIMI*
Nė Komunėn e Vitisė jeton njė njeri, ende jeton, nė administratėn komunale punonė njė njeri, ende punon, pėr faqen e tij tė zezė, me emėr Agim dhe me mbiemėr Sylejmani. Ky njeri, megjithėse kryetar i Sindikatės pėr punėtorėt e admnistratės komunale, ėshtė bėrė sinonim i kamxhikut nė duart e kryetarit tė Komunės, Nexhmedin Arifit, pėr kamxhikosjen, ndėshkimin e kundėrshtarėve politikė tė N. Arifit (anėtarė e simpatizantė tė PDK-sė nė administratėn komunale). Ky farė Agim Sylejmani ėshtė nė kundėrshtim (konflikt) me ligjin pėr shėrbyesit apo nėpunėsit civilė, sepse ėshtė anėtar i Kryesisė sė Degės sė LDK-sė nė Viti. Pastaj, ky njeri (A. S.) ėshtė edhe pėrgjegjės i zyrės ligjore nė Komunė! Por, ajo qė i mund tė tėra, kulmi, ėshtė se Agim Sylejmani ėshtė edhe kryetar i komisionit disiplinor nė Komunė!! Nuk ma ha mendja qė ka ndonjė vend nė botė, ku ėshtė i lejuar organizimi sindikal, qė njė kryetar sindikate ti ndėshkojė punėtorėt, tė jetė edhe kryetar i komisionit disiplinor nė ndėrmarrjen apo institucionin e tij!! Por, N. Arifi, e ka bėrė unike Vitinė edhe nė kėtė ēėshtje! Sindikata dhe, posaēėrisht, kryetari i njė sindikate, nė vendet normale, pėrfaqėson dhe mbronė interesat e punėtorėve. Anėtarė tė kėtij komisioni, qė po e nxinė Vitinė dhe qytetarinė e saj, ėshtė edhe gruaja e njėfarė mjekut (mik dhe bashkėfshatar i N. Arifit, si dhe anėtar i Kryesisė sė AAK-sė), i cili tashmė, nė kundėrshtim me ligjin, po bėnė edhe specializimin e dytė!! Kjo, gruaja e kėtij mjeku, nė punė ka ardhur pa konkurs dhe nuk e ka idenė se ēėshtė komisioni disiplinor, ēėshtė ligji, ējanė liritė dhe tė drejtat e njeriut, ēėshtė administrata komunale a shtetrore, ējanė detyrimet dhe tė drejtat ligjore tė shėrbyesit civil, etj. Anėtari i tretė i kėtij komisioni, qė po persekuton, diferencon, dhunon si dikur admnistratėn komunale dhe zyrtarėt e saj, ėshtė edhe njėfarė Radojka! Detyrė e vetme e kėtij komisioni dhe anėtarėve tė tij ėshtė me i ndjekė, diferencu, shantazhu dhe ndėshku, sipas kėrkesės dhe vullnetit tė sulltanit (N. Arifit), anėtarėt dhe simpatizantėt e PDK-sė dhe tė gjithė ata qė guxojnė tė pinė qoftė edhe njė kafe me autorin e kėtij shkrimi, me Kryetarin e Degės sė PDK-sė dhe me ndonjė zyrtar tė lartė tė kėsaj Dege!! Tė gjithė ata qė janė nė marrėdhėnie varėsie, tė gjithė ata qė janė tė varur nga vullneti dhe arbitrariteti i N. Arifit (fjala ime ėshtė ligj, u thotė ai punėtorėve dhe vartėsve tė tij), pėrgjohen, ndiqen dhe pėrndiqen, spiunohen dhe denoncohen si nė kohėt e shkuara!! Kjo gjendje mė kujton kohėn kur kisha dalur nga burgu. Saherė qė dilja nė Viti mė qepeshin prapa soji i kėtyre qė edhe sot po bėjnė tė njėjtėn gjė!! Janė po ata qė i gėzoheshin ofanzivave dhe sukseseve serbe kundėr UĒK-sė!! Tė njėjtit ose soji i tyre po u gėzohen vėshtirėsive tė Kosovės dhe sukseseve politike e diplomatike tė Serbisė kundėr Kosovės!! E lexoj nė sytė e tyre, e kuptoj nga fytyrat e tyre, por kėnaqėsia e tyre mė shumė hetohet dhe duket nė sjelljet dhe veprimet e tyre. Saherė qė ėshtė ngushtė Kosova, kėta marrin zemėr dhe nxjerrin kokėn nga vrimat ku ishin fshehur, madje nxjerrin edhe gjoksin!! Ėshtė fat i kėtij vendi qė numri i tyre ėshtė i vogėl. Krahas fuqizimit tė Kosovės dhe tė kombit shqiptar po bjen dhe do tė bjerė akoma edhe ndikimi i tyre. Angazhimin dhe veprimtarinė e tyre herė e gjejmė tė veshur me petkun e ndonjė partie, herė me petkun fetar, herė
, si kameleoni, por gjithmonė me qėllim dhe synim kundėrshqiptar dhe kundėrqytetar.
Nė kėtė komunė jeton dhe punonė nė Administratėn komunale edhe njė Hysen Ymeri. Ky njeri pas lufte kryente detyrėn e pėrgjegjėsit tė gjendjes civile. Pėr keqpėrdorimet e tij galopante dhe, sidomos pėr sulmin dhe agresionin e tij ndaj kryetarit tė Komunės, nėnkryetarit dhe Shefit tė Administratės dhe personelit, u largua nga puna. Largimi i tij http://65.55.255.17/att/GetInline.aspx?messageid=238daf24-8efe-11e1-9c58-00215ad7e65e&attindex=3&cp=-1&attdepth=3&imgsrc=cid%3aimage006.jpg%4001CD2316.BD494240&blob=MnxpbWFnZTAwNi5qcGd8aW1hZ2UvanBlZw_3d_3d&hm__login=gjolaj&hm__domain=hotmail.com&ip=10.15.208.8&d=d3640&mf=0&hm__ts=Wed%2c%2025%20Apr%202012%2020%3a24%3a45%20G MT&st=gjolaj&hm__ha=01_eb6d903c5b1fa3d678c67b87ca475def44bffd45 28b53dfa47d6aacf2d84bac4&oneredir=1u konfirmua edhe nga gjykata. Pas rizgjedhjes pėr kryetar Komune, N. Arifi, iku nga PDK-ja dhe hoqi dorė nga mbajtja dhe zbatimi i politikave tė PDK-sė dhe premtimeve zgjedhore, duke hyrė thellė nė veprime, politika dhe aventura tė kundėrligjshme, korruptive dhe tė pamoralshme pėr njė qeverisje tė mirė, ēfarė pretendonte dhe pėr ēka ishte zotuar dhe zotohejė Dega e PDK-sė nė Viti. Shpėrdorimi i besimit, i votės dhe i pozitės, qė ky njeri mori nga PDK-ja dhe nga votuesit e saj, nuk ka njohur deri mė sot pėrmasa tė kėtilla!! Pra, N. Arifi, nė kundėrshtim me ligjin, nė kundėrshtim me etikėn njerėzore, publike dhe politike e mori nė punė Hysen Ymerin dhe e gradoi pėrgjegjės personeli (gjatė njė viti, N. Arifi ka marrė nė punė njėzetė veta pa konkurs)!! Ky njeri, Hysen Ymeri, e kishte akoma nė fuqi padinė penale pėr sulm ndaj zyrtarėve kryesorė komunalė, pra edhe ndaj N. Arifit. Rikthimi i tij nė Admnistratėn komunale u bė pėr qėllime tė ulėta dhe hakmarrėse ndaj zyrtarėve, qė prej N. Arifit konsideroheshin dashamirė tė PDK-sė. Hysen Ymeri, kuptohet me urdhėrin e N. Arifit, i bėri padi pėrgjegjėsit tė gjendjes civile, Habib Halilit (njėrit prej zyrtarėve mė tė mirė qė kishte administrata). Kjo padi u bazua nė njė gabim teknik qė kishte ndodhur nė njė certifikatė!! Gabime tė tilla bėhen tė paktėn 30 nė ditė nė ēdo komunė dhe nė ēdo sektor tė gjendjes civile. Por, kėtė e kishte bėrė pėr ta suspenduar nga puna!! Vendimin pėr suspendim ia kishte nėnshkruar, nė kundėrshtim me ligjin, vetė Hysen Ymeri, i cili edhe pas rikthimit nė punė e kishte tė hapur procedurėn gjyqėsore pėr vepėr penale dhe kishte guximin ta suspendonte Habib Halilin nga puna deri sa tė merrte vendim gjykata! Nėse dikush do tė duhejė tė denoncohejė pėr shpėrdorim detyre, korrupcion, ryshfet, sjellje vandale
ishte pikėrisht Hysen Ymeri gjatė viteve sa ishte pėrgjegjės i gjendjes civile. Kėtė tė vėrtetė nuk e dinė askush mė mirė se vetė Hysen Ymeri, por nė vend se tė pėrballejė me drejtėsinė, falė N. Arifit dhe dostave tė tij nė Gjykatė, ai u gradua nė Administratėn komunale
N. Arifi, i cili e bėnė ligjin dhe e hedh vallen nė Komunėn e Vitisė sipas vullnetit dhe interesav tė atij qė populli i Vitisė e quan klani i Zemunit (nėntoka e Vitisė), i ka bėrė fletėparaqitje dhe e ka qu para komisionit disiplinor (ndėshkues) edhe auditorin e Komunės, Fevzi Mehmetin!! Me tė njėjtėn arsye qė kishte shkarkuar nėnkryetarin Halim Halilin, drejtoreshėn e financave, Selvije Rexhepin, shefin e prokurimit, Avdulla Eminin, pėrgjegjėsinė e gjendjes civile, Habib Halilin, drejtorin e Kadastrit, Elmaz Bajramin, drejtorin e urbanizmit dhe zyrtarė e drejtuesė tė tjerė tė Administratės, qė konsideroheshin tė PDK-sė: Nuk pranonin korrupcionin, shpėrdorimet e bugjetit, shpėrdorimin e pronave, etj. Me largimin e tyre u hap dera pėr shpėrdorime dhe korrupcion, ky ishte edhe qėllimi i parė dhe i fundit i N. Arifit dhe klanit tė Zemunit. Nuk ka edhe njė vend tjetėrdemokratik, ku sundon ligji, qė dikush tė guxojė ti bėjė presion dhe shantazh auditorit! Kjo bėhet nė Komunėn e Vitisė, nga N. Arifi me qėllim qė tė hapet edhe kjo derė dhe tė hiqet edhe kjo pengesė pėr veprimet, angazhimin dhe poilitikat e tij korruptive dhe mafioze!!
Pėrveē kėtyre, nė Komunėn e Vitisė jeton dhe punojnė edhe Avdyl Bajrami, i cili gjatė gjithė jetės sė tij ishte dhe mbeti syri dhe veshi nė vrimėn e ēelėsit (tė vetmin zanat). Ky njeri ishte kandidat i PSDK-sė nė listėn e Aleancės Kosova e re, me numėr 71 dhe tash kryetar i Degės sė PSDK-sė nė Viti. Me paturpėsinė, qė vetėm ai dhe njerėzit si ai mund ta kenė, grabiti dhe uzurpoi mandatin e nėnkryetarit tė Komunės, qė ishte fituar nga PDK-ja dhe u bė bisht i N. Arifit, i cili po shfrytėzon mandatin e fituar po nga PDK-ja pėr ta luftuar PDK-nė, tė cilėn e konsideron pengesėn e vetme pėr veprimtarinė e tij korruptive, kundėrligjore, kontrabanduese dhe antiqytetare e antipublike. Nė kėtė Komunė jeton dhe punonė nė kundėrshtim me ligjin dhe me etikėn politike e publike edhe njėfarė Islam Jashari, i cili ka grabitur dhe uzurpuar postin e drejtorit tė financave. Ky njihet si kallauzi i tė gjitha keqpėrdorimeve, trafiqeve dhe vjedhjeve qė janė bėrė gjatė qeverisjes shtatė vjeēare tė LDK-sė!!
Krejt nė fund, shqetėsim im, si qytetar dhe si shqiptar i kėtij vendi dhe besoj shumė, shqetėsim i tė gjithė qytetarėve nuk ėshtė prapėsia, arroganca, arbitrarizmi, korrupcioni, mungesa etikės, shpėrdorimi i mandatit, i parasė publike dhe i ligjit, banditizmi i kėtyre qė pėrmenda mė lartė
, por, ajo qė pėrbėn shqetėsim ėshtė liria dhe siguria e plotė me tė cilėn veprojnė dhe jetojnė kėta zyrtarė dhe drejtuesė tė korruptuar, hajdutė, me sjellje vagabondėsh, ndonjėherė edhe kaubojsh. Nuk kanė frikė fare se mund ti ndjek dikush, se mund tė pėrgjigjen dhe dėnohen nga drejtėsia pėr kėto veprime tė tyre qė dėmtojnė rėndė paranė dhe pasurin publike, interesat e qytetarėve dhe imazhin (fytyrėn) e kėtij vendi! Shqetėsim tjetėr, po kaq i rėndėsishėm, ėshtė edhe fakti se tė dėmtuarit (zyrtarė e qytetarė) nga arbritrariteti, tirania dhe banditizmi i kėtyre zyrtarėve dhe drejtuesėve nuk kanė ku tė ankohen, nuk kanė ku ti kėrkojnė, mbrojnė dhe realizojnė tė drejtat e tyre tė garantuara me kushtetutėn dhe ligjet e kėtij vendi!! Qytetari dhe zyrtari qė dėmtohet, tė cilit i bėhe njė e padrejtė, i shkilet e drejta e tij ėshtė tėrėsisht nė mėshirėn e pushtetarit. Po i shkove pėr lale mirė, mund tė jetosh nga thėrmiat dhe rahmeti i tij, po nuk i shkove do ngelesh rrugėve dhe nuk do tė kesh mundėsi kurrė ta realizosh atė tė drejtė qė ta ka garantuar kushtetuta dhe ligjet e Kosovės!!
Nexhmedin Arifi sillet dhe vepron si njė sulltan ose pasha i vogėl (ndoshta i frymėzuar edhe nga serialet) i bindur se Kosova ka probleme mė tė mėdha dhe nuk do tė merret kush me te. Publikisht, pėr opinion, e thotė dhe propagandon se e kam pėrkrahjen e Hshim Thaēit!! Kjo, sipas tij, ėshtė e mjaftueshme!! Po e pate pėrkrahjen e tij je vetė zoti, bėjė ēfarė tė duash se nuk tė kap ligji!! Mė herėt thoshte se kam pėrkrahjen e Azem Sylės, pas njė kohe thoshte se po e pėrkrah Jakup Krasniqi dhe tash, mė e reja, po thotė dhe propagandon se e ka pėrkrahjen e Kadri Veselit!! Unė, pėr vete, i kam thėnė edhe nė Kėshillin komunal, jo pėrkrahjen e Hashim Thaēit, por edhe Zoti nėse tė pėrkrah pėr korrupcion, shpėrdorim dhe vjedhje tė pasurisė dhe parasė publike unė do tė jem edhe kundėr tij! Akoma besoj qė Thaēi, Krasniqi..., PDK-ja nuk e mbėshtet dhe nuk e pėrkrah, nuk bėhet jorgan, i korrupcionit dhe paligjshmėrisė, por pėr ta bindur ēdo qytetar tė kėtij vendi, PDK-ja duhet tė distancohet qartė nga ēdonjėri, drejtues, zyrtarė dhe anėtar i saj, qė shpėrdoron ligjin, pasurinė dhe paraėn publike, siē ėshtė distancuar Dega e PDK-sė nė Viti zyrtarish dhe publikisht nga N. Arifi dhe nga cilido qė ėshtė zhytur nė korrupcion. Nuk i bėnė nder PDK-sė dhe asnjė qytetari tė Vitisė angazhimi sa pėr tu dukur i N. Arifit dhe A. Bajramit nė fushatėn e PDK-sė nė Ferizaj! Nuk mund ta mbulojnė veprimtarinė e tyre tė kundėrligjshme, korruptive dhe mafioze, duke u fshehur pas PDK-sė nė Ferizaj! Tė njėjtėn gjė do tė duhejė ta bėnin tė gjitha partitė politike, qė e duan kėtė vend dhe qė mendojnė e punojnė pėr kėtė vend. Hajduti, i korruptuari, matrapazi dhe mafiozi, i ēfarėdo natyre qoftė, nuk duhet tė gjejė vend nė partitė politike. Tė kėtillė ka pasur dhe ka nė ēdo shoqėri, por puna ėshtė se ata, nė shoqėriutė ku sundon ligji, ku ka shtet, luftohen, ndiqen dhe kapen nga drejtėsia
Letėr publike per z. Sali Berisha, kryeminister i Shqipėrisė
Shkruan: (RESHAT BADALLAJ), 22 Prill 2012
ZOTI BERISHA, KOSOVĖS JA NGULĖT THIKĖN TRI HERĖ PRAPA KURRIZIT...! I nderuari zoti kryeministėr,
Letrėn qė po e shkruaj drejtuar Juve ndoshta nuk do tė ma merr per tė keq. Ē“ėshtė e verteta, jam i detyruar t“iu shkruaj,sepse u mbush kupa. Nuk do t“iu quaj tradhtar larg qoftė,por tri raste qe ndodhen nga Ju,mjerisht kanė erė tamam tradhtie. Nuk e di se ēka ėshtė nė pyetje: Joprofesionalizmi,lajthitja,interesi ose edhe me keq...
Ju apo ndonjė kėshilltar i Juaji, qoftė edhe lexues,ose ndonjė fans qė ėshtė berė modė tė thuhet, do tė pyeste: Kush ėshtė ky qė i shkruan zotit Kryeminister...?
Jam RESHAT BADALLAJ. Kaptina pėr tokė mė ka renė nė Zhur,krahina e Lumės.Shkollen fillore dhe gjimnazin e kam mbaruar ne vendlindje.Nderkaq, gjashtė semestra i kam te mbaruar ne Prishtinė,Fakulteti i Shkencave Matematiko Natyrore-seksioni i Gjeografisė. Dy semestrat e fundit mi nderprenė jo serbet,por,zagarėt titist,jo serbet po qentė shqipfoles edhe njėherė po e perserisė jo shkijet, po langojt shqipfoles,argat denbabaden serbianė-tradhtaret e kombit...
Kam qenė i burgosur politik, qe ne vitin 1989,per veprimtari armiqesore,gjithmonė sipas shkijeve dhe veglave te tyre,shovenist,irredentist... u kerkua denimi me vdekje...
Gjatė luftes se Kosovės,kam qenė i autorizuar nga Shtabi i Pergjithshem i UĒK-ės,jo vetem kaq,por edhe nga UĒKombetare-Maqedonisė.Kam themeluar dhe jam kryetar i Shoqates Atdhetare "GRYKA E LUMĖS", qe ka qenė ne binaret e Ushtrisė Ēlirimtare te Kosoves,duke e dhenė kontributin maksimal,me mjete matariale,perkrahje dhe deshmorė dhe qe eshtė mė e rendesishmja nga sofra ime kanė marrur pjesė me armė nė dorė hiq me pak se dhjetė vetė (nentė burra dhe njė vajzė),nen uniformė e nen komandė,te kapedanit,te Madhit ADEM JASHARIT,jo pas ushtarakeve jugosllavė,burrave te shkinave,sic e dini shumė mirė se kush kanė qenė...
Per krijimtarin letrare qe e kam "hobi" nuk do te shkruaj fare. Me njė fjalė, te gjithė ata qe janė tė ineresuar,mund te kerkojnė ne google...
Perse e shkrova kėtė prezentim?
Shpeshherė pyes veten: A kam te drejt t“iu drejtohem;kryeministrit,ministrit,kryetares...? A kam bagazh atdhetar...?
Kur e kthej koken prapa dhe e pershkruaj rrugen time,jo vetem timen,por edhe te familjes,del se kam te drejt dhe marr hise nė kėtė marifet....
I nderuari z. Sali Berisha,
Fjala shkurt e shqip ėshtė: Kosoves,ja ngulet thiken fortė prapa kurrizit, qe ka prekur mish e asht dhe akoma mjerisht po i ndiene dhembjet nga plaget e marra. Cilet janė faktet:
E para, Organizata e Kombeve te Bashkuara (OKB), i beri embargo te fortė, shtetit me gjakatar ne Evropė, Serbisė. qe ndezi dhe kalli flakė pesė-gjashtė luftera. Preu me bajoneta,vrau;burra,gra,femije,sakat... Ēetniket e Drazhes, dolen rrugeve duke bertitur para syve te Botes, se do ta leshojm kosen e vdekjes ne shqiptaret (ata thonin shiftari, ne shenje perbuzje). Masakrat dhe genocidin e gjaksoreve serbianė e denoi e tere bota e civilizuar. Apo,jo! Nderkaq, Ju zoti kryeminister, ne vitin 1994-1995, e thyhet tinzisht embargon e OKB-es, duke i ndihmuar zinxhiret e tankeve vrastare serbiane, qe benin kerdi te pa parė ne Ballkan. Nafta e tokes se ARBĖRIT,morri hise ne ketė kasaphanė... Se vertetė eshtė keshtu,shfletoni gazeten "Frankfurt Allegemeine Zeitung" dhe ata periodike: "DER SPIGEL", "FOKUS"te asaj kohe...
E dyta, kulmi i tradhtisė erdhi per USHTRINĖ ĒLIRIMTARE TE KOSOVES. Ju mjerisht,kisht harruar se KOSOVA ĖSHTĖ KĖRTHIZA E TOKĖS ARBĖRORE. Bijtė e bijat me te fortė tė Kombit, nė Kosove, i kapen mamzerret e krahut dhe ja dhanė malit,kunder hordhive ēetniko-serbiane,qe benin kerdi nder shqiptare,Ju ne vitin 1999, gjate Konferences ne Rambuje, e ETIKETUAT UĒK-ėn SI NJĖ GRUP TERRORIST. Perse? A keni kerkuar falje?
Z, Berisha, Ju e dini se historia shqiptare njeh vetem kater epoka; te Gjergj Kastriotit, te Lidhjes Shqiptare te Prizrenit,Shpallja e Shtetit Shqiptar dhe EPOKA E UĒK-es. Kush te nderseu te quanit terroriste? Ndoshta qentė e deridjeshem titist, qe udhehoqen POLITIKEN ME POSHTRUESE DHE NENQMUESE QE NUK E NJEHE HISTORIA SHQIPTARE NGA 1100 LUFTERA. Kush? PĖRSE!?
Edhe njė fakt. Gjatė luftes, me njė tubim informativ,organizuar nga Shoqata atdhetare "GRYKA E LUMES",mysafir e kisha Lulzim Jasharin,djalin e Komandantit Legjendar ADEM JASHARIT dhe nje te oborrit tė brendshem te UĒK-ės, i cili publikisht tha: KEMI BISEDUAR ME Z. SALI BARISHEN PER UĒK-ĖN... JO VETEM QĖ NUK E KA PERKRAHUR,POR E KA QUAJTUR UTOPI...
Dhe njeriu ndalet dhe mendon: NJĖ ISH KOMUNIST, BILE SEKRETAR PARTIE,NĖ TIRANĖ, UĒK-ėn E QUAN TERRISTE DHE NJĖ ISH TITIST,KOMUNIST SERBIANĖ NĖ PRISHTINĖ, UĒK-en E QUAN TĖ FRUSTUAR... TURP,TURP DHE SHKUAR TURPIT...!
Dhe deomos te perkujton V. Havellin:"Komunistet nuk jane te keqinj,as demokratet nuk jane te keqinj,por, te keqinj janė KOMUNISTET QE JANE BERĖ DEMOKRAT" Thenje shumė interesante,ama kush e kupton!!! Po ta perkujtoj edhe nje gjė: Kur e kanė pyetur ISA BALETININ:"ISA, SI JE? UNĖ JAM MIRĖ KUR T“ASHT MIRĖ SHYPNIA" Dhe domosdoshmerisht shtrohet pyetja:Si e ndienit veten Ju mirė ne fotele,kur luftetaret flinin maleve dhe ju ngrenit dolli me grekomdhenjt e serbomdhenjt duke berė gosti me def e me violinė, ne Beograd e ne Athinė,bile duke u zgerdhirė...!?
E treta, na polli edhe nje problem tjeter.Mos ndertimi i linjes sė interkoneksionit Kosovė-Shqiperi qe na kushton rreth 90 milion euro ne vit... Pra, lidhjet e drejperdrejta me serbianet...
E katerta, BASHKIMI KOMBĖTAR. Dolet haptazi kunder. Nejse, eshtė e kuptueshme qe Ju si kryeminister i vendit nuk do te bertitni se e perhrahni BASHKIMIN KOMBETAR, se do te trazohet Ballkani,Evropa dhe Bota,por ēka te shtyri te pakten t“i fyeni shqiptaret...?
Nuk do te flas fare, kesaj radhe per hyrjet e daljet si ne tokes te babes, te Fazlliqeve, serbo-boshnjakit,sepse Ju pa menduar fare gjerat prapa kraheve,do te thoni:"Qytetaret levizin te lirė..."
Me shumė respekt.
Pėr Liri, per Shqipėri, pėr Flamurin Kuq e Zi!
Nga Reshat Kripa
Gazeta Metropol, Tiranė
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/reshat_kripa-225x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/reshat_kripa.jpg)Reshat Kripa
Shkurti i vitit 1951. Isha nė vitin e parė tė gjimnazit tė qytetit tė Vlorės. Ora e muzikės. Profesori na mėsonte njė kėngė qė nė atė kohė ishte bėrė gati e detyruar tė kėndohej nga tė gjithė. Klasa buēiste nga zėrat e nxėnėsve:
Bijt e Stalinit jemi ne,/ Qė derdhim gjakun anembanė,/ Sa tė valojė pėrmbi dhe,/ Flamuri drapėr e ēekan.
Megjithėse isha pothuajse fėmijė, porsa kisha mbushur 15 vjeē, mendoja:
Unė jam biri i tim eti, pėrse duhet tė quhem biri i Stalinit? Ne kemi flamurin tonė, atė qė ngriti Ismail Qemali nė Vlorėn time, pėrse na u dashka ta ndėrrojmė me atė me drapėr e ēekan? Pse ky flamur duhet tė valojė nė gjithė botėn?
Kėto pyetje vinin rrotull nė mendjen time dhe unė nuk isha nė gjendje tu pėrgjigjesha. Ishin ditė tė turbullta. Shpesh herė monotoninė e pėrditėshme e prishnin avionėt e huaj qė gėvishtnin qiellin shqiptar dhe qė shoqėroheshin me njė breshėri tė paparė topash e mitralozėsh qė mundoheshin ti godisnin, por asnjėherė nuk ia arrinin. Avionėt hidhnin trakte ku bėhej thirrje pėr kryengritje tė armatosur. Njerin prej kėtyre trakteve e gjeta nė taracėn e shtėpisė time. E hapa. Nė krye lexoj: Pėr Liri, pėr Shqipėri, pėr Flamurin Kuq e Zi! Mė poshtė vijonte thirrja pėr tu ngritur kundėr komunizmit dhe nė fund nėshkrimi: Komiteti Kombėtar Shqipėria e Lirė.
Ky trakt mu ngulit nė mendje dhe, nė mėnyrė tė veēantė, shprehja e shkruar nė krye tė tij, njė shprehje nacionaliste shqiptare, qė tregonte pėrse kishin luftuar ndėr vite bijtė e kėtij kombi. Ndoshta ishte edhe ky njė nga shkaqet qė unė sė bashku me dy shokė tė krijonim organizatėn antikomuniste Atdhetari dhe tė shpėrndanim trakte nė qytet. Nė krye tė ēdo trakti shkruanim shprehjen: PėrLiri, pėr Shqipėri, pėr Flamurin Kuq e Zi!
Pikėrisht kjo shprehje mu kujtua ditėt e fundit kur ish komunistėt, por qė kanė mbetur tė tillė edhe nė ditėt tona, kanė filluar njė fushatė tė shfrenuar kundėr nacionalizmit shqiptar. Si pikėnisje e kėsaj fushate shėrbeu promovimi i librit me kujtime tė aventurierit politik, Don Kishotit tė Luftės sė Dytė Botėrore, Xhelal Staravecka, botuar, ēuditėrisht, me pėlqimin e birit tė tij qė, pėr 46 vjet me rradhė (aq sa pati jetėn edhe sistemi komunist), nuk njohu gjė tjetėr veēse tmerret e kampeve tė internimit dhe birucat e tmerrshme tė burgjeve komuniste. Ky promovim u zhvillua me pjesėmarrjen e njė arradhe bijsh tė ish nomenklaturės sė lartė tė sistemit tė pėrmbysur, historianė tė tipit Xhufi dhe Sinani si dhe analistė alla Lubonja, qė kishin vite qė e prisnin njė rast tė tillė pėr tė vjellė vrer kundėr nacionalizmit. Promovimi u krye pa pjesėmarrjen e shokėve tė burgjeve e internimeve tė tė birit tė autorit. Shtresa e tė pėrndjekurve politikė tė vėrtetė mungonte. Pėrse
?
Nuk vonoi dhe kėtė kor laraskash vjedhacake e ndoqi edhe njė historian i vjetėr i marksizėm-leninizmit, me mbiemėr nga njė derė e shquar e rilindjes shqiptare, Frashėri, por qė ndryshon prej tyre si nata me ditėn. Kėtij libri dhe kėsaj ceremonie i thurri elozhe edhe njė gazetar i njė televizioni privat i cili, gjatė njė interviste deklaroi:
Xhelal Staravecka ėshtė partizani i parė, por i pari fare ama, qė shkrehu pushkėn ndaj pushtuesit italianė, qė krijoi ēetėn e parė, por tė parėn fare ama, qė zhvilloi betejėn e parė, por tė parėn fare ama, nė Luftėn e Dutė Botėrore nė Shqipėri.
Madje edhe betejėn e ēlirimit tė Tiranės gazetari e barazoi me atė tė Stalingradit. Ai ėshtė i ri nė moshė. Ku i paska mėsuar kėto tė dhėna? Me siguri nė librin qė u promovua. Unė do ti kujtoja luftėn e Tiranės, pasi atėherė kam banuar kėtu dhe kam qenė nė njė moshė kur ngjarjet tė nguliten nė tru. Nė mė shumė se gjysmėn e qytetit tė Tiranės, prej malit tė Dajtit dhe deri nė Rrugėn Mbretėrore (sot Rruga e Barrikadave) sundonin forcat partizane qysh ditėn e parė tė fillimit tė sulmit. Madje ishin kėto forca qė kryen njė masakėr tė paparė duke vrarė nė pragjet e shtėpive tė tyre dhe pa zhvilluar asnjė gjyq tridhjetetetė intelektualė tė shquar patriotė. Ishin shqptarėt qė vrisnin shqiptarė. Forcat gjermane mbroheshin vetėm me dy fortino tė paisura me mitralozė, njėra nė Sheshin Skėnderbej dhe tjetra, pak metra mė sipėr, atje ku sot ndodhet monumenti i partizanit tė panjohur.
Pėr ti vėnė vulėn kėtij orkestrimi, iu desh edhe dirigjentit tė orkestrės sė laraskave, Mark shalėgjatit, tė ndėrhynte. Bukur fort
Mjeshtrave tė gėnjeshtrės nostalgjia pėr kohėn e pėrmbysur, me siguri, iu kujtonte vargjet e kėngės qė citova mė lart, kur komunistėt nuk kishin atdhe, kur atdheu i tyre ishte vendi i sovjetėve qė do tė pushtonte botėn por qė dėshtoi me turp. Ky mjeshtėr mendonte tu hidhte hi syve tė pėrndjekurve politikė me ngritjen e njė komisioni pėr shqyrtimin e kėrkesave dhe zgjidhjen e tyre tė menjėhershme. Por, derdimeni harroi se tė pėrndjekurit politikė i pėrkasin asaj shtrese pėr tė cilėn, njė muaj mė vonė, do tė shprehej me vargjet e poetit komunist Shefqet Musaraj
Por le ti lemė tė ndėrkryerit nė batakun ku janė zhytur dhe le tė kthehemi nė temėn tonė. I shtyrė nga kureshtja, vendosa tė blija librin pėr ta lexuar. U habita kur ndesha nė dy tė tillė me gati tė njėjtėn pėrmbajtje. I pari, romani Humnera e mėdyshjes me autor Halil Jaēellarin, botuar nga shtėpia botuese Toena nė vitin 2009, ndėrsa i dyti libri Pėrpara gjyqit tė historisė sipas kujtimeve tė Xhelal Staraveckės, botim i shtėpisė botuese Naimi, viti 2012.
Kur i pėrfundova sė lexuari u habita pėrse biri i autorit, pasi i kishte dhėnė tė drejtėn e botimit tė njė romani me temė nga jeta e tė atit njė shkrimtari, kėtė tė drejtė ia jep, pas tre vjetėsh, njė shtėpie tjetėr botuese pėr ta botuar nė formė kujtimesh. Unė nuk e di nė se mund tė quhet roman libri i parė, kur ai herė ėshtė shkruar nė vetė tė tretė dhe herė nė tė parėn dhe kur faqe tė tėra tė tij janė tė njėjta me ato tė librit me kujtime. Pėrse u kujtua sot pėr kėtė ribotim, nė se do ta quajmė tė tillė? Pėr njė ēast mu duk se kisha para vetes personazhet e romanit qė kisha lexuar nė fėmininė time Liza nė botėn e ēudirave tė Leėis Carrolle qė, nė fund tė fundit, nuk ishin gjė tjetėr veēse njė palė letra bixhozi dhe se gjithė kjo komedi ishte kurdisur nga mjeshtra pokeristė qė nuk mungojnė sot nė Shqipėrinė qė lundron nė botėn e ēudirave.
Por le ti lemė filozofimet dhe le tė kthehemi te libri. Le tė analizojmė disa fakte sipas historianėve, tė paraqitura atje.
Megallomania e autorit dhe imagjinata e sėmurė bie nė sy nė ēdo faqe tė librit. Kjo gjė mė kujton njė film sovjetik, nga ata qė shfaqeshin shpesh dikur, tė titulluar Edhe i vetėm trim nė luftė, ku heroi kryesor ishte nė gjendje tė pėrmbyste ēdo situatė qė i dilte para, me pak fjalė njė supernjeri. Kėshtu paraqitet edhe autori ynė. Unė po u tregoj disa ngjarje, ashtu si i paraqet ai dhe ju gjykoni:
1. I vetėm dhe me gjashtė bomba dore shpartalloi regjimentin italian nė Vėrzhezhė (faqe 180).
2. Me tre vetė sulmoi dhjetė hajdutė dhe kapi tre prej tyre robėr tė cilėt i pushkatoi (faqe 189).
3. Me katėr veta sulmoi dhe ēarmatosi karabinierinė italiane dhe ēliroi Ēepanin (faqe 199).
4. I vetėm shpartalloi stacionin e karabinierisė nė Qesarak duke kapur rob disa karabinierė italianė tė cilėt i ekzekutoi. (faqe 187-188)
5. Me shtatė-tetė vetė shpartalloi komunistėt nė Tendėn e Qypit, nė kohėn kur ishte ndarė prej tyre (faqe 316).
6. Ēliroi pa luftė disa qendra tė banuara (nuk e di nėse mund tė quhet ēlirim kur merret pa luftė. Nga kush u ēliruan atėherė?) si Ēorovodėn mė 9 shtator 1942 (faqe 176), Frashėrin mė 28 shtator 1942 (faqe184), Panaritin mė 29 shtator 1942 (faqe 185), Stacionin e karabinierisė dhe Potomin mė 30 shtator 1942 (faqe 185), Brenda tre ditėve paska ēliruar tre qendra tė banuara, pėr tė cilat tre ditė nuk mjaftojnė as pėr tė kaluar nga njėra qendėr nė tjetrėn.
7. Nė luftėn e Pėrmetit, mė 28 nėntor 1942, me njė pushkė franceze Lebel, sė cilės, ky shpikės i madh, i adoptoi njė hekur nė formė hinke dhe i hidhte bombat nė njė largėsi mbi 300 metra duke shkatėrruar krejtėsisht gazermat e italianėve!? ( faqe 195)
Njė megallomani e paparė ndonjėherė. Ėshtė kjo megallomani qė e shtyn tė besojė se personi i tij ėshtė i aftė tė kryejė gjithēka. Ja si shkruan ai pėr tė gjitha kėto fantazmagorira:
Ka pak gjėra qė tė mos i di pėr vendin tonė., pėr kuriozitet e mora dhe i hodha njė sy, ku gjeta X krahinė apo qytet tė ēliruar nga shoku X, Y vend tė ēliruar nga shoku Y, deri sa arrita nė kryevjetorin e Skraparit. Nė atė rast ishte ngjirur zėri, muzikės i ishin kėputur telat dhe ahengu ishte ndėrruar nė heshtje
Pse? Pse atė vend e tė tjerė i ka ēliruar Xhelal Staravecka.
Njė Don Kishot i kohės sonė. Megjithatė pėr logjikėn e historianėve tanė tė nderuar kėto qenkan ngjarje tė vėrteta dhe u dashkan shkruar nė Historinė e Shqipėrisė. Nuk e di se si do ti interpretojnė kėta historianė kėtė shprehje tė atdhetarit Xhelal Staravecka:
I kam drejtuar vetes shume pyetje dhe qė mė kanė mbetur pa pėrgjigje: Pėrse asnjė popull tjetėr rreth nesh tė mos kishte aq tradhtarė sa kemi patur dhe kemi ne? (faqe 164)
Mos u ēudisni! Ishin vetė historianėt qė kishin tė njėjtin mendim me autorin pėr kėtė vlerėsim tė karakterit tė shqiptarit..
Me siguri Staravecka, nė kohėn kur shkruante librin nė Francė, duhej tė ketė lajthitur sadopak gjė qė e shpuri atė nė idiotizma tė tilla si kjo kėtu poshtė:
Komunizmi nė Shqipėri, pėrpara datės sė formimit tė Partisė Komuniste tė vėrtetė mė 1941 kishte dy degė: njėra, dega e Shkodrės, kopje e komunizmit jugosllav, qė kishte pėr drejtonjės njė lab nga fshatrat e Vlorės, nga Gjormi, njė farė Sadik Premti, i njohur mė mirė nė atė kohė me pseudonimin Xhepi, dega tjetėr, kopje e partisė komuniste greke, edhe ajo e metė, qė e kryesonte njė farė Anastas Lulua, nga Shalėsi i Kolonjės, me qendėr nė Korēė.
Ēudi si u hutua aq shumė ky gjeni sa tė harronte se Sadik Premti dhe Anastas Lulua ishin kryetar dhe nėnkryetar tė grupit komunist tė tė rinjve me qendėr nė Vlorė dhe jo tė grupeve tė Shkodrės dhe Korēės..Tė ngratit Xhelal, siē duket burgu qė kishte bėrė nė Itali, si kriminel lufte, ia kishte hequr edhe ato pak mend qė kishte ky Akademist i Napolit. Madje, nė atė akademi ky student i zellshėm na paskėsh mėsuar edhe se si u vritkan mbi 120 ushtarė dhe oficerė italianė qė i kishte kapur si robėr lufte. ( faqe 241, 285, 291,293,314)
Tani le tė shohim pak edhe betejat e famshme tė zhvilluara nga kėta komunistė legjendarė.
1. Lufta e Selenicės. Autori shkruan se luftėn e bėri Mehmet Shehu (faqe 239-242), kurse nė tė vėrtetė ishin forcat e Ballit nėn komandėn e Isuf Luzajt qė e filluan nė orėn 00.55 tė datės 1 prill 1943 dhe nė orėn 4.20 mbėrritėn forcat partizane nėn komandėn e Neki Imerit, me pseudonimin Vangjua , tė cilin mė vonė e vranė vetė komunistėt.
2. Lufta e Gjormit. Nė njė shkrim prej dy faqesh (256-257), nuk merret vesh se kush ishin sulmuesit e kush mbrojtėsit dhe kush i komandonte. Pėr mė tepėr ngatėrron edhe datėn, duke e spostuar nė mesin e vitit 1943, kur nė tė vėrtetė ajo ėshtė zhvilluar mė datat 28 dhjetor-1 janar 1943 ku pjesėmarrėse ishin njė ēetė ballistėsh e pėrbėrė nga 600 luftėtarė dhe e komanduar nga Hysni Lepenica si dhe njė ēetė partizanėsh e komanduar nga Hysni Kapua.
3. Beteja e Grehotit (faqe307-308). Njė shtrembėrim i turpshėm i njė beteje qė ka hyrė nė faqet e ndritura tė historisė si simbol i rezistencės sė vendit tonė ndaj pushtuesve, njė Termopile Shqiptare, ku dhanė jetėn pėr liri kryetari legjendar dhe 36 luftėtarė tė lirisė, shumica komandantė ēetash dhe ku, sipas disa zėrave, shkaku i kėsaj ishte tradhėtia e dy personaliteteve komunistė, Bedri Spahiut dhe Shemsi Totozanit. Mė thoni njė betejė tjetėr tė ngjashme me kėtė dhe unė jam gati tu kėrkojė falje.
4. 4 shkurti 1944 (faqe 324-326). Me paturpėsinė qė e karakterizonte, Staravecka hedh baltė mbi figura tė tilla tė shquara si Kadri Cakrani dhe Ago Agaj apo edhe mbi bijtė e Kosovės martire Xhelal Mitrovica, Xhafer Deva, Rexhep Krasniqi, Rexhep Mitrovica. Nuk ėshtė pėr tė parėn herė, nė kėtė libėr, qė Kosova dhe kosovarėt shihen prej tij me syrin e njerkės, sikur tė mos ishin shqiptarė. Tė njėjtin qėndrim mban edhe ndaj Shqipėrisė sė Veriut apo ortodoksisė shqiptare.
5. Konferenca e Mukjes (faqe 361). Ēuditėrisht, pėr kėtė ngjarje tė madhe tė luftės pėr ēlirim, autori shkruan mė pak se njė faqe dhe nė kėtė faqe pėrsėrit tezėn banale se Balli Kombėtar dhe zogistėt nuk paskan luftuar por harron se nė atė konferencė, Abaz Kupi, i anatemuar prej tij, bėnte pjesė nė delegacionin e Frontit Demokratik.
Ky ishte pra Xhelal Staravecka dhe libri i tij. Kėta janė edhe historianėt dhe analistėt qė mendojnė se kjo vepėr do tu bėka njė bazė e mirė pėr hartimin e historisė. Njėri nga pjesmarrėsit e kėtij promovimi, njė kryetar komune, madje, premtoi qė librin ta shpėrndajė nė shkollat e komunės. Ju lumtė, zoti kryetar! Qenkeni alamet qytetari shqiptar kur tradhėtinė doni ta ngrini nė piedestalin e heroizmit, kur kolaboracionizmin doni ta shisni pėr patriotizėm! Xhelali qe i vetmi shqiptar qė u nxorr para gjyqit si kriminel lufte.
Nė njė linje me Xhelal Staraveckėn ėshtė edhe historiani Kristo Frashėri. Ndėrsa Xhelali shkruan:
Skėnder Muēon e vrau Mithat Frashėri, kreu i Ballit, me njė pjestar tė qeverisė, Vehbi Frashėrin me ndėrmjetėsinė e gjermanėve.
Kristo Frashėri plotėson mendimin e tij:
Biografėt e Mithat Frashėrit jo vetėm nuk ndalen pėr tė analizuar pėrgjegjėsinė e tij, por pėr habi e konsiderojnė si njė shėrbestar tė kombit sepse nė vend qė tė luftonte kundėr forcave hitleriane, luftoi kundėr forcave nacionalēlirimtare.
A nuk janė tė dy mendimet nė tė njėjtėn linjė? Tė dy vjellin vrerė kundėr Apostullit tė Shqiptarizmės pasi duke goditur atė mund tė godasin nacionalizmin nė pėrgjithėsi.
Ja si e paraqet qėndrimin e Ballit Kombėtar historiani i kuq, Prof. Dr. Xhelal Gjeēovi, nė librin Historia pėr klasat e katėrta tė shkollave tė mesme, kreu 16.3, miratuar nga Ministria e Arsimit dhe e Shkencės nė muajin qershor 2006:
Njė fraksion ballistėsh mendonte, se roli i PKSH mund tė asgjėsohej nga skena politike, vetėm nė qoftė se nacionalistėt liberalė qė bėnin pjesė nė BK, do tė zhvillonin njė luftė ēlirimtare mė dinamike se komunistėt. Mirpo nė gjirin e BK triumfoi platforma e shumicės e kryesuar nga Mithat Frashėri, e cila ngulte kėmbė qė balli tė mos angazhohej nė luftė tė armatosur kundėr okupatorit pasi, sipas tyre, ne nuk jemi nė gjendje tė pėrballemi me fuqitė e tij ushtarake dhe lufta nė kėto kushte do ti sillte vendit dėme e shkatėrrime tė pallogaritshme.
A e shikoni se me ēfarė propagande helmohen fėmijtė tanė nėpėr shkollat. Do tė doja ti pyesja kėta historianė servilė e hipokritė:
- Nė rast se Balli nuk paska luftuar, atėherė si ka mundėsi qė Partia Komuniste pranoi tė hyjė nė bisedime me tė nė Konferencėn e Mukjes?
Njė tezė tė tillė mund ta hedhin vetėm tė sėmurė imagjinarė nga trutė e kokės.
Ndaj mu kujtua shprehja e famshme nacionaliste qė pėrmenda nė fillim tė kėtij shkrimi dhe qė u bė motua e organizatės tonė. Korit tė ngjirur tė laraskave tė sė kaluarės duhet ti dalin perballė tė gjithė historianėt e vėrtetė tė kėtij vendi. Kur do tė rishikohet historia dhe tekstet shkollore? Deri kur do tė vazhdojė helmimi i fėmijve tanė? Kjo ėshtė edhe njė nga pikat e Rezolutės sė miratuar nga Kuvendi i Shqipėrisė Pėr dėnimin e krimeve tė kryera nga sistemi komunist. Kur do tė zbatohet kjo rezolutė?
Tė gjithė ata politikanė, qė e quajnė veten tė djathtė, duhet ta ngrenė zėrin nė kupė tė qiellit, pėr tė hartuar njė histori tė drejtė ku ēdo personazhi dhe ngjarje ti vihet nota qė i takon. Njė pėrgjegjėsi akoma mė tė madhe kanė pėrfaqėsuesit e partive tė vjetra nacionaliste qė duhet detyrimisht tė hedhin poshtė baltėn qė u ėshtė hedhur pėrsipėr pėr gati shtatėdhjetė vjet.
Jemi nė prag tė 100 vjetorit tė Shpalljes sė Pavarėsisė. A nuk do tė ishte e moralshme qė nė kėtė pėrvjetor tė madh Shqipėria tė shkonte me njė histori larg motiveve partiake dhe nostalgjive pėr tė kaluarėn e pėrmbysur? Njė fjalė e urtė romake thotė:
Jepini Qesarit atė qė i takon Qesarit!
Le ti japim ēdo force politike tė pėrfshirė nė historinė e kėtij vendi atė qė i takon, pa mllefe dhe prapaskena. Vetėm atėherė do tė shkojmė nė atė pėrvjetor me krenari. Por, edhe diēka tjetėr. Nėpėr vende tė ndryshme tė botės prehen eshtrat e mjaft prej burrave tė shquar tė vendit tonė qė jetėn e tyre e shkrinė pėr lirinė dhe zhvillimin demokratik tė atdheut mėmė por qė atdheu ende nuk iu ka dhėnė njė pėllėmbė vend pėr tu prehur eshtrat e tyre. Do tė ishte nė nderin e kombit tonė qė kėto eshtra tė prehen nė atdhe. Pėrgėzojmė Qeverinė Shqiptare pėr nismėn pėr sjelljen e eshtrave tė mbretit Zog nė Shqipėri. Por do tė ishte njė veprim fisnik edhe atdhetar sjellja e eshtrave edhe tė Mithat Frashėrit me njė mal meritash mbi shpinėn e tij nė dobi tė kombit, tė Abaz Kupit, nismėtarit te parė tė rezistencės antifashiste shqiptare nė Durrės mė 7 prill 1939, tė Hasan Dostit, Mehdi Frashėrit, Ago Agajt dhe tė burrave tė shquar nga Kosova martire, Rexhep Mitrovica, Rexhep Krasniqi, Xhafer Deva dhe tė tjerė tė cilėt nuk po i citoj pasi lista ėshtė aq e gjatė sa nuk do tė kishte fund. Le tė ngremė njė varrezė dinjitoze pėr kėta martirė dhe le tė mbetet ajo si varreza e njerėzve tė shquar tė kombit tonė. Por mbi kokat e tyre nuk duhet tė ekzistojė ylli komunist ashtu siē qėndron kėrcėnueshėm nė Varrezat e Kombit.
Nuk e di, ndoshta jam edhe gabim, por unė, kur mendoj tė gjitha kėto dhe kur dėgjoj zėrat e laraskave dhe i shikoj duke ligjėruar nė ēdo televizion ose gazetė, mė duket vetja sikur jam ende nė atė periudhė tė errėt komuniste, kur ishim tė detyruar tė luftonim duke pasur si udhėrrėfyes parullėn tashmė tė njohur:
Pėr Liri, pėr Shqipėri, pėr Flamurin Kuq e Zi!
Kryetar i Shoqatės Antikomuniste tė tė Pėrndjekurve Politikė Demokratė tė Tiranės
Botuar nė gazetėn Metropol Nr. 2650 datė 27 prill 2012.
Skėnder P. Luarasi pėr Kosovėn: adhurim dhe detyrim i pėrjetshėm (1)
Nga Petro S. Luarasi
Adhurimin dhe detyrimin (borxhin) ndaj Kosovės qė Skėnder Luarasi e ka rrėnjosur edhe nė familje, ne pasardhėsit e kemi pėr nder e detyrė ta shpallim kudo, edhe nė ballafaqime me spekulantė e klane qė nuk e duan unitetin kombėtar shqiptar.
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/S.-Luarasi-8-134x300.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/S.-Luarasi-8.jpg)Tek busti i Petro Nini Luarasit , Ersekė, 1976 Skėnder P. Luarasi dhe i biri, Petro S.Luarasi
Skėnder Petro Luarasi (1900-1982) ėshtė njė nga personalitetet mė tė shquar nė shekullin XX qė ka ndjerė dhe e ka shprehur me sinqeritet, dhimbjen e thellė dhe solidaritin pėr Kosovėn dhe popullsinė e saj martire. Adhurimi i tij pėr kėtė trevė tė robėruar dhe kontributin e jashtėzakonshėm tė bijve tė saj pėr lirinė e kombit shqiptar, lindi dhe u zhvillua natyrshėm, nga rrėfimet e tė atit Petro Nini Luarasi e takimet me miqtė e tij atdhetarė kosovarė apo nga rrethanat historike tė pėrjetuara.
Me dhjetra personalitete kanė dėshmuar ndjeshmėrinė e lartė tė Skėnder Luarasit pėr hallet dhe tė ardhmen e kosovarėve si pjesė thelbėsore e patjetėrsueshme e kombit shqiptar. Kėtė e kuptojnė mė mirė ata qė kanė patur fatin ta njohin nga afėr dhe qė ruajnė nė kujtesė takimet, bisedat, idetė dhe shpėrthimet e tij tė cilat i lexoheshin nė fytyrė, nė mimikė, nė lėvizje dhe i reflektonte gjithė vrullet e brendėshme, gjithė shqetėsimet.
(M. Islami. Lidhja Shqiptare e Prizrenit dhe ēėshtja e bashkimit kombėtar. Prof.Skėnder Luarasi personifikim i problemit kombėtar shqiptar, Tiranė, Afėrdita, 1998, f.322.)
Dashuria pėr tėrė gjymtyrėt etnike tė kombit e pėrshkonte ēdo qelizė tė qėnies sė Skėnder Luarasit, idealist por edhe realist nė sensin e mbrojtjes sė tė vėrtetės historike, drejtėsisė e lirisė sė popujve tė nėpėrkėmbur. Luarasi shkroi me njė mallėngjim drithėrues e njohje tė shkėlqyer edhe pėr Kosovėn, e kosovarėt, si ndoshta, rrallėkush tjetėr nga Shqipėria e Jugut, pėr atė Kosovė, qė nuk e hoqi asnjė herė nga goja.
( M. Gjevori. Shkolla Teknike e Tiranės: Monografi shkollore, Prishtinė,2003, f.134.)
Skėnder Luarasi ndjente dhimbje tė madhe pėr fatin e kosovarėve, tė cilėt ishin therrorizuar pėr pavarėsinė e Shqipėrisė dhe vetė vuanin robėrinė. Si simbol tė sakrificės e heroizmit tė tyre ai shpesh pėrmendte Isa Boletinin. Studjuesi Ali Aliu, i cili e ka takuar shumė herė thotė: kam patur e kam admirim pėr kėtė figurė qė tė pushtonte nga takimi i parė. Pa e tepėruar mund tė thuhet se Kosovėn e kishte shqetėsim tė parė, ēfarė ishte njėri nga mėkatet e tij. Ishte admirues i Isa Boletinit, sa herė takoheshim e pėrsėritėte: Nuk dua tė vdes pa e parė fshatin e lindjes sė Isės, thoshte
(A. Aliu. Kosovėn e kishte shqetėsim tė parė. Drita, 16 janar 2000, f.7.)
Edhe ēastet e fundit tė jetės i ndau me Kosovėn kur nė kllapi, mes grahmave, nė luftė me vdekjen, belbėzonte thirrje pėr tė mbledhur forca tė ēlironte Kosovėn. Kėto fjalė nuk janė fantazi ultranacionaliste , por ngjarje reale, tė para dhe tė deklaruara nga dėshmitarė okularė seriozė tė cilėt kanė treguar mbresat e tyre nga takimet e fundit me Skėnder Luarasin.
Nė memorjen tonė ka mbetur dialogu i tij nė prag tė vdekjes me Aleks Budėn . Akademiku i nderuar i tha si me shaka se nė udhėtimin e fundit nė Kosovė, mė 1982, ia kishte parė emrin nė njė listė rilindasish, por nė fund fare ama. Skėnder Luarasi i pėrmalluar i kishte shprehur mirėnjohje Kosovės pėr kėtė nder duke shtuar Qofsha edhe i fundit, por nė kėtė listė!
Po mbushen tre dekada prej ndarjes nga jeta tė Skėnder Luarasit dhe populli kosovar me institucionet e shtetit tė tij tė lirė kanė ditur ta vlerėsojnė (Tashmė mbajnė emrin e tij shkolla e mesme teknike nė Suharekė dhe njė rrugė nė qytetin e Mitrovicės.)
Nga informacionet dhe opinionet e shprehura, mendojmė se kontributi i Skėnder Petro Luarasit, i cili ka kundėrshtuar politikėn qė ndiqej nga rregjimi zogist, fashist dhe ai i diktatorit Hoxha ndaj Kosovės sė pavarur e demokratike) nuk njihet sa duhet nga intelektualėt kosovarė, kryesisht pėr shkak tė rrethanave politike nė Shqipėri ku shpesh roli dhe vepimtaria e tij ėshtė keqinterpretuar apo shprehur si gojėdhėnė, ėshtė nėnvlerėsuar, cunguar apo tjetėrsuar nga qarqe tė caktuara dhe nuk ėshtė studjuar e publikuar nė mėnyrė shkencore, me argumente, fakte, referenca shkencore dhe dokumenta.
Nė kuadėr tė diskutimeve pėr njė histori ndryshe me rastin e 100-vjetorit tė Pavarėsisė, dhe tė 30-vjetorit tė ndarjes nga jeta tė Skėnder P.Luarasit po e trajtojmė shkrimin si studim me fakte e referenca edhe nė pėrballje me spekulime klanesh qė nuk e duan Kosovėn dhe unitetin kombėtar shqiptar.
Kujtime tė fėmijerisė
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Kosova-.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Kosova-.jpg)Skėnder Petro Luarasi (1900-1982)
Skėnder Petro Luarasi u lind nė njė vatėr atdhetare, nė njė periudhė tė rėndėsishme tė organizimit tė luftės pėr ēlirim kombėtar. Nė vitet e fėmijėrisė ai u ushqye vazhdimisht me rrėfime e ngjarje heroike e tragjike me pėrmasa mbarėkombėtare, tė cilat iu ngulitėn thellė nė mendje e zemėr. Nga tregimet dhe bisedat nė familje (prej tė atit Petro Nini Luarasi, motrės Thomaidha dhe vėllait Dhimitri, dajallarėve Guri e Toni Sevo, etj.) gjithnjė e mė tepėr dėgjonte pėr bėmat e heronjve kosovarė me ngjarje heroike e tragjike qė nė fantazinė e tij foshnjore merrnin pėrmasa epike groteske.
Rasti e solli qė tė njihej me disa prej atdhetarėve kosovarė , mė 20 mars 1910, kur u mbajt Kongresi i Dytė i Manastirit, qė mund tė quhet edhe i kosovarėve. Sipas Luarasit pėr vendimet, rrethanat e kohės dhe tė vendit nė tė cilin u mbajt, ėshtė nga mė tė rėndėsishmit e kongreseve kombėtare shqiptare. Ai qėndron nė zenithin e tė dy kuvendeve tė Ferizajt qė pėrbėjnė katėr vjet nga mė tė lavdishmit nė historinė e Shqipėrisė
Petro Nini Luarasi, i cili u zgjodh sekretar i kongresit , foli nė emėr tė Lidhjes Orthodhokse dhe nė fjalėn e tij tė botuar nė Bashkimi i Kombit shprehu dashurinė dhe mirėnjohjen pėr atdhetarėt kosovarė
Skėnder Luarasi kujton drekėn e parė nė restorantin e hotelit Ilira, ku qenė mbledhur delegatėt dhe kėshillėn e tė atit Petro Nini Luarasi :Shikoji nė sy kėta zotėrinj, mbaji mend mirė fytyrat e tyre dhe ti nderosh gjithė jetėn, se ata pėrpiqen tė shpėtojnė Shqipėrinė nga robėria! Dhe mė tregoi emrat: Zotni Dervish Hima dhe Bedri Peja, Qazim be Dibra, Hysni Curri, Ali Hajdari e kėshtu me rradhė. Dhe unė i shikova nė sy dhe i nderova me krye, ndenja nė trapezė bashkė me ata dhe hėngra mish me fasule e njė bakllava. Kur dėgjoja Dervish Himėn tė fliste me admirim pėr Ismail Qemalin dhe Hysni Curri po kėshtu pėr Isa Boletinin, mua mė shkonte mendja nė kohėn heroike tė Skėnderbeut dhe gėzohesha qė edhe ne shqiptarėt kishim burra me famė.
Nė kujtimet e tij se si e fituan shqiptarėt autonominė (Hyrietin) dhe mė pas pavarėsinė ai shkruan: Kėtė e mora vesh disa vjet mė vonė, nė Manastir, prej gojės sė patriotėve shqiptarė, kur flisnin nė klubin Bashkimi pėr punėt e Shqipėrisė hallemadhe. Nuk qe sulltan Hamiti qė na e dha hyrjetin; sulltanėt e tiranėt ua grabisin lirinė popujve, nuk ua japin; as veziri i madh, as valinjtė, as pashallarėt e bejlerėt nuk e dhanė hyrjetin, se ata rronin nė sajė tė sulltanit e tė despotizmit tė tij. Po, qenė shqiptarėt kosovarė, ata 30.000 qė duke zbritur nga malet po bėheshin 100.000 dhe tė cilėt qė nga Ferizaj i dėrguan sulltan Hamitit fjalė:A do tė na e japėsh lirinė apo tė tė vimė atje nė Stamboll e ta marrim vetė! Porse qenė edhe ato ēeta secila me nga pesė-dhjetė luftėtarė qė dolėn malėsive tė jugut e mund tė bėheshin me kohė edhe ato, me nga 500 e 5000 veta, dhe tė gjitha bashkė pse jo, 50.000, qė tė ndihmonin tė fitonte lirinė e pavarėsinė e vet edhe kombi i Skėnderbeut.
Pėr pėrgatitjen e pavarėsisė sė bekuar S. Luarasi shkruan: Kėsaj pranvere tė motit 1912, malet e Shqipėrisė u mbushėn me kryengritės. Nuk mbeti qytet e fshat pa dėrguar pjesėtarėt e tij nė ēetat e Shqipėrisė sė Jugut. Ēeta e Spiro Bellkamenit kishte mbėshtetje Korēėn, Muharrem Hurshiti Ēamėrinė, Gani Butka Kolonjėn, Izet Zavalani Dangėllinė, Qamil Panariti Vakėfet, e kėshtu po thuajse tė gjitha krahinat. Ata nuk qenė ndonjė gjė e madhe nė krahasim me forcat e Kosovės nėn udhėheqjen e Isa Boletinit, tė Idriz Seferit e tė Bajram Currit, porse shėryen mirė si njė simbol i bashkimit tė shqiptarėve nė luftė pėr liri e pavarėsi nga Turqia.
Ndėrsa nė Kosovė udhėheqėsit e kryengritjes sė madhe po mblidheshin nė Junik pėr tė biseduar ultimatumin qė do ti dėrgonon qeverisė sė Stambollit, kryetarėt e ēetave tė Kolonjės e tė Korēės u mblodhėn nė maj 1912 nė Gostivisht pėr tė caktuar udhėheqėsin e tyre. Ndonėse shumica qenė tė fesė myslimane, aq e fortė ishte ndjenja patriotike nė zemrat e tyre sa qė tė gjithė zgjodhėn tė krishterin Spiro Bellkameni pėr komandant tė tyre. Udhėheqėsit e ēetave u mblodhėn nė shtėpinė e Vasil Kitės ku gati njė vit mė parė u nda nga jeta i helmuar Petro Nini Luarasi i cili nuk mundi tė ndihmojė me forcat e trupit, por ndihmoi me forcėn e mendjes e tė zemrės, kryengritjen e madhe.
Ēpunė tė madhe mund tė bėjnė patriotėt e bashkuar me njė dėshirė e njė qėllim ! Ēgėzim tė madh tė zgjon nė zemėr hapi i tyre nė marshim ritmik! Ēideale tė larta tė ngjall flamuri kombėtar me valavitjet e tij tė rrepta! Liri a vdekje!
Atje lart nė veri bijtė e Kosovės trime u ranė hordhive njėqind mijėshe tė 25 pashallarėve turq dhe brenda tre muajve e shpunė triumfin shqiptar nė Shkup dhe e vendosėn nė konak kryetarin e tyre. Ismail Qemali do tė shkruante: Hyrja triumfale e kryengritėsve shqiptarė nė Shkup i dha fund pushtetit tė shfrenuar dhe kriminal tė xhonturqve dhe shkaktoi shpėrndarjen e parlamentit.,
Luigj Berisha i ka treguar se tok me vėllanė e tij Rrokun doli tė bėjė sehir hyrjen e bashkėatdhetarėve tė tij ngadhnjimtarė nė Shkup ku pa Isa Boletinin, Bajram Currin, Idriz Seferin, Bajram Daklanin, e tjetė udhėheqės nė mes tė atyre djelmoshave truphedhur e ballėlartė, qė u shkėlqente fytyra si djelli dhe marshonin si nė dasmė duke kėnduar:
Ēonju Shqypni, mos u ban horre/ Ej Kosovė me taborė,/ Bini ju shqiptarė,ore/ Gjithė Evropa tė na njohė!/ Ngri, shqiptar flamurin,/ Tash nė luftė borija na thėrret;/ Me derdh pėr vend tonė gjakun/ Ne pushka po na pret
kur pashė kėtė tabllo tė gjallė tė bashkimit kombėtar mu ngjall thellė mu nė zemėr ajo krenari qė mė bėri tė mburresha se isha edhe unė i tyre , se isha shqiptar.
(Kjo strofė me melodinė e saj drithėruese mė buēet ende nė veshė me zėrin kumbues tė Skėnder Luarasit, i cili nuk linte rast pa e kėnduar e pėrshkruar nė kujtimet e tij mbi Kosovėn.)
Nga kujtime e vegjėlisė po shėnoj njė ngjarje tė paharruar pėr Skėnder Luarasin, e cila lidhet me periudhėn pas zbulimit tė komplotit tė Korēės (prill 1914), ku u arrestuan dhespoti Gjermanos dhe gjashtė anėtarė tė komitetit konspirator , ndėr ta edhe koloneli grek Vajraktaris. Meqė puēi u zbulua tri ditė mė herėt, ushtria greke qė priste ditėn tė sulmonte nga Bilishti nuk arriti dot nė kohė. Tė egėrsuar nga kjo disfatė, ushtria greke, e maskuar nė andartiko, goditi kufirin e Kolonjės, dogji Leskovikun dhe arritėn deri nė Ersekė, Starje, Gostivisht, Kurtes, Frashėr dhe Luaras ku u sulmuan nga njė batalion i forcat atdhetare tė komanduar nga major Ahmet Lepenica me mėkėmbės Abaz Taushani dhe Faslli Kurti.
Nė fund tė qershorit, miqtė e mij u laguan dhe vendin ua zuri njė kompani vullnetarėsh me komandant Mehmet Korēėn. Ushtarėt dibranė e kosovarė, para se tė largoheshin erdhėn tek ne dhe iu falėn nderjes nėnės pėr gjithė ata lakrorė qė pati gatuar dhe rrobat qė u lau pėr sa kohė qėndruan nė mėhallėn tonė. Dhe vazhduan udhėn e Lirisė Kombėtare. (Ndonja tridhjetė e pesė vjet mė vonė, Fazlli Kurti na vizitoi dhe e falenderoi nėnėn, veēanėrisht pėr dhuratėn e shenjtė, pallton e Petro Nini Luarasit, qė ajo ia pati dhėnė njė ditė shiu tė mos lagej gjatė rojes.
Nėna e pyeti: Po ata djem asllanė ēu bėnė?
Vėrtet, ata djem asllanė nga Dibra e Kosova ēu bėnė
ēu bėnė
shtigjeve tė lirisė ? kujtonte me mall e dhembje Skėnder Luarasi.)
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/2-Kosova-Skender-Luarasi--300x225.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/2-Kosova-Skender-Luarasi-.jpg)Vepra e Skėnder Petro Luarasit
Adhurimin ndaj bashkėkombasve qė kishin derdhur gjakun pėr lirinė e Shqipėrisė Skėnder Luarasi e shpalli edhe gjatė periudhės sė studimeve nė ShBA (1916-1920) e Austri, kur u shqua si organizator e drejtues i studentėve shqiptarė nė shoqėritė atdhetare e kulturore Lidhja e Studentėve Shqiptarė nė SHBA ( dhe editor kryeredaktor e pėrgjegjės botimi i organit tė saj, revistės Studenti) dhe kryetar i shoqėrisė Albania tė studentėve shqiptarė nė Austri ( dhe editor kryeredaktor i organit tė saj, revistės Dialėria)
Krahas shkrimeve tė ndryshme ku pėrmendte Kosovėn ai sė bashku me Qerim Panaritin, nė emėr tė studentėve shqiptarė tė Amerikės, shkroi disa telegrame drejtuar Presidentit tė SH.B.A. Woodrow Wilson, Kryetarit tė Konferencės sė Paqes nė Paris dhe Delegacionit Amerikan nė Konferencėn e Parisit:
Shkėlqesi: Shoqata e Studentėve Shqiptarė, pėrulet thellėsisht e i lutet Konferencės sė Paqes pėr tė rivendosur pavarėsinė dhe integritetin e Shqipėrisė, duke pėrfshirė nė kufijtė e saj krahinat e Kosovės dhe tė Ēamėrisė, nė bazė tė sė drejtės sė kombėsisė dhe tė vetvendosjes, pėr hir tė sė drejtės dhe paqes sė ardhshme nė Ballkan.
(28 qershor 1918) (Botuar nė Studenti, nr.1, Janar 1920 , f.13)
Po pėrmendim edhe dy shkrime nė Austri tė botuar nė revistėnDialėria
Si kryetar i shoqėrisė Albania (dhe editor kryeredaktor i revistės Dialėria) ai do tė deklaronte nė Festėn e Pavarėsisė: Nė kėtė orė solemne le tė largohemi nga dėshirat e kota duke u lartėsuar nė regione mė tė pastėrta tė idealismės. Le tu themi njė ndjesė pastė atyre heronjve qė me besim tė patundur shkrinė jetėn e lanė pas jetimė qė tė na dhurojnė kėtė ditė. Le tė qėndrojmė njė grimė nė mendim vaji pėr vėllezrit tanė nė veri e nė jugė qakoma rrojnė robėr. Koha do tė vinjė dhėntė Zoti qė Kosova, atdheu i mbytur nė gjakun e fatosave tė liris arbnore dhe i larė me lotėt e nėnave fatkeqe, atdheu i puthur prej buzėvet tė njoma foshnjash tė pafajshme, qė nagoni shpirti bijen nėn forcėn e gjakpirėsit: qė Kosova jonė trime do tė bashkohet me mėmėn Shqipėri.
(28 Nėnduer 1928 nė Vjenė. Fjalim i Skender Luarasit, Dialėria.- Vol.2, nr.7, nėntor, 1928, f. 2-3 )
Ndėrsa nė artikullin e tij Popullsia e Kosovės pėrshkruhet dhimbja qė ndjen pėr fatin tragjik tė vėllezėrve bashkėkombas nga Kosova tė cilėt trajtoheshin nė mėnyrė barbare nga pushtuesi serb qė tentonte tė shuante nga faqja e tokės arbėrore ēdo gjurmė shqiptare. Ai bėn thirrje qė tė rinjtė shqiptarė duhet tė ngrejnė zėrin kundėr shkombėtarizimit tė vėllezėrve nė Kosovė, kundėr dhunės sė tmershme qė i bėhet kėsaj pjese tė kombit tonė! U drejtohet edhe brezit tė ri pėrparimtar tė Jugosllavisė qė tė kundėrshtojnė pėr tė mos u nėpėrkėmbur tė drejtat mė elementare njerėzore dhe tė jenė pėrkrahės s tė njė kulture e mendėsie tė re pėrkundėr politikės shovinist serbomadhe.
Njė mjerim qė sot ditėn e lirisė sonė na rrėqeth mishrat e na pikėllon shpirtin, ėshtė fati I keq I vėllezėrve tanė nė Kosovėn e robėruar
Lajmet na rrėfejnė se serbėt kanė filluar me tėrbimin e mėparshėm, por nė mėnyrė mė tė padukur, ta shuajnė nga faqja e tokės sė rrėmbyer arbėrore ēdo gjė shqiptare
Ne tė rinjtė shqiptarė duhet tė ngrejmė zėrin kundėr shkombėtarizimit tė vėllezėrve tanė nė Kosovė, kundėr dhunės sė tmershme qė i bėhet atdheut tonė!
(Popullsia e Kosovės , Skėnder Luarasi, Djalėria.- Nr.7, nėntor, 1928, f.15)
Akademiku Aleks Buda, nė kujtimet e tij, si student nė Austri, shkruan se Skėnder Luarasi shoqėrohej e kishte miq mjaft emigrantė politikė kosovarė. Ai dallohej pėr guximin dhe pjekurinė e tij atdhetare e intelektuale, shquhej pėr organizimin e studentėve me pikėpamje demokratike nė disa vende, ndaj u bė tepėr shqetėsues pėr regjimin monarkik. Kur botoi portretin e Bajram Currit me diēiturėn Kosova, tė vizatuar nga studenti Muharrem Butka, iu pre bursa e mė pas u burgos .
(vijon)
FEJA KJO GANGRENĖ NĖ RRITJE
Nga Danel Cana
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/danel_cana-300x225.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/09/danel_cana.jpg)Danel Cana
Pėr tė shkruar kėto rreshta bėhet shkak njė bisedė qė dėgjova nė TOP CHANNEL, e cila na tregonte se; Tė gjithė klerikėt qė jetojnė dhe kryejnė aktivitetin e tyre nė Shqipėri, janė hedhur nė njė aksion tė madh pėr mbjelljen e fidanave fetare nė shkollat shqipėtare!
Uji fle, hasmi sfle! Ėshtė kjo njė fjalė e urtė e moēme, e cila ka dėlė nga njė pėrvojė e gjatė dhe askush tė mos e nėnvleftėsoj e tė thotė se i ka ikur koha! Kjo do ishte vetvrasje pėr cilindo prandaj njerzit e mėnēur tregohen dhe janė gjithmonė vigjilent. Mbasi nuk ja arritėn qėllimit me anė tė njė rregjistrimi tė popullsisė nė bazė besimi fetar, antishqiptarėt, po sajojnė lojra tė tjera me krahėmarrje por asnjėherė nuk kanė hequr dorė nga qėllimi i tyre i mbrapsht pėr tė futur nė njė thes tė injorancės politikėn shqiptare dhe popullin shqiptar e pastaj ta pėrdorin si ju leverdis qėllimeve tė tyre keqdashėse pa asnjė dyshim.
Nė njė informacion lajmesh nė televizionin TOP CHANNEL mėsoj se, gjithė klerikėt e shqipėrisė, tė 5 feve, janė mbledhur dhe i kanė bėrė propozim qeverisė, ministrisė sė arsimit dhe tė kulturės sė Shqipėrisė, pėr futjen me domozdoshmėri tė lėndėve fetare nė shkollat tona, nė ēdo klasė qė nga kopshti i fėmijėve e deri nė universitet
!
Nuk ju duket shumė patriakale kjo?
Nuk ju tingėllon si njė pushtim i pastėr i lirisė njerėzore?
Nuk ju duket si ndėrhyrje nė politikėn e njė vėndi, kur asnjė nga organet apo organizatat fetare nuk ka tė drejtė tė ndėrhyj nė politikėn qeverisėse?
Nuk e dinė ata klerikė se kushtetuta shqipėtare e ka tė ndarė fenė nga shteti dhe shkollat tona janė LAIKE?
Si pėr ironi tė fati, kur thotė populli, pėr ironi e kokėfortėsi ndaj shqiptarėve, njė ditė mė mbrapa, dėgjoj nė Ora News njė deklaratė tė ministrit tė kulturės, z.Myqerem Tafaj se, shumė shpejtė fėmijėt shqipėtarė do tė mėsojnė lėndė fetare nėpėr shkolla!
Me kėtė program qė do tė vihet sė shpejti, brezi jonė i ri, do tė plotėsoj njė mangėsi qė ka pasur prej kohėsh
!
Nuk besoj se edhe vetė Myqeremi ti ketė besuar kėto qė deklaronte
!
Por ajo qė mua mė bėri shum pėrshtypje, ishte ajo qė mė erdhi si rrufe nė mėndje
Ky ishte njė plan tjetėr POLLO
Pse pikėrishtė kur bėhet fjal pėr interesa strategjike, qė populli shqipėtar as i ka pasur dhe as i ka nė cilėsitė e tij kombėtare, sjellje dhe veprime qė bien nė kundėrshtim tė plotė me interesat tona shekullore, qė shpėrndajnė helm nėpėr damarėt e kombit shqipėtar, qė pengojnė bashkimin historik
!
Pse pikėrishtė nė momente kaq delikate, kur duhet ti themi JO, me forcė, ashtu siē dėgjova z:Englantina, deputete e PS ti thoshte JO nė mbledhjen e pėrbashkėt, kurse qeveritarėt qė janė dhe shumica nė parlament, tregohen gjithmon mėndjelehtė, naivė, tė gatshėm nė shėrbim tė interesave tė huaja e aq mė tepėr antishqiptare
!
A ėshtė e vetdijshme qeveria, z.Myqerem, si ministėr i kulturės, kryeministri, parlamenti, partia demokratike, partitė e tjera e gjithė forcat politike dhe qeverisėse nė shqipėri se ajo i mungon me tė vėrtetė rinisė dhe gjithė fėmijve qė jetojnė e shkollohen nė Shqipėri?
Nė qoftė se do tė bėnim njė referendum mbarė popullor dhe tė shtronim pyetjet: Ēfar do tė preferonte mė tepėr rinia?
1 Mungesėn e njė kishe apo xhamije apo mungesėn e spitaleve?
2 Shkollave?
3 Rrugėve?
4 Diskotekave, kinemave?
5 Stadiumeve, qėndrave sportive?
6 Lėvizjes sė lirė?
7 Internetit? Etj..etj.. si kėto?
Si mendoni se do ishte pėrgjigja?
.
Pėr ēfar do ishte e interesuar rinia nėpėr shkolla:
- Tė mėsonte lėndėt fetare biblėn dhe kuranin?
Apo tė mėsonte historinė, fizikėn, astronominė, kiminė, muzikėn?
Mendoj se me kėtė lloj gjykimi qė tregoi ministri i arsimit dhe kulturės, me kėto lloj ligje qė vendos qeveria, nuk i lė shum hapsirė tė lirė rinisė, tė ardhmes tonė brezit tė ri, pėr tė shfaqur cilėsit e mira pėr tė mėsuar, pėr tė zhvilluar, por i ndrydhin, i mbajnė rob tė njė diktature, rob tė njė mentaliteti naiv, tė prapambetur dhe aspak nė pėrputhje me kohėn.
Dikush foli me zė tė lartė edhe nė televizion edhe nė qeveri se kėto i paska gjithė bota e nuk duhet tė prekim lirin fetare
Unė e kundėrshtoj kėtė lloj gjykimi me arsyetimin se: Bota ka dhe gjėra tė tjera, drogėn, vrasjet, krimin, prostitucionin, mos duhet pa tjetėr ti kemi edhe ne?
Cila quhet liri mendimi Kur njė individ e lė tė gjykoj vetė, nė moshėn e gjykimit, nė kushtet e plota demokratike apo kur i vendos dikush tjetėr kushte pa arritur nė moshė gjykimi?
Atėherė si
me ēfar tė drejte kėta lloj politikanėsh, qeveritarė, ministra marrin vendime dhe i japin rinisė si detyrė njė vizion qė kur ajo arrin nė moshė tė gjykimit e flak atė si tė pa nevojshme!
Pėrse duhet ta shtyjmė rininė dhe fėmijėt tanė nė presion psikologjik duke qėnė kėshtu kriminel tė fshehur tė shkatėrrimit tė figurės sė lirė tė njė qytetari tė denjė?
Edhe sa do jetojmė ne nė kushtet e diktimit nga dikush tė asaj qė gjithė populli shqiptar e di shum mirė se ēfar ėshtė dhe ku duhet besuar?
Pėr kėtė kemi njė histori shum shekullore dhe tė mbushur me lavdi. Asaj ti pėrmbahemi.
Danel Cana
Pamuk: Objektet tregojnė lumturinėhttp://www.botasot.info/mesme/orhan-pamuk.jpg
Muzeu i dashurisė
Hapet sot muzeu qė nobelisti ka ngritur pėr tė ilustruar mes vėthėve, kėpucėve dhe shtretėrve, pasionin e madh mes Kemalit dhe Fusunit
Ishte njė ēmenduri, e di, thotė Orhan Pamuk i mbėshtetur mbi njė parmak nė katin e parė tė kėsaj shtėpie tė ēuditshme me ngjyrė tė purpurt, nė zemėr tė Stambollit tė vjetėr. Kudo ndihet aroma e pikturave tė freskėta. Tė ndėrtosh njė muze ėshtė njėsoj si tė bėsh njė shtėpi. Kjo ēmenduri mė ka tėrhequr prej shumė kohėsh. Pėr muaj tė tėrė as nuk kam shkruar e as nuk kam lexuar. Vetėm jam zėnė me karpentierėt dhe piktorėt. U stresova, sepse mendoja se nuk do tia dilja kurrė, por tani gjithēka mbaroi. Sot ėshtė dita e inaugurimit. Jam shumė i lumtur, shpjegon Pamuk.
Muzeu i pafajėsisė, romani i fundit i shkrimtarit turk nuk ėshtė mė njė ėndėrr nė letėr, por realitet. I prekshėm, konkret nė kėtė muze gjenden tė gjitha objektet e pėrshkruara nė historinė magjepsėse tė pasionit mes protagonistit, Kemalit dhe tė dashurės Fusuni, vajza me krahėt ngjyrė mjalti, tė ekspozuara nė tre kate dhe 83 vitrina, po aq sa kapituj janė. Ja si shprehet shkrimtari nė lidhje me kėtė ngjarje.
E para ka qenė ideja e librit apo e muzeut?
I kam konceptuar tė dyja sė bashku. Shtėpinė e bleva nė vitin 1998 dhe menjėherė nisa tė shkruaja kėtė histori dashurie nė Stambollin e viteve 80, mes njė sipėrmarrėsi tė ri dhe shitėses qė punon nė njė dyqan ēantash.
Por romani u botua pas dhjetė vjetėsh, ndėrsa muzeu u hap sot...
Fillimi nuk ka qenė i lehtė. Kam ndėrruar shumė arkitektė dhe me romanin po ecja shumė ngadalė. Kėshtu u detyrova tė shkruaja romanin tjetėr Stambolli.
Libri qė nė vitin 2006 ju dha ēmimin Nobel. Po Muzeu i pafajėsive si mendoni se ėshtė pritur?
Pozitivisht besoj. Motivi i librave tė mi ėshtė natyrisht qyteti im. E shikoni kėtė vitrinė? Brenda saj ka njė hartė: rruga ku u vra Kelali i romanit Libri i zi, ose vendi ku vendi prej nga miset Ka, protagonisti i librit Bora, ose hotel Hilton ku zhvillohet festa e fejesės sė Kemalit
Le tė shėtisim pak nėpėr sallė. Ēfarė ėshtė ky shkrim kur ngjitesh sipėr?
Ėshtė fjala e hapjes sė librit: Ishte periudha mė e lumtur e jetės sime dhe nuk po e kuptoja kėtė gjė.
Po brenda vitrinės sė parė?
Ėshtė vėthi qė humbet Fusun teksa bėn dashuri me Kemalin.
Nė katin e dytė janė ekspozuar kėpucėt e verdha tė vajzės, qė i veshi kur do tė shkonte pėr tė vallėzuar. Po ashtu nė kėtė vitrinė ėshtė e ekspozuar edhe ēanta Jenny Colon qė Kemali i dhuron tė fejuarės Sibel, tė cilėn e kishte blerė nė dyqanin ku risheh pas shumė vitesh kushėrirėn e tij tė largėt, Fusun, me tė cilėn bie edhe nė dashuri...
Jua thashė pak mė lart, po ua pėrsėris sėrish: kėtu janė ekspozuar tė gjitha objektet e pėrshkruara nė libėr. Nė kėtė muze vizitorėt mund tė vinė me libėr nė dorė, ose tė lexojnė informacionet qė gjenden nė internet. Jam i bindur se pas pak kohėsh ēdokush i harron historitė e librave. Por kėtu romani mund tė rikujtohet, madje mund tė rindėrtohen edhe ngjarjet e qytetit.
Nė njė vitrinė tjetėr janė ekspozuar shfaqjet e filmave tė viteve 50. Cila ėshtė kjo biondja e reklamuar kėtu?
Ėshtė njė vajzė gjermane qė bėn reklama tė ndryshme. Poshtė pastaj janė figurat e yjeve tė kinemasė dhe futbollistėve tė Fenerbaēes. Sipėr, letrat e Satsat-ės firmės sė Kemalit.
Kėto objekte janė tė vėrteta apo fantazie?
Kam kombinuar dy gjėra. Nga njėra anė ėshtė romani, nga tjetra objektet e vėrteta, mė shumė se 1100-vjeēare: dokumentojnė njė Stamboll qė nuk ekziston mė.
Si i keni gjetur tė gjitha kėto?
Disa prej tyre i kam gjetur duke kėrkuar nėpėr tregje. Shumė tė tjera nėpėr familje, ndėrsa njė pjesė i kanė bėrė artizanėt.
Pėrse objektet janė tė rėndėsishme?
Sepse asnjė njeri nuk e kupton se po pėrjeton periudhėn mė tė bukur nė minutėn qė po e jeton. Vetėm mė pas e kupton se bėhet fjalė pėr njė tė kaluar qė nuk do tė kthehet mė. E gjithė kjo shkakton njė dhimbje tė madhe. E vetmja gjė qė tė jep lumturi nė njė moment tė trishtuar ėshtė objekti, qė tė kujton atė minutė tė ēmuar. Objektet e ruajnė ngjyrėn, aromėn e atyre momenteve me shumė fanatizėm, ndryshe nga njerėzit qė e kanė jetuar vėrtet atė moment.
Nė kėtė muze a mund tė humbasin pėrmasat e kohės?
Nė fizikė, Aristoteli ka bėrė njė dallim mes kohės dhe momenteve tė veēanta, qė ai i pėrshkruan si e tashmja. Pikėrisht pėr tė ruajtur ato momente tė lumtura i kam koleksionuar kėto objekte qė kanė njohur fundin e Fusunit. Nuk janė gjėrat ato qė kanė rėndėsi, por kujtimi qė mbartin.
Nė dhomėn e fundit gjendet njė krevat. Ai i Kemalit. Cili ėshtė qėllimi juaj? Ēfarė doni tė tregoni me kėtė muze?
Besoj se vizituesit, pasi tė pėrfundojnė xhiron nėpėr muze, do ta kuptojnė se marrėdhėnia mes Kemalit dhe Fusunit nuk ka qenė njė histori e thjeshtė dashurie. Ėshtė historia e njė bote, ose me fjalė tė tjera ėshtė historia e Stambollit dhe unė jam i lumtur qė, edhe njė herė, arrita ta vija nė skenė.
Bota Sot
Shqiptarėt e Kosovės njė faktor paqeje e toleranceMė lejoni qė nė fillim tė shpreh falenderimin tim pėr ftesėn qė mė keni bėrė pėr tė marrur pjesė nė kėtė Konferencė, nė tė cilėn do tė trajtohet tema bosht Roli dhe rėndėsia e shqiptarėve pėr paqen e qėndrueshme nė Ballkan.
Dua tė shpreh konsideratat e thella pėr kontributin e Themeluesit Dr.Sun Myung Moon, por edhe falenderimin tim pėr kujdesin qė ka pasur
Federata Universale e Paqes, pėr popullin tim shqiptar dhe vendin tim
Kosovėn, e cila tani mė ėshtė nė gjiun e vendeve tė lira dhe sovrane.
Shqiptarėt nė Evropėn Juglindore gjatė janė duke provuar tė dėshmojnė se nuk e duan luftėn dhe konflitet. Tė mos duash nuk ėshtė e mjaftueshme tė bėsh paqen, veēmas kur gjendesh nė njė udhėkryq dhe paqja nuk ėshtė prioritet i palės tjetėr, madje prioritet mund tė jetė e kundėrta e paqės, konflikti. Pėr tė prishur paqen nuk duhet tė jesh edhe i fortė, por mjafton tė jesh me njė sens marrėzie.
Historia i vuri shqiptarėt, pikėrisht nė kėtė fushė tė prerjeve tė interesave tė perandorive dhe tė luftėrave tė mėdha dhe tė vogla, tė cilat vazhdimisht, u shkatėrruan projeksionet dhe ėndrrat e tyre pėr tė ndėrtuar njė jetė tė qetė, nė paqe dhe liri, pėr tė pasur kėshtu mundėsinė e shfrytėzimit tė resurseve tė mėdha qė i kishin nė vendin e tyre.
Kishin tokė tė mirė, det, shumė ditė me diell, ujė, male, vreshta e kullota. Kishin minierat dhe kulturėn e tyre, por tė gjitha kėto begati dhe pozita gjeostrategjike, ka bėrė qė tė mos lihen pothuajse asnjė herė tė qetė, tė patrazuar nė punėt e veta, sepse ishin, nė fund tė fundit, nė njė pikė tė ndjeshme tė Ballkanit.
Ėshtė e njohur se Ballkani kishte shumė mė shumė periudha shqetėsimesh dhe mospajtimesh, trazira dhe smirė ekstreme, faktorė kėta qė ndikuan edhe nė krijimin e njė percepcioni jashtė tij, veēmas tek fuqitė e mėdha se vėrtetė kemi tė bėjmė me njė rajon ku nuk ėshtė e mundur paqja dhe liria.
Edhe luftėrat dhe konfliktet identifikuan nė masė tė madhe gjykimin pėr kėtė identitet.
Tė nderuar pjesėmarrės,
Kanė kaluar 12 vjet dhe ende janė tė freskta imazhet qė tronditėn gjithė opinionin botėror. Pamje njerėzish qė ikin nėpėr male, trena tė mbushur si nė kohėn e nazizmit, shtėpi tė djegura, ushtarė qė krenohen duke goditur njerėz tė pafuqishėm si nė kohėn e kryqėzatave, tė gjitha kėto do tė mbeten gjatė nė kujtesėn e njerėzve. E gjithė kjo ndodhi nė prag tė shekullit XXI.
Po vėrtetė pse ndodhin kaq shumė fatkeqėsi nė rajonin tonė? A jemi ne aq tė padenjė dhe tė pafuqishėm pėr tė mundur tė keqen? Kemi ne ndonjė mallkim, tė cilin pa e ditur e ushqejmė nga flijimi i vetėvetės? Kjo ėshtė njė nga pyetjet, sė cilės po provoj ti pėrgjigjem nė referencėn e shqiptarėve dhe tė Kosovės, me kėtė kumtesė para njė auditori kaq tė respektuar.
Pas dhunės dhe represionit shtetėror tė ushtruar nė kontinuitet ndaj shqiptarėve tė Kosovės, sidomos gjatė dy dekadave tė fundit tė shekullit XX tė, dua tė nėnvizoj se sė fundi vetėm nė njė periudhė dhjetė mujore gusht 1998 - qershor 1999, agresioni ushtarak dhe policor serb, qė nė thelb kishte synimin e spastrimit entik tė Kosovės, vrau mbi 15 mijė shqiptarė. Edhe sot rreth 1800 veta janė tė zhdukur dhe familjet ende nuk dijnė asgjė pėr fatin e tė dashurėve tė tyre.
Dua tė rikujtoj se vetėm brenda dy muajve kjo ushtri detyroi mbi 1 milionė shqiptarė tė lėnė shtėpitė, tė bėhen refugjatė nė Shqipėri, Maqedoni dhe Mal tė Zi. Janė tė evidencuara mbi 128000 shtėpi dhe objekte tė shkatėrruara, qė i kishin krijuar jo vetėm kėta breza, por edhe prindėrit dhe stėrgjyshėrit e tyre, tė djegura me paramendim, duke na kujtuar se kjo luftė kishte edhe qėllime urbanocide.
Kjo qė kishte ndodhur para 12 vjetėve ishte dhunė shtetėrore serbe mbi shqiptarėt, e pėrsėritur dhe e ridimensionuar vetėm me mjete dhe teknologji tė reja shkatėrrimtare.
Kur flasim pėr humanen, atėherė duhet shtruar pyetjen: a ka mundur tė mos ndodh lufta, krimi shtetėror, ashtu siē ndodhi jo vetėm nė Kosovė, po mė herėt edhe nė Kroaci dhe Bosnje?
Ka mundur, gjithsesi, por nuk ka pasur kurajo dhe qėndrueshmėri humane tė majftueshme nga njerėzit e tė gjitha njėsive federale tė ish-Jugosllavisė, por edhe hezitim shumė tė gjatė nga bashkėsia ndėrkombėtare pėr tė ndėrhyrė dhe ndalur agresionin serb. Ky tolerim dhe hezitim u pa edhe nė raport me pasojat pėr shqiptarėt dhe Kosovėn.
Pėrvoja e shqiptarėve tė Kosovės dėshmoi se nuk ėshtė e majftueshme vetėm njė palė pėr tė pasur paqe. Megjithatė, u dha njė shembull i jashtėzakonshėm politik dhe historik, kur nė fund tė viteve 90-tė , nė njė proces tė krijimit tė ushtrive formale dhe informale, pėr tė marrė territore tė huaja dhe pėr tė vrarė qytetarė qė nuk ishin tė njė pėrkatėsie tė njejtė nacionale apo fetare, zgjodhėn rrugėn mė tė vėshtirė, atė pėr tė cilė ne sot po flasim, rrugėn e rezistencės paqėsore.
Lėvizja politike qė pėrfshiu pothuajse tė gjithė shqiptarėt e Kosovės, nė krye me liderin historik, dr. Ibrahim Rugovėn, ishte pėrjashtimi i vetėm nė kėtė hapėsirė tė trazuar, qė dha mesazhin dhe thirrjen se duhej dhėnė shans paqes, bisedimeve dhe jo krimit dhe luftės.
Lėvizja paqėsore tregoi se kishte njė mundėsi tė vetme pėr t mos ndodhur ajo qė vėrtetė ndodhi dhe la mbas mijėra tė vrarė, pothuajse tėrėsisht civilė.
Lideri historik i kėsaj Lėvizjeje dhe i shqiptarėve tė Kosovės, dr.Ibrahim Rugova, ishte njė intelektual kritik, tolerant dhe paqėsor, qė idetė nacionale pėr liri, pavarėsi dhe demokraci, arriti ti mbillte jo vetėm nė popullin e Kosovės, por ato ti shtrinte edhe nė opinionin dhe institucionet ndėrkombėtare. Filozofia e tij paqėsore u pranua dhe sot gėzon aq shumė respekt nė tė katėr anėt e globit.
Me platformė tė fuqishme politike me moton Liri, Pavarėsi, Demokraci, shqiptarėt sakrifikuan shumė, por edhe bėnė njė organizim tė jashtėzakonshėm. Pėrmes solidaritetit kombėtar brenda dhe jashtė vendit arritėn tė organizojnė dhe mbajnė sistemin e arsimit, shėndetėsisė, ndihmave sociale etj, duke dhėnė shembullin, se kur ka njė mobilitet tė madh etik, kombėtar dhe politik, njė process, sado qė tė jetė i vėshtirė, mund tė japė rezultate tė mėdha.
Krimi shtetėror serb dhe lufta qė ndodhi nė vitet 1998/99, solli edhe ndėrhyrjen e bashkėsisė ndėrkombėtare, pėr tė evituar njė projekt tė planifikuar dhe qė kishte filluar gjerėsisht tė zbatohej nga regjimi i Millosheviqit.
Do tė theksoja me kėtė rast, unė shoh se agresioni serb kundėr popujve fqinj nė fund tė shek XX kishte njė burim historik, dhe ai mbėshtetej edhe nė trajtimin e priviligjuar dhe favorizues qė iu bė shtetit serb nė tė kaluarėn nga bashkėsia ndėrkombėtare. Nė kėtė kontekst, presioni sistematik i detyroi tė shpėrngulen shqiptarėt dhe sot dyfish jetojnė mė shumė jashtė se sa nė hapėsirat etnike.
Mbetja me dhunė e shqiptarėve nė Mbretėrinė serbo-kroato-sllovene, dhe mė vonė nė Jugosllavinė, krijoi agjendėn e pėrhershme tė hegjemonizmit serb pėr dhunė sistematike, dhe kjo filozofi solli edhe tragjedinė e para 12 vjetėve.
Tė nderuar miq,
Nuk i them kėto fakte se janė tė panjohura, por pėr tė riktheksuar se paqja dhe falja ishin dhe janė bėrė parimi kryesor i filozofisė sė shqiptarėve tė Kosovės mbas vitit 1999. E kaluara ua mori pothuajse tė gjitha, por i inkurajoi tė mos jetojnė me te, tė shikojnė nga ardhmja, sikur tė gjithė popujt e lirė dhe tė qytetėruar. Pėr kėtė, me tė drejtė, mund tė them, se titulli i Konferencės pėrkon me realitetin: Shqiptarėt kanė dėshmuar dhe po dėshmojnė se janė njė komb i Paqes.
Rruga qė Kosova e ka zgjedhur, tė jetė atdhe i pėrbashkėt i gjithė qytetarėve, pa dallim etnie e feje, me sigurimin e tė drejtės sė pėrfaqėsimit nė tė gjitha institucionet vendimarrėse, si nė Parlament, Qeveri, institucione tė pushtetit lokal, gjė qė garantohen me kushtetutėn dhe ligjet e vendit ,dhe dėshmimi i suksesshėm i deritanishėm, anipse ka ende njė hezitim tek njė pjesė e qytetarėve serb, tė cilėt fatkeqėsisht janė peng i politikave tė deritashme tė Beogradit, janė pėrgjegja mė e mirė pėr tė gjitha prognozat e kėqia tė kundėrshtarėve tė pavarėsisė sė Kosovės, tė cilėt propagandonin hakmarrjen e shumicės shqiptare ndaj qytetarėve serb dhe eksodin e tyre tė detyrueshėm.
Asgjė nga kjo nuk ka ndodhur. Pėrkundrazi, ka ndodhur oferta jonė pėr paqė qytetare dhe integrim. Ka ndodhur dhe ėshtė e pėrditshme qasja jonė pėr respektim tė plotė tė tė gjitha tė drejtave dhe lirive njerėzore e tė komuniteteve pakicė, mbėshtetur mbi standardet dhe dokumentat ndėrkombėtare, duke filluar nga Karta e OKB-sė, Deklarata Universale pėr tė Drejtat dhe Liritė e Njeriut e mė tej,tė cilat janė pėrqafuar nga Kushtetuta e Republikės dhe ligjet specifike, duke iu referuar edhe Propozimit gjithėpėrfshirės tė Presidentit Marti Ahtisari, i cili ka udhėhequr procesin e negociatave si i dėrguar special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm tė OKB-sė.
Dua tė kujtoj se edhe gjatė procesit negociator nė Vjenė , nė vitet 2006,2007 dhe 2008, kur si president i vendit isha nė krye tė delegacionit tė Kosovės, delegacioni ynė nisur nga kėto parime thellėsisht humane dhe pėr ti dhėnė shans tė ardhmes, i pat propozuar delegacionit serb nėnshkrimin e njė Traktati pėr Miqėsi dhe Fqinjėsi tė Mirė, dokument ky qė do tė njihte realitetet e reja, por edhe do tė hapte perspektivėn e bashkėpunimit jo vetėm mes dy popujve dhe vendeve, por rajonit dhe mė gjerė. Kjo edhe ishte oferta jonė nė procesin e vazhduar tė bisedimeve pėr 120 ditė tė tjera, pėrpos qėndrimit teper gjeneroz tė delegacionit tonė pėr tė gjitha zgjidhjet qė gjenden nė kuadėr tė Propozimit gjithėpėrfshirės tė Presidentit Ahtisaari. Pėr shumė kend, kjo edhe duket paradoks. Populli qė kishte vuajtur dhe qė ndaj tij ishte ushtruar dhuna me pėrmasa gjenocidi, shtrinė dorėn e miqėsisė e tė pajtimit, perderisa agresori jo vetėm qė ende nuk ka kėrkuar falje pėr krimet e bėra, por nė vazhdimėsi mbetet besnik i atyre politikave destabilizuese dhe antipaqėsore qė ishin praktikuar nga Millosheviqi.
Shqiptarėt e dijnė sa e rėndėsishme ėshtė paqja dhe barazia e tė gjithė qyetarėve, sepse e kanė provuar tė mos jesh i barbartė dhe tė vuash pėr shkak tė dallimeve etnike.
Populli shumicė shqiptar kėshtu dha shembullin se mund tė kontribuojė nė ndėrtimin e njė shoqėrie multietnike dhe multireligjioze. Pėr pakicat nė shtetin e tyre multietnik shqiptarėt ofruan integrimin shoqėror dhe institucional, ndėrtuan shkolla e shtėpi, spitale e rrugė duke e trajtuar ēdo qytetarė si tė barabartė .
Kosova e pavarur, me miratimin e akteve mė tė larta shtetėrore, mori aranzhimin edhe ndėrkombėtar, pėr ruajtjen e trashėgimisė kulturore dhe fetare tė minoriteteve, dhe vlerėsoj se kjo mund tė jetė njė shembull pozitiv pėr tėrė rajonin e Ballkanit.
Kjo nė vendin tim ėshtė vlerėsuar si vlerė dhe begati jona, ėshtė shembull i demonstrimit tė pėrgjegjėsisė sė shumicės pėr mbėshtetje dhe tolerancė ndaj pakicave. Institucionet e vendit nė kėtė ēasje kanė aleat qytetarėt, nė radhė tė parė ata tė shumicės, tė cilėt pavarsisht pėrjetimeve tė rėnda, nuk duan tė nxisin urrejtjen dhe hakmarrjen ndaj pjesėtarėve tė njė komuniteti tjetėr, fjala ėshtė pėr serbėt, pėr fajet dhe tė bėmat kriminale qė i kanė bėrė eksponentet e njė regjimi.
Dua tė theksoj se njė pjesė e qytetarėve serbė e ka pasė marrė me drojė
krijimin e Kosovės sė pavarur, kryesisht si rezultat i indoktrinimit
sistematik, tė ndikimit dhe tė presioneve qė vijnė nga Serbia, nga elitat
politike e kishtare atje. Kėto vite kanė dėshmuar se droja ka qenė e pavend.
Kosova ka vend pėr tė gjithė qytetarėt e vet.
Koha jonė ėshtė kohė e barazisė qytetare, jo e dominimit tė askujt mbi
askė. Duhet tė ēmėsohemi njė herė e mirė me kulturėn e dominimit tė
kohėve tė shkuara dhe tė kuptojmė se asnjeri nuk do tė mund ta zhbėjė tė
kaluarėn tragjike, por sė bashku mund tė ndėrtojmė tė ardhmen paqėrore. Liria e secilit ėshtė liria e tė gjithėve.
Nė kėtė sens, dua tė pėrmend se shqiptarėt dhanė njė shembull tė
jashtėzakonshėm edhe gjatė Luftės sė Dytė Botėrore, duke shpėtuar tė
gjithė ēifutėt qė gjendeshin jo vetėm nė Kosovė, por edhe nė njė pjesė
tė Serbisė, mbasi ata erdhėn nė Kosovė dhe prej aty, duke u mbrojtur si
pjesėtarė tė familjeve tė tyre, u sollėn nė Shqipėri. Fryma pėrkushtuese e
besnikėrisė dhe e humanizmit, bėri tė mundur shpėtimin e ēifutėve, tė cilėt
edhe sot e kėsaj ditė janė falenderues pėr kėtė akt sakrifice dhe humane.
E ngjashme me urtinė biblike e kuranore, qė me kohen del si njė
rekomandim i fuqishėm filozofik se Ate qė nuk dėshiron ta bėj dikush ndaj teje, mos ia bėr as ti askujt ,njė fjalė po kėshtu e urtė e popullit tim thotė: Bėj mirė, gjen mirė . Nė kėtė kontekst tė humanizmit, do pėrmendur edhe shqiptaren Nėna Tereze, familja e sė cilės ishte nga Kosova, dhe e cila pėr shkak tė dhunės serbe u detyrua tė shpėrngulej. Ajo fali dhe foli gjithmonė kundėr dhunės pa urrejtur askend. Ajo u bė Nėnė e tė gjithė tė varfėrve dhe tė sėmurėve, njė shembull humaniteti pėr botėn jo vetėm nė shek XX. Ceremonia madhėshtore e lumnimit tė Nobelistes pėr Paqe, Nėnės Tereze nė Vatikan mė 19 Tetor 2003, ishte mirėnjoheje pėr gjithė shqiptarėt. Pėr tolerancėn dhe paqen qė ata krijuan, nga tė cilat Nėna Tereze mori dhe e pati pjesė tė qenies se saj humaniste gjithė jetėn.
Tė nderuar pjesėmarrės,
Nė rajonin tonė paraqitet nevoja pėr tė krijuar mundėsi mė tė mėdha pėr bashėkpunim dhe tolerancė, pėr paqe dhe mirėkuptim. Pėr tė ērrėnjosur njėherė e pėrgjithmonė urrejtjen e krijuar me shekuj.
Nuk flas vetėm nė emrin tim, por e di edhe nga pozita e ish presidentit tė Kosovės, po edhe si njė qėndrim tė tė gjithė liderėve shqiptarė, se ne na duhet nė rajon pėrcaktimi i prioriteteve tė bashkėpunimit, jo vetėm si shtete, por edhe si njė rajon i pėrbashkėt, pėr tė bėrė hapa thelbėsorė drejt integrimeve nė BE dhe nė NATO.
Krijimi i lehtėsimeve pėr lėvzije tė lirė tė njerėzve, i kėmbimeve kulturore dhe qytetėruese dhe investime tė bisnezeve do tė bėnte tė mundur njė racionalizm mė tė madh tė potencialeve humane dhe ekonomike nė rajon. Shtetet e rajonit duhet tė tregojnė vullnet mė tė madh pėr tė krijuar njė Shengen Ballkanik, nė tė cilin qytetarėt pavarėsisht vendeve ku jetojnė, nuk do tė pengohen tė punojnė dhe lėvizin pa pasaporta nga njė vend nė tjetrin. Gjykoj se kėto propozime, qė i pata dhėnė qysh gjatė vizitės sime zyrtare nė Tiranė dhe nė takimet rajonale tė presidentėve, nuk janė ambicie, por njė mundėsi reale. Kjo lidhet fuqishėm me synimin e shqiptarėve tė Kosovės dhe institucioneve tė saj po edhe tė popujve dhe shteteve tė rajonit pėr integrime sa mė tė shpejta nė Bashkimin Evropian, nė NATO dhe nė institucionet e tjera ndėrkombėtare.
Jam i bindur gjithmonė se shqiptarėt janė tė gatshėm tė marrin pėrgjegjėsitė e veta si ēdo komb modern dhe i pėrgjegjshėm.
Pikėrisht orientimi i shqiptarėve qė tė kapėrcejmė pasojat e tragjedive tė pėrjetuara, duke i dhėnė shansin pajtimit qytetar, ėshtė shprehje e njė vizioni largpamės, qė ka pėr qėllim ndėrtimin e bazave tė qėndrueshme tė paqes dhe tė stabilitetit e tė zhvillimit tė pėrgjithshėm rajonal.
Shqiptarėt nuk kanė pasur ambicjen e agresionit e tė marrjes sė lirisė sė tė tjerėve pėr rreth, fqinjėve pra. Kemi besuar dhe gjithmonė besojme se liria njerėzore ashtu, siē thoshte Milli, ka kuptimin e shtrirjes sė saj pėr aq sa nuk cenohet liria e tjetrit.
Ndėrsa nuk dyshoj se besimi nė njė Ballkan mė tė mirė, mė tolerant dhe plural, ėshtė e vetmja e alternativė e tė gjithė neve." Bota jonė ėshtė e madhe dhe e pasur pėr aq sa do tė punojmė bashkėrish nė tė gjitha cepet e rajonit pėr pėr paqe, mirėkuptim dhe tolerancė"tha ai.Ps
Fjalimi i Prof. Dr Fatmir Sejdiu,President i Republkės sė Kosovės 2006 2010, mbajtur nė Konferencėn Evropiane tė Lidershipit,
organizuar nga Federata Universale e Paqes,me teme: Roli dhe rėndėsia e shqiptarėve pėr paqen e qėndrueshme nė Ballkan,Tiranė 28 - 29 prill 2012
BS
Luftė totale kundėr krijuesėve tė vendeve tė punėshttp://www.botasot.info/mesme/Sabri-Maxhuni-29.jpg
Sabri Maxhuni - Novosella
Ra komunizmi, ndėrsa ndėrdija komuniste mbeti.Fatkeqėsisht nė tėrė hapėsirėn e dy shteteve shqiptare, po dominon deri nė skajshmėri ndėrdija komuniste, e cila me tė gjithė mėnyrat dhe mjetet e saja ėshtė nė luftė kundėr ideatorėve tė krijimit tė vendeve tė punės pėr shqiptarėt, si nė Kosovė dhe nė Shqipėri. Sot, mė shumė se kushdo tjetėr po luftohet cilido qė po krijon vendet e punės. Pavarėsisht se vetėdija e qytetarėve, nė dukje duket se janė vetėdijesuar, ndėrtimi i vendit sipas ideologjisė komuniste ėshtė i qartė dhe vepruese. Ndėrdija e tyre nuk ka lėvizur fare nga teoritė utopiste komuniste. Nė tė dy shtetet shqiptare, duket se ėshtė vepruese ajo ndėrdije komuniste titiste fadiliste, vetėqeverisja jugosllave apo staliniste - enveriste, ajo e ndėrmarrjeve shtetėrore- koperativiste, dhe staliniste - enveriste.
Nė tė njėjtėn mėnyrė, siē ėshtė luftuar punėdhėnėsi kapitalist nė ato regjime, ashtu po luftohet edhe sot punėdhėnėsi kapitalist, pavarėsisht rendit nė tė cilin ndodhemi.
Atėherė punėdhėnėsi - kapitalisti ėshtė luftuar si shfrytėzues tė punėmarrėsit - punėtorit, i cili e shfrytėzon punėtorin, ia pinė gjakun punėtorit. Ai rritė kapitalin duke shfrytėzuar punėtorin etj. Me sllogane fyese dhe poshtėruese, ndaj tė gjithė atyre qė kanė kontribuar dhe kanė qenė prodhues tė ideve pėr tė krijuar vende pune, pėr tė ndėrtuar vendin, pėr ta ēuar shoqėrinė pėrpara.
Tani, punėdhėnėsi- kapitalisti shahet, fyhet, akuzohet si hajdut, mashtrues, kontrabandist. Ai mbulohet me pyetje dyshuese mė sė shumti tė kėsaj natyre: - Ku e more kėtė pasuri? Kah tė erdhi kjo pasuri? dhe shumė pyetje tė tjera, tė cilat duket se ēojnė nė njė kėmbėngulje tė verbėr, pėr tė gjetur tek ēdo kapitalist njė njeri abuziv dhe mashtrues. Kėshtu historia e trillimeve, secili nė mėnyrėn e tij, pėrpiqet pėr tė treguar se e dinė mirė se si e ka bėrė punėdhėnėsi - kapitalisti kėtė pasuri, me njė qėllim absolutisht negativ, me qėllimin pėr ta zmadhuar hendekun nė mes tė punėdhėnėsit dhe punėmarrėsit, i cili kėrkon vende pune. Akoma mė keq, ndodh kur tregohen apo krijohen trillime dhe histori, sikur e dinė se si e ka bėrė pasurinė ky punėdhėnės- kapitalist.
Tė vetmet dallime, nė mes tė kohės sė komunizmit tė lartpėrmendur dhe kohės sė paskomunizmit, ėshtė se atėherė akuzat dhe shpifjet janė bėrė nga komunistėt qė morėn pushtetin, dhe si pushtetmbajtės zbatonin ligjet e komunizmit, duke i ndjekė punėdhėnėsit kapitalistė, duke i vrarė, duke i burgosur, duke iu marrė pasuritė dhe pronat.
Komunistėt e asaj kohe kishin alternativėn teorike, komuniste utopiste : Punėdhėnėsve - kapitalistėve tė iu merret pasuria pronat ! Punėdhėnės u bė shteti komunist. Pronat u bėnė tė shtetit komunist.
Faktikisht, pronar i pronave, i punėmarrėsve dhe i tėrė popujve, qė ranė nėn pushtetin komunist, u bė vet pushteti komunist. Si pėrfunduan tė gjitha ata ide utopiste dhe veprime komuniste, me pasoja katastrofike pėr tė gjithė popujt, qė patėn fatkeqėsinė tė bien nėn ato regjime vrasėse dhe nėnshtruese, na ėshtė bėrė e njohur tė gjithėve sot.
Sot, shqiptarėt, tė cilėt vazhdojnė tė jenė me ndėrdije komuniste, nuk kanė alternativė tė utopisė, pėr tė afruar punėmarrėsin, veē sharjeve, akuzave, fyerjeve qė u bėhen punėdhėnėsve - kapitalistėve. Po ashtu, ata sot nuk kanė pushtet pėr tė i vra, burgosur punėdhėnėsit - kapitalistėt dhe po ashtu nuk kanė pushtet pėr tė ua marrė pasuritė - pronat, pėr me i shtetėzuar si pasuri e vetėqeverisjes jugosllave, apo si pasuri shtetėrore - kooperativiste staliniste- enveriste.
Kėshtu pra, shqiptarėt, me ndėrdije tė komunizmave tė lartpėrmendur, pėrveē sharjeve, fyerjeve, akuzave, qė ua bėjnė nė tė gjithė mėnyrat dhe rasteve punėdhėnėsve - kapitalistėve tė sotėm, bėjnė goditje tė jashtėzakonshme nė ēdo drejtim, pa zgjedhė forma dhe mėnyra pėr tė shkatėrruar punėdhėnėsit e sotėm.
Ata nga ana tjetėr akuzojnė qeverinė dhe tė gjithė organet shtetėrore, pse nuk ka punė? Kėrkojnė pastaj rritjen e rrogave tė arsimtarėve nė tė gjitha nivelet, rritjen e rrogave tė punonjėsve tė shėndetėsisė nė tė gjitha nivelet, kėrkojnė rritjen e pensioneve, kėrkojnė rritjen e ndihmės sociale etj.
A nuk do tė ishte mirė, qė, para se tė kėrkohen tė gjithė kėto gjėra, natyrisht tė domosdoshme dhe jetike pėr jetėn e njerėzve, tė pyetet - ku duhet ti marrė paratė qeveria me ua rritė rrogat arsimtarėve, mjekėsisė, pensionet, ndihmėn sociale dhe tė tjera si kėto? Pėrgjigja ėshtė fare e gatshme dhe e thjeshtė, nga ana e tyre, aty ku i merr paratė me marrė rrogėn e saj presidentja, kryeministri, ministrat, deputetėt dhe tė tjerė. Madje disa, na japin pėrgjigje absolutisht fantastike - idioteske njėkohėsisht, ndėrsa shumica e ēojnė kokėn si quranat nė thekėn.
Por, kur ua shpjegon se presidentja, kryeministri, ministrat, deputetėt, arsimtarėt, shėndetėsia, pensionet, ndihma sociale dhe tė tjerat, tė gjitha janė dhe varen nga taksapaguesit e punėdhėnėsve - kapitalistėve dhe tė tė punėsuarit tė punėdhėnėsit - kapitalistėt, fillojnė ta lakojnė kryet nė anėn tjetėr, dhe tė japin pėrshtypjen se u ra diēka ndėrmend.
Domosdo ėshtė e rėndėsishme dhe pėrgjegjėsi njėkohėsisht e intelektualėve tė niveleve tė larta tė administratės shtetėrore dhe tė nismave kapitaliste, pėr tė dhėnė pėrgjigjet e duhura, pasi sot ka njė infrastrukturė informimi tė madhe, qė nga mediet vizive, gazeta dhe forumet mediatike dhe pse njė pjesė e tyre kanė akoma njė ndėrdie komuniste, e paēliruar nga kompleksi fatal i shtetit utopist titisto - enverist dhe vetadministrim jugosllav.
Ndėrdija komuniste, padyshim ėshtė njė rrezik potencial i zhvillimit shqiptarė nė dy shtetet e tij, pasi strategjia pas - komuniste, nė tė cilėn zgjatimet e komunizmit janė tė gjalla dhe vepruese, nuk shqetėsohet pėr zhvillimi bashkėkohorė, pėrkundėr dogmės sė tyre tė prapambetur.
Gjithsesi, e gjithė nevoja pėr njė klimė bashkėpunuese dhe pėr iniciativa tė zhvillimit, tė cilat prijoritet kanė gjithėherėt punėdhėnėsit kapitalistėt, kjo nuk pėrjashton assesi paprekshmėrinė e tyre, pėrballė rregullave tė zhvillimit kapitalist. Duhet tė pėrcillet veprimtaria e tyre, e cila duhet tė respektojė ligjin e pranuar nga shoqėria dhe nga ata vetė. Iniciativa e tyre ėshtė historikisht e njohur si bashkudhėtare e zhvillimit shoqėrisė njerėzore nė tė gjithė fushat e veprimtarisė dhe zhvillimit njerėzorė, atė teknologjik dhe shkencorė. Ata duhet tė mbrohen me ligje dhe tė mbėshteten nė betejėn e zhvillimit, kryesisht nga keq - bėrėsit e ndryshėm, ashtu siē veprohet nė tė gjithė vendet e zhvilluara tė Perėndimit. Nė kushtet e dy shteteve shqiptare, ata duhet tė mbrohen nga njė armik i vjetėr i shqiptarėve, ata me ndėrdije komuniste, tė cilėt nuk e kanė pranuar dhe as do tė mund ta pranojnė zhvillimin e shqiptarėve nė kushtet e njė shoqėria kapitaliste dhe tė iniciativės sė lirė ekonomike tė zhvillimit.
Bota Sot
Poshtė e mė poshtė
http://www.kohaditore.com/repository/image.php?source=journalists/05_06_11_134251_flaka_0506111858_5_1.jpg&x_=1&y_=0
Flaka Surroi
Publikuar: 29.04.2012 - 17:02
Nga ta sjellėsh, interesi i kėsaj kaste politike ėshtė mbetja nė pushtet, dhe kjo nėnkupton miratim ligjesh degraduese, dallavere zgjedhore, mungesė interesimi dhe pėrkushtimi pėr tu marrė me punė pėrnjėmend
Kėsaj radhe ngjarjet e javės i hapėn gazetarėt, botuesit dhe pronarėt e mediumeve me njė protestė shumė simpatike dhe simbolike, me tė cilėn kundėrshtonim miratimin e neneve 37 dhe 38 tė Kodit Penal. Kjo, ngase nuk po mendojmė, por po e dimė me siguri se me kėto nene cenohen liria e shtypit, liria e tė shprehurit dhe e drejta e popullatės qė tė informohet. Aktin kundėrshtues tė dhunimit tė gazetarisė hulumtuese tė mbėshtetur mbi burime qė nuk u pėlqejnė aktorėve, qė kėto burime i pėrmendin jo pėr ti lavdėruar, e pėrfunduam duke bėrė garė se kush e kishte kapacitetin mė tė madh tė mushkėrive. Filikaqat i shpallėn fitues joduhanxhinjtė ose duhanxhinjtė qė nuk e kanė lėnė duhanin, por janė nė pauzė... :)
Debati i ngritur dhe reagimet e shumta nė lidhje me Kodin Penal u kthyen te origjina e vetė tekstit te Ministria e Drejtėsisė, pėrkatėsisht te vetė ministri, i cili dje e tha njė fjalė tė madhe, tė cilėn duhet ta dėshmojė deri nė fund tė kėtij viti. Ai tekstualisht e tha se do tė jepte dorėheqje po qe se nenet 37 dhe 38 nuk do tė hiqeshin nga pėrmbajtja e Kodit Penal, nėpėrmjet tė gjitha procedurave ligjore nė dispozicion: nėpėrmjet veprimit tė kryetares sė Kosovės me tė kthyer ligjin prapa nė rishikim dhe me propozim konkret qė kėto nene tė hiqen, sepse janė tė tepėrta, diskriminuese dhe kufizuese; me inicimin e amendamentimit tė ligjit tė porsamiratuar nė Kuvend, nė fakt me votimin nė favor tė heqjes sė kėtyre neneve nga koalicioni qeverisės qė ka shumicėn nė Kuvend; me inicimin e procedurės pėr vlerėsimin e kushtetutshmėrisė sė ligjit para Gjykatės Kushtetuese.
Pėrderisa njė deklaratė e kėtillė publike e zėvendėskryeministrit ėshtė pėr ēdo lėvdatė, megjithatė mbetet njė element negativ nė gjithė kėtė procedurė, e ky ėshtė se ministria e tij, si sponsore e tekstit ligjor, ka mundur ta tėrhiqte projektligjin nga procedura qė nė ēastin kur u argumentua se kėto nene janė tė dėmshme pėr shoqėrinė kosovare. Atėherė do tė kishe dalė para deputetėve pėr tė argumentuar psenė e veprimit dhe nuk kishim ardhur nė situatėn kur njerėzit qė nuk e kanė njohurinė elementare juridike tė vlerėsojnė nėse kėto nene duhen mbajtur nė ligj ose jo, sepse tė gjithė jemi tė barabartė para ligjit. E nė kėtė rast, super tė barabartit dalim ne, pėrfaqėsuesit e mediumeve, sepse inkriminohemi si me dispozita tė pėrgjithshme tė po kėtij kodi, ashtu edhe me ato tė veēanta, me tė cilat nuk pėrfshihen as OJQ-tė e as institucionet e tjera tė rėndėsisė publike. Pėr mė tepėr, i nėnshtrohemi pėrgjegjėsisė penale edhe nė trajtėn e personave juridikė, sipas ligjit me po kėtė emėr qė do tė hyjė nė fuqi nė janar.
Kėshtu, ligji nuk u tėrhoq. Ministri deklaroi se si deputetėt nuk deshėn tia dėgjonin kėshillėn dhe e miratuan ligjin pa i marrė parasysh amendamentet. Mungoi reagimi i Zyrės sė ICO-s, pėr shkak se ky ligj nuk ka tė bėjė me Pakon (thuajse Pakoja nuk njeh ndėrtimin e institucioneve demokratike), mungoi edhe reagimi i zyrave diplomatike, tė cilat javėn e shkuar u ngutėn pėr ta pėrshėndetur, ta zėmė, miratimin e Ligjit pėr Qendrėn historike tė Prizrenit. Shpresa e vetme duket tė kenė mbetur BE-ja dhe Raporti i Progresit, nė tė cilin Kosova me siguri nuk do tė lavdėrohet se e ka miratuar njė Kod me pėrmbajtje qė cungon lirinė e mediumeve dhe lirinė e informimit. Ose, do tė lavdėrohet se me kohė vėrejti gabimin e vet dhe se e pėrmirėsoi sipas rregullave tė veprimit demokratik.
Por Ministria e Drejtėsisė nuk ishte aktorja kryesore e javės vetėm pėr kėtė shkak. Ishte edhe njė rast, shumė mė i rėndė dhe pėrfundimisht i pakuptimtė ai i cili bėri qė ky institucion tė fajėsohej pėr neglizhencė. Njė ditė para shėnimit tė Ditės sė tė zhdukurve, EULEX-i, i cili ėshtė dėshmuar si institucioni mė i paaftė dhe i paefektshėm qė kemi pasur nė trojet tona, apo me falė tė tjera, institucioni qė e ka kėnaqė, doli pėr tė na komunikuar se varrezat masive nuk mund tė hulumtohen, ngase nuk ka ekskavatorė qė do ta kryenin kėtė punė, dhe se Ministria e Drejtėsisė nuk ia ka dalė ti angazhojė operatorėt qė do tė merreshin me kėtė punė, pėr shkak tė parave. Dhe pėrderisa po e kuptoj se edhe nė kėtė rast duhet respektuar procedurat e tenderit, atė qė nuk po e kuptoj ėshtė se si nuk u kėrkua angazhimi i makinerisė sė FSK-sė qė tė ndihmojė nė hapjen e varrezave tė dyshuara. Pėr mė tepėr, jam shumė e sigurt se po tė ishte bėrė njė thirrje publike, tė gjithė ndėrtimtarėve qė kanė ekskavatorė nė dispozicion, qė tė ndihmonin nė hapjen e kėtyre varrezave masive, do tė vinin nė kolonė, pa qitur kajde dhe pa u hamendur.
Tė dalėsh para familjeve tė 1781 tė zhdukurve pėr tiu thėnė se varrezat e mundshme nuk mund tė hulumtohen, pėr shkak se nuk mund tė merren vesh nėse gropimi i njė kubiku dhé bėn dy, a pesė, a shtatė euro, ėshtė tej mase ofenduese, ėshtė neveritėse. Edhe mė neveritėse ėshtė qė kėtė mosmarrėveshje ta bėjė publike EULEX-i, kishe po bėn diēka tė hairit. Ėshtė neveritėse qė ta shfrytėzojė kėtė situatė dhe qė nė kėtė ditė pėrkujtimore qė ta shpėrlajė obligimin nga vetja. Tia hedhė fajin tjetėrkujt se pėrse gjėrat ecin ngadalė, apo pse ende ka aq shumė njerėz tė pagjetur edhe trembėdhjetė vjet pas lufte. Nuk ėshtė etike, sado qė institucionet tona nuk janė pėr tu lavdėruar. Pėr shkak se pėr tė kritikuar duhet pasur njė bazė tė shėndoshė, qė nuk do tė mund tė thuhet se e ka EULEX-i.
E se pėr ēfarė institucioni bėjmė fjalė, e dėshmon edhe seria e shkrimeve qė po botohen kėto ditė nė gazetė pėr kontrabandėn nė veri tė Kosovės, qė e dėmton shtetin pėr rreth 40 milionė euro nė vit. Shkrimet janė bazuar nė dokumentet autentike tė hetuesve tė institucionit qė ka zgjedhur tė heshtė nė vend se tė veprojė. Dhe i cili ka zgjedhur tė na kėshillojė qė ta ndalim serinė e shkrimeve. Mbase pėr shkak se kjo po ua prish rehatinė. Pėr shkak se tė shkruash se bankat e Kosovės janė duke shėrbyer pėr tė shpėrlarė para tė kontrabandės; se kontrabanda shėrben pėr futjen e karburanteve, tė armėve dhe tė drogės nė Kosovė qoftė pėr shitje lokale, qoftė pėr nevoja transiti tregon se veriu i Kosovės ėshtė totalisht jashtė kontrollit dhe se ka shumė interesa tė cilat nuk lejojnė qė ai tė merret nėn kontroll. Dhe se dikush i mbron kėto interesa nė dėm tė qytetarėve tė Kosovės.
E se tanėt nuk janė pėr tu lavdėruar, e dėshmoi dita e djeshme dhe shėnimi i Ditės sė atyre qė nuk po gjenden qe sa vjet, nė Mejė tė Gjakovės. Nuk pati as kryetare, e as kryeministėr, e as kryeparlamentar aty. Nuk ishin aty, jo pėr hijeshi, por pėr ti nderuar viktimat e luftės qė na solli ndryshimin e jetės dhe shmangien e okupimit, pėr shkak se ata janė pėrfaqėsues tė institucioneve qė i pėrcakton Kushtetuta. Pėrderisa pėr kryetaren tashmė duket gjė e zakonshme ti kapėrcejė ditėt kur duhet nderuar dėshmorėt, arsimtarėt, gratė pra pse jo edhe tė zhdukurit, pėr kryekuvendarin nuk dihet se pėrse mungoi, pos nėse e ka shndėrruar kėtė nė vikend tė zgjatur qė do tė lidhet me 1 Majin. Pėr kryeministrin ėshtė absolutisht mė me rėndėsi sigurimi i pushtetit lokal nė Ferizaj dhe pėrmbyllja e fushatės zgjedhore, nė tė cilėn thuhet se partia e tij ka bėrė mė sė shumti shkelje me pėrdorimin e veturave zyrtare; hapėsirave tė institucioneve qė i ka mbuluar me postera tė PDK-sė; mbledhjen e profesionistėve qė paguhen nga buxheti pėr tė marrė pjesė nė dreka bashkėbisedimi me kryeministrin, madje disa ditė para se tia niste zyrtarisht fushata zgjedhore...
Dhe kjo fushatė e kjo zgjedhje e kryetarit tė njė komune do tė dėshmojė edhe njė herė se pėrse kujt si bėhet vonė pėr ta reformuar sistemin zgjedhor nė Kosovė. Nuk e kam as dyshimin mė tė vogėl qė qysh tė dielėn do tė dėgjojmė pėr raporte se llambat kontrolluese nuk kanė funksionuar; se ata tė vdekurit qė nuk janė shlyer nga listat do tė ēohen dhe tė votojnė; se si nėpėr ndonjė vendvotim do tė vijė burri i shpisė e do tė votojė pėr tė gjithė familjen sepse ai e di mė sė miri se si duhet votuar; se do tė ketė shans qė votat tė numėrohen disa ditė nė vend tė njė nate tė vetme... gjasat janė se do tė ketė vjedhje votash, pėr shkak se pushteti lokal ėshtė lukrativ dhe mbi tė gjitha jep pushtet qė shumėkush e lakmon.
Nuk ka dyshim se shumėkujt do ti konvenonte qė ndryshime nė Ligjin zgjedhor tė kishte sa mė pak e qė situata tė qėndronte sa mė e mjegullt qė mundet, pėr shkak se kėshtu do tė vazhdonim tė shtiremi se jemi shtet demokratik qė organizon zgjedhje qė nxjerrin udhėheqės tė dalė nga vota e lirė e qytetarit. Ani pse tė gjithė ne e dimė se kjo fjalia e fundit ėshtė njė pallavėr tė cilėn as vetė ata qė e shqiptojnė nuk e besojnė.
BE-ja na kritikon pėr mungesė tė arritjeve nė segmentin e reformės zgjedhore, me tė drejtė, pėr shkak se e ka pėrkrahur me para punėn e komisionit qė ėshtė dashur tė merrej me kėtė punė. Jo vetėm qė ka angazhuar ekspertė pėrkrahės, por ua ka mundėsuar shėtitjen anėtarėve tė komisionit nėpėr vende tė ndryshme pėr tė parė se si funksionojnė zgjedhjet nė shtete normale. Por, njėkohėsisht ka harruar njė element qė tė ritheksojė se projekti shumėvjeēar evropian, qė kishte pėrkrahje shumė tė fuqishme nga Feithi, ai i regjistrimit tė popullsisė, ka dėshtuar. Ishte thėnė se rezultatet do tė na dalin nė maj tė sivjetmė, por problemi qėndron: regjistrimi ėshtė realizuar keq, nuk janė pėrfshirė tė gjitha banesat dhe ekonomitė familjare dhe ka munguar regjistrimi i katėr komunave nė veri tė Kosovės.
Shikuar nga ky aspekt, cili pra do tė jetė ēelėsi pėr pėrcaktimin e zonave zgjedhore, pėrderisa nuk dihet sa popullsi ka nė Kosovė; sa vendbanime i ka Kosova dhe me ēfarė popullate numėron; pėrderisa nuk ka evidencė tė kosovarėve nė botėn e jashtme me tė drejtė vote; pėrderisa nuk gjendet zgjidhja qė do tė ofronte siguri se listat e hapura do tė mbesin tė tilla dhe se nuk do tė shėrbejnė pėr vjedhje votash nė nivel partish dhe nė nivel kandidatėsh.
Siē ėshtė folur shumė kohėve tė fundit, Thaēit nuk i ngutet ti mbajė zgjedhjet pėr kryetar Kosove. Me Kornizėn afatmesme e ka paraparė qė kjo tė ndodhė mė 2013, kur tashmė do ti ketė lidhur tė gjitha kontratat qė kanė mbetur pa u lidhur pėr privatizimin e PTK-sė dhe tė KEK-ut, si dhe pėr ndėrtimin edhe tė njė autostrade e edhe tė ndonjė aseti qė nuk po e dimė se nga e kemi tė fshehur. Dhe deri atėherė do ta mbajė peng procedurėn e reformės zgjedhore, pėr shkak se mundet. Opozita nuk mund ti bėjė gjė, pėr shkak se opozita e vėrtetė, dhe duket e vetme nė kėtė Kuvend, i ka vetėm 12 ulėse, shumė pak pėr tė bėrė ēfarėdo ndryshimi. Ata tė tjerėt qė i thonė vetes opozitė, ēdoherė e mė tepėr po tingėllojnė si partnerė tė hidhėruar pėrkohėsisht qė kufizohen nė pėrsėritjen e lajmeve qė i boton kryesisht gazeta jonė si elemente kritike tė punės sė Qeverisė.
E se kjo Qeveri funksionon aq keq, saqė tashmė ka mbėrritur nė pikėn kur kritikohet nga vetė anėtarėt e saj, e dėshmoi ministrja e Integrimeve, Vlora Ēitaku, e cila tha se krimi ekonomik dhe korrupsioni nuk do ta mundėsojnė as liberalizimin e as do ta ndihmojnė Kosovėn nė procesin drejt BE-sė. Nuk do tė befasohesha po tė ketė aluduar nė veriun kur i ka thėnė kėto fjalė, por kėshtu siē i ka thėnė, kanė tingėlluar shuplakė pėr ekzekutivin nė tė cilin bėn pjesė sepse, tė kujtojmė, edhe veriu ėshtė pjesė e Kosovės, e aty, sipas kryeministrit, janė duke operuar djemtė dhe vajzat tona. Pra, mosluftimi i krimit dhe i korrupsionit si pėrgjegjėsi i bie nė barrė drejtpėrdrejt Qeverisė. Ani qė ėshtė shumė e kuptueshme se Qeveria nuk mundet dhe nuk do qė ta luftojė veten, apo jo, marrė parasysh se edhe ajo, sado qė e quajnė perceptim, ėshtė vetė e korruptuar. Ose, pėr ta shmangur vėmendjen nga vetja merret me punė dytėsore dhe qė nuk kanė lidhje me zhvillimin ekonomik. Siē do tė thoshte me shumė spirituozitet mikja ime Xheradlina R.: Krejt fajet pėr keqqeverisjen e Kosovės i ka Vetėvendosja. Qeveria duke i pėrcjellė kah po shkojnė e me kė po rrinė, nuk po ka kohė me u marrė me punėt e veta! Na shkoi shteti poshtė.
Poshtė e mė poshtė...
JETA E NJERIUT ESHTE PIRAMIDA E CUDIRAVE
Nga Siri Sulejmani Intuita e fėmijės
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/foto_siriu1-300x212.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/foto_siriu1.jpg)Siri Sulejmani
Ishte koha kur Hitleri kishte arritur kulmin e lavdisė sė tij dhe kishte siguruar autoritetin absolut mbi popullin gjerman. Pėrballė gati 1 milion njerėzve nga tė gjitha moshat, mbante njė fjalim tė zjarrtė. Tejet i sigurtė nė bindjet e tij, deklaronte fitoren absolute tė nazizmit mbi tė gjithė botėn. Ēirrej dhe kėrcėnonte cilindo armik qė do tu dilte pėrpara synimeve tė tij dhe atyre tė popullit gjerman. Turma e dehur, thuajse e hipnotizuar, e papėrmbajtur e pėrtej arsyes, brohoriste dhe gati lėkundej sipas lėvizjeve dinamike tė duarve dhe trupit tė tij. Pas mbylljes sė fjalimit, Hitleri zbriti nga tribuna i ndjekur nga shpura e tij. Turma dallgėzoi pėrpara. Secili dėshironte tė prekte sadopak rrobėn e tij. Nė ēastin kur njė zonjė iu gjend pranė me njė fėmijė nė krahė, udhėheqėsi i dashur zgjati duart dhe ia mori fėmijėn pėr ta puthur (zakon i lashtė ky i diktatorėve, tė cilėt nė drekė puthnin fėmijėn e nė darkė i vrisnin babanė). Turma shpėrtheu nė brohoritje, pa i shkuar ndėrmend se ai njeri, pas pak vitesh do pėrvėlonte tėrė Gjermaninė. Sapo e afroi foshnjėn ta puthte, fėmija u drodh nga frika dhe i urinoi nė gjoks. Ribentropi e mori me shkathtėsi fėmijėn dhe ia dha tė ėmės, kurse truproja personale i mbuloi trupin Hitlerit per tė mos u vene re dhe e shoqėroi pranė makinės qė ndodhej aty pranė. Fyhreri u largua duke lėnė pas piskamėn e fėmijės sė trembur. Paradoks i habitshėm!
Populli gjerman, ndėr mė tė zhvilluarit nė botė, banor i njė vendi qė i ka dhėnė botės aq shumė filozofė, shkencėtarė, poetė e shkrimtarė, nuk mundi qė, nė emėr tė arsyes, tė arrinte intuitėn e fėmijės, i cili dalloi ēfarė pėrbindėshi e mori pėr ta puthur, por e duartrokiti e pasoi dhe e ndihmoi per ta cuar drejt nje gremine tragjike. Pėr fat te keq, ky zakon rrjedh nėpėr vite edhe nė kohėn tonė moderne. Turma dhe popuj bien viktima tė veprimeve kriminale te individėve! Mos vallė as individėt dhe as kombet nuk dinė ēbėjnė apo rrokullisen instiktivisht ne greminat e fatit te patjetėrsueshėm?
Nė kampin e Prishtinės
Nė mbrėmje, nazistėt qė rrethonin kampin ku ishin mbylllur rreth tre a katėrqind vetė nga kombe tė ndryshme i urdhėruan tė dėnuarit tė hapnin njė varr tė madh rreth tridhjetė metra tė gjatė. Nė mėngjes, pasi i reshtuan kampistėt pėrballė varrit, sipas zakonit tė tyre tė ēuditshėm, njė oficer, duke numėruar nga njėshi te dhjeta, nxori nga rreshti rreth shtatėdhjete vetė, tė cilėt u vendosen bri njėri-tjetrit pėrgjatė buzės sė varrit masiv. Kuptohet, korbi i vdekjes e kishte lėnė frikėn e ankthin e pasigurisė mbi shumicėn e tė internuarve dhe qėndronte mbi kokat e atyre tė mjerėve qė po qėndronin nė buzėn tė varrit. Nė radhėn e tė shpėtuarve, tė paktėn aty pėr aty, ishin edhe disa shqiptarė, nė mes tė tė cilėve edhe i ndjeri Luigj Filipi, i cili ma ka treguar njė ditė kėtė episod tė ēuditshėm: Nė kohėn qė u rreshtua toga e pushkatimit pėrballė tė shtatėdhjetė vetėve, qė tej kampit u shfaq njė makinė xhips, e cila vinte drejt nesh me shpejtėsi, duke ngritur pas njė shtėllungė pluhuri. Makina ndali pėrbri rreshtave tė tė internuarve dhe prej saj zbriti njė major me trup tė mbushur dhe shikim tė zymtė. Trupa ushtarake mori menjėherė qėndrim gatitu, komandanti i kampit iu afrua me njė hap ushtarak dhe iu paraqit. Majori e pyeti se ēfarė po bėnin. Komandanti i kampit i tha:
- Kemi veēuar nja shtatėdhjetė vetė per ti pushkatuar, para se ti nisim tė tjerėt pėr nė kampet e pėrqendrimit nė Gjermani. Na njoftuan se nuk kishte mjete per ti transportuar te gjithe.
- Te mbeturit te nisen sa me pare, per tu boshatisur kampi plotesisht. tha majori dhe pasi shkoi nje veshtrim te eger mbi trupat tanė tė ngrirė, i tha komandantit tė vazhdonin punėn dhe u nis drejt makinės. Pranė derės sė saj tė hapur, ndali, u kthye nga ne, u afrua te rreshti i vendosur pranė varrit masiv dhe me gishtin e shtrirė, nxori dike nga rreshti dhe i bėri shenjė tė vinte nė radhėt tona. Pas tij, me tė njėjtėn lėvizje urdhėroi njė tjetėr tė dilte nga radhėt tona dhe tė futej nė radhėt e vdekjes. Mua mu duk sikur po mė zinte frymėn ankthi i gėzimit, pasi personi i shpetuar nga vdekja ishte shoku im shkodran. Majori shtriu dorėn pėrpara si shpatė dhe nga trupat ushtarake ushtoi thirrja: Hail Hitler! Ai u kthye, i hipi makinės dhe u nis me tė njėjtėn shpejtėsi qė kishte ardhur. Sa herė qė shkoj nė Shkodėr, e takoj fatlumin dhe me habi e kujtojmė veprimin e majorit, i cili nuk ishte parė ndonjėherė nė kampin e Prishtinės dhe qė mė pas dėgjuam se ishte shef i gestapos sė Beogradit.
Kujtoj se shkak pėr tė mė treguar miku im kėtė histori u bė njė tregim i thjeshtė qė i kisha treguar unė mė parė aty nė lokalin e vogel prane shtepise botuese te librit shkollor: Nė kohėn kur duhej tė isha nja katėr a pesė vjeē, nė njė mėngjes herėt, kur nėna u ngrit nga stroma e saj (dyshek i mbushur me lesh) e shtruar pranė asaj tė babait, shikoi e tromaksur se midis dy stromave ishte mbledhur kutulaē njė gjarpėr. Kush mund ta dinte se nė ēorė ishte futur aty gjarperi per gjume?!!! Ajo rrėmbeu mashanin e zjarrit dhe menjėherė ngriti babanė, i cili i pėrmabjtur ia mori mashanin nga dora dhe e lėvizi lehtė gjarpėrin, duke i thėnė; ik o i ururar nė vendin tėn. Ai u shtjellua dhe mori udhėn fare i patrembur, kishte dalė nga dhoma dhe ishte futur poshtė parmakut tė shkallėve. Njė ditė, kur unė isha tetė vjeē dhe babai nuk jetonte mė, bashkė me dy vėllezėrit e mi, pamė poshtė parmakut tė shkallėve njė gjarpėr bojė hiri, i cili sapo ndjeu zhurmėn tonė, u tėrhoq brenda. Te alarmuar, njoftuam nėnėn, por ajo na qetėsoi: Mos u trembni e mos e ngacmoni se ai nuk del qė andej ditėn e nuk ju ha, ėshtė gjarpėr shtėpie
Enigma e njė nate tragjike
Nė vitin 1974, punoja nė malin e Dajtit. Nga bazeni qė i sjell ujin Tiranės, me dy pompa centrifugale u dėrgoja ujė sondave tė gjeologjisė qė shponin pėr zbulimin e mineralit tė boksidit. Njė mėngjes, sapo u ngritėm bashkė me pompistėt e bazenit, dėgjuam zėra e thirrje nėpėr pyll dhe poshtė nga pėrroi shkėmbor qė shtrihej pėrbri stacionit. Pas njė gjysėm ore, katėr ushtarė tė repartit qė ruanin vilat e udhėheqėsve sollėn tė mbartur me batanije pranė stacionit njė njeri tė vrarė, tė shembur, me plot plagė dhe tė ngrirė, me duart e pėrthyera sipėr gjoksit. U tmerruam dhe ndiem keqardhje pasi edhe e njihnim. Mė pas mėsuam se nė mbrėmjen e asaj nate kishte dalė nga rruga njė makinė kamion dhe pasi ishte rrokullisur rreth pesėqind metra nėpėr drurė, shkurre e shkėmbenj, kishte lėnė prapa tre tė vdekur. Personi ne fjale ishte shoferi i makinės. Aty nga ora dhjetė, njė fillruajtės, ndėrsa ndiqte shtyllat pėr tė gjetur telin e kėputur te telefonit, ngaqė nuk i punonte linja e repartit ushtarak, zbuloi njė njeri tė varur me kokėn poshtė nė ēatallėn e njė peme. E nxorėn njeriun dhe pėr habinė e tė gjithėve, atij i punonte pulsi, pra, pas gjashtėmbėdhjetė orėve i varur me kokė poshtė, nuk kishte vdekur. Nė spital, pas shumė pėrpjekjesh, jo vetėm qė u soll nė vete, por edhe u kthye nė jetė! Ma merr mendja se eshte i nxituar vleresimi se ēudi e botes ėshtė muri nė Kinė apo disa piramida nė Egjipt, tė cilat janė ngritur nė fund tė fundit, me shpatullat e miliona robėrve duke u ardhur kamzhiku prapa. Ēudia e vėrtetė fatale, me e madhja dhe e panjohura qėndron brenda jetės njerėzore.
Gruaja e gjurmuar nga rrufetė
Nga ekrani i televizionit mė mahnit jeta e njė gruaje amerikane. Atė e kishte goditur rrufeja nė njė ditė tė keqe kur nga retė e zeza binte njė shi i dėndur. Gruan e ēuan menjėherė nė spital, nė njė gjėndje tė rėndė. Nė trupin e saj kishte jo vetėm djegie, por edhe njolla te errėta dhe rėnie flokėsh. Pas shumė mjekimesh u shėrua dhe doli nga spitali me ndonjė gjurmė tė lehtė tė djegies. Bashkė me tė shoqin, vazhdonin jetėn normale duke u pėrpjekur tė harronin kujtimin e hidhur, por pėr ēudi, gruan fatkeqe e goditi perseri rrufeja, duke e lėnė nė gjėndje kome. U deshėn pėrsėri shumė mjekime, shumė kohė vuajtjesh, madje iu desh tė pėrdorte edhe karrocė invalidi, Pėrsėri u pėrmirėsua dhe arriti gjėndjen normale.por jetonte me njė frikė tė madhe ne zėmėr. Nga qė stresi nuk e linte tė qetė iu lut tė shoqit tė largoheshin nga ai shtet qė shpėrthimet e qiellit i kishte tė shpeshta, nė njė shtete tjeter ku shumicėn e kohės e pėrbėnin ditėt me diell dhe rrufetė ishin tepėr tė rralla. Nė vėndin e ri, stresi iu largua zonjės sė trėmbur. Jeta e ēiftit rridhte e qetė, madje edhe e gėzuar. Mirėpo, nuk qe e thėnė tė largohej ēudia pasi njė ditė, papritur, qiellin e veshėn retė e murrmė qė lėshuan drejt tokės shigjetėn e zjarrtė. Zonja nė fjalė u ndodh me duart te rubineti i ēezmės prej tė cilės u shkėput duke u pėrplasur nė dysheme pa ndjenja! Perseri mjerime, vuajtje, dhimbje e mbi tė gjitha, frikė dhe pasiguri, duke ia lėnė shpresėn pėr tė nesėrmėn besimit te ajo forcė e fatit qė i kishte vėnė prapa rrufenė!!
Ankthi i parandjenjės
Aty nga fillimi i viteve shtatėdhjetė, jetoja nė Ibė tė Tiranės. Isha me punė nė njė ekip gjeologjik. Pranė nesh ishte edhe nje sektor i minierės sė qymyrit. Aty punonte njė punėtor i ardhur nga fshati sic ishin shumica e njerezve qė punonin nė minierė. Xhemės, sic e thėrisnin shokėt, i ishte mbushur mėndja se fundi i jetės do ti vinte nga makina e pėr pasojė, kurrė nuk hipte nė makina. Shokėt qė e rrethonin talleshin me tė, madje e quanin edhe budalla,siē ndodh rėndom me njerėzit tė cilėt, nuk e jetojnė, apo nuk thellohen nė hallin e tjetrit. budallai, per mua njeriu i ēuditshėm ecte mė kėmbė, nga Tirana nė Ibė dhe anasjellas, pa u bėrė merak pėr tre a katėr a pesė orėt e pėrditshme tė udhėtimit. Kureshtja mė nxiti tė njihesha me tė. Kėshtu e thirra njė ditė nė tavolinė, nė lokalin e vogėl qė ndodhej fare pranė ekipit.Me kėmbėnguljen time e pranoi njė kafe dhe njė gotė raki. Gjeta mėnyrėn dhe ia hapa bisedėn te meraku i tij tė cilin e dinin tė gjithė. Ai, ashtu me kokėn ulur plot urtėsi, vuri buzėn nė gaz dhe mė tha:
Njerėzit janė tė marrė, kur kanė kushdi se sa halle tė tyre pėrse i ha meraku im? Unė kam bindjen time qė nuk ma ndryshon dot njeri. Atėherė cka kėtu per tu bėrė mėrak tė tjerėt? U ndava me tė, natyrisht, pa e shuar kureshtjen pėr bindjen e tij, por nė vetėdije, mė qėndroi respekti pėr tė. Jetonim atėhere kohėn kur tė gjithė njerėzit brėnda moshės aktive, gjatė dhjetė a dymbėdhjetė ditėve nė vit do kryenin tė detyruar nje stėrvitje ushtarake, tė cilėn e quanin zbor. Erdhi koha qė edhe njeriun pėr tė cilin po shkruaj kėto radhė e thirrėn nė stėrvitjen ushtarake. Pasi u krye detyra e zborit nė njė repart prapa malit tė Dajtit, aty nga mesdita zboristėt u lanė tė lirė tė largoheshin me nje makinė Gas 51. Xhema i trėmbur nga makina, u nis ta bėnte rrugėn mė kėmbė, ndonėse do ti duheshin shume orė udhėtimi. Shokėt e tij, si pėr inat tė tij, e rrėmbyen me zor dhe e ngjitėn nė makinė. Kundėrshtimi dhe britma e tij ishte e frikshme dhe kėmbėngulėse, por nuk mundi tė pėrballonte dot forcėn e shokėve. Makina u nis, Xhemėn e mbanin fort pėr krahu. Fytyrėn e tij e kishte pėrfshirė frika e bindjes tragjike. Pas disa kilometrash udhėtimi, makina doli nga rruga nė njė kthesė dhe mori rrokullimėn tragjike nė njė greminė me dhjetėra metra drejt njė pėrroi. Pėrfundimi?! Njėzet veta tė vdekur midis tyre edhe Xhema qe i urrente per vdekje makinat! Nuk ma merr mėndja se pėrpara kėsaj ngjarjeje pėrbėn ndonjė ēudi tė madhe Akropoli, ose cilado vepėr e ngritur me fuqitė e njeriut
.
SIRI SULEJMANI
NJERĖZ TĖ MIRĖ GJINDEN KUDO
Nga Luan Ēipi
VĖLLEZĖR! Mos u thyeni nga vėshtirėsitė qė u krijojnė dashakeqėt! Njerėz tė mirė gjen kudo.
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/luan_cipi_02_2012-236x300.png (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/luan_cipi_02_2012.png)Luan Ēipi
Citova mė lart njė pėrfundim, kėshillė plaku, qė e vėrtetova me disa raste ngjarjesh rresht, tė ndodhura e tė jetuara brenda dy ditėve, siē po jua paraqes mė poshtė:
-Po vija nga Tirana sė bashku me gruan time, pasi kaluam atje muajt e ftohta tė dimrit, pėr tu kthyer ne Vlorėn tonė tė dashur, qytet i veēantė dhe mjaft i kėrkuar pėr tė kaluar kėndshėm, buzė detit, muajt e verės. Ne, qė kemi shtėpi pėr banim edhe nė Tiranė edhe nė Vlorė, se fėmijėt tanė kanė emigruar nėpėr botė dhe shtėpitė e tyre, qajnė pėr tė zot, si pleq tė vetmuar shkojmė, sa andej kėndej dhe i bėjmė ato shtėpi, sadopak, tė dėgjojnė qeshje pleqėrisht, nė zėvendėsim tė britmave gazmore tė tė rinjve dhe tė fėmijėve tė tyre.
Udhėtimin nga Tirana pėr Vlorė e bėja duke drejtuar, nė pozicionin e shoferit, njė autoveturėn time Reno Clio 1200 me benzinė. Kur po kaloja kthesėn e Rrogozhinės dallova sinjalin e kuq tė mungesės sė ujit dhe pak kilometra me tutje, sinjalin e kuq pėr mos qarkullim vaji dhe, ndėrkohė, shigjeta, te manometri i temperaturės, kaloi maksimalen.
Ndalova te Bar-Restoranti mė i afėrt buzė rrugės, qė njihet me emrin e pronarit Pilo Lala, sa pimė nga njė kafe dhe pasi e plotėsova depozitėn me ujė, provova ta ndizja makinėn me motorino, po pa rezultat. Me aq sa dija, mendova: motori nuk po ndizet, se unė pompova disa here nė levėn e gazit dhe ndofta, ėshtė gufosur. I dėshpėruar, me gruan e moshuar pėrbri dhe me makinėn tė mbushur me ngarkese tė plot teshash nė trasta e valixhe nė bagazh dhe deri sedilje, po prisja, pa rrugė shpėtimi. Ndėrkohė shikoj tė parkojė aty afėr njė furgon me targė Vlore me dy djem tė rijė nė kabinė. Pėrshėndetem me ta, u shpjegoj gjendjen dhe u kėrkoj ndihmė. Ēuditėrisht ata u treguan tė gatshėm dhe e morėn shpejt situatėn nė duart e tyre: Njeri hipi nė makinėn time dhe provoi ti binte gjatė motorinos, pa rezultat. Tjetri, nxori kavon dhe provuan ta ndiznin me rimorkim, po sėrish, pa rezultat. Mė sugjeruan se duhej ndihmė e kualifikuar specialistėsh dhe me rekomanduan pėr te njė servis riparim automjetesh aty pranė. Unė, duke menduar se do duhej kohė pėr tė dalė nga situata, u sugjerova atyre tė me merrnin gruan dhe bagazhet deri ne Vlore dhe unė tė bėja pėrpjekje pėr tė dalė nga situata, te ai servisi aty pranė, sipas kėshillės qė mė dhanė. Ata pranuan menjėherė dhe ndihmuan pėr ngarkimin e bagazheve nė furgonin e tyre.
Pas kėsaj, nė servis, u kryen disa veprime kontrolluese dhe rezultoi se ishte djegur guarnicioni i kokės sė motorit. Pasi e rimbusha depozitėn me ujė dhe mora me vete dy shishe plastike tė mėdha me ujė rezervė, u nisa drejt Vlorės, me mendimin se do ti hidhja ujė gjatė rrugės, disa herė. Kėshtu e mbylla aventurėn dhe pėr fat mbėrrita nė Vlorė.
Ēkishte ndodhur me bamirėsit tanė? Ata dolėn vėrtetė djem tė rrallė: Gruan time tė moshuar, tė dėshpėruar e tė lodhur, e shoqėruan deri nė shtėpinė tonė nė Skelė tė Vlorės dhe bagazhet i ngarkuan nė krahė deri brenda shtėpisė. Kur ajo kishte nxjerrė pare pėr ti shpėrblyer pėr punėn e bėrė dhe kohėn e humbur, ata kishin refuzuar me kėmbėngulje vendosmėrisht.
Mendova se ata djem tė mbarė do kishin qenė vlonjat tė njohur, ndofta bijė tė miqve tanė, ose shokė tė fėmijėve tanė. Por, jo! Ata nuk ishin asfare nga Vlora, por nga Gorishova e Fierit. I kishte pyetur ime shoqe. Kishin vetėm disa vjet nė Vlorė, ku kishin hapur tė suksesshėm njė punishte duralumini dhe punonin me ndershmėri pėr mbijetesė.
Atėherė mu kujtua konkluzioni logjik jetėsor i plakut: Njerėz tė mirė gjen kudo Dhe ja vlen ti publikosh: Ata janė vėllezėrit Farudin dhe Ledion.
*
-Kam kohė qė, nėpėrmjet internetit, jam njohur sadopak me Senad Guraziun, poet, studiues (dhe bamirės, do shtoja unė) dhe shpesh kemi kėmbyer krijime letrare, pėrkthime e deri konsiderata reciproke. Gjithnjė, fare pa interes e pėrfitimi material, ėshtė treguar i gatshėm dhe mė ka ofruar, qysh herėt dhe vazhdimisht, kėshilla dhe ndihmė, sepse kuptohet lehtė, sa e kontakton krijimtarinė dhe veprimtarinė e tij, qė disponon njohuri tė gjithanshme, jo vetėm letrare e kulturore por edhe teknike kompjuterike. Ai sot mė befasoi me BLOGUN e tij tė ri, qė ma dėrgoi me dashamirėsi. Ja si i njoftonte, me kėtė rast, Senadi, miqtė e tij:
Miq tė respektuar, vetėm desha tju njoftoj se kam ujdisur njė faqe personale pėr vjershat e mia dhe gjėrat tjera
tė cilėn pėr momentin mund ta vizitoni nė:
http://www.alfa-forma.com/x1/interm/link.php?M=4441&N=105&L=35&F=H
(se shpejti do jete nėn adresėn e vet tė regjistruar me herėt
LETRAT.EU)
Dhe postimet nė kuadėr te Listės Ars Poetica do tė reduktohen (do jenė si postime tė pėrdyjavshme) varėsisht nga volumi
kuptohet, nėse stė ketė cfarė tė postohet atėherė dhe me rralle. Shpresoj qe te gjitha postimet (pra dhe ato te se kaluarės) ta kenė se shpejti njė Indeks aty ne faqe, te jene ne te njėjtin vend (tani pėr tani e lidha aty vetėm formularin pėr regjistrim, i cili ishte i gatshėm). Mos e kurseni as ju kontributin tuaj pėr listėn tonė modeste, ndonjė gjė qė mendoni se ia vlen te shpėrndahet ne adresat e listės, ma nisni.
Pėrzemėrsisht,
senad guraziu
Unė i gėzuar e hapa faqen e mikut tim dhe i kėnaqur nga sa zbulova (thuajse njė thesar) i shkrova nė ēast:
I dashur Senad,
Tė falėnderoj pėr ēka ke arritur tė bėsh : Njė blog teknikisht perfekt nė gjithēka. Nuk tė bej qejfin poqe se i entuziazmuar tė them: Je burrė i zoti. Besoj se do pėrsoset mė tej edhe si ngjyrim.
Pėrqafime
Luani nga Vlora
Dhe Senadi i mirė, aty pėr aty, pėrgjigjet:
ah
ku gjen njeriu dashamire si ju z. Cipi !!!
ju e shihni se si janė katandisur bota, secili me secilin bėjnė lajle-lule e lule-lajka, reciprokisht zejnė argat dhe nėpėr media e gazeta, neper faqe te Internetit me lavde e recensa pa pa pa, te gjithė janė bėrė kritike letrar dhe doktorė shkencash, secili vuan pėr tė dalė nga anonimati, janė berė jo klube por kulube-kulube
Merrem me interneta qyshkur ishte ne pelena si Internet, dhe kur shqiptaret vetėm zėrin ia kishin dėgjuar, ska autor shqiptar qe ska kaluar neper sofrėn time si PORTALI I PARE I SHQIPTAREVE, pėr 5-6 vjet, shumė njerėz qe i njoh, shume autore e krijues
(dhe i njoh, duhet te ma besoni se i NJOH) janė tepėr tė vegjėl ne shpirt, smiraxhinj, me zemra sa njė lajthi
inteligjencėn e ngatėrrojnė me intelektualizėm (ata harrojnė se dhe Al Capone ishte inteligjent
por ama shpirtngushte, zemėrngushtė, hajn, i pashpirt
e edhe vrasės, ai i hahahah i vriste njerėzit tek ashtu, duke ngrenė buke).
kemi dhe shume rruge pėr tė berė z. Cipi
sorry por ėshtė e vėrtetė.
*
-U kthye nga Amerika, ku banon familjarisht prej shumė, poeti dhe shkrimtari Petraq Janko Pali. Ai, i lindur nė Qeparo dhe i rritur nė qytetin e Vlorės, gurrė gdhendės i talentuar nė profesion, nė tė ri kreu katėr shkolla tė mesme teknike, pėrfshire atė tė mėsuesisė, mjekėsisė dhe tė ndėrtimit. Nė plotėsim tė amanetit tė babait tė tij, atdhetar tė nderuar Janko Pali, (shkrimtarit dhe mėsuesit tė merituar). I biri, Petraq Pali, edhe pse nė moshė tė thyer, kur tė tjerė bashkėmoshatarė grisin kohėn kafeneve, nisi dhe pėrfundoi me sukses Universitetin pėr jurisprudence dhe u laureua pėr avokati.
Petraq Pali ka dy dekada qė shkruan, pėr ti vėnė nė dobi tė njerėzve energjitė e pashtershme qė disponon, mallin dhe dashurinė pėr Atdheun e vet dhe pėr ti lėnė tė paharruara e mbresėlėnėse kujtimet e tij tė pafundme jetėsore. Ai ka mbushur 20 libra me poezi, reportazhe, rrėfenja tė bukura, portrete e deri romane. Librat e tij edhe pse tė thjeshta e pa komplekse tė sajuara artificialisht, pasqyrojnė ngjarje tė vėrteta dhe mėsime tė vlefshme, qė lexohen me endje dhe po i nise nuk iu lėshon dot nga dora, se te bėjnė pėr vete.
Kur e takova Petraq Palin, qė ka ardhur nga Amerika, si ēdo vit pėr tė pushuar dhe pėr tu ēmallur me shokėt dhe vendlindjen, midis te tjerave ai me tregoi:
Erdha nga Nju Jorku nė Rinas me njė avion Turk, qė na solli transit deri ne Stamboll. Kur na u desh tė ndėrronim avion, destinacioni u ndryshua dhe ne duhet te lėviznim pa pasur kohė, pėr tė kėrkuar e gjetur portėn tonė tė hyrjes. Koha ishte e paktė dhe unė duhet te shoqėroja dhe tė ndihmoja edhe dy shqiptarė tepėr te moshuar hallexhi, qė nuk dinin asnjė fjalė anglisht, ēka mė rrezikoi humbjen e avionit tė radhės. Po, desh zoti, me valixhet e tyre zvarrė e kapėm minutėn e fundit.
Kėnaqėsia qė shprehte pėr kėtė stėrmundim dukej qartė nė sytė e qeshur tė Petraq Palit. Unė e dalloja gėzimin e tij mė shumė nga tė tjerėt, sepse e njihja nga afėr kėtė bujar tė lindur: I dija pėrpjekjet pėr tė ndihmuar bashkatdhetarėt e ngelur rrugėve tė Greqisė; dija ndihmėn e dhėnė nė disa raste pėr pritjen, strehimin, ushqimin dhe akomodimin e emigrantėve Qeparotas, Shqiptarė e deri Kosovarė nė Amerikė; hapjen e njė shkolle pa pagese pėr fėmijėt shqiptar nė Amerikė; ēeljen dhe drejtimin e suksesshėm tė faqes letrare internetike Qeparoi nė Amerikė, etj.
Kėshtu, pėrfundimi logjik i plakut tė urtė Njerėz tė mirė gjen kudo pėr mua, fitoi tė drejta pėrgjithėsuese dhe kjo mė lehtėson, duke e ngritur nė shkallėn mė tė lartė besimin dhe shpresėn se gjithnjė e mė shumė njerėzit e mirė, vizionar e bamirės, do arrijnė tė zgjidhen e tė vendosen edhe deri nė Qeveri, Parlament dhe Presidencė, si dhe ata do tė merren vesh pėr njė politikė mirėkuptuese njerėzish tė mirė.
Atėherė edhe sentenca e Sokratit Politika ėshtė arti i marrėveshjes pėr tė administruar shtetin kam besim se do realizohet plotėsisht.
Vlorė, mė 29.04,2012
Gerxhaliu: Varfėria nė Kosovė, bombė e kurdisur
http://koha.net/repository/images/f1_gerxhaliu-jpg1335770927.jpg
Publikuar: 30.04.2012 - 09:25
Prishtinė, 30 prill - Safet Gerxhaliu, kryetar i Odės Ekonomike, thotė se korrupsioni dhe burokracia po ndikojnė nė largimin e investitorėve tė huaj. Varfėria e skajshme, sipas tij, pritet tė thellohet ende. Nuk bėhet fjalė pėr hapje tė vendeve tė reja tė punės e as pėr investime tė huaja, dhe kjo falė imazhit tė shkatėrruar tė Kosovės. Nė intervistėn dhėnė Kohės Ditore, qė u publikua nė numrin e sotshėm, ai shpreh shqetėsimin se njė ditė edhe bizneset kosovare do ta braktisin vendin. Afaristėt, sidomos prodhuesit ai i quan heronjtė e pasluftės. Por, pėr fat tė keq, sipas tij, nga qarqe tė caktuara institucionale, biznesmeni kosovar shihet vetėm si subjekt pėr gjobitje dhe grabitje.
Varfėrinė nė Kosovė, ai e ka quajtur bombė tė kurdisur pėr vendin.
Nė qoftė se analizohen premtimet e bėra nga dikastere tė caktuara qeveritare nė fund tė vitit 2011, se viti 2012 do tė jetė vit i mbėshtetjes dhe i pėrkrahjes mė tė madhe karshi biznesit, optimizmi ka qenė shumė i madh, shprehet Gėrxhaliu. Mirėpo, tani jemi nė prill tė kėtij viti dhe sfidat dhe vėshtirėsitė pėr sektorin privat janė nė rritje e sipėr. Tė gjitha ato premtime qė kanė qenė, kanė mbetur nė formė tė fjalėve, por nė realitet ato nuk janė duke u shijuar nga sektori privat. E tėra kjo e dėmton edhe mė tepėr ambientin e biznesit. Nga mosimplementimi i tė gjitha kėtyre premtimeve qeveritare, druaj se mė tepėr jemi duke i promovuar qė investimet e huaja tė orientohen nė vendet e rajonit, sesa tė mbeten nė Kosovė. Kemi tė bėjmė me imazhin e dėmtuar tė Kosovės, me procesin e korrupsionit dhe tė burokracisė pėr tė cilat vetėm flitet dhe asgjė nuk luftohet.
I pyetur se cila ėshtė ajo substancė pėr tė cilėn po mendoni se duhet tė ndryshohet, kryetari i OEK u pėrgjigj se nė rend tė parė duhet mendojmė se si mund tė kemi zhvillim ekonomik nė qoftė se 80 pėr qind e buxhetit duhet tė grumbullohet nga Dogana, dhe 20 pėr qind nga Administrata Tatimore. Kur kemi njė orientim tė tillė lind pyetja se a mos vallė ėshtė orientimi bazik qeveritar qė tregtia tė jetė ajo qė do tė krijojė qėndrueshmėri.
Pyetje nėse pret edhe njė krizė ekonomike, Gėrxhaliu iu pėrgjigj se vetėm ata qė vėrtet e analizojnė Kosovėn nga kėndvėshtrimi politik mund tė thonė se nė Kosovė nuk ka krizė dhe nuk do tė ketė krizė. Duhet tė kuptohet se Kosova ka hyrė nga kriza nė krizė, dhe kjo po reflektohet ēdo ditė e mė tepėr. Sa ka vende tė reja tė punės, sa ka investime tė huaja, ēdo ditė e mė pak. Me siguri se do tė ballafaqohemi edhe me rėnie tė remitencave nga diaspora. Kėto janė argumente se vėrtet jemi nė krizė. Nėse nuk bėhet ndonjė hap pėr tė dalė nga kjo situatė, vėrtet do tė ketė pasoja shumė tė mėdha pėr tė ardhmen e Kosovės.
Ėshtė shqetėsuese ngritja e vazhdueshme e ēmimeve. Informatat mė tė reja mė tė reja thonė se ēmimet janė ngritur 8 pėr qind. Paramendoni se sa ndikon kjo nė Kosovė, kur jemi duke jetuar me paga afrikane, ndėrsa kemi ēmime dhe standard evropian. Kemi afėr 17 pėr qind tė popullatės qė jetojnė nė varfėri ekstreme, me 93 centė nė ditė, dhe 50 pėr qind tė popullatės nė varfėri. Kjo ėshtė njė bombė e kurdisur.
Si njė problem me pasoja afatgjata ai ka pėrmendur posaēėrisht sistemin arsimor. Nė vitet e fundit, me tė madhe nė Kosovė po prodhohen analfabetė. Vendosja e tyre nė pozitat kyē ėshtė vrasje e 40 vjetėve tė ardhshėm pėr vendin (gjerėsisht nė Kohėn Ditore).
Njeriun qi e vrau Shqipnia e keqe
28 Prill, 2012 | Postuar nė: Opinion (http://www.gazetatema.net/web/category/opinion/) | Shkruar nga: TemA Online (http://www.gazetatema.net/web/author/mbaze/)
http://www.gazetatema.net/web/wp-content/uploads/2012/04/Salih-Kabashi-225x300-150x150.jpg (http://www.gazetatema.net/web/wp-content/uploads/2012/04/Salih-Kabashi-225x300.jpg)Ardian Klosi apo fundi i njė gjeni? Deri dje kėtu kishim njė njeri, tė cilin e shamė dhe tė cilit nuk ia ditėm kimetin
Nga Salih Kabashi
Me Ardian Klosin ke mundur tė pajtohesh ose jo, por nuk ke mundur tė mos e vlerėsosh mendimin e thellė tė tij. Ka qenė i njohuri, jo miku im. E kam takuar pėr here tė parė nė mars 1990 nė Tiranė. Ishte mė inteligjenti nga tė gjithė ata qė po i takoja. E gjeta njeri qė notonte kundrejt valėve. Menjėherė vura re dy gjėra qė e shquanin intelektualisht.
Sė pari ishte i mendimit se, ēfarė blasfemie nė atė kohė!, rregullat e drejtshkrimit tė shqipes duheshin rishikuar duke bėrė pak mė shumė pėr gegnishten.
Blasfemia e dytė. Mendonte se Ismail Kadareja mė shumė se shkrimtar i madh ishte njė kriminel i ndyrė nė shėrbim tė diktaturės.
Intelektualisht ishte gjerman. Me gjithēka ēfarė brenda vetes pėrmban ky formulim. Kishte njė natyrė urtaku. Njė buzėqeshje e lehtė shoqėruar me njė lodhje tė pikėllimshme i rrinte e pėrhershme nė fytyrėn e zbehur tė tij. E kuptoje menjėherė se ishte njeri i librave, studimeve bibliotekave dhe shkrimeve.
Rezymeja ime e njė ndeje me plot muhabete tė atyre ditėve nė Tiranė, ku ishin edhe shtatė a tetė intelektualė, shkrimtarė, poetė e ish-tė burgosur, do tė ishte se Ardian Klosi paraqiste pakicė absolute, nė mos njė ujk krejt vetmitar brenda diskursit politik-kulturor qė kishte marrė zjarr dhe qė ishte bėrė sundues.
Klima e asaj kohe Ardian Klosin nuk mund tė mos e nxirrte ndryshe pos tradhtar
As unė nuk pajtohesha me gjithė ato qė ai mbronte, por, Zotin e kam dėshmitar: kurrė nuk kisha as mė tė voglin dyshim nė nderin dhe guximin, njerzillėkun dhe shqiptarėsinė e tij tė padyshimtė dhe jofolklorike. Mė pėlqente urtia dhe jokonformizmi i tij.
Pastaj pėr njė kohė, rreth dy vite ndoshta, nuk ishim nė orbitat e shoqi-shoqit. Pata dėgjuar se ai ishte vendosur nė München nė Katedrėn e Gjuhės Shqipe. Enveristėt e Kosovės dhe ai divizioni i sigurimsave qė Ramiz Alia e kishte shpėrndarė nėpėr Evropė pėr tė stolisur pak a shumė natyrėn e regjimit komunist, ndėr tė tjerė filluan me pėrgojimet mė tė paimagjinueshme qė pos tė tjerėve kishin vendosur ta pėrbaltin edhe figurėn e njė studiuesi dhe intelektuali tė ri. Ndėrsa, Ismail Kadareja, pėr ta pėrbuzur, pėr ta bėrė njė askush dhe pėr ta diskualifikuar fare pėr Ardianin, para meje shprehej si pėr atė horrin, tė birin e Bilbil Klosit, ministrit tė drejtėsisė sė Enver Hoxhės
.
Nė vjeshtė tė 91-shės pėrmes njė mikes sime patėm rivėnė lidhjen. Asokohe Ardiani po qėndronte tek njė miku i tij nė Graz tė Austrisė. Kėrkonte ndihmėn time nė botimin e njė libri. Nga Lubjana bashkė me pronarin slloven tė shtypshkronjės ku unė shtypja Republikėn dhe botimet e saj, nė njė mėngjes nėntori u nisėm dhe nė mesditė u bėmė bashkė. Kaluam njė drekė dhe pasdite tė kėndshme me shumė biseda pėr gjėrat mė tė ndryshme. Ēmimi qė slloveni kėrkoi pėr shtypjen e librit ishte bukur i lartė, prandaj edhe vetė i sugjerova Ardianit qė librin mė mirė ta shtypte nė Tiranė. Me shumė qejf i dhashė njė shumė modeste tė hollash si kontribut dhe lehtėsim nė kapėrcimin e shpenzimeve tė shtypjes
Nga ajo kohė nuk e kam takuar mė. Ndėrkohė qė me shumė kėnaqėsi kam lexuar artikujt e tij tė shumtė nė shtypin shqiptar, kam pėrcjellė debatet lidhur me qėndrimet e tij rreth politikės, gjuhės, historisė, polemikat lidhur me pėrkthimet
Gjithė kohėn kam qenė nė rrjedha tė qėndrimeve tė tij.
Nė janar lexova diēka tė trishtueshme pėr Ardian Klosin. Mė pat trishtuar veēmas mėnyra mizore se si shtypi dhe media shqiptare po transmetonte njė tragjedi.
Tash paska ndodhur edhe kjo. Ardian Klosi i paska marrė jetėn vetes?!
Jo, jo miqtė e mi! Ardian Klosi nuk e ka vrarė veten. Ardian Klosin e ka vra Shqipėria e Keqe.
Atė e vranė shqiptarėt e ligj.
E vranė ngadalė, pėrditė, sistematikisht dhe me sistem.
E vrau klima tmerrėsisht e pafavorshme pėr mendimin e lire, pėr studimin e thellė e tė paanshėm
Ardianin e vrau politika e shėmtuar shqiptare.
Ardianin e vranė karrieristėt dhe injorantėt.
Ardian Klosin e vrau edhe Ismail Kadareja me argatėt e tij tė ēmendur.
E vrau, mė vjen rėndė po edhe nuk mundem pa e thėnė se e vrau edhe llaqumia e pseudointelektualėve budallenj kosovarė, tė cilėt ka mbi 20 vjet qyshse kanė uzurpuar median dhe institucionet kulturore-historike tė Kosovės duke mbyllė shtigjet tė gjitha opinioneve, mendimeve e studimeve tė avancuara.
Ikjen nga kjo botė tė Adrian Klosit e kuptova para pak orėsh.
Asnjė nga ne tani nuk mund tė bėjmė asgjė pėr tė, ndėrsa unė nuk munda tė kaloj natėn pa mos evokuar kujtimet e pakta nga kontaktet e mia me njė mendje tė madhe e tė ndritur, koha do tė tregojė ndėr mė tė ndriturat e Kombit Shqiptar sot.
Thashė mė lart, nuk bėnim pjesė nė rrethin e miqve tė njėri-tjetrit. Unė e respektoja dhe e ēmoja pėr mendimin e tij tė ndritur e tė guximshėm.
Tash, jam i bindur, do tė shohim se ēnjeri tė madh kishim kėtu, tė cilin aq shumė e shamė dhe tė cilit nuk ia ditėm kimetin.
Pergjigje per Njeriun qi e vrau Shqipnia e keqe
deda njujork -- 28 Prill, 2012 nė 9:42 pm
Rrnofte Frrok Qupi!
http://imazheshqip.blogspot.com/2012/04/zeri-i-pyllit-frrok-qupi.html
Evropa pjesė e problemit apo e zgjidhjes?
http://www.botasot.info/mesme/pamje_tryeza.jpg
Goldon: Pėrpjekjet e BE-sė pėr evropianizim tė Kosovės janė minuar me mosnjohjen e Kosovės shtet pikėrisht nga pesė vendet e BE-sė
Kah po shkojnė Kosova dhe Serbia. Cilat janė sfidat dhe perspektivat e kėtyre dy vendeve qė cilėsohen si pjesė tė njė regjioni konfliktesh dhe cili ėshtė roli i Evropės nė kėtė kontekst. Kėto pyetje dhe dilema janė shtruar pėr debat nė tryezėn e rrumbullakėt tė mbajtur mė 26 prill nė Institutin pėr Evropėn Lindore dhe tė Mesme tė Universitetit tė Freiburgut.
Njė panel ku bėnin pjesė studiues zviceranė, shqiptarė, serbė e tė tjerė, ka provuar tė japė pėrgjigjet pėrkatėse nga kėndvėshtrime tė ndryshme.
Tryeza ėshtė drejtuar nga eksperti i Ballkanit, korrespondent i NZZ am Sonntag nė Beograd, Andreas Ernst. Panelistė kanė qenė Ilir Deda, analist politik dhe kryetar i institutit Kipred, Vladimir Todorovic drejtor i Qendrės sė Re politike nga Beogradi, dr. Claire Gordon, nga London School of Economics, Kurt Kunz nga DEZA dhe prof. Dr. Arben Hajrullahu, politolog nga Universiteti i Prishtinės.
Andreas Ernst nė paraqitjen e tij hyrėse Ēėshtjet kryesore dhe statusi aktual ka theksuar se edhe 13 vjet pas pėrfundimit tė luftės dhe katėr vjet pas shpalljes sė pavarėsisė, Kosovės i nevojitet akoma vėmendja dhe ndihma e bashkėsisė ndėrkombėtare.
Nė njė parashtrim tė gjerė, Kurt Kunz nga DEZA ka prezantuar sfondin e gjendjes sė pėrgjithshme nė Kosovė, me fokus tė veēantė nė ekonomi dhe zhvillim. Nė kėtė drejtim ai ka folur nė hollėsi mbi mbėshtetjen qė Zvicra, kryesisht pėrmes DEZA-s ka dhėnė dhe po e jep pėr zhvillimin e Kosovės nė shumė fusha. Kunz ka veēuar mes tjerash edhe mbėshtetjen pėr projektin medial tė albinfos.
Studiuesja nga Londra, dr.Clare Goldon nė punimin e saj me titull BE-ja si faktor kyq nė Konflikt menaxhimi dhe qasja evropianizuese ndaj Kosovės dhe Serbisė ėshtė marrė me sfidat qė i dalin pėrpara BE-sė pėr menaxhimin e gjithė situatės sė ndėrlikuar nė Kosovė nė raport me Serbinė.
Sipas Goldon, evropianizimit, qė ėshtė synim i proklamuar i politikave si tė Prishtinės ashtu dhe tė Beogradit, i dalin shumė pengesa pėrpara. Prapambetja nė zhvillimin e pėrgjithshėm dhe nė veēanti nė atė ekonomik ėshtė ndėr pengesat kryesore.
Kosova mbetet shteti mė i varfėr nė Evropė me njė GDP prej 1726 euro pėr kokė banori, ka thėnė ajo.
Pėrpjekjet e BE-sė pėr evropianizim tė Kosovės janė minuar me mosnjohjen e Kosovės shtet pikėrisht nga pesė vendet e BE-sė, ka nėnvizuar Goldon.
Bota Sot
Te perkujtohet 67 vjetori i vdekjes se Adolf Hitlerit
Nga Paul Tedeschini
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/05/Murat-Hitler-Hysejn-300x113.png (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/05/Murat-Hitler-Hysejn.png)Ne kalendarin e ngjarjeve historike vrejta se sot me 30 prill 2012 bahen plot 67 vjet qe nga vdekja e Adolf Hitlerit. Tue mendue se ēka e lidhte Hitlerin me shqiptaret me shkoi mendja se me shqiptaret e lidhshin te njatat gjana si me Sulltan Muratin I: Pushtimi i shqiptarve, Lufta kundra sllaveve dhe mbrojtja e civilizimit islam. Ne gazetat kosovare kam lexue mbi viziten ne muejin mars te viti
2011 te kryeministrit turk Rexhep Erdogan, i cili organizoi ceremoninė nė tyrben e Sulltan Muratit I nė afėrsi tė Prishtinės perkujtimin e 622 vjetorit te vrasjes se Sulltan Muratit. Po ashtu lexova edhe mbi viziten ne muejin gusht 2011 te zėvendės kryeministri te Turqisė, Bulent Arinq, i cili kishte ardhur nė Kosovė pėr tė marrė pjesė nė shėnimin e 622-vjetorit tė vdekjes sė Sulltan Muratit nė fshatin Mazgit tė Komunės sė Obiliqit. Nė ceremoninė e zhvilluar nė tyrben e Sulltan Muratit nė afėrsi tė Prishtinės kanė marrė pjesė udhėheqės tė komunės sė Osmangazit nga Bursa, TIKA-s, komuna e Obiliqit si dhe delegacione nga Maqedonia e Turqia. Nė njėrėn prej qendrave mė tė njohura historike tė Ballkanit, edhe sivjet ėshtė pėrkujtuar Sulltan Murati. Nė ceremoninė e zhvilluar nė tyrben e Sulltan Muratit nė afėrsi tė Prishtinės kanė marrė pjesė udhėheqės tė komunės sė Osmangazit nga Bursa, TIKA-s, komuna e Obiliqit si dhe delegacione nga Maqedonia e Turqia. Kreu i BIK-ut Naim Tėrnava ka theksuar se lutjet e bėra tani e 621 vjet janė pranuar, dhe se tani pėrkujtohet Sulltan Murati, i cili ka sjellė civilizimin islam nė Kosovė dhe Ballkan. Kryetari i komunės sė Obiliqit, Mehmet Krasniqi ka theksuar se ky takim organizohet pėr tė pestėn herė me radhė dhe si i tillė shėrben pėr forcimin e lidhjeve kulturore e vėllazėrore me Turqinė. Udhėheqėsi i komunės sė Osmangazit nga Bursa, Mustafa Dündar, ka theksuar se lidhjet e ngushta kanė nis 621 vjet mė parė dhe se tani po punohet qė ato tė forcohen edhe mė tej. Ndėrsa ambasadori turk nė Kosovė, Metin Hüsrev Ünler ka theksuar se Sulltan Murati ka qenė njė komandant i shquar, i cili ka vėnė vulėn nė periudhėn e formimit tė perandorisė Osmane, dhe ka shprehur kėnaqėsinė, qė shumė vite mė pas ai pėrkujtohet nė atmosferė paqeje e vėllazėrore. Zv/kryeministri i Turqisė, Bylent Arinē, ka marrė pjesėn tė mėrkurėn nė ceremoninė turke tė 622-vjetorit tė vdekjes sė Muratit I, organizuar nė fshatin Mazgit tė Kastriotit. Pas vizitės nė varrin e sulltan Muratit nė territor shqiptar, zv/kryeministri turk ka pohuar se midis Turqisė dhe Ballkanit ka lidhje tė thella dhe se ka njė solidaritet tė madh midis popullit turk dhe atij kosovar. Ndėrkaq pėr rėndėsinė e varrit tė Muratit ka folur edhe kryetari i komunės sė Bursės, Turqi, Reēep Altepe Jemi mbledhur pėr tė kujtuar njė personalitet qė ishte shumė i rėndėsishėm. Sulltan Murati ishte i gatshėm tė luftonte nė ēdo kohė dhe zhvilloi 37 luftėra dhe e fundit ishte ajo nė Kosovė, ku ishte njė luftė pėr ekzistencė, dhe pati thėnė se Edhe nėse do tė bie dėshmor, me rėndėsi ėshtė qė tė fitohet lufta. Po Hitlerin ēka e lidhe me Kosoven? Edhe Hitleri e pushtoi Kosoven siē e pushtoi Sulltan Murati I. Edhe Hitleri i organizoi kosovaret kundra sllaveve dhe mbeshteti civilizimin islam ne Kosove nepermjet bashkepunetorit te tij kryemyftiut palestinez Haxhi Amin Al-Hysejn. Shume dokumenta flasin per bashkepunimin e ketij myftiu (ish oficeri turk ne luften e par botnore) me nazistat gjerman gjate viteve 1934-1945, te nxjerruna nga Kripo (KriminalPolizei gjermane) dhe Gestapoja, nga dosjet e seksionit te Lindjes se Mesme te AbWehr (Sherbimi Sekret gjerman i admiralit Wilhelm Kanaris); nga Departamenti i Ēeshtjeve Islamike te Qendres se Stervitjes te Elementve Musulman te Waffen SS (te Armes SS), qe varej nga Heinrich Himmler; nga Komanda e Operacioneve Orjentale te Divizionit Special Brandenburg vullndetaret e lindjes aferme, veriafrikan, pertej-kaukazian dhe rus aziatik si dhe te Arab Bureau (Zyres Arabe) te dikasterit te Ministrise se Jashtme gjermane te Joahim Ribbentropit. Kryemyftiu palestinez u takue me Hitlerin ne Berlin me 28 nandor 1941 ( Klikņ ketu: http://www.youtube.com/watch?v=nSUEx1cKUlg (http://www.youtube.com/watch?v=nSUEx1cKUlg) ), me te cilin vendosi nji aleance te ngushte ideologjiko-politiko-ushtarake. Myftiu u vendos pastaj ne nji nga zyret qendrore te SS-ve ne Berlin prej ku organizoi dhe ndoqi personalisht aktivitetin e reparteve SS muslimane ne Bosnje, ne Kosove si dhe ne republikat aziatike muslimane sovjetike. Per kete ai bani disa udhetime ne Bosnje, Kosove. Po ashtu ai organizoi bashke punimin e arabve me trupat naziste gjermane te gjeneralit Rommel ne Afriken Veriore. Simbas parimeve te tij ai bashkepunoi edhe per zhdukjen e ēifutve ne Europen Lindore. Simbas shkresave zyrtare te Ministrise Jashtme gjermane rezulton, se ai ka fshire nga listat e vizave, qe do tu jepshin ēifutve per te ikur ne Palestine me 13 maj 1943 : ( 4000 femijeve dhe 500 te rriturve nga Bullgaria); me 28 korrik 1943 (te 1800 femijve dhe 200 te rriturve nga Rumania) si dhe (900 femijve dhe 100 te rriturve nga Hungaria), te cilet perfunduen ne kampet e ēfarrosjes. Klikņ linkunhttp://www.tellthechildrenthetruth.com/gallery/ (http://www.tellthechildrenthetruth.com/gallery/) (Materiale fotografike, me spjegime anglisht) ku paraqiten shume fotografi te takimeve te Myftiut me Hitlerin, me Geringun, me Himmlerin, Rippentropin etj, si dhe inspektimi nga ana e tij e reparteve SS gjermane dhe SS bosnjake. Po ashtu jepen fotografi te Myftiut mbas luftes dyte botnore si nji nder organizuesit ma aktiv dhe si drejtues kryesor i Konferences Vendeve Islamike. Kryemyftiu palestinez krijoi Divizionin e 21-t SS malor shqiptar Skenderbeu! Ne mars te viti 1944 kryekomandanti SS Himmler me sugjerimin dhe kontributin aktiv te myftiut palestinez Haxhi Amin Al-Hysejn vendosi te krijoje divizionin SS shqiptar dhe me vendimin e dates 17 prill u krijue me 1 maj 1944 ne Pej, Prizren dhe ne Prishtine Arma Malore 21.Divizioni SS Skenderbeg me 9.275 vete nga te cilet ne fakt u mbajten vetem 6500 tue perfshi edhe 300 shqiptar te kethyem nga divizioni 13-t SS malor i Bosnjes Hanxhari te organizuem po prej kryemyftit palestinez. Se bashku me oficerat gjerman te drejtimit divizioni arrinte 8500 ushtarak. Divizioni perbahej nga dy regjimente kambsorie, nga regjimenti i altilerise, nji repart zbulimi, nji repart informacioni, nji repart tankesh dhe nji repart te rijsh. Komandanti i divizionit ishte August Schmidhuber. Pjesa ma e madhe e rekrutave ishin shqiptar musliman nga Kosova. Prandej mbasi Adolf Hitleri nuk ka pase ma pak merita se Sulltan Muratin I, un mendoj se sikur asht perkujtue ne Kosove 622 vjetori i vrasjes/vdekjes se Sulltan Muratit, po ashtu duhet te perkujtohet sot ne Kosove edhe 67 vjetori i vdekjes/vetvrasjes se Adolf Hitlerit. Paul Tedeschini, me 30.04.2012
ROLI DHE RĖNDĖSIA E SHQIPTARĖVE PĖR PAQEN E QĖNDRUESHME NĖ BALLKAN
Nga Kozeta Zavalani Federata pėr Paqe Universale zhvilloi Konferencėn Evropiane tė Lidershipit me temė ROLI DHE RĖNDĖSIA E SHQIPTARĖVE PĖR PAQEN E QĖNDRUESHME NĖ BALLKAN http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-Federata-e-Paqes-Uuniversale-Salla-e-konferencave-Pallati-i-KOngreseve-300x164.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-Federata-e-Paqes-Uuniversale-Salla-e-konferencave-Pallati-i-KOngreseve.jpg)Konferenca i filloi punimet nė 28 prill 2012 ne Hotel Tirana Internacional.Seancėn e parė te titulluar Zhvillimi dhe konsolidimi i Paqes nė njė Ballkan tė lirė dhe demokratik shqiptarėt si konsolidues tė paqes nė Ballkan e moderoi Ali Laēej ish Kryetar i Federatės sė Paqes Universale, Shqipėri, i cili ia dha fjalen per referatin e tij Sh. T. Rexhep Meidani (President i Republikės sė Shqipėrisė, 1997-2002) e pas tij referoi Sh. T. Fatmir Sejdiu President i Republikės sė Kosovės, 2006-2010. Midis tė tjerash ai theksoi -Kanė kaluar 12 vjet dhe ende janė tė freskta imazhet qė tronditėn gjithė opinionin botėror. Pamje njerėzish qė ikin nėpėr male, trena tė mbushur si nė kohėn e nazizmit, shtėpi tė djegura, ushtarė qė krenohen duke goditur njerėz tė pafuqishėm si nė kohėn e kryqėzatave, tė gjitha kėto do tė mbeten gjatė nė kujtesėn e njerėzve. E gjithė kjo ndodhi nė prag tė shekullit XXI. Nuk i them kėto fakte se janė tė panjohura, por pėr tė riktheksuar se paqja dhe falja ishin dhe janė bėrė parimi kryesor i filozofisė sė shqiptarėve tė Kosovės mbas vitit 1999. E kaluara ua mori pothuajse tė gjitha, por i inkurajoi tė mos jetojnė me te, tė shikojnė nga ardhmja, sikur tė gjithė popujt e lirė dhe tė qytetėruar. Pėr kėtė, me tė drejtė, mund tė them, se titulli i Konferencės pėrkon me realitetin: Shqiptarėt kanė dėshmuar dhe po dėshmojnė se janė njė komb i Paqes.Ndėrsa nuk dyshoj se besimi nė njė Ballkan mė tė mirė, mė tolerant dhe plural, ėshtė e vetmja e alternativė e tė gjithė neve. Bota jonė ėshtė e madhe dhe e pasur pėr aq sa do tė punojmė bashkėrish nė tė gjitha cepet e rajonit pėr pėr paqe, mirėkuptim dhe tolerancė.
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-FPU-Pallati-i-Kongreseve-4-1024x496.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-FPU-Pallati-i-Kongreseve-4.jpg)
Fjalėt e tij u pasuan nga referati i Dr. Yong Cheon Song Kryetar, UPF, Evropė. Mė pas u vijua me panelin pėr kontribute tė nivelit tė lartė me pėrfaqėsues tė trevave shqiptare ku diskutuan Z. Hydajet Hyseni (Deputet i Kuvendit tė Kosovės, Kryetar i FPU Kosovė) Prof. Dr. Sadi Bexheti (Kryetar i Komunės sė Tetovės, Maqedoni) Z. Nail Draga (Kryetar i Kėshillit Nismėtar tė FPU, Mal i Zi)Z. Ragmi Mustafa (Kryetar i Komunės sė Preshevės, Serbi)
Seanca e dytė mbante temėn Siguria nė Ballkan rėndėsia e qėndrueshmėrisė sė saj pėr Evropėn u moderua nga Z. Bajram Ibraj (Kryetar i Federatės sė Paqes Universale, Shqipėri)qė ia dha fjalėn pėr tė referuar Sh. T. Alfred Moisiu (President i Republikės sė Shqipėrisė 2002-2007) Dr. Wim Van Eekelen (Ish-sekretar i Pėrgjithshėm i Bashkimit Evropian Perėndimor) Nė Panel pėr kontribute tė nivelit tė lartė mbi ēėshtjen e sigurisė referuan Dr. Arjan Starova (Zv. Ministėr i Mbrojtjes) Prof. Dr. Shezai Rrokaj (Dekan i Fakultetit tė Histori Filologjisė, UT) dhe Gjen. Bilbil Mema (Ish Drejtor i Pėrgjithshėm i Policisė sė Shtetit) Prof. Dr. Lisen Bashkurti (Rektor i Universitetit Ndėrkombėtar tė Tiranės)
Dita e dytė e Konferencės Evropiane tė Lidershipit ROLI DHE RĖNDĖSIA E SHQIPTARĖVE PĖR PAQEN E QĖNDRUESHME NĖ BALLKAN vijoi nė daten 29 prill 2012 ne Sallėn e konferencave tė Pallatit tė Kongreseve. http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-FPU-Pallati-i-Kongreseve-5-1-1024x503.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-FPU-Pallati-i-Kongreseve-5-1.jpg)Nė seancėn e parė titulluar Qeverisja e mirė dhe Edukimi pėr Paqe thelbėsorė pėr njė paqe tė qėndrueshme nė Ballkan, moderatore Dr. Saemira Pino (Nėnkryetare e Federatės sė Paqes Universale, Shqipėri) ia dha fjalėn pėr mesazhin e tij Sh. T. Fatmir Sejdiu (President i Republikės sė Kosovės, 2006-2010) Pastaj referuan Mark Brann (Sekretar i Pėrgjithshėm i FPU, Evropė) Prof. Dr. Ardian Turku (Nėnkryetar i Kuvendit tė Shqipėrisė) Nė panelin pėr kontribute tė nivelit tė lartė mbi qeverisjen e mirė dhe edukimin pėr paqe folėn Znj. Nora Malaj (Zv. Ministre e Arsimit dhe Shkencės) Dr. Arben Malaj (Deputet, Ish Ministėr i Financave Ekonomisė) dhe Znj. Tomiko Duggan (Drejtore e Ēėshtjeve Sociale tė FPU Uashington DC)
Seanca e dytė-Roli i Ambasadorėve pėr Paqe nė realizimin e ėndrrės sė paqes ndėr shqiptarė dhe nė Ballkan moderuar nga Bajram Ibraj (Kryetar i Federatės sė Paqes Universale, Shqipėri)filloi me mesazhin e pėrshėndetjes nga Sh. T. Alfred Moisiu (President i Republikės sė Shqipėrisė, 2002-2007e pastaj referuean Dr. Yong Cheon Song (Kryetar i Federatės sė Paqes, Evropė) Dr. Niko Veizaj (Nėnkryetar i Kėshillit Kombėtar tė Paqes) dhe Z. Robert Williamson (Drejtor i Federatės sė Paqes pėr Ballkanin).
Konferenca Evropiane mbi Lidershipin nė mbyllje tė punimeve pėrgatiti e miratoi kėtė REZOLUTĖ:
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-FPU-Pallati-i-Kongreseve-5-1024x543.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/04/Konferenca-FPU-Pallati-i-Kongreseve-5.jpg)
-Ambasadorė pėr paqen nga Shqipėria, Kosova, Maqedonia, dhe Mali i Zi, ShBA, Mbretėria e Bashkuar, Japonia, Holanda, Koreja e Jugut dhe Austria, u mblodhėn sė bashku pėr tė diskutuar mbi Rolin dhe Rėndėsinė e Shqiptarėve pėr Paqen e Qėndrueshme nė Ballkan. Konferenca u pasurua nga prezenca e Sh. T. Alfred Moisiu, Sh. T. Rexhep Mejdani, Sh.T Fatmir Sejdiu dhe personalitete tė tjera nga rajoni dhe Evropa. Pėrfaqėsues tė sferės politike, akademike, tė sigurisė, ekonomisė dhe parlamentarė u mblodhėn pėr tė diskutuar rreth ēėshtjeve tė mėposhtme:
a. Zhvillimi dhe konsolidimi i Paqes nė njė Ballkan tė lirė dhe demokratik shqiptarėt si konsolidues tė paqes nė Ballkan
b. Siguria nė Ballkan rėndėsia e qėndrueshmėrisė sė saj pėr Evropėn
c. Qeverisja e mirė dhe Edukimi pėr Paqe thelbėsorė pėr njė paqe tė qėndrueshme nė Ballkan
d. Roli i Ambasadorėve pėr Paqe nė realizimin e ėndrrės sė paqes ndėr shqiptarė dhe nė Ballkan qė janė tė lidhura me vendosjen dhe konsolidimin e paqes sė qėndrueshme nė Ballkan dhe Europė.
Nė njė shpirt unanim, u shpreh dėshira pėr tė punuar pėr paqen bazuar tek parimet themelore tė FPU-sė. U theksua se ngjarjet tragjike nė Ballkan nė fund tė shekullit tė njėzet dhe nė fillim tė shekullit tė njėzetė e njė vijnė prej metoda tė vjetruara tė mobilizimit tė njerėzve anekėnd Ballkanit me qėllimin pėr tė dominuar mbi njėri-tjetrin. Pjesėmarrėsit i dėnojnė tė tilla metoda si jo produktive, duke nėnvizuar dėshirėn e tyre pėr njė koncept tė ri pėrgjegjėsie civile pėr tė ardhmen, i cili mėson prej urtėsisė sė epokave nė modele tė ndryshme. Ata shprehėn dėshirėn e tyre pėr ta shtrirė veprimtarinė e tyre pėrtej praktikave ndarėse etnike, tė cilat shkaktuan kaq shumė dhimbje dhe vuajtje nė tė gjithė rajonin, dhe nevojėn e pėrdorimit tė tė njėjtave standarde pėr tė zgjidhur ngatėrresat ballkanike.
Konferenca theksoi se institucionet ndryshojnė mė lehtė sesa njerėzit. Ajo solli nė vėmendje faktin se shqiptaria duhet tė identifikohet me paqen e qėndrueshme, sepse ekziston njė ngjashmėri midis parimeve tė lashta tė shqiptarėve dhe parimeve moderne tė njė Ambasadori pėr Paqen. Duke nėnvizuar nevojėn urgjente pėr bashkėpunim dhe tolerancė nė Ballkan pjesėmarrėsit u bėjnė thirrje vendim marrėsve tė ndryshėm qė ta konsiderojnė bashkėpunimin ballkanik njė prioritet, duke ndėrtuar njė epokė tė re pėr integrimin gjithėpėrfshirės ballkanik dhe evropian, pa anashkaluar asnjė komb apo religjion. Konferenca theksoi se standardet pėr integrimin nė BE janė modeli i vetėm pėr tu marrė nė konsideratė pėr zgjidhjen e situatės sė bllokuar nė Ballkan. Ajo vuri nė dukje nevojėn urgjente tė aksioneve tė qeverisjes sė mirė nė tė gjithė Ballkanin. Familja, si shkollė e dashurisė dhe tolerancės, u konsiderua shtylla kryesore dhe baza pėr trashėgimi tė mirė kombėtare, e cila sjell individė me kuptim universal tė konfliktit tė shkaktuar nga paragjykimet, disbalanca gjinore, konfliktet me bazė fetare, keq edukimi dhe keq perceptimi i realitetit shoqėror dhe shkencor, qė sjellin tragjedi tė dhimbshme si ato qė ndodhėn nė rajonin e Ballkanit. Konferenca fton ApP tė kapėrcejnė ndasitė etnike duke filluar me individėt me pėrgjegjėsitė mė tė larta. Duke e konsideruar bekim nga Zoti faktin qė shqiptarėt ndėrtuan pėrgjatė shekujve njė themel pėr bashkėpunim ndėrfetar konferenca bėn thirrje pėr studimin dhe promovimin e kėsaj praktike dhe pėrhapjen e tij pėrtej kufijve kombėtarė, racialė, fetarė dhe kufijve tė tjerė.
Pasi u lexua dhe u miratua Deklarata nga Kozeta Zavalani kryetare pėr Tiranėn iu dhe titulli Ambasador pėr Paqen Artistit tė Popullit Reshat Arbana, znj.NORA MALAJ, Zv.Ministre e Arsimit dhe Shkencės, Prof. Dr. Sadi Bexhetit, kryetar i komunes Tetove,z. Ragmi Mustafanga Presheva, Gudar Beqiraj, Osman METALLA, IZET MEXHITI nga Maqedonia, znj.Jeta Katro etj. Kėshtu familja e Federatės pėr Paqe Universale u shtua me antarė tė rinj, qė do tė punojnė nėn moton Tė jetosh pėr hir tė tė tjerėve.
TĖ BASHKUAR RRETH FLAMURIT, GJYSMA NĖ ROBĖRI, GJYSMA NĖ LIRI, JO MĖ PAK SE 100 VJET!
Barometri diplomatik
Nga Prof. Dr. Mehdi HYSENI
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/Mehdi_Hyseni.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/Mehdi_Hyseni.jpg)Prof Dr Mehdi Hyseni
*** Ja, kjo ėshtė e djeshmja, e sotmja, historia, filozofia, lufta, strategjia politiko-diplomatike, vizioni i sė nesėrmes, pėrgjegjėsia dhe ndėrgjgja jonė e pėrbashkėt morale, kombėtare, atdhetare dhe shtetėrore Njėri thumbit, tjetri patkoit! Dikush nė robėri, dikush nė liri, jo mė pak se 100 vjet(1912-2012). Kjo nuk quhet fitore e plotė, por gjysmake sa pėr ta mashtruar vetėvetėn nė emėr tė sė drejtės sė pavarėsisė sė plotė, tė cilėn e duan dhe e pėrqafojnė tė gjithė, por nuk e gėzojnė tė gjithė shqiptarėt dhe e gjithė Shqipėria Etnike e Ismail Qemalit, kėtu e njėqind vjet tė shkuara. -E, pėr kėtė pavarėsi tė cunguar, tė cilėn do ta festojmė sė bashku mė 28 Nėntor 2012, nuk ka luftuar as Ismal Qemali, as Isa Boletini, as Hasan Prishtina e as bashkidealistėt, as bashkėmendimtarėt e as bashkėveprimtarėt e tyre tė penės dhe tė pushkės, qė nga shpallja e pavarėsisė sė Shqipėrisė Etnike e deri mė sot.
Pavarėsisht nga pozitat e tyre nė pushtetitn e sotėm shtetėror nė Tiranė, nė Prishtinė, nė Shkup, nė Preshevė, nė Podogoricė, nė Ulqin, ata liderė politikė shqiptarė, tė cilėt brenda njėzetvjeēarit tė fundit (1990-2012), janė prononcuar pėrpara opinionit publik kombėtar dhe ndėrkombėtar kundėr bashkimit tė kombit shqiptar dhe tė Shqipėrisė Etnike tė Ismail Qemalit, nuk di se ku ėshtė e drejta e tyre morale dhe kombėtare, qė tė jenė aq tė zėshėm dhe aq euforikė me rastin e kremtimit tė 100-vjetorit tė shpalljes sė pavarėsisė sė Shqipėrisė Etnike, kur ata (as de fakto, as de jure) nuk i njohin kufijt legjitimė, historikė dhe gjeopolitikė tė Shqipėrisė Etnike tė Ismail Qemalit, por vetėm kufijt artificialė tė Shqipėrisė londineze tė Eduard Grejit (1913). Kujtojmė histori tė vjetra, e harrnojmė histori tė reja me pėrmbajtje tė vjetra , por kjo ėshtė e vėrteta e hidhur e kombit shqiptar dhe e Shqipėrisė Etnike nė Ballkan (1912-2012). Festojmė sa tė doni, mburremi e krenohemi sa tė doni para botės sė lirė dhe tė qytetėruar demokratike e tė pėrparuar, por kėsi shembulli tė robėrisė dhe tė pavarėsisė sė njė populli, ėshtė vėshtirė tė gjendet nė rruzullin tokėsor.
Pse , edhe pas njė shekulli tė plotė (1912-2012), teorikisht, as praktikisht nuk duam ta kuptojmė dhe ta pranojmė tė vėrtetėn se gjysma e kombit shqiptar dhe e Shqipėrisė Etnike, jetojnė pa liri dhe pa pavarėsi nėn sundimin e egėr kolonial-robėrinė shekullore tė vendeve fqinje sllave. Ndėrkaq, gjysma tjetėr e kombit dhe e Shqipėrisė londineze, jeton e lirė dhe e pavarur. Nė kėtė kontekst, nuk mund tė tėrhiqet kurrfarė paralelizmi as simetrie midis kėtyre dy koncepteve: robėrisė dhe pavarėsisė, vajit dhe gėzimit. Tė dyja kėto koncepte e pėrjashtojnė njėra-tjetrėn, nuk e njohin njėra-tjetrėn, pavarėsisht nga tezat pretenduese tė pajtimit dhe tė barazimit tė tyre pėr hir tė ruajtjes sė ekuilibrit tė paqes dhe tė stabilitetit nė rajon, nė dėm tė shkolonizimit dhe tė pavarėsimit tė gjysmės sė kombit shqiptar dhe tė Shqipėrisė Etnike. Hipokrizia politike dhe patriotizmi i hendikepuar Kohėve tė fundit po flitet dhe po shkruhet me tė madhe se institucionaet shtetėrore dhe shoqėrore tė Shqipėrisė londineze (1913) kanė filluar pėrgatitjet dhe programet e tyre pėr kremtimin e 100-vjetorit tė pavarėsisė sė Shqipėrisė. Nuk ka asnjė dyshim se angazhimi dhe pėrpjekjet e qeverisė sė Shqipėrisė sė Bamir Topit (president) dhe Sali Berisha (kryeministėr), qė nė mėnyrė sa mė dinjitoze, tė kremtohet njėqindvjetori i pavarėsisė sė Shqipėrisė, janė jo vetėm pėr tu pėrshėndetur, por edhe pėr tu ndihmuar pa asnjė rezervė nga tė tė gjithė shqiptarėt anembanė planetit njerėzor.
Kjo mbėshtetje gjithėkombėtare shqiptare, duhet bėrė pėr hir tė emrit dhe tė veprės sė pavdekshme tė Isamil Qemalit dhe tė bashkėkombėsve idealistė, patriotė dhe atdhetarė tė tij nga gjitha trojet e Shqipėrisė Etnike, tė cilėt nuk kursyen asgjė vetėm pėr tė bėrė tė lirė, tė pavarur dhe tė bashkuar kombin shqiptar dhe Shqipėrinė Etnike brenda kufijve tė saj natyrorė, historikė, gjeopolitikė, kombėtarė dhe shtetėrorė.
Dhe, vėrtet, Ismail Qemali ishte kryeministri i parė, i cili, edhe sot, pas 100 vitesh mbeti kryeministri i vetėm i Shqipėrisė Etnike (1912-2012).
Mbi tė gjitha, kjo ėshtė arsyeja njerėzore, historike, kombėtare, patriotike dhe atdhetare, pse shqiptarėt anembanė botės, duhet ta pėrshėndesin, ta ndihmojnė, tė kontribuojnė dhe tė festojnė bashkėrisht 100-vjetorin e shpalljes sė pavarėsisė sė Shqipėrisė Etnike. Pra, tė jemi tė ndėrgjegjshėm dhe tė qartė si drita e diellit, tė gjithė shqiptarėt (tė lirė, tė pavarur dhe, ata tė kolonizuar), do ta kremtojnė sė bashku 100-vjetorin e pavarėsisė sė Shqipėrisė sė Ismail Qemalit, jo pse plot 100 vjet, tė gjithė kanė jetuar tė barabartė nė liri, tė pavarur dhe tė bashkuar, por pikėsėpari, pėr hir tė kryeministrit tė tyre legjendar, patriotit, diplomatit dhe themeluesit tė Shqipėrisė Etinke, Ismail Qemalit, jo tė Ahmet Zogut, as tė Enver Hoxhės, as tė Ramiz Alisė, as tė Sali Berishės, as rė Rexhep Mejdanit, as tė Alfred Moisiut e as tė Bamir Topit, tė cilėt (pėr shkak tė ideologjive dhe tė interesave tė ndryshme tė politikės ditore tė aleancave tė brendshme dhe tė jashtme) asnjėri prej tyre nuk e ndoqėn rrugėn dhe veprėn e ndritshme gjithėkombėtare shqiptare dhe tė gjithė Shqipėrisė Etnike tė Ismail Qemalit. Si rrjedhim, kombi shqiptar dhe Shqipėria Etnike, edhe nė kėtė 100-vjetor tė shėnimit tė themelimit dhe tė kremtimit tė saj, ngelėn tė copėtuar, tė ndarė dhe tė kolonizuar nė disa shtete fqinje sllave (Mali i Zi, Serbia, Maqedonia dhe Greqia).
Kjo ėshtė arsyeja e pakundėrshtueshme, pse sot shqiptarėt e presin me gėzim dhe me vaje kremtimin e 100-vjetorit tė shpalljes sė pavarėsisė sė Shqipėrisė Etnike (1912-2012), sepse gjysma e tyre ( kur nė tė gjitha kontinenet e botės ka pėrfunduar robėria koloniale) ende jeton nėn robėrinė dhe tiraninė koloniale tė shteteve imperialiste dhe militariste sllave tė Ballkanit (Serbia, Mali i Zi, Greqia dhe Maqedonia). Kjo nuk quhet pavarėsi, por tirani njėqindvjeēare mbi 50 pėr qind tė kombit shqiptar dhe tė territoreve autoktone tė Shqipėrisė Etnike tė Ismail Qemalit.
-Urime 100-vjetori i pavarėsisė, por gjysma e shqiptarėve dhe e Shqipėrisė Etnike ende nuk kanė pasur fatin, ta gėzojnė dhe, ti shijojnė frytet dhe tė arrirat e asaj pavarėsie, tė shpallur mė 28 Nėntor 1912. Kjo ėshtė e vėrteta jonė e hidhur, qė e hijeson edhe pavarėsinė e Shqipėrisė londineze.
Almhofer: OSBE tėrhiqet nėse serbėt mbajnė zgjedhje lokale nė Veri tė Kosovės (http://www.sot.com.al/index.php?option=com_content&view=article&id=31785:almhofer-osbe-terhiqet-nese-serbet-mbajne-zgjedhje-lokale-ne-veri-te-kosoves&catid=157:rajoni&Itemid=484) User Rating: http://www.sot.com.al/media/system/images/rating_star_blank.pnghttp://www.sot.com.al/media/system/images/rating_star_blank.pnghttp://www.sot.com.al/media/system/images/rating_star_blank.pnghttp://www.sot.com.al/media/system/images/rating_star_blank.pnghttp://www.sot.com.al/media/system/images/rating_star_blank.png / 0
PoorBest
Published Date Written by "SOT NEWS"
http://www.sot.com.al/cache/multithumb_thumbs/b_115_98_16777215_0___images_kokaa_osbe-3-maj.gif (http://www.sot.com.al/images/kokaa/osbe-3-maj.gif) Pėrfaqėsues tė OSBE-sė nė Kosovė, kanė bėrė tė ditur se rreth 500 anėtarė tė misionit tė Organizatės pėr Siguri dhe Bashkėpunim Europian (OSBE) do tė jenė tė angazhuar nė lehtėsimin e procesit zgjedhor tė zgjedhjeve serbe mė 6 maj. Nė njė deklaratė tė dhėnė pėr shtyp, shefi i misionit tė OSBE-sė, Werner Almhofer ka thėnė se OSBE-ja ia ka rezervuar vetės tė drejtėn qė tė tėrhiqet nga roli i lehtėsuesit, nėse serbėt pėrpiqen tė organizojnė zgjedhje lokale.
Shefi i misionit tė OSBE-sė nė Kosovė, ambasadori Werner Almhofer, hodhi poshtė mundėsinė qė nė vendvotime tė jenė tė pranishėm zyrtarė tė shtetit serb, duke thėnė se nė secilin vendvotim do tė ketė vetėm pjesėtarė tė stafit tė OSBE-sė.
Ne do ti vendosim diku pesė njerėz nė dhomė-tre janė qytetarė vendas. Tė gjithė janė tė angazhuar nga OSBE-ja; kjo ėshtė ēėshtje qė i takon ekskluzivisht OSBE-sė. Nė pėrbėrjen tonė, tre do tė duhej tė ishin serbė lokalė dhe ne do ti sjellim dhe nga dy ndėrkombėtarė si koordinues dhe pėrkthyes, tha ai.
Almhofer foli pėr reagimin e parashikuar tė OSBE-sė nė rast tė zbatimit tė njė skenari tė tillė nė ditėn e zgjedhjeve.
Ėshtė esenciale qė zgjedhjet tė mbahen nė pėrputhje me marrėveshjet e arritura dhe duke respektuar plotėsisht rolin e OSBE-sė. Nėse nuk ndodh kjo, OSBE-ja ia ka rezervuar vetės tė drejtėn qė tė tėrhiqet nga roli i tij lehtėsues, u shpreh ai.
OSBE-ja ėshtė zotuar se rolin lehtėsues pėr zhvillimin e zgjedhjeve presidenciale e parlamentare serbe nė Kosovė do ta zbatojė nė pėrputhje me rolin e saj me rezolutėn 12 44 tė Kėshillit tė Sigurimit tė Kombeve tė Bashkuara.
BE rikthen kohėn e UNMIK-ut
Artan M. Haraqija | 23-04-2012 08:24 CET
Share on facebook (http://www.zeri.info/artikulli/1/1/48079/be-rikthen-kohen-e-unmik-ut/#) Share on print (http://www.zeri.info/artikulli/1/1/48079/be-rikthen-kohen-e-unmik-ut/#) Share on email (http://www.zeri.info/artikulli/1/1/48079/be-rikthen-kohen-e-unmik-ut/#) Share on twitter (http://www.zeri.info/artikulli/1/1/48079/be-rikthen-kohen-e-unmik-ut/#)
(E plotėsuar) Qiproja ėshtė njė vend gjysmak me njė mori probleme qė ėshtė pranuar nga Brukseli si anėtare e saj. Sidoqoftė, shteti ishull qė gjysma e territorit udhėhiqet nga grekėt qipriotė dhe gjysma tjetėr, e papranuar ndėrkombėtarisht, nga turqit qipriotė, po arrin tė ndryshojė politikat e gjithė Bashkimit Evropian.
Zėri ka mėsuar se Qeveria e Kosovės ėshtė e shqetėsuar me insistimin e Qipros, deri mė tash tė suksesshėm, qė gjatė dialogut me Kosovėn pėr liberalizimin e vizave tė mos pėrmendet nė asnjė dokument ekzistimi i pasaportave kosovare.
Nė vend tė tyre, propozimi qipriot thotė se duhet tė pėrdoret termi dokumentet personale tė Kosovės. Ndonėse nuk pėrmenden edhe katėr vendet e tjera qė nuk e kanė njohur Kosovėn si shtet, Sllovakia, Spanja, Rumania dhe Greqia, por nuk ėshtė larg mendsh qė edhe ato e kanė pėrkrahur kėtė ide.
Brukseli tashmė ka filluar ta pėrdorė emėrtimin dokumentet personale nė versionin ende tė papėrfunduar tė udhėrrėfyesit apo lista e kushteve qė Kosova duhet tė plotėsojė pėr tė pėrfituar nga liberalizimi i vizave.
Versioni i muajit mars, nė faqen shtatė ku flitet pėr sigurinė e dokumenteve ndėr tė tjera pėrmendet edhe plotėsimi i kėtij kushti:
Tė lėshojė dokumente biometrike personale tė udhėtimit qė lexohen nga makina (kompjuteri) nė pėrputhje me standardet e Organizatės Ndėrkombėtare tė Aviacionit Civil dhe standardet e BE-sė pėr karakteristikat e sigurisė dhe karakteristikat biometrike nė dokumentet e udhėtimit.
Pėr drejtorin e organizatės Ēohu, Avni Zogiani, nuk janė aspak tė habitshme kėrkesat dhe veprimet e ēuditshme tė Brukselit kundrejt Kosovės pasi vetė misionet qė veprojnė edhe fizikisht nė Kosovė, duke pėrfshirė edhe ato tė BE-sė nuk e njohin Kosovėn si shtet.
Fakti qė Kosova nuk ėshtė njė shtet i pavarur edhe pėr vetė misionet ndėrkombėtare nė vendin tonė, kjo tregon se Kosova do tė mbetet praktikisht peng i qėndrimeve tė BE-se rreth statusit tė saj politik, por edhe rreth zhvillimit institucional tė saj. Me njė fjalė, mendoj se si e tillė Kosova nuk do ti zhvillojė asnjėherė marrėdhėniet e saj me BE-nė as pėr tė shkuar drejt liberalizimit tė vizave, vlerėson Zogiani.
Pasaporta ėshtė dokument udhėtimi qė e kanė vetėm shtetet e pavarura dhe pėr kėtė arsye BE-ja neutrale ndaj statusit tė Kosovės duket se po dorėzohet para edhe njė presioni tjetėr tė vendeve mosnjohėse. Bashkimi Evropian ka 27 shtete anėtare prej tė cilave, 22 shtete e kanė pranuar Deklaratėn e Pavarėsisė sė Kosovės si legjitime.
Deri para 17 shkurtit 2008, kur Kuvendi i Kosovės e ka shpallur Kosovėn shtet, kosovarėt kanė pasur mundėsi tė udhėtojnė jashtė Kosovės, vetėm medokumentet e udhėtimit qė i lėshonte UNMIK-u. Kėto dokumente nuk janė prodhuar mė tej pasi ato janė zėvendėsuar nga dokumentet nė tė cilat shkruan Pasaportė dhe Republika e Kosovės.
Portali Gazetajnk kohė mė parė ka raportuar se kosovarėt mund tė udhėtojnė nė 140 shtete me pasaportėn e Kosovės, qė i bie se 52 shtete qė nuk na kanė njohur shtetin kosovar lejojnė hyrjen e banorėve tė saj, me viza, nė shtetet e tyre. Kėtu hyn edhe Spanja p.sh., nėse nė vizė nuk ėshtė e shkruar lista e shteteve tė zonės shengen ku nuk mund tė udhėtosh.
Kjo nuk ėshtė hera e parė kur Brukseli duke u munduar tejmase tė sillet me neutralitet ndaj statusit tė Kosovės, bėn veprime qė acarojnė jo pak kosovarėt. Para disa javėsh, Zėri ka raportuar se si nė tė gjitha dokumentet e tenderėve tė BE-sė pėr Kosovėn shkruhen inicialet e shtetit serb, RS (Republic of Serbia).
Pėrfaqėsuesit e zyrės sė BE-sė nė Kosovė ndonėse e kanė pranuar qė Brukseli i jep fonde Kosovės duke ia shėnuar Republikėn e Serbisė, kėtė fakt e arsyetuar si thjesht ēėshtje teknike.
OSBE tė ndihmojė edhe shqiptarėt e Luginės
Fadil Sertolli | 03-05-2012 01:37 CET
http://www.zeri.info/artikulli/1/4/48597/osbe-te-ndihmoje-edhe-shqiptaret-e-lugines/
Share on facebook (http://www.zeri.info/artikulli/1/4/48597/osbe-te-ndihmoje-edhe-shqiptaret-e-lugines/#) Share on print (http://www.zeri.info/artikulli/1/4/48597/osbe-te-ndihmoje-edhe-shqiptaret-e-lugines/#) Share on email (http://www.zeri.info/artikulli/1/4/48597/osbe-te-ndihmoje-edhe-shqiptaret-e-lugines/#) Share on twitter (http://www.zeri.info/artikulli/1/4/48597/osbe-te-ndihmoje-edhe-shqiptaret-e-lugines/#)
Pėrfaqėsuesit e shqiptarėve tė Luginės sė Preshevės kanė kėrkuar nga Organizata pėr Siguri dhe Bashkėpunim nė Evropė (OSBE) qė tė aplikojnė standarde tė njėjta pėr zgjedhjet e 6 majit, si pėr serbėt e Kosovės po ashtu edhe pėr shqiptarėt e Luginės sė Preshevės qė jetojnė nė Kosovė.
Pėrfaqėsuesit e Luginės sė Preshevės kėrkojnė nga OSBE-ja qė tė krijojnė kushte qė shqiptarėt e Luginės qė jetojnė nė Kosovė tė shkojnė lirshėm mė 6 maj pėr tė votuar nė Luginė. Po ashtu lidershipi nga Bujanoci kėrkon nga tė gjithė shqiptarėt qė tė shkojnė mė 6 maj, sepse rrezikohet qė tė humbet kjo komunė.
Ndryshe, sipas disa informatave qė janė dhėnė nė media, Serbia pėrmes kolonėve tė saj tė vendosur nė komunėn e Bujanocit do tė mundė tė rrezikojė fitoren e kėsaj komune nga ana e partive shqiptare. Ky shqetėsim ėshtė shprehur pėrmes njė reagimi tė intelektualėve shqiptarė, tė cilėt kėrkojnė qė partitė politike shqiptare nė komunat Medvegjė, Bujanoc dhe Preshevė, tė bėjnė tė mundur pėrfshirjen sa mė masive tė shqiptarėve tė zhvendosur tė kėtyre komunave.
Siē mėsohet nė komunėn e Bujanocit tashmė janė vendosur 3650 serbė tė vendeve tė ndryshme, sidomos nga Kosova, tė cilėt janė pajisur me dokumente serbe dhe mund tė jenė votues potencialė qė do tė rrezikojnė komunėn e Bujanocit pėr tė fituar njėri nga kandidatėt shqiptarė.
Intelektualėt shqiptarė kėrkojnė ndėrhyrjen e OSBE-sė nė kėtė rast dhe parandalimin e keqpėrdorimeve, ndėrsa nga ana tjetėr, po nga kjo organizatė kėrkojnė qė tė mundėsohet dhe tė lehtėsojnė votimin e tė zhvendosurve shqiptarė nga Lugina e Preshevės nė zgjedhjet pėr komunat shqiptare, ashtu siē u lehtėsohet serbėve nė Kosovė.
Ndėrkaq, kryetari i Bujanocit, Shaip Kamberi, ka thėnė se OSBE-ja ka vetėm rolin e vėzhguesit nė zgjedhjet tė cilat do tė mbahen nė Luginė. Ata sė bashku me ne jemi duke negociuar me ministritė pėrkatėse qė tė krijohet klima dhe mundėsitė pėr shqiptarėt qė janė nga Malėsia, Bujanoci dhe Presheva qė tė qarkullojnė lirshėm nga Kosova pėr tė ardhur e pėr tė votuar nė vendvotimet e veta, ka thėnė Kamberi.
Ndėrkaq, analisti Avni Zogiani ka thėnė se OSBE-ja si organizatė merr pėrsipėr misione qė pėrmirėsojnė sigurinė dhe nga aspekti politik orientohet nga ky objektiv. Kėshtu, OSBE nuk pėrgjigjet pėr nevojat e tė gjitha komuniteteve pėr demokratizim, por shkon pas atyre situatave qė pėr pikėvėshtrimin e tyre kontribuojnė ne siguri. Me fjalė tjera, nėse njė komunitet ėshtė burim i kėrcėnimit tė sigurisė, OSBE kujdeset njėanshėm pėr tė, dhe asnjėherė nuk pretendon se kėtė e bėn nė mėnyrė tė paanshme, ka thėnė Zogiani.
Lajm i fundit (http://www.shekulli.com.al/shekulli/category/radar/), Rajon (http://www.shekulli.com.al/shekulli/category/rajon/)|03/05/2012 14:49
Jashtė eurozonės, Greqia do tė jetė si Shqipėria (http://www.shekulli.com.al/shekulli/2012/05/03/jashte-eurozones-greqia-do-te-jete-si-shqiperia/) http://www.shekulli.com.al/shekulli/wp-content/uploads/2012/05/jpg-300x180.jpg (http://www.shekulli.com.al/shekulli/wp-content/uploads/2012/05/jpg) Protestues duke mbajtru parullėn: "Jo nazistė nė parlament" (foto AFP)
Dalja nga eurozona mund ta kthejė Greqinė nė njė shteti si Shqipėria, ka deklaruar kryetari i PASOK-ut, katėr ditė para mbajtjes sė zgjedhjeve tė pėrgjithshme.
Propozimi i partisė sė majtė ekstreme Syriza pėr grisur marrėveshjen e ndihmės me Bashkimin Evropian dhe Fondin Monetar Ndėrkombėtar, mund ta largojė Greqinė nga eurozona dhe vendi mund tė shqiptarizohet, shprehet Evangelos Venizelos.
Greqia jonė ėshtė njė Greqi e fortė, Greqia e tyre ėshtė Greqia e izolimit dhe e dhramisė, ėshtė shprehur kreu i PASOK-ut nė njė konferencė shtypi tė transmetuar nga televizioni kombėtar.
Nė kėtė mėnyrė, Venizelos bėri thirrje qė tė mos votohen partitė tė cilat tė mund tė vėnė nė rrezik tė ardhmen e Greqisė, duke e nxjerr atė nga eurozona. Ai ka nėnvizuar se zgjedhjet do tė pėrcaktojnė fatin e vendit pėr 20 vitet e ardhshme, duke shtuar se nuk ėshtė e vėrtetė qė refuzimi i ndihmės nga Greqia pas 6 majit nuk do tė sjellė pasoja.
http://www.shekulli.com.al/shekulli/wp-content/uploads/2012/05/venizelosscreen_390_0205-300x200.jpg (http://www.shekulli.com.al/shekulli/wp-content/uploads/2012/05/venizelosscreen_390_0205.jpg) Venizelos duke folur nė konferencėn pėr shtyp
Venezelos ishte ministėr i Financave deri nė fillim tė kėtij viti dhe ndihmojė negociatat pėr marrjen e paketės sė dytė tė ndihmės nga BE dhe FMN, nė kthim tė masave tė rrepta pėr shkurtim tė shpenzimeve.
Lideri i koalicionit tė sė majtės ekstreme (SYRIZA), Alexis Tsipras, iu referuar Venizelosit dhe kreut tė Demokracisė sė Re, Antonis Samaras si politikanė qė abuzojnė me besimin gjatė video-konferencė tė pėrbashkėt me Venizelos dhe Samaras.
Zgjedhjet pritet tė prodhojnė njė rezultat ku njė numėr rekord prej 8-10 parti mund tė hyjnė nė parlament dhe mė tė dėmtuarat pritet tė dalin dy partitė kryesore.
Ne i votojmė ato qė prej viteve 1980-tė dhe ndihemi tė mashtruar, thotė njė punėtore fabrike, Kristina Theodorakou, 50 vjeēe, duke iu referuar dy partive kryesore PASOK dhe Demokracisė sė Re. Asaj i ėshtė shkurtuar paga qė prej nisjes sė krizės me 500 euro. Ndėrtuam jetėn nė shumė vite dhe ata na e shkatėrruan brenda njė nate. Fushata e tyre po u drejtohet idiotėve. Unė do tė votoj pėr njė parti tė vogėl, shton ajo.
Ndėrsa vajza e saj e cila ėshtė studente dhe ka mbushur moshėn pėr tė votuar shprehet se nuk do ta ushtrojė kėtė tė drejtė. Pse ta bėj? Askush nuk na premton njė tė ardhme mė tė mirė.
PASOK gjendet nė vėshtirėsi tė mėdha nė kėto zgjedhje. Ish-kreu i saj, Jorgo Papandreu nė njė intervistė pėr revistėn Time ėshtė shprehur se kriza dhe ndihmat e BE dhe FMN-sė e kanė kthyer Greqinė nė njė laborator minjsh.
PASOK dhe Demokracia e Re nė zgjedhjet e vitit 2009 morėn 77% tė votave por nė dielėn pritet qė pėr ato tė votojnė mė pak se 45%. Njė sondazh i fundit tregon se Demokracia e Re do tė marrė 23% ndėrsa PASOK vetėm 16%. /AFP-Reuters/
Pėrkujtojini vrasjet makabre tė gazetarėve tanėhttp://www.botasot.info/mesme/xhema-bekimi.jpg
Editorial
Sot mediat bojkotuan institucionet, tė paktėn kėshtu kėrkuan disa nga mediat kryesore, dhe dy asociacione tė gazetarėve, tė cila kishin paralajmėruar pėr kėtė hap gjatė njė takimi me presidenten Atifete Jahjaga, me shpresė qė ti jepej shans ndryshimit tė Ligjit pėr Kodin Penal tė Kosovės, i ndryshuar plotėsisht sė fundi. Sipas kėtij kodi do tė penalizohen pėr pėrmbajtjet e dyshimta nė gazetė, thuaja i gjithė stafi i gazetės, gazetari, redaktori, kryeredaktori, botuesi, dhe rrejti i akuzės pėrmbyllet me shtypėsit e gazetave, pra udhėheqėsit e shtypshkronjės.
Dita Botėrore e Lirisė sė Shtypit shėnohet ēdo vit nė botės me 3 maj, ditė tė cilėn OKB-ja e sheh si njė rast pėr tė theksuar parimet themelore tė lirisė sė shtypit, por edhe pėr tė vlerėsuar lirinė e shtypit anė e mbanė botės, pastaj pėr tė mbrojtur mediat nga sulmet ndaj pavarėsisė sė tyre editoriale dhe pėr tė nderuar gazetarėt tė cilėt kanė humbur jetėn duke kryer detyrėn e tyre.
Por, nė ditėn botėrore tė fjalės sė lirė, tė paktėn kjo kėrkesa e fundit nuk ndodhė kėshtu. Prandaj, ėshtė i pamjaftueshėm pėrkujtimi vetėm i disa momenteve pėr tė cilat ne sot ndjehemi keq apo ndodhemi pėrballė situatave tejet sfiduese. Gazetarėt nė Kosovė, pėrkatėsisht njė numėr jo i vogėl drejtuesish duhet tė mėsohen me pranimin e vlerave, me pranimin e ekzistencės sė tjetrit dhe jo me mohimin dhe injorimin, deri nė pėrbuzjen e tė vdekurve.
E vetmja gazetė qė ka pasur fatin jo tė mirė, qė tė ketė aq shumė viktima tė mungesės sė lirisė sė fjalės ėshtė gazeta Bota sot. I vrarė njėri nga politikanėt mė nė zė tė kohės, bashkėpunėtori i ngushtė i Presidentit Rugova, Xhemajl Mustafa, qė ishte bashkėpunėtor i gazetės sonė, dhe njė autor i nderuar dhe i respektuar nga lexuesit tanė dhe opinioni i gjerė publikė. Por, pėrndjekja e hapur e gazetarėve dhe bashkėpunėtorėve tanė, do tė vijohej me vrasjen e kolegut dhe gazetarit tonė Bekim Kastrati nė njė atentat tipik horrori mė 19 tetor tė vitit 2001, ku mbeti i vrarė edhe Besim Dajaku, truprojė personale e Presidentit historik Ibrahim Rugova, ndėrsa qe plagosur ish luftėtari i UĒK-sė, Gani Geci, qė mė vonė do ti hyjė politikės.
Por, katėr vjet mė pas mė 3 qershor tė vitit 2005, do tė vritet nė njė atentat tipik mafioz apo tė stilit tė ekzekutimeve tė kryera nga shėrbimet sekrete, gazetari Bardhyl Ajeti, kolumnist i Botės sot. Kjo ishte vrasja mė trishtuese qė kishte ndodhur dhe si sulmi i parė i hapur dhe i drejtpėrdrejtė ndaj fjalės sė lirė dhe medias. Gazetaria e Kosovės ishte zhytu nė ankth e trishtim. Por, kjo ishte vetėm ana e brendshme emocionale e pa shpalosur nė faqet e mediave tė tjera. Kjo histori pėrbuzjeje po vazhdon tė pėrsėritet edhe sot. As kėtė 3 maj, as udhėheqėsit e asociacioneve tė gazetarėve dhe as mediat, nuk i kujtojnė kėta tė rėnė, ndėrsa gazetari Shefki Popova, duket pėrgjithnjė i harruar, pavarėsisht se vrasja e tij, shėnon vrasjet e para tė pasluftės nė Kosovės tė kryera ndaj mendimit tė lirė.
Dhembja pėr Bardhylin dhe Bekimin, nuk duhet tė jetė dhembje personale e Bota sot, por ndjesi kolektive e mediave dhe tė gjithė atyre qė janė tė ndėrlidhur me to.
Kėtė vit pėr herė tė parė thirrjet kudo nė botė janė fuqizuar pėr mė shumė liri tė shprehje, liri tė mediave, tė bėra qė nga zyrtarė tė OKB-sė, deri tek ata tė BE-sė, si Ketrin Eshton, qė bėn thirrje pėr dhėnien fund tė censurimit, kėrcėnimi tė redaktorėve, gazetarėve ose kolumnistėve. Por, nė Kosovė, politikanėt tanė, vetėm sot dhe nesėr mund ta ndjejnė peshėn e mediave, kur ata ta shohin veten, se kanė humbur komunikimin me zgjedhėsit!
Bota Sot
Pse liria e medias i bėn shoqėritė mė tė shėndetshmehttp://www.botasot.info/mesme/aleksander-arvizu.jpeg Ambasador i SHBA
Nga Aleksandėr A. Arvizu
Informacioni ėshtė pushtet. Pak njerėz mund tė pėrballojnė jetesėn, tiu kėrkojnė llogari qeverive tė tyre, dhe tė edukojnė fėmijėt pa njė rrjedhė tė shėndetshme e tė lirė informacioni. Qytetarėt kanė nevojė pėr lajme tė sakta, nė kohė, si dhe tė pavarura tė cilave mund tiu besojnė. E njėjta gjė mund tė thuhet pėr bizneset dhe tregjet. Po kėshtu edhe qeveritė.
Liria e medias i mban shoqėritė dhe ekonomitė tė gjalla, energjike dhe tė shėndetshme. Kur ndėrpritet rrjedha e lirė e lajmeve dhe informacionit, individėt vuajnė. Shoqėritė vuajnė. Ekonomitė vuajnė.
Megjithatė, teksa njerėzit anembanė botės nderuan Ditėn Botėrore tė Lirisė sė Shtypit, organizuar nga UNESCO nė Tuniz kėtė vit, kėrcėnimet kundėr gazetarėve vijnė duke u rritur. Deri dhjetorin e shkuar, Komiteti pėr Mbrojtjen e Gazetarėve numėronte 179 gazetarė nė burgje anekėnd botės. Dhe gazetarėt vazhdojnė tė kėrcėnohen, tė sulmohen, tė zhduken, apo tė vriten sepse pėrpiqen tė raportojnė lajmet.
Gjatė vitit tė kaluar, bota ishte dėshmitare si e premtimit ashtu edhe rrezikut ndaj njė shtypi tė lirė. Kudo nė Lindjen e Mesme dhe Afrikėn e Veriut, gazetarėt, blogerat, regjisorėt, dhe analistėt u bėnė kronikanė tė protestave qė rrokėn tė gjithė rajonin, ndėrkohė qė disa qytetarė, tė armatosur me asgjė tjetėr veē telefonave celularė, rrezikuan jetėn pėr tė ngarkuar tė vėrtetėn me tekst, Twitter, and piksel.
Duke bėrė kėtė, po ushtronin njė liri themelore tė shenjtėruar nė Deklaratėn Universale pėr tė Drejtat e Njeriut, e cila deklaron: Cilido ka tė drejtėn ndaj lirisė sė mendimit dhe shprehjes; kjo e drejtė pėrfshin lirinė pėr tė pasur mendime pa ndėrhyrje prej ndokujt si dhe pėr tė kėrkuar, marrė dhe pėrcjellė informacion dhe ide nėpėrmjet ēfarėdolloj media dhe pavarėsisht prej kufijve.
Megjithatė, tepėr qeveri pėrpiqen tė censurojnė median, drejtpėrdrejt apo tėrthorazi. Shumė gazetarėve investigues po u mbyllet goja, shumė prej tyre sepse ekspozojnė korrupsionin nė nivele tė qeverisjes vendore, shtetėrore, and kombėtare. Shumė sulme e vrasje tė gazetarėve mbeten pa u ndėshkuar.
Nė Shqipėri, panorama ka qenė e pėrzier. Nga ana pozitive, u pa pėrparim nė miratimin e legjislacionit tė rėndėsishėm pėr shpifjen nė muajin shkurt. Ky ishte njė hap i vėrtetė pėrpara.
Megjithatė, nga ana tjetėr, Raporti vjetor i Departamentit tė Shtetit pėr Tė Drejtat e Njeriut vėrente njė numėr fushash qė kanė nevojė pėr pėrmirėsim, duke vėnė nė dukje:
Media ishte aktive dhe nė masė tė gjerė e pakufizuar; megjithatė, pati raste presioni politik tė drejtpėrdrejtė ose tė tėrthortė mbi median, pėrfshirė kėrcėnime ndaj gazetarėve. Nė disa raste presioni politik dhe mungesa e fondeve kufizuan median e shkruar tė pavarur, dhe gazetarėt raportuan se kishin ushtruar gjerėsisht vetėcensurė
Mė tej raporti vėren, Vazhduan forma tė ndryshme tė kanosjes ndaj medias. Gazetarėt vazhduan tė ankoheshin se botuesit dhe redaktorėt censuronin punėn e tyre, drejtpėrdrejt ose tėrthorazi nė pėrgjigje tė presioneve politike apo tė biznesit. Shumė gazetarė u ankuan se mungesa e kontratave tė punės pėr ta shpesh pengonte mundėsinė e tyre pėr tė raportuar nė mėnyrė objektive.
Ambasada e SHBA nė Tiranė shpreson qė tė gjithė aktorėt parlamenti shqiptar, organizatat e medias, si dhe vetė gazetarėt do tė ecin pėrpara me njė pėrpjekje tė pėrbashkėt pėr tė kryer ndryshimet e duhura qė do tė ēojnė pėrpara lirinė e medias nė Shqipėri. E ardhmja e drejtė e Shqipėrisė nė Bashkimin Europian varet nga njė media e fortė dhe e pavarur.
Nevoja e Shqipėrisė pėr tė luftuar pėr njė shtyp tė fortė dhe tė pavarur nuk ėshtė e izoluar. Anembanė botės, liritė e medias janė gėrryer. Nė disa raste, nuk janė vetėm qeveritė qė sulmojnė, kanosin, dhe kėrcėnojnė gazetarėt. Janė edhe kriminelėt kartelet e drogės terroristėt apo fraksionet politike.
Kur gazetarėt kėrcėnohen, sulmohen, burgosen, apo zhduken, gazetarėt e tjerė vetėcensurohen. Nuk raportojnė mė lajmet. Ulin tonet e lajmeve. Lėnė hollėsi pa pėrmendur. Burimet nuk i ndihmojnė mė. Redaktorėt hezitojnė tė botojnė artikuj. Vendin e sė vėrtetės e zė frika. Tė gjitha shoqėritė tona vuajnė.
Me rastin e Ditės Botėrore tė Lirisė sė Shtypit, Shtetet e Bashkuara iu bėjnė thirrje tė gjitha qeverive qė tė ndėrmarrin hapat e nevojshme pėr tė krijuar hapėsirė qė gazetarėt e pavarur tė bėjnė punėn e tyre pa frikė nga dhuna apo pėrndjekja. Pėrshėndesim nė veēanti ata gazetarė, blogera dhe qytetarė tė guximshėm qė kanė sakrifikuar jetėn, shėndetin, apo lirinė e tyre me qėllim qė tė tjerėt tė mėsonin tė vėrtetėn. Po ashtu, nderojmė rolin e medias sė lirė dhe tė pavarur pėr tė krijuar demokraci tė qėndrueshme dhe shoqėri tė hapura e tė shėndetshme.
Bota Sot
Shqiptaret nė udhėkryqin e tyre historik
http://www.botasot.info/mesme/kreshnik_spahiu.jpg
Nga Kreshnik Spahiu
Mijėra shqiptarė protestuan dy ditė mė parė nė Shkup me parullėn shqiptarėt nuk janė terroristė. Manifestimi ishte reagim ndaj klimės sė paragjykimit kolektiv dhe terrorit qė ushtrohet sistematikisht ndaj shqiptarėve.
Krimi ėshtė krim nė ēdo gjuhė, nė ēdo etni e nė ēdo shoqėri. Nuk ka krim kolektiv dhe nuk ka ndėshkim kolektiv. Institucionalizimi i krimit kolektiv, vė nė rrezik jo fatin e shqiptarėve, por tė ardhmen e Maqedonisė. Skenat e arrestimit tė shqiptarėve ku mė shumė gjysma e tė ndaluarve dalin tė pafajshėm nga gjykata, -janė tė papranueshme. Shqiptarėt nuk janė qytetarė tė dorės sė dytė, dhe ndėrkombėtarėt nuk duhet tė pėrdorin dy standardet kur vjen fjala pėr nacionalizmin. Shqiptarėt gjatė gjithė historisė sė tyre nuk kanė treguar nacionalizėm agresiv bazuar mbi etninė dhe fenė.
Njė tjetėr histori shėmtuar policeske, njė atavizėm e kohės sė Beogradit totalitar, ėshtė shfaqur nė Luginėn e Preshevės. Policia serbe ka bėrė arrestime arbitrare tė shqiptarėve dy ditė para zgjedhjeve, me shpresė se ndėshkimi i shqiptarėve nxit serbėt tė votojnė pėr pushtetin aktual. Ky mentalitet antishqiptar, me ėt cilin kėrkon ėt qėndrojnė pushtet qeveria e sotme nė Beograd, tregon se plagėt e shovinizmit tė Milosheviēit jo vetėm qė nuk janė kuruar, por po pėrdoren si receta shpėtimi pėr kriza politike, nga ata qė shumėkush nė Perėndim i quan tė moderuar dhe u ka hapur dyert e Evropės.
Janė tė njėjtėt pushtetarė serb, qė po pėrpiqen tė destabilizojnė Veriun e Kosovės, duke krijuar njė oazė kontrabande dhe kriminaliteti, si njė tumor, nė trupin e njė shteti tė ri qė po ringrihet. Nė Mitrovicėn e veriut Beogradi minon ditėn pėr diell autoritetin e Prishtinės dhe sfidon praninė ndėrkombėtare ushtarake dhe politike nė Kosovė. Shqiptarėt janė sot qytetarė tė dorės sė dytė nė Maqedoni, Serbi, dhe nė Veri tė Kosovės. Probleme tė paimagjinueshme pėr njė vend demokratik ndodhin nė kufirin me Greqinė, ku shqiptarėt trajtohen si qytetarė tė dorė sė dytė, pėr shkak tė racizmit dhe vatrave tė vjetra shoviniste nė politikėn greke. Gjyqtarė tė Republikės sė Shqipėrisė u ndaluan tė hyjnė nė Greqi! Ata po persekutohen tashmė jo vetėm pėr shkak tė origjinės por dhe pėr shkak ėt detyrės sė tyre si gjyqtarė nė republikėn e Shqipėrisė.
E gjithė kjo tablo tensioni dhe poshtėrimi ndaj shqiptarėve, vjen mes tė tjerash edhe pse elitat politike shqiptare nė Tiranė Prishtinė dhe Shkup, si dhe diplomacia shqiptare, e pėrdorin pushtetin e tyre jo pėr tė forcuar faktorin shqiptar, por pėr tė fuqizuar pushtetin e tyre personal, tė cilat e shkėmbejnė me gjeste poshtėruese ndaj popullit tė tyre.
Shqiptarėt kanė dėshmuar tolerancė dhe e kanė pranuar bashkėjetesėn me fqinjėt. Nė Malin e Zi flasin gjuhėn e etnisė tjetėr, nė Serbi e Kosovė, shqiptarėt e kuptojnė dhe flasin serbishten, nė Maqedoni e flasin gjuhėn maqedonase, nė Greqi e flasin greqishten. Shqiptarėt nuk kanė fobi nga fqinjėt. Por fqinjėt po refuzojnė jo mė tė mėsojnė e tė flasin shqip, por edhe tė dėgjojnė shqip. Ėshtė mė mirė pėr ta nė radhė tė parė tė mėsohen me shqipen.
Shqiptarėt kudo nė rajon e kanė dėshmuar se janė tolerantė dhe me aspiratė perėndimore. Nė Shkup, partitė shqiptare kanė kėrkuar dhe bėrė presion pėr anėtarėsimin e Maqedonisė nė NATO dhe shpejtimin e procesit tė anėtarėsimit nė BE. Por palėn maqedonase nuk duhet ta gėnjejė mendja se vendi mund tė bėj pėrpara nė kurriz tė shqiptarėve apo ca mė keq duke nėpėrkėmbur tė drejtat legjitime tė tyre. Ngjarjet qė i paraprinė marrėveshjes sė Ohrit kanė treguar sa e brishtė ėshtė situata nė Maqedoni. Vetėm respektimi i shqiptarėve si qytetarė tė barabartė, vetėm respektimi 100% i marrėveshjes sė Ohrit mund tė ishte parakusht pėr stabilizimin dhe pėrparimin e Maqedonisė. Kjo marrėveshje ėshtė shkelur nga pala maqedonase. Shqiptarėt nė Maqedoni mund tė mos bėhen dot bashkė nė njė parti, por janė nė tė drejtėn e Zotit tė kėrkojnė qė ēdo parti e tyre tė kushtėzojė pjesėmarrjen nė qeveri me respektimin e plotė tė marrėveshjes sė Ohrit.
Maqedonia do tė jetė shtet i fortė e i respektuar nėse respekton me tė njėjtin standard qytetarėt e vet, pa dallim etnie e feje. Refuzimi pėr tė dėgjuar e komunikuar me shqiptarėt dhe ca mė keq pėrpjekjet mjerane pėr tė dėmtuar imazhin e tyre nuk bėjnė gjė tjetėr veēse tė kujtojnė njeriun qė dilte pėr gjah dhe plumbin e parė e shkrepte nė kėmbėt e veta.
Nė Preshevė dhe Bujanovc shqiptarėt kane pranuar zgjedhjet serbe, sistemin politik serb dhe kanė mbėshtetur anėtarėsimin e Serbisė nė Bashkimin Evropian, por ata nuk duhet tė votojnė kurrsesi ata politikanė dhe pushtetarė qė kėrkojnė tė fitojnė vota si antishqiptarė.
Nė Kosovė po ashtu shqiptarėt po pėrpiqen tė jenė tė matur dhe tė pranojnė kėshillat e Perėndimit pėr ruajtjen e sovranitetit tė tyre, por pushteti politik atje, duket se po e pėrdor mbėshtetjen perėndimore pėr Kosovėn mė shumė pėr karrigen e vet se sa pėr autoritetin Kosovės.
Ky tension rajonal i cili po shfaqet kudo ku ka shqiptarė, duke i viktimizuar ata, tregon se pėr herė tė parė copėzimi i shqiptarėve si shoqėri, dhe etni, po pėrdoret pėr ti poshtėruar ata. Edhe pse ata po ndihmojnė mė shume se sa meritojnė shtetet ku jetojnė si qytetarė tė lirė, ata po poshtėrohen dhe shtypen duke u gjetur si njė arsye pėr tė ringjallur frymėn e shovinizmit dhe racizmit ndaj tyre.
Kjo ėshtė situata mė e rrezikshme dhe pozita mė e dobėt qė shqiptarėt kanė pasur kėto dhjet vite nė rajon qysh pas ēlirimit tė Kosovės. Kjo situatė tregon dhe njėherė, nuk mjafton tė jesh properėndimor dhe tolerant, pėr tu bėrė faktor paqeje dhe stabiliteti nė Ballkan, por nevojitet mbi tė gjitha tė jesh i barabartė dhe dinjitoz nė pėrfaqėsimin tėnd nė rajon, ose pėrndryshe tė funksionosh si njė komb properėndimor ndaj gjithė atavizmave fundamentaliste, fetare dhe etnike nė rajon. Fakti qė shqiptarėt janė tė ndarė nė katėr shtete tė tjerė fqinjė, joshqiptare, nuk do tė thotė se ata mund tė poshtėrohen lehtė duke i shtypur pjesė. Ata duhet tė kuptojnė se bashkėjetesa me ta, ėshtė vlera jonė, kurse konflikti antivlerė e tyre. Ėshtė mirė tė kuptojnė gjuhėn e bashkėjetesės , tė kuptojnė shqipen e atyre qytetarėve qė kanė nė shtetin e tyre, ashtu si shqiptarėt kuptojnė dhe pranojnė gjuhėn dhe shtetin e tyre.
Bota Sot
"Kurrė mė" ishte njė betim!http://www.botasot.info/mesme/jozefina_topalli_5.jpg
Jozefina TOPALLI
Si ēdo vit, edhe sivjet, edhe nė dhjetė ditėt e fundit, nė shumė vende tė botės janė organizuar kujtesa, kujtesa e dhembshme e Holokaustit. Kujtesa e barbarisė, e vrasjeve masive tė paramenduara tė njė prej akteve mė mizore tė historisė, tė zhdukjes sė hebrenjve. Kujtesa qė janė organizuar nė Evropė, nė Kanada, nė Washington etj. Sot, jo pėr herė tė parė, nė kėtė seancė tė veēantė plenare, takohemi pėrsėri pėr kujtesėn. Takohemi pėr tė sjellė nė mendje aftėsinė e njeriut pėr tė bėrė keq. Aq keq, sa pėr ato qė nuk e jetuan atė periudhė, ndoshta nuk do ta kuptojnė kurrė ēfarė do tė thotė gjithė ajo urrejtje ndaj njė populli. Nuk mund kuptojnė kurrė gjithė atė mizori ndaj hebrenjve. Nuk mund tė kuptojmė kurrė krematoriumet. Por siē do ta ndiqni pėrmes njė dokumentari filmik, sot do tė dėgjoni edhe njė histori tjetėr. Historinė e sė kundėrtės sė urrejtjes. Historinė e kundėrt tė sė keqes. Do tė dėgjoni pėr virtytin. Do tė shihni aftėsinė e njeriut pėr tė bėrė mirė. Dhe kjo ėshtė histori shqiptare. Histori shqiptare, e humanizmit, guximit e besės. E vėrtetė qė shėnohet nga shtetarė tė huaj dhe njerėz tė thjeshtė tė huaj, qė tregohet nga vetė hebrenjtė, nga dėshmitarė tė gjallė, nga njerėz qė jetojnė e punojnė mijėra kilometra larg vendit tonė. Histori, qė vetėm pas rėnies sė komunizmit ka filluar tė tregohet nė Shqipėri. Sa e dinė qė, ishin shqiptarėt qė i dhanė leje qėndrimi nė Shqipėri hebrenjve qė iknin nga frika nga vendet e tjera? Sa e dinė qė, atyre shteti i asaj kohe i dha pasaporta false pėr tė shpėtuar? Sa e dinė nė botė se, shqiptarėt nuk dorėzuan asnjė hebre? Sa e dinė se, qė nga i pari i vendit deri tek i fundit tė gjithė mbronin hebrenjtė me firma, me zemėr, e me besė? Pakkush nė botė di qė nė Shqipėri, numri i hebrenjve pas Luftės sė Dytė Botėrore ishte mė i madh se para luftės. Pakkush nė botė e di qė shqiptarėt shpėtuan jetėn e hebrenjve qė jetonin nė Shqipėri, por edhe tė atyre qė erdhėn nė Shqipėri. Pakkush nė botė e di qė jemi i vetmi komb, qytetarėt e tė cilit, bashkė me qeverinė e asaj kohe nuk lejuan qė tė ndodhte ajo barbari qė ndodhi nė shumė vende tė tjera. Por qė tė jemi tė sinqertė, edhe nė Shqipėri jo tė gjithė e dinė ēfarė kanė bėrė shqiptarėt gjatė Luftės sė Dytė Botėrore pėr tė shpėtuar hebrenjtė qė jetonin apo kishin ardhur nė Shqipėri pėr tė shpėtuar nga pėrndjekja e urrejtja e pakuptimtė e kohės. Pamjet filmike qė do tė shohim, do tė na bėjnė tė kuptojmė se ne shqiptarėt mė shumė se kushdo tjetėr nė botė kemi arsye tė krenohemi me prindėrit e gjyshėrit tanė, por edhe tė kuptojmė "pse". Ēfarė i shtyu, qė ndryshe nga ēdo vend tjetėr mė i zhvilluar evropian, tė hapin masivisht dyert dhe zemrat pėr njerėz qė vinin nga vende tė tjera? I shtyu erudicioni? Jo! Shqipėria nė atė kohė ishte ende masivisht analfabete. I shtyu llogaria politike e historike pėr tė qenė nė anėn e fitimtarit? Jo! Pėr tė njėjtėn arsye qė pėrmenda mė sipėr
I shtyu besimi i pėrbashkėt? Jo! Pėrgjigjja na vjen nė anglisht, nga tė huajt! Nga ata qė mbijetuan, nga ata qė e kanė studiuar fenomenin dhe qė e cilėsojnė "unik"! "Shqiptarėt jetonin nė nivelin mė tė lartė tė etikės njerėzore!", shqiptarėt kishin kodin mė tė lartė moral. Shqiptarėt nuk kishin nevojė tė ishin eruditė apo tė shkolluar, pėr tė shpėtuar dhe ridhuruar njerėzimit Albert Ajnshtajnin, i cili siē thuhet udhėtoi mes pėr mes Evropės pėr tė gjetur si tė vetmen rrugė shpėtimi njė pasaportė shqiptare nė Shqipėri, "Parajsa e fshehur". Pėrsėri dėshmitė do na tregojnė se e vetmja gjė qė kishte rėndėsi ishte se ata ishin qenie njerėzore qė po i iknin "tė keqes". "Tė keqen" dhe dėmin qė mund tė shkaktojė, mė mirė se shqiptarėt pakkush e njeh nė kėtė botė.
"E keqja" ndryshon ngjyrė, ndryshon emėr, por pėrsėri e njėjta mbetet. Do tė shohim se tė njėjtėt burra qė mbrojtėn hebrenjtė nga "e keqja e zezė" gjatė luftės, patėn tė njėjtin fund nga "njė tjetėr e keqe" fill pas kėsaj. Dhe tė njėjtėt dėshmitarė nė kėto filmime pyesin "pėrse"? Tė dyja palėt ishin viktima tragjike, tė pafajshme tė sė njėjtės sė keqe qė shekulli XX ia hodhi si sfidė njerėzimit me ngjyrė tė ndryshme. Bota e lirė u dha pėrgjigje qė nė '45'. Pasi njohu me themel tė keqen, eci me kurajo drejt sė vėrtetės, kuptoi dhe tha: Kurrė mė! Dhe e kujton ēdo vit Holokaustin
.40 e ca vjet mė vonė, nė Kosovė, ishin shqiptarėt "tė pėrndjekurit" e Ballkanit
Dhe bota e lirė, me vendosmėri, nė emėr tė tė njėjtave parime qė ne sot kujtojmė, u doli zot! Sepse "kurrė mė" ishte njė betim! Ju ftoj qė nėn kėtė nevojė pėr kujtesė, tė reflektojmė, tė kėrkojmė edhe tė vėrtetat tona, nėn domosdoshmėrinė qė nė kėtė 100-vjetor tė Pavarėsisė tė nderojmė vlerat tona dhe tė themi edhe ne "Kurrė mė" me besė.
Bota Sot
Mali i Zi, shtet i zotėruar nga mafia
04/05/2012 01:20:00
http://www.malesia.org/thumbnail.php?file=images/logo/mali_i_zi_harta.gif&size=article_medium
Njė raport i Departamentit Amerikan tė Punėve tė Jashtme publikoi njė analizė pėr Malin e Zi, nė tė cilin ky shtet konsiderohej si i zotėruar nga mafia me lidhje deri nė instancat mė tė larta tė Podgoricės zyrtare.
Siē raportoi e pėrditshmja Vijesti, autori i studimit, Moises Naim, vlerėsoi se shumė politikanė, jo vetėm qė janė tė pėrfshirė nė veprimtari mafioze, por janė vetė drejtues tė grupeve tė krimit tė organizuar.
Sipas raportit nė fjalė, shtetet e tjera nė botė qė janė tė kontrolluara nga mafia janė Bullgaria, Ukraina, Venezuela, Guinea-Bissau dhe Mianmari.
Pėrqark globit, mafiozėt kanė depėrtuar midis qeverive nė njė shkallė tė paprecedent, por edhe mė shqetėsues ėshtė fakti i luftimit tė klaneve tė ndryshme, vetėm pėr tė marrė bizneset e tyre nga ana e qeveritarėve, shkruhej mes tė tjerave nė raport.
Ndryshe nga njė shtet i zakonshėm, shtetet e zotėruara nga mafia nuk mbėshtetet nė grupe tė krimit tė organizuar pėr tė pėrmbushur interesa tė ndryshme, shpesh herė tė lidhura me politikėn e jashtme. Nė kėto vende, ndodh shpesh qė tė jenė vetė politikanėt ata qė diktojnė kėto interesa dhe udhėheqin klanet mafioze.
Megjithatė, nė analizėn e Departamentit tė Shtetit theksohet se ka edhe shumė raste tė tjera tė lidhjeve me mafian nė shtete tė ndryshme nė botė, midis tė cilave edhe nė Rusi, ku vėrehet njė veprim i pėrbashkėt midis disa rrjeteve mafioze dhe instuticioneve nė aspekte lokale.
/Malesia.Org/
Nimanbegu: Problemet e shqiptareve nėn hijen e marrdhėnjeve nė mes sėrbeve dhe malazezėve
03/05/2012 15:56:00
http://www.malesia.org/thumbnail.php?file=images/individ/politikane/genci_nimanbegu.jpg&size=article_medium
Nėnkryetari i Forcės Genci Nimanbegu argumenton se problemet e shqiptarėve nė Mal tė Zi janė nė hijen e marrėdhėnieve ndėrmjet serbėve dhe malazezėve.
"Shumė herė kam thėnė se zgjidhja e problemet e shqiptarėve nė Mal tė Zi ėshtė nėn hijen e marrėdhėnieve ndėrmjet malazezėve dhe serbėve.
E njėjta gjė vlen edhe tani. Me formimin e klubit tė deputeteve shqiptarė do tė rritet edhe ndikimi i partive shqiptare. Sigurisht, ėshtė shumė e vėshtirė pėr tė kapėrcyer pozitėn inferiore nė aspektin e ndikimit politik, nė tė cilėn situatė na solli UDSH me satelitėt e saj, si dhe disa tė ashtuquatur kuadro shqiptarė nė partitė qytetare", ka deklaruar nė njė intervistė pėr gazetėn e pėrditshme DN.
Ai poashtu ka shtuar se kėrkesat politike tė shiptareve janė tė artikuluara shumė qartė sidomos viteve tė fundit.
"Pėr tė fituar mbėshtetjen e partive shqiptare ekzistojnė disa kushte: Komuna e Malėsisė, decentralizimi i pushtetit, Tė mirat detare, kthimin e pronės, Valdanosi. Kėto janė vetėm disa nga kėrkesat politike tė shqiptareve nė Mal tė Zi", tha ai. /Ulqini Online/
Deja vu i zgjedhjeve serbehttp://www.botasot.info/mesme/zgjedhje-serbe.jpg
Charles Recknagel
Qytetarėve serbė, mė 6 maj, do tiu kėrkohet shumė. Nė njė ditė, ata do tė votojnė pėr presidentin, deputetėt e Parlamentit dhe pėrfaqėsuesit e kėshillave lokalė.
Por, nėse kjo tingėllon si recetė pėr ndryshime tė thella, atmosfera nė Serbi duket mė shumė si deja vu sesa si pritje.
Arsyeja ėshtė se gara pėr presidencė pėrmban dy kandidatė, tė cilėt pėrballen tri herė radhazi qė nga viti 2004.
Pro-evropiani Boris Tadiq lufton pėr mandatin e tretė kundėr sfidantit shumėvjeēar, nacionalistit Tomisllav Nikolliq. Edhe mė 2004, edhe mė 2008, Tadiqi ka shėnuar fitore tė ngushtė kundrejt rivalit.
Edhe kėtė herė, ata janė shumė afėr nė sondazhet e opinionit.
Si njėri, ashtu dhe tjetri, premtojnė anėtarėsimin e Serbisė nė Bashkimin Evropian dhe ruajtjen e, siē thonė, sovranitetit tė Serbisė nė Kosovė, pavarėsisht rregullave tė BE-sė se shtetet qė synojnė anėtarėsimin, nuk duhet tė kenė konflikte kufitare me fqinjėt e tyre.
Tadiqi, i cili kryeson Partinė Demokratike, u ka thėnė mbėshtetėsve sė fundmi:
Miqtė e mi, me gjithė sulmet dhe kėrcėnimet, me gjithė sulmet qė kanė ardhur nga skena e brendshme politike, ne kemi arritur tė ruajmė politikėn tonė Edhe Evropa, edhe Kosova. Dhe, ne nuk do tė heqim dorė as nga Evropa, as nga Kosova, sepse nuk duam tė vėmė nė dyshim integritetin territorial tė asnjė pjese tė vendit tonė.
Me gjithė refuzimin e Beogradit pėr tė pranuar pavarėsinė e Kosovės, tė shpallur nė vitin 2008, atė e kanė njohur 90 shtete.
Edhe Evropa, edhe Kosova premton edhe Nikolliqi, i cili kryeson Partinė Progresive Serbe.
Serbia ka marrė statusin e kandidatit pėr anėtarėsim nė Bashkimin Evropian. Kjo ėshtė njė gjė e mirė dhe ne duhet tė vazhdojmė nė kėtė rrugė. Rruga pėr nė BE ėshtė e gjatė dhe e vėshtirė - do tė na duhen vite. Nė Serbi, qytetarėt janė tė etur pėr ndryshime dhe ato do tė ndodhin, ka thėnė Nikolliq.
Fakti se Tadiqi dhe Nikolliqi tingėllojnė ngjashėm, nė mesin e qytetarėve serbė shkakton ndjenjėn se asnjėri nuk mund ta nxjerrė Serbinė nga vėshtirėsitė e tanishme politike dhe ekonomike.
Serbia ka lėvizur mė pranė BE-sė me marrjen e kandidaturės evropiane dy muaj mė parė, por ajo vazhdon tė mbetet larg integrimit nė tregun evropian dhe ekonomia e saj ėshtė goditur rėndė nga kriza ekonomike globale. Gazeta britanike Economist, sė fundmi, ka shkruar se papunėsia nė shtetin serb ėshtė 24 pėr qind.
Zemėrimi i publikut me status quo-nė, i ka dhėnė peshė njė lėvizjeje protestuese, e cila do tė hedhė fletėvotime tė bardha ose tė paplotėsuara tė dielėn.
Vesna Peshiq, deputete e pavarur nė Parlamentin e Serbisė, thotė se fletėvotimet e bardha do tiu dėrgojnė mesazh palėve qė kanė lėshuar rrėnjė.
Mesazhi ėshtė i qartė - njė grup i qytetarėve nuk ėshtė i kėnaqur me qeverinė, e cila ka proklamuar veten e saj si pro-evropiane, ndėrsa rezultatet e saj janė shumė tė kėqija. Kėshtu, si votues, nėse doni ta ndėshkoni atė parti ose koalicion, por nuk doni tė votoni pėr partitė opozitare, sepse ndjeni se ato nuk janė mė tė mira, atėherė me vota tė bardha ju mund tė shprehni protestėn tuaj, qė nuk doni tė votoni pėr partitė e korruptuara, thotė Peshiq.
Edhe Partia Demokratike nė pushtet, edhe rivalja e saj - Partia Progresive - i hedhin poshtė akuzat pėr korrupsion.
Nė zgjedhjet parlamentare dhe presidenciale tė Serbisė, mė 6 maj do tė votojnė edhe serbėt e Kosovės, bazuar nė marrėveshjen e Organizatės pėr Siguri dhe Bashkėpunim nė Evropė dhe tė Qeverisė sė Kosovės.
Bota Sot
Beogradi e terrorizon Bujanocin
http://kosovapress.com/repository/images/thumb_150x100/refik_hasani_484317.jpg
Shkruan: (Refik HASANI), 06 Maj 2012
Arrestimet e tetė shqitarėve nė Bujanoc u bėn pėr tė frigėsuar votuesit shqiptarė dhe pėr instaluar pasiguri dhe bėr pastrim etnik , prandaj e ritheksojm qė ky rajon duhet tė mbykqyrėt edhe nga OKB-ja , NATO-ja , EULEX e .. . , qė tė angazhohen edhe pėr shqiptarėt nė Medvegjė , Bujanoc e Preshevė qė duket sikur kan mbetur nė harresė .
Prapė edhe nė kėtė rast ashtu si disa herė mė herėt kėrkohet nga faktori i jashtėm qė nė komunat shqiptare Medvegjė , Bujanoc e Preshevė tė instalohen forca civile dhe ushtarake ndėrkombėtarė nga NATO-ja apo OKB-ja dhe EULEX-i pėr mbykqyrje , monitorimin e shkeljeve e tė drejtave tė njeriut dhe kolektive tė shqiptarėve qė jan duke u diskriminuar dhe nuk pėrfaqėsohen nė gjykata , polici dhe admnistrat komunale dhe qendrore Nuk ėshtė duke u respektuar amnistia pėr ushtarėt e UĒPMB-sė ku vazhdimisht burgosen dhe kurdisen gjykime politike . Edhe pėr marrėveshjen e Konēulit ėshtė dashur tė mblidhet ndonjė takim kosultativ qė tė plotėsohet , pasurohet dhe rishikohet si njė marrėveshje qė ėshtė arritur nėn monitorimin e Piter Fait . Pra faktori i jashtėm tė vendos forcat e NATO-s tė OKB-sė apo EULEX-i , tė marrin nė konsiderat edhe shqiptarėt e Medvegjės , Bujanocit e Preshevės duke u marr me shikimin e marrėveshjes sė Konēulit dhe tė drejtat e tyre . Kėshtu nuk ka mbetur pėr tė dal dhe votuar drejtė , kjo i pėrngja njė gjendje lufte , njė ore policore , njė shtetė rrethimi tipik dhe tė vėrtetet , njė mobilizim , gjendje jo tė zakontė Mė sė paku ka mbetur vend pėr tė votuar . Kjo ėshtė pėr tė mbjellur , thelluar e ushqyer ndarje nė mesė tė shqiptarėve shumicė dhe serbėve pakicė tė ksaj Komune . RECIPROCITETI - Beogradi nuk i harron serbėt lokal tė Kosovės atėher pse duhet ti harron faktori plotik dhe ushtarak si dhe Prishtina dhe Tirana zyrtare kėto tri Komuna .
Beogradi diskriminon dhe zbaton ligje enkas vetėm pėr shqiptarėt duke arrestuar dhe kurdisur e montuar gjyqe politike nė forma tė ndryshme mė perfide ėshtė duke u munduar qė tė zvogloj numrin e votuesve shqiptarė nė Bujanoc . E kėto jan duke miratuar ligje dhe udhėzime admnistrative qė vėshtirsojn marrjen dhe vazhdimin e dokumentave . Njė ndėr veprimet absurdet mė tė mdha , ėshtė : Kur kėrkon qė komisione tė caktuara tė policisė sė bashku mė zyrtarė admnistrate dalin nė terren tė vėrtetojn a jan duke jetur nė shtėpi . Kjo ėshtė nė kundėrshtim me tė gjitha konventat ndėrkombėtare . Nėse unė kam njė pasuri tė trashiguar nuk mund tmė mohohet tė jem edhe qytetar i atij shteti . Kėtė e kam pėrjetuar vetė auturi i kėtyre rreshtave pasi vij nga ajo pjesė . Tė mos zvoglohet trupi votues i shqiptarėve nė Bujanoc ku kemi 23 kėshilltarė Komunal pasi ka vota duhet qė nė Bujanoc tė jen 30 kėshilltar e jo 23 .
***
Arrestimet e kryera pardje , ku : forma , koha , numri i policėve , ushtarėve , xhandarmėris , njėsit elite dhe arsenali e mjetet qė janė shfytėzuar ndaj shqiptarėve ėshtė mjaftė material i bollshėm pėr ta komentuar dhe analizuar . Mė nė fundė edhe institucionet qendrore tė shqipėrisė dhe ato tė Kosovės duhet ta kuptojn se duhet tė ndėrroj qasja ndaj neve shqiptarėve tė ksaj krahine . Tė fillojn duke investuar edhe nė kėtė drejtim qė pėrveqė njė mijė abetarave qė ėshtė investuar nga kėto dy qendra pėr nė kėto tri Komuna asgjė tjetėrė . Ėshtė momenti i fundit qė dy institucionet tona tė investojn edhe nė kėtė mėnyrė qė mos tė zvoglohet numri i votuesve shqiptarė , pra asnjė kėshilltarė Komunal tė mos zvoglohet por ka mundėsi tė rritet . Prishtina dhe Tirana duhet ta ken tė qartė sa i pėrket pjesėmarrjes sė popullatės shqiptare nė zgjedhjet nacionale dhe tju bėhtė e qartė tė gjithė subjekteve politike qė pėr parlamentin e Republikės sė serbisė tė ndryshohet ligji zgjedhore dhe kuota tė zvoglohet nga Beogradi . Pse nė parlamentin e Kosovės vetėm pakica serbe kan dhjetė vende tė rezervuara plusė edhe disa i marrin me vota tė drejpėrdrejta kurse nė anėn tjetėr shqiptarėt me numėr po aqė ka vetėm njė deputete nė parlament tė Serbisė . Vetėm nė Kosovė nga Komuna Medvegjės , Bujanocit e Preshevės kemi deri mė pesėmijė votues qė figurojn nė lista zgjedhore . Duhet tė mos harrojm qė me dokumenta tė Serbisė si shqiptarė kemi patur edhe nė Beograd , Nish Leskoc Vranjė etj . Kur ky numėr mirret parasysh atėher numri i shqiptarėve tė Republikės sė Serbisė qė figurojn nė lista zgjedhore dhe posedojn dokumnta valide arrin numrin deri nė 15 mijė votues .
Arrestimet
Sė pari ne shqiptarėt qė nga pėrfundimi i luftės dhe zgjedhjet e pra tė vitrit 2002 pushtetin prej 41 kėshilltarėve shumica jan 23 kėshilltarė komunal jan shqiptarė sė bashku me Kryetarin e Komunės . Kjo ėshtė duke i penguar Beogradit . Pikėrisht bėn arrestime :
- Pas katėr orėve kur edhe fillon heshtja zgjedhore ,
- Kur popullata lokale shumicė ėshtė pregaditė pėr tė dal nė votime ,
- Kur tė dėbuarit , zhvendosurit dhe tė shpėrngulurit shqiptarė prej Bujanocit pritej tė dalin mė shumė se herave tė tjera nė votime ,
- Kur kishte paralajmėrime qė edhe votuesit njė pjesė tė vijnė vetėm pėr votime nga diaspora ,
- Popullata shqiptare ėshtė duke menaxhuar mirė me Komunėn dhe duke respektu si komune edhe me popullatė pakicė tė ksaj komune ,
- Nė Bujanoc kemi 3650 tė vendosur kolon serbė si kategori e zhvendosur qė tė gjithė tė pajisur me dokumenta dhe qė figurojn nė lista zgjedhore ,
- Kemi mbi dhjetė baza dhe poligone ushtarake shumė afėr zonės toksore ,
- Ky qytet ėshtė njė nyje edhe ekonomike qė pėrmes vendabanimeve tjera lidhet me Preshevėn dhe shtetin Bullgarin ,
- Ėshtė duke u penguar ngritja e shtatores sė Skėnderbeut nė qendėr tė Bujanocit qė ėshtė propozim i cili ka gjetė mbėshtetje edhe nga kuvendi Komunal ,
- Nė Bujanoc policia tė bėjs sa mė shumė arrestime pėr shkak qė nė fshatin Dobrosin afėr Bujanocit ishte shtabi i pėrgjidhshėm i UĒPMB-sė ,
- Nė fshatin Konēul krejt afėr Bujanocit ėshtė nėnėshkruar marrėveshja shumė e njohur e Konēulit ,
- Nė Bujanoc si qendėr nė mesė tė Preshėvės dhe Medvegjė do tė luante njė rol mė tė madh ,
- Pasi Bujanocin me Vranjėn i ndan vetėm 17 kilometra dhe ka rėndėsi ,
- BujanocI qė Tėrnoci ėshtė ngjitmas mė qytetin dhe gjithnjė po dominohet nga shumica ,
- Nė Bujanoc ishte Beogradi qė i pregaditi ata njė grusht serbė tė ksaj Komune qė tė formojn tė ashtuquajturin kėshillė nacional serbė dhe pėr ndarje tė ksaj Komune nė vija nacionale sipas rexhistrave tė Zonave dhe Komunave kadastrale ,
Tė arrestuarit jan tė rinjė dhe ish-ushtarė tė UĒPMB-sė nga fshatra Tėrnoci i Madh dhe Breznicė e Bujanocit.Arrestimet u bėn qė ne shqiptarėt tė mos ta udhėheqim Kumunėn e Bujanocit . Kjo ėshtė pėr tė mbjell frigė , pėr tė bėr presion dhe pėr tė instaluar dro dhe pasiguri tek ne shqiptarėt .Kėshtu krijon skena tė filmit tė aksioneve , tė frigojn tė dalin tė votojn shqiptarėt , e aqė mė shumė ka frigė Beogradi nga ata qė punojn nė mėrgim , tė dėbuarit , zhvendosurit dhe shpėrngulurit shqiptarė qė ti pengoj tė mos shkojn nė votime .
Liderėt e ksaj krahine ju sugjerojm qė tė angazhohen nė unifikimin e qėndrimeve , pastaj tė kėrkojn bashkėrendimin me Prishtinėn dhe Tiranėn zyrtare sė bashku me faktorin e ndėrkombėtarė.
Pėr fundė - Sivjet mė 17 shkurt disa tė rinjė nė qendėr tė Bujanocit kishin marrė njė inciativė qė tė ngrisin nga dėbora njė Nev Born . Ne shkruam njė shkrim autorial pėr kėtė nė tė njėjtėn gazet sa e brishtė dhe e paqėndrueshmė ėshtė situata nė Bujanoc sikur se Nev Born-i nga dėbora nė qendėr tė Bujanocit, kėshtu duhet ta kuptojm tė gjithė . Kjo na i forcon ato fjalė qė sa e brisht ėshtė situata edhe pas Referendumintė tė mbajtur mė 1 e 2 mars 1992 , kryengritjes sė armatosur pėrmesė sakrificės dhe luftė sė UĒPMB-sė dhe Marrėveshjes sė Konēulit .
Liria e medias tė jetė e paprekshmehttp://kosovapress.com/repository/images/thumb_150x100/Fadil_bajraktari_36827.jpg
Shkruan: (Fadil Bajraktari), 03 Maj 2012
Fjala e mbajtur nga kryeredaktori i Agjencisė sė Pavarur tė Lajmeve Kosovapress, Fadil Bajraktari, me rastin e shėnimit tė 3 Majit - Ditės Ndėrkombėtare tė Lirisė sė Mediave.Pėrshėndes organizatorėt e kėtij takimi dhe tė pranishmit, nga i cili debat shpresoj tė dalin ide dhe konkluza tė nevojshme pėr avancimin dhe zhvillimin e medieve dhe lirisė sė tė shprehurit.
Po ashtu, shfrytėzoj rastin qė tė pėrshėndes Asociacionin e Gazetarėve Profesionist tė Kosovės dhe kryeredaktorėt e medieve, pėr iniciativėn, pėr tė bojkotuar prezantimin e punės sė institucioneve dhe partive politike gjatė kėsaj dite, nė shenjė proteste dhe kundėrshtimi tė neneve 37 dhe 38 tė Kodit Penal, nė mbėshtetje tė sė cilės iniciativė ėshtė dhe redaksia e Agjencisė sė Pavarur tė Lajmeve Kosovapress.
Nė fjalėn time do tė prezantoj organizimin e punės nė redaksi, respektimin e kodit tė medieve, njohja e gazetarėve me kodin e medieve tė shkruara, praktikat e pėrditshme tė punės, dhe ēėshtja qė tani mė ėshtė kthyer nė temėn mė tė debatuar, obligimi i mbrojtjes sė burimeve, e cila ėshtė pjesė e padiskutueshme e Kodit tė Mediave tė Shkruara tė Kosovės.
Duke u nisur nga fakti se nė shumicėn dėrrmuese tė shteteve qytetarėt u besojnė mė shumė medieve se qeverive, parim i punės sonė nė redaksi ėshtė respektimi i Kodit tė Mediave tė Shkruara tė Kosovės, si njė sistem vetėrregullues, i cili ėshtė shkruar nė harmoni me etikėn e gazetarisė mė bashkėkohore tė vendeve ku liria e medias ėshtė nė stadin mė tė kėnaqshėm.
Dispozitat e pėrgjithshme tė Kodit: Raportimi i tė vėrtetės, Prezantimi nė mėnyrė tė barabar tė tė gjitha palėve qė janė pjesė e lajmit apo tematikės, E drejta pėr t'u pėrgjigjur, Kujdesi nė shkrimet qė kanė tė bėjnė me personat e akuzuar pėr vepra penale, Mbrojtja e fėmijėve dhe tė miturve, Raportimi pėr korrupsion dhe mito, e cila nė kėtė rast ka tė bėjė mė shumė me gazetarinė hulumtuese, E drejta e autorėve dhe ēėshtje tjera tė etikės sė Kodit, respektohen detyrimisht nga redaksia e jonė, duke filluar nga botuesi, kryeredaktori, redaktori, gazetarėt dhe bashkėpunėtorėt tanė, nė varėsi tė obligimeve qė u takojnė.
Pjesėmarrja nė takimet mujore tė Kėshillit tė Mediave tė Shkruara, pėrveē trajtimit tė ankesave nė mėnyrė sa mė profesionale tė mundshme, na jep mundėsinė e diskutimit pėr profesionalizimin e punės sonė, nė ēėshtje parimore, se ēka do tė ishte mė e mirė tė shkruhej, e ēka tė mos shkruhej, si tė shkruhet, duke diskutuar ēdonjėri nga kėndi i tij profesional, tė cilat konkluzione ideore, pastaj mund ti bartim nė punėn e pėrditshme. Fal punės qė bėhet nga tė gjithė ne nė Kėshill, disa tematika dhe ēėshtje, si mėnyrė e shkrimit, apo prezantimit, tani i takojnė sė kaluarės nė mediat tona.
Si agjenci e lajmeve, kemi obligim tė dyfishtė nė raportimin e sė vėrtetės. Them tė dyfishtė, sepse lajmin ynė i distribuohet klientėve tanė dhe opinionit tė gjerė qytetarėve. Ky fakt na obligon, jo vetėm nė respektimin e etikės sė gazetarisė, por na ka shtyrė shumė herė tė marrim edhe iniciative nė tė mirė tė komunitetit tė gazetarisė, si nė mbrojtjen e autorėsisė sė lajmit, pasi qė pėr fat tė keq sot lajmi keq-shfrytėzohet nė mėnyrė ultė nga mediat pirate, tė cilat pasurohen dhe rrisin biznesin e tyre paligjshėm, tė cilėn unė e quaj krim ekonomik, pastaj kemi lobuar dhe kemi bėrė thirrje tė vazhdueshme pėr heqjen e TVSH-sė pėr mediat, kemi kundėrshtuar dhe vazhdojmė ta kundėrshtojmė Kodin penal tė Republikės sė Kosovės tė miratuar nė Kuvendin e Kosovės, qė mban nenet 37 dhe 38, kemi qenė dhe jemi mbėshtetės tė iniciativave dhe thirrjeve tė Asociacionit tė Gazetarėve Profesionist tė Kosovės pėr mbrojtjen e lirisė sė tė shprehurit, me kėtė rast edhe tė gazetarėve.
Duke u nisur nga fakti, se gjendja e lirisė sė tė shprehurit, ėshtė edhe tregues i shkallės sė zhvillimit tė demokracisė sė shoqėrisė, bėj thirrje qė liria e medias nė Kosovė tė jetė e paprekshme, sepse Kosova ėshtė njė shtet nė zhvillim, pasi pėrmes mediave profesionale, tė zhvilluara dhe tė lira, arrimė tė kultivojmė tek qytetarėt ndjenin humane, rritjen e shkallės sė demokracisė, uljen e shkallės sė krimit dhe ēėshtjeve tjera, qė nė shtetet e Evropės sė zhvilluar janė pjesė jete tė padiskutueshme.
Kodi i Mediave tė Shkruara tė Kosovės, edhe pse ėshtė njė dokument obligues nė aspektin moral, pėrmban udhėzimet kryesore tė gazetarisė sė sotme, i cili nuk do tė thoja se ėshtė i pėrkryer, por me vullnetin dhe gatishmėrinė e anėtarėve tė Kėshillit tė Mediave tė Shkruara, do tė ndryshohet dhe plotėsohet, nė raport mė zhvillimin dhe avancimin e gazetarisė, nė mėnyrė qė tė vazhdojė tė jetė njė dokument udhėzues i bėrjes sė njė gazetarie sa mė etike.
Duke mos dashur tė zgjatėm mė shumė, tė gjithė gazetarėve ua uroj 3 Majin, u dėshiroj punė tė dinjitetshme dhe gazetari kreative.
Ndėrsa zyrtarėt e institucioneve tona dhe partitė politike, qė ēdo ditė deklarojnė se parimi i punės sė tyre ėshtė rruga drejtė Bashkimit Evropian, respektimi i lirisė sė qytetarėve, pėrfshi kėtu dhe lirisė sė tė shprehurit, por nga po kėto institucione dhe parti politike hartohen dhe miratohen ligje qė ngulfatin zėrin e lirė tė medieve. Ua kujtoi pėrgjegjėsve tė institucioneve, se koncepti evropian nuk ėshtė koncepti deklarativ, por hartimi i ligjeve dhe zbatimi i tyre, e tė cilat ligje garantojnė liritė dhe tė drejtat e njėjta me ato evropiane. Dhe futja e neneve 37 dhe 38 nė Kodin penal tė Republikės sė Kosovės, ėshtė tėrėsisht nė kundėrshtim me frymėn e lirisė sė medieve.
Dhe krejt nė fund, si njė ish-gazetar i raportimit nga vijat e frontit, them se nga ajo qė kam mėsuar, ėshtė se nė gazetari nuk ka asgjė mė tė shenjtė se tė thuash tė vėrtetėn, e cila ėshtė pjesė e pandashme e konceptit jetėsor tė shoqėrisė, tė cilin ne e njohim me fjalėn LIRI.
ZGJEDHJET E REJA ZGJEDHĖ E RE PĖR EMIGRANTĖT
Nga Danel Cana http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/10/danel_cana-300x225.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/10/danel_cana.jpg)Danel Cana
Zgjedhjet e reja sapo mbaruan nė Greqi dhe pėr mendimin tim nuk u realizua e gjithė ajo qė pritej.Sidoqoftė u realizua gjysma por nė interes tė kujt?
Kjo ėshtė njė pyetje qė ka njė pėrgjigje tė gjatė.
Janė shumė palė tė cilėt humbėn nga kėto zgjedhje dhe populli grek e kishte shum tė vėshtirė tė vendoste, kėtu hynė paqartėsia politike, sepse jo tė gjithė grekėt jan tė informuar, nuk para ju kushtojnė shum rėndėsi zhvillimeve politike , aq mė tepėr po patėn pėr tė ngrysur ditėn, i lėn mėnjan tė tjerat duke u shprehur rėndom: Ka zoti pėr nesėr
!
Nuk dua tė bėj analizė politike tė mirfilltė por do tė kap vetėm aspektin e zgjedhjes nė ishullin ku unė jetoj e punoj prej gati 20 vjetėsh.
Kėtu nė Zakynthos u zhvilluan zgjedhje tė qeta dhe fitues nga kėto zgjedhje doli pėrfaqėsuesi i (N/D) Demokracia e RE, partia qė drejton Andonis Samaras.Pėrqindja e fitimit ishte shum e ulėt nė krahasim edhe me vitet e tjera bile nuk ishte parė pėrqindje kaq e ulėt sipas analistėve, qysh prej vitit 1933. Diku te 19%! Fituesi pėr deputet i partisė demokratike kėtu nė ishull u zgjodh Dionisios Gasparos, i cili kishte dy vjet qė kishte lėnė postin e Prefekit, nė tė cilin pati marrė dy mandate, prej vitit 2002-2010.
Pikpamjet e z.Gasparo njihen si njeri qė ndihmon dhe stimulon klasat e larta. Me specialitet doktor urolog, diplomuar nė Itali! Nė lidhje me emigrantėt shqipėtar z. Gasparos ėshtė shum i rezervuar dhe kujdeset qė numuri i tyre tė vijė sa mė shum drejt reduktimit ose edhe mosegzistencės sė tyre fare nė ishull, pėrveē miqve tė tij, tė cilėt mundėsishtė tė jenė me emrin vorio-epiriotė!!
Nė njė itervistė qė i kam bėrė mė 2006-tėn nė lidhje me hapje e shkollave shqipe,pėr bijtė e emigrantėve shqipėtar, mbas njė bisede premtuese qė konsumoi edhe me ambasadorin e atėhershėm z.V.Minarolli, prefekti z,Gasparos u shpreh: Unė di qė jemi nė Greqi dhe kemi shkolla greke! Nuk jam nė dijeni tė njė diēkaje tė tillė! Kemi thėnė do bėhen edhe emigrantėt pjesė e qytetėrimit grek! Nuk besoj tė kenė pretendime fėmijėt tuaj nėpėr shkollat tona? Ne nuk jemi racista ti shikojmė me sy tjetėr! Nuk di gjė! Shkoni sqarohuni nė ministri!
Ja se si ėshtė shprehur nė vitin e rizgjedhjes nė postin e Prefektit, atėherė pata mundėsinė ti bėja intervistėn e mėsipėrme:
Kėtu duhet tė rrijė ai emigrant qė ka punė!- Theksoj z.prefekt.- Ai emigrant qė nuk ka punė duhet tė largohet, sepse ishulli ėshtė i vogėl pėr njė numur tė madh emigrantėsh.
Vetėm emigrant tė pa ligjshėm kemi 1500 theksoi pėrsėri prefekti
Pėr ne shqipėtarėt ėshtė me shum rėndėsi edhe shprehja e z. Gasparos, kur u zgjodh pėr herė tė parė nė prefekturė nė vėndin e shum preferuar tė tij, i cili e nxiti nė karierė, nė 2002-in ai u shpreh:
tani do mė shikojnė emigrantėt se kush jam
!
dhe kjo u vėrtetua sepse ishte i vetmi qė nxori nga sirtari njė lloj ligji tė dekompozuar qė prej 1053 pėr patentat shqipėtare, gėrmoi dhe nxori ligjin tjetėr pėr ndėrprerjen e asistencės pėr cilindo emigrant qė delte jasht kufijve tė greqisė, kėrkoji qė OAED tė bėnte verifikime pėr cilindo qė kishte ndėrrim pronarėsh dhe tė fillonte nga e para aplikimin e asistencės sociale.
Mbaj mėnd se ato kohė u bė shum problem prerja dhe mos dhėnia e asistencės veēanėrisht nė Zakynthos dhe u detyruan emigrantėt tė kapnin avokat por edhe me atė nuk mbaruan punė tė gjithė, sepse erdhi urdhėr na lartė qė tė jepshin disa, sa tė kalonte dallga dhe pastaj pėrsėri gėrshėrėn sa mė thellė
ehhh emigrantėt e dinė se ēkanė hequr dhe po heqin me kėtė grup tė madh korrupsioni dhe racista tė cilėt po shpartallohen avash avash dhe filloi qė me dėnimin e kryetarit tė bashkisė, z.Xagaropulo i cili u dėnua pėr pėrvetėsim tė fondeve tė bashkisė, mė pas tė tjerė deri tek drejtori i OAED z.Papadhatos pėr vjedhje dhe fallsifikime i cili ėshtė nė gjykim.
Zgjedhja e re e kėtyre lloj personave natyrishtė qė nuk ėshtė nė dorėn e emigrantėve dhe as qė na pyet kush pėr kėto, ne jemi tė detyruar ta respektojmė ndienjėn e popullit tė Zakynthos por jemi tė sigurtė nga ana tjetėr se nuk ėshtė aspak dėshira e popullit tė Zakynthos pėr tė diskriminuar emigrantėt. Ky ėshtė njė fenomen i atyre individėve kareristė, nacionalistė, racistė tė cilėt shfrytėzojnė besimin qė u jep populli.
Koha do tregojė se sa tė drejtė kanė ata dhe sa tė drejtė ka emigranti i kthyer nė skllav padrejtėsisht.
MASAT ASKETIKE TĖ QEVERIVE KURSIMET KOLEKTIVE
Nga Senad Guraziu
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/logo_tsh-150x150.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/logo_tsh.jpg)Tribuna Shqiptare
Paradoksi i kursimit apo i koprracisė ėshtė njė paradoks i ekonomisė, kjo natyrisht jo sipas meje
por sipas babait tė kejnianizmit, J. M. Keynes.
Thėnė tani shkurt (sepse gjatė nuk di tia them sa i pėrket kėtyre problematikave) ky paradoks ka tė bėjė me diē si vijon: derisa kursimi individual nė pėrgjithėsi ndikon pozitivisht nė ekonominė e njė shteti ose tė njė shoqėrie, nė anėn tjetėr ai paradoksi i kursimit thotė se koprracia kolektive mund tė jetė e dėmshme pėr ekonominė e njė shoqėrie tė caktuar.
Ky paradoks ėshtė hallkė qendrore e ekonomisė kejniziane. Edhe pse nga ekspertė tė ndryshėm kritikohet pėr mjaft gjėra, ėshtė po ashtu pjesė e ekonomisė standarde qysh nga vitet 40.
Dhe sot duke lexuar diē nga lajmet pėr fitoren e Franēois Hollande nė Francė, rastėsisht mė ra nė sy njė e dhėnė qė mu duk si kuriozitet respektivisht fjalori i mirėnjohur nė gjithė botėn dhe qė pėrdoret nga njė numėr i madh njerėzish, Merriam-Webster
Dictionary e paska shpallur fjalėn austerity si Fjalė tė Vitit pėr vitin 2010. E paskan bėrė kėtė pėr shkak tė numrit tė madh tė kėrkesave nė Internet, atė vit.
Sipas botuesit tė kėtij fjalori, pėr kėtė fjalė paska patur mė shumė se 250.000 kėrkime vetėm nė fjalorin qė operon online, dhe qė ėshtė falas pėr pėrdorim si vegėl kėrkuese! D.m.th (http://D.m.th/) sipas tyre, pa i llogaritur tė tjerat statistika.
Nė rregull kjo, e qartė
por pra tani kėrkova dhe unė, ndonėse jo pėr ta pėrkthyer kėtė fjalė. Sipas meje, pakashumė e dija domethėnien e saj, tekefundit e dija
pėr aq sa mė duhej mua vetė.
Kėrkova sepse mbrėmė nė CNN, po ashtu nė BBC
(dhe gjithandej nė kanalet e shtetit holandez qė mbulonin live zgjedhjet nė Francė e Greqi), reporterėt kur komentonin dhe kur bėnin pyetje (pėr ata qė i intervistonin), nė pėrgjithėsi mė qe krijuar pėrshtypja se kjo fjalė pėrmendej mė sė shpeshti, dhe se gjithēka vėrtitej rreth shprehjes masat e kursimit!
Kėrkova, meqė nuk marr vesh aq shumė nga shprehjet e tilla (pothuaj si shabllone tė reporterėve-gazetarėve, tė cilėt ēėshtė e vėrteta, shumica as qė janė njohės tė thellė tė kėtyre shkencave, ndonėse mė shumė se unė dinė dhe ata). Thashė mėvete, eventualisht, tė mėsoj pakėz mė shumė se si flasin pėr kėtė ēėshtje vetė ekonomistėt e mirėfilltė dhe ata qė i dinė gjėrat pak mė mirė se unė dhe se gazetarėt e CNN e tė BBC.
Aq shumė dhe smund tė mėsohet pėr njė ditė tė vetme, kuptohet kjo.
Pritet pra qė tė mbetem nxėnės i mirė dhe mė tutje. Mirėpo pėr Fjalėn e Vitit tė Merriam-Webster (fjala qė mė bėri kureshtar) mėsova se cilat shtete deri tani e paskan pėrjetuar si fjalė dhe e paskan praktikuar dhimbshėm politiko-ekonomikisht ja pra saktėsisht:
Argjentina, 1952, 2012 | Kuba, 1991 | Republika ēeke, 2010 | Gjermania, 2011 | Greqia, 20102011 dhe rishtas 2012 | Irlanda, 2010 | Izraeli, 19491959 | Italia, 2010 (prapė Napoli, Itali 2012) | Japonia, 2010 | Letonia, 2009 | Meksikoja, 1985 | Holanda, 19821990, 20032006, 2011 | Kanadaja, 1994 | Nikaragua, 1997 | Autoritetet Palestineze, 2006 | Rumania, 2010 | Portugalia, 2010 2011 | Porto Riko, 2009 (dhe pėr tutje si masa deri mė 2013
) | Spanja, 1979, 2010 | Britania e Madhe, gjatė dhe pas dy Luftrave Botėrore, pastaj 2011 (dhe pėr tutje si masa deri mė 2014
).
Mėsova gjithashtu se termi Epoka e Kursimit qenka futur nė pėrdorim pikėrisht nga lideri i konservatorėve britanik, nga ai Kameroni, nė fjalimin e tij nė Cheltenham mė 2009, ku ai qenka pėrbetuar pėr ti dhėnė fund asaj kohe
tė cilėn ai atėherė na e paska quajtur: vite shpenzimesh tė tepruara qeveritare.
Mėsova se programet e kursimeve tė ashpra mund tė jenė kontraverze!
Mėsova se njerėzit, tė cilėt i njohin gjėrat, e paskan kritikuar Fondin Monetar Ndėrkombėtar (IMF) pėr kushtet e tyre, mė saktė pėr kushtėzimin e mirėnjohur tė tyre, atė tė Masave tė Kursimit.
Ankesat qenkan se ato kushtėzime shkuakan nė dėm tė atyre segmenteve mė tė varfėra tė shoqėrisė, se qenkan kushte qė ēojnė kah vetėhumbja, qė ēojnė kah jozhvillimi ekonomik. Nė shumė situata kėso programesh qenkan implementuar nga qeveri qė paskan ardhur nė pushtet pas regjimesh diktatoriale, duke ngjallur kėshtu kritikat se qytetarėt tani janė tė shtrėnguar ti paguajnė borxhet e shtypėsve tė tyre.
Mėsova se njė ekspert i OKB-sė nė v. 2011 paska thėnė se masat e ashpra greke pėr kursimin mund tė prekin dhe shkeljen e tė drejtave tė njeriut!
Mėsova se Projektet e zhvillimit, pastaj Projektet lidhur me Mirėqenien dhe shpenzime tė tjera sociale qenkan programe tė pėrbashkėta qė janė nė shėnjestėr
pėr kursime tė tilla. Ndėrsa Rritja e tarifave tė Tatimeve dhe ca gjėra tjera na qenkan po ashtu burime tė zakonshme pėr kompensime
Shumė e qartė!
Masa tė ashpra kursimi ose koprraci e imponuar kolektive gjatė historisė sė kėtij fenomeni qenkan ndėrmarrė zakonisht kur qeveritė nuk ia paskan dalur ti menaxhojnė detyrimet e tyre pėr borxhet. Ato vetėm flitkan e flitkan pa ndalė pėr recesione e pėr kriza. Bankat mund ta humbin besimin (dhe kjo ndodhka bukur shpesh) nė aftėsinė e njė qeverie tė caktuar, sa i pėrket gatishmėrisė pėr ti kthyer borxhet.
Dhe klubi i bankave ose bankierėt e menēur thjesht refuzuakan qė ajo qeveri tė rrokulliset mbi borxhet ekzistuese. Ndonjėherė bankierėt tek ashtu, duke pirė whiskey nė kopsht
imponuakan norma tejet tė larta tė interesit. (Kėtu dua tė shtoj dhe diē si detaj: nuk e mohoj se mė kujtohet mirė fytyra e Berluskonit, kur ajo Zonja e Hekurt e FMN-sė ia pati bėrė me sy djallėzisht, pak ditė para se ai tė jepte dorėheqje!).
Nė situata tė tilla, institucione ndėr-qeveritare si p.sh. Fondi Monetar Ndėrkombėtar (FMN) kėrkuakan-kushtėzuakan masat tė ashpra kursimi nė kėmbim tė njė injeksioni, si penicilin i pėrkohėshėm kundėr sėmundjes se mosbesimit, pra duke marrė rolin e njė huadhėnėsi tė fundit, si garanci finale. Kur FMN-ja kėrkuaka njė politikė tė tillė ekonomike nga qeveritė problematike (qė sia dalin ti kthejnė borxhet e veta ndershmėrisht) termat qenkan tė njohur si kushtėzime tė FMN.
***
Mė kujtohet dikur nė avion nga Roma pėr nė Amsterdam, njė holandez me tė cilin rastėsisht e kapėm si temė bisede problemin e Greqisė, nė njė moment desh u shkoklua sė qeshuri. Ai qeshte dhe smund tė ndalej sepse unė nė njė moment u shpreha:
- Hėėė, se sduhet tė brengosen as grekėt, lum si ata
kanė panumėr ishujsh, askush nuk di saktėsisht sa ishuj i kanė, le ta shesin njė, p.sh. le tia shesin ndonjėrin Shqipėrisė dhe ja, dalin nga kriza.
- Ka Shipėria aq para sa pėr tė blerė ishuj mė pyeti ai pa tė keq, por dhe qeshte pa ndalė me idenė time tė ishujve.
- Lėre dhe kėtė ia ktheva ērėndėsi ka kjo, tė gjithė ata peshqit e mėdhenj tė bankave dhe aso ekzekutivė p.sh. tė FMN-sė kanė. Por dhe atij kryeministrit tonė (e kisha fjalėn pėr Sali Berishėn) as syri si trembet, edhe ai po bėn ēmos pėr tė hyrė nė Evropė. Ndoshta sė shpejti Shqipėria dhe hyn, na hyri dhe Greqia atėherė
por vetėm mos tna ndodh dhe neve pastaj e kėrkojmė si grekėt
tė dalim. Kam frikė pastaj si del, ec e dije, ndoshta dhe i qethur del?!
E ne skemi aq shumė ishuj! Sidoqoftė, kam pėrshtypjen se po tė dėgjonte ai qė Greqia ka hedhur nė shitje ndonjė ishull, ai do tia bėnte disi, do ti gjente ku janė e ku sjanė, ndoshta do ia kėrkonte pikėrisht mbretėreshės sonė, shkėlqesisė sė saj, Beatrix. Ajo ka ende pa prekur napolona tė Elisabetes, aso napolona tė piratėve
- Por kam dėgjuar se Berisha ka llogaritur ti ketė afėr 1 miliard borxh, tė kasės sė vet
ma ktheu.
- Pih, ēėshtė 1 miliard pėr Shqipėrinė, tallesh me mua apo ēfarė
Ishujt nuk shiten ēdo ditė ore mik, mendon ti se Berisha do ta linte tek ashtu ti shkiste njė zog i tillė nga dora!?
Mė kujtohet qė miku holandez pati qeshur pėr nja 2 orė tė tėra tė fluturimit nga Roma. Pėr mua sishte aq qesharake ndoshta sepse disa gjėra tona ballkanike unė vėrtet i njihja dhe i njoh mė mirė se ai. Unė bėja shaka por ama dhimbjen dhe frikėn pėr krizat si dhe pėr rrugėzgjatjen e hyrjes sė Shqipėrisė
e kisha me gjithė mend.
Dhe kėshtu
padyshim do vazhdoj me mėsimet dhe nė tė ardhmen. Problemi pėr leksionet qė ndoqa sot ėshtė se nuk di nėse ia vlejnė pėr mua apo jo! Sipas meje aspak nuk e humba rrugėn, u nisa tė kėrkoj pėrse njė fjalė mund tė shpallet Fjalė e Vitit
dhe dola tek vėrtetimi se Meriam-Webster mund tė ketė tė drejtė.
Lind pyetja: vallė kush mund tė ketė kėrkuar nė fjalorin e tyre, ata qė janė tė pasur dhe qė nuk dinė apo ata qė dinė shumė
por qė sjanė aq tė pasur?
Nėse vazhdoj kėshtu me tė tilla pyetje, padyshim do ta zbuloj dhe unė ndonjė paradoks, si ai Keynesi i ekonomikave!
SHEFQET KRASNIQI: Shqiptarėt janė popull i nemun, Allahu i pruft nmen !http://www.botasot.info/mesme/DRSHEFKR8MAJ1-300x197.jpg
Prof.Dr. Shefqet KRASNIQI
Kur isha i vogėl dėgjoja tė vjetrit duke thėnė se: shqiptarėt janė popull i nemun!. Atėbotė nuk mund ta kuptoja si duhet atė fjali, por tani mė duket se po e kuptoj. E a ka mė i nemun sesa dy veta mos mi gjet bashkė, Mos me pas qenė tė nemun dhe sikur tė ishim bashk, afėr njėri-tjetrit, tė duhemi me njėri-tjetrin
as sllavėt nuk do tė kishin mundur tė luajnė me ne, siq po luajnė sot, si maca me miun
!
IDENTITETI INEKZISTENT VEHABIZMI DHE POLITIKAT HEGJEMONISTE
Java qė kaloi ishte mjaft e rėndė dhe e ithtė pėr shqiptarėt e Ballkanit, zaten ne si popull jemi mėsuar me javė e me muaj tė jemi tė ithtė, bile edhe me shekuj. Kur isha i vogėl dėgjoja tė vjetrit duke thėnė se: shqiptarėt janė popull i nemun!. Atėbotė nuk mund ta kuptoja si duhet atė fjali, por tani mė duket se po e kuptoj. E a ka mė i nemun sesa dy veta mos mi gjet bashkė, a ka mė i nemun sesa njė komb i vogėl siē jemi ne tė jetė i ndarė e i shkapėrderdhur nė gjashtė shtete! A ka mė i nemun sesa njė popull ti ketė mbi njėqind parti! A ka mė i nemun sesa kush tė do, me luajt me ne dhe atė si tė ka qejf. Asnjė qytetar shqiptar nuk ėshtė i sigurt nga fqinjėt e tij, cilėndo pikė kufitare ta kalojė mund tė keqtrajtohet, tė maltretohet, e qe besa edhe tė burgoset pa pikė faji. E faji i vetėm i tij ėshtė se ėshtė shqiptar. Bile edhe brenda shtetit tė tij nuk ėshtė i sigurt.
Arrestimi i njėzet shqiptarėve vehabistė nė Maqedoni pėr kinse vrasjen e 5 maqedonasve, pastaj keqtrajtimi i tyre dhe familjeve tė tyre ishte njė akt shumė i rėnd dhe fyes pėr gjithė kombin tonė. Aq mė shumė kur tė gjithė ata persona u akuzuan kinse pėr vehabistė dhe se ata janė tė rrezikshėm jo vetėm pėr maqedonasit, por edhe pėr vet shqiptarėt. A realiteti ishte se tek ata tė arrestuar asnjė element vehabizmi nuk u gjind, bile kishte nga ta aq sa mėsuam- qė as namaz nuk falin. Nė anėn tjetėr njė apo dy ditė mė vonė xhandarmėria serbe arrestoi disa tė rinj nė Luginėn e Preshevės pjesėtarė tė UĒMB-sė kinse pėr terrorizėm. Vrasja e njė shqiptari nė Mitrovicė nė banesėn e tij, pėrderisa njeriu ishte duke fjetur pa ditur asgjė, burgosjet e kalimtarėve kosovarė nė kufi tė Serbisė dhe keqtrajtimi i tyre. Tė gjitha kėto dhe shumė tė tjera ishin njė grusht i rėndė qė iu dha kombit tonė brenda njė kohe tė shkurtėr, e qė dėshmojnė praktikisht konstatimin tonė tė sipėrpėrmendur.
Megjithatė, rasti i ndodhur nė Maqedoni ishte paksa mė i rėndė, pėr shkak tė tentativave tė qarqeve sllavo-maqedonase pėr ti dhėnė ngjyrim fetar. Sigurisht se ju kujtohet deklarata e dhėnė nga ministrja Punėve tė Brendshme, znj. Jankullovska, e cila, menjėherė pas lajmit pėr vrasjen e tyre, pati thėnė se nuk dyshohet pėr krim me motive etnike, e qė tash, pas arrestimeve tė bėra me dyshime pėr kinse radikalizėm islamik, ēėshtjes i janė vėnė shumė pikėpyetje. Athua vallė ēfarė synojnė kėta me kėtė identitet tė rremė dhe tė shpifur? A mos e kanė bėrė si mjet pėr tė ndezur probleme etnike sidomos kur dihet se shumica absolute e shqiptarėve nė Maqedoni janė myslimanė?
Parimisht, jam kundėr kriminelėve. Krimi, siē kam pėrmendur edhe nė njė shkrim timin mė parė, nuk ka pėrkatėsi. Ata qė marrin jetė njerėzish tė pafajshėm duhen dėnuar. Mė ka pėlqyer pėrmbajtja e njė familjari tė njėrit prej viktimave, dhe qėndrimi i tij qė vrasėsit nuk i identifikonte me shqiptarė, as maqedonasė dhe as me radikalistė. Vrasėsit thoshte- kanė vetėm njė identitet: vrasės. Por, i ēuditshėm, pėr tė mos thėnė paradoksal, doli qėndrimi politik, qė fajin ua hodhi myslimanėve shqiptarė. Nė njė operacion, pėr kryerjen e tė cilit u angazhuan 800 policė, u arrestuan shumė veta, ose shumė vehabistė, tė cilėt, pėr ēudinė tonė, kishin shumė gjėra qė i bėnin tė mos identifikoheshin me vehabizėm. Madje, sa kuptuam ne, nė mesin e tyre kishte edhe tė atillė qė nuk bėnin as namaz derisa kishte edhe gra tė moshuara.
Andaj tė lidhen gjėrat me etiketime si vehabist, radikal terrorist etj. janė shpifje dhe tė pa pranueshme. E kamė sqaruar nė njė artikull vite mė parė se nuk ka vehabistė, ata nuk ekzistojnė fare. Flitet pėr diēka qė fare nuk ekziston. Por ētė bėsh, kėshtu e kanė femohuesit. Pate mjekėr apo nuk pate, fale namaz apo jo, vetėm pse je mysliman, kjo i pengon ata.
Ajo ēka na bėri tė mėrzitemi edhe mė shumė ishte fakti se liderėt politikė shqiptarė nė Maqedoni heshtėn plotėsisht, nuk pati asnjė reagim, heshtje kjo qė ngjall dyshimin se ata po aprovojnė akuzat e pushtetit me aspirata antishqiptare.
E njėjta gjė gati se ishte edhe nė Shqipėri dhe nė Kosovė.
Ngjarja nė Maqedoni ishte frymėzuese pėr disa pseudopolitikanė nė Kosovė. Ata nė vend se ta ngrisin zėrin pėr ti mbrojtur vėllezėrit e tyre brenda dhe jashtė kufirit, se po ju shkelet e drejta si nė vitet e nėntėdhjeta e mė herėt, shkruanin pėr terrorizmin, duke ua vėrtetuar organeve maqedonase deklaratat e tyre tė rrejshme dhe u munduan qė atė ta lidhin me radikalizmin e myslimanėve tė Kosovės. Ēka tu thuash atyre pos tė mjerėt ne kush po na udhėheq dhe ēfarė udhėheqės kemi.
I vetmi qė u prononcua pėr kėto ngjarje dhe qė dha kritika me vend, ishte Jakup Krasniqi, kryeparlamentar i Kosovės, i cili tha se autoritetet e Beogradit dhe ato tė Shkupit po kryejnė aksione terroriste. Ai kėrkoi qė kėsaj situate ti pėrgjigjen tė gjithė shqiptarėt bashkėrisht. Ai shfaqet kritik edhe ndaj bashkėsisė ndėrkombėtare, duke thėnė se Brukseli nuk duhet ta lejojė destabilizimin e Ballkanit.
Po tė nderuar, plotėsisht pajtohem me kryeparlamentarin se faktori ndėrkombėtar ka njė pjesė tė madhe tė fajit, sepse e di mirė qė shqiptarėt janė populli mė i urtė dhe mė i pafajshėm. Ata e njohin kokėfortėsinė dhe rebelimin e serbėve dhe tė maqedonasve. Askujt nuk i fshihet ekstremizmi dhe radikalizmi i kishės ortodokse serbe dhe asaj maqedonase, por askush nuk ngrit zėrin kundėr tyre, e mjerisht as vendasit, e qė mbi ta bie pėrgjegjėsia kryesore. Ngase ēka presim ne nga ndėrkombėtarėt kur ne vet nuk i mbrojmė qytetarėt tanė. As Kosova e as Shqipėria nuk iu dalin nė krah qytetarėve tė vet qė keqtrajtohen kudo qė shkojnė. Partitė politike shqiptare nė Maqedoni i kanė shti veshėt nė lesh duke iu nėnshtruar pushtetit maqedonas pėr disa copė karriga nė parlament. E nė anėn tjetėr mes veti dojnė me u pre e me u gri. Andaj siē jemi, edhe punėt i kemi.
Nuk kam pikė dyshimi se burgosjet e shqiptarėve nga shteti maqedonas dhe ai serb kanė qėllime tė shumta e tendencioze, ndėr to: lufta kundėr Islamit dhe ndalja e hovit tė tij qė pėr ēdo ditė ėshtė nė shtim e sipėr. Pastaj zbehja e imazhit tė tyre para faktorit ndėrkombėtar, kinse ju po i ndihmoni shqiptarėve, a nė realitet ata janė tė dėmshėm ngase janė terroristė, vehabistė etj. Nė mėnyrė qė sa mė shumė tiu zhagitet kosovarėve inkuadrimi nė strukturat evropiane. Thuajse Evropa nuk na njeh neve dhe nuk e di se kush jemi ne.
Shqiptarėt kanė qenė dhe vazhdojnė tė jenė faktor stabiliteti nė rajon, kanė qenė shembull pėr tolerancė fetare dhe do tė jenė, por nuk do tė pranojnė nėnēmimet pafundėsisht.
Mirėpo faktori ndėrkombėtar deri mė tani nuk ka bėrė aq sa duhet qė tė zgjidhet problemi i shqiptarėve njėherė e pėrgjithmonė, qoftė nė Kosovė, ku kemi problemin e veriut, qoftė nė Maqedoni ku nuk po implementohet Marrėveshja e Ohrit dhe si rezultat i kėsaj po shkelen tė drejtat e shqiptarėve dhe se ata atje po trajtohen si njerėz tė shkallės sė dytė, apo vende tjera tė banuar me shqiptarė. Por pa u rregulluar vet, dhe pa punuar vet pėr veten tėnde aq sa mundesh, mos kėrko ndihmė nga askush dhe mos tė tė jetė hatri nga askush. Andaj defekti kryesor ėshtė tek ne shqiptarėt.
Pas atyre arrestimeve pati protesta masovike nė Maqedoni dhe nė Luginėn e Preshevės, bile sė fundi edhe nė Shqipėri, veē nė Kosovė jo. Unė i pėrkrahi shumė ato protesta dhe i shoh tė domosdoshme dhe njė nga rrugėt qė duhet ndjekur pėr ruajtjen dhe mbrojtjen e shqiptarėve kudo qė janė.
Nė fund thėrras pėr bashkėpunim sa mė tė madh ndėrmjet nesh, pėr unifikim tė qėndrimeve, pėr ruajtje tė traditės islame, e cila ka shpėtuar identitetin kombėtar nga asimilimi dhe ka bėrė qė shqiptaria tė ruhet ndėr shekuj. Tė jemi sa mė tė vėmendshėm, vigjilent dhe syēelė ndaj intrigave tė fqinjėve tanė ortodoks, tė cilėve vazhdimisht po ua shohim sherrin.
Allahu i Madhėruar na ruajt!
Mirė u takofshim javėn e ardhshme!
Me rrespekt
Shefqet Krasniqi
Bota Sot
Hallet e pesė politikanėve dhe dhjetė milionė shqiptarėve
http://www.botasot.info/mesme/kreshnik_spahiu.jpg
Kreshnik Spahiu
Njė karrige presidenti ka bėrė qė nė njė muaj tė rizbulohet sėrish fytyra e vėrtet e atyre qė na qeverisnin, qė na kanė qeverisur ose pretendojnė tė na qeverisin. Fytyra tashmė tė stėrkonsumuara mbi dy dekada dhe pamje televizive de ja vu vazhdojnė tė na japin imazhin e atyre qė tashmė e quajnė pjesėn tjetėr turmė. Ata janė shumė pak madje sa gishtat e njėrės dorė dhe ne jemi mėsuar qė tė shqyejnė njėri tjetrin nė luftėn pėr njė karrige. Ata po shėtisin, vizitojnė, drekojnė, pinė kafe si nė ditė vakish. Herė tė shqetėsuar dhe herė tė buzėqeshur nė ekrane shfaqen Berisha, Rama, Nano, Meta etj nė siparin e nisur nga ish kryeministri tre herė i shqiptarėve Fatos Nano i cili pas 25 vitesh nė politik kėrkon riciklimin e tij tė radhės dhe pikėrisht nga ai qė e burgosi pėr 4 vite me akuzėn e korrupsionit dhe mė pas e quajti vrasės tė Azem Hajdarit. I lodhur nga pushteti ai u largua pjesėrisht nga Shqipėria drejt Vienės pėr tu rikthyer sėrish me ambicien e njeriut qė do vendos unitetin. Qokat e kafeve vazhdojnė mes njerėzve qė burgosėn dhe akuzuan njėri tjetrin. Berisha burgosi Nanon dhe vite mė pas Meta tentoj pėr disa orė tė arrestonte Berishėn. Berisha rrihte barbarisht Ramėn dhe ky pas disa vitesh ja kthente borxhin duke e rrethuar nė zyrėn e tij. Nga plumbat e kėtij tė fundit e deri te prangat qė i vunė njėri tjetrit kjo shoqėri e pėshtirė i pėrngjan njė skenari makbethian ku ata qė pėshtyhen nė agim puthen nė perėndim.
Influenca e kėtyre qokaxhive mbi mediat shqiptare ende vazhdon tė vendos nė kryelajmin e ditės takimin e radhės. Ata qė ishin tė pangrėnė, tė paveshur, sot janė tė tjetėrsuar. Tė gjithė tė dal nga njė shoqėri e varfėr dhe vend i mjeruar, tė gjithė nga niveli zero e nisėn por ata zgjodhėn biznesin mė fitimprurės pushtetin politik. Ata nuk janė mė tė dikurshmit, ata nuk janė mė ata qė patėm njohur, ata nuk janė ata qė premtuan, ata nuk janė ēfarė u shfaqėn. Realiteti ėshtė diēka krejt tjetėr. Sot kemi dy palė qė mund ti quajmė Ata dhe turma.
Nė asnjė moment nuk i shikon aq tė shqetėsuar. Ata nuk shqetėsohen nga kriza ekonomike, ata nuk alarmohen nga kriza rajonale, ata nuk ja u ndjen se ēndodh nė viset shqiptare, mbi tė gjitha ata nuk janė tė shqetėsuara sa dėm bėn imazhi I tyre pėr kombin shqiptar. Udhėkryqi I historisė ku gjenden shqiptarėt, pėr ta ėshtė zėvendėsuar e fjalėkryqin e presidentit, makthi qė kanė shqiptarėt nga e ardhmja e tyre e pasigurt, ėshtė zėvendėsuar nga makthi pėr 71 vota pėr presidentin, kriza qė kanė shqiptarėt pėr tė qenė dinjitoz nė rrugėtimin e tyre drejt perėndimit, ėshtė zėvendėsuar me krizėn qė ata kanė ėn raporte me diplomatėt klientelistė qė janė pėrfshirė nė pazaret e tyre pėr pushtet. Ata kanė zvogėluar kombin tonė dhe problemet e tij nė pak metra katror tė zyrė sė presidentit dhe hallet pėr zgjedhjen e tij.
Nėse dikujt prej tyre sot i kujton problemet qė kanė shqiptarėt nė Greqi dhe pėrqasjet me racizmin ėshtė njė rrezik se nė vend tė rrugėzgjidhjes ata e shikojnė kėtė si njė mundėsi pėr Pazar. Nėse u flet pėr problemet e shqiptarėve nė Maqedoni dhe paragjykimet raciste dhe etnike ndaj tyre, ata e marrin si njė mundėsi tė re pėr pazar . Nėse u flet pėr pėrplasjen e re tė shqiptarėve nė Luginėn e Preshevės me shovinizmin e rizgjuar tė Beogradit ndaj tyre, ata e shikojnė si njė mundėsi ėt duken tė moderuar pėr tė fituar simpati pėr pazaret e tyre. Hallet e dhjetė milionė shqiptarėve dhe hallet e presė politikanėve shqiptarė nė Tiranė janė krejt tė ndryshme dhe nuk takohen askund. Shqiptarėt ėndėrrojnė njė komb dinjitoz demokratik, properėndimor dhe njė treg tė madh shqiptar, politikanėt e Tiranės kėrkojnė njė zyrė 50 metra katrorė, ku qėndron karrigia e presidentit, dhe nga ku kontrollohet sistemi I drejtėsisė dhe pushtete tjera ėn vend, pėr tė ēimentuar regjimin e tyre poshtėrues pėr shqiptarėt. Ata ngatėrrojnė orėn e Historisė qė pėr ta ka kaluar me orėn e zgjedhjes sė presidentit, qė po afron.
Burrat e shtetit tė vendeve fqinjė, janė treguar shumė herė mė dinjitoz se kėta burracakė por sėrish kanė ditur kur tė ikin nga skena. Ata i bashkuan kombet e tyre nė kohėn dhe vendin e duhur dhe ndryshe nga kėta burracakė ditėn tė bėjnė luftėn dhe paqen brenda dhe jashtė trojeve tė tyre. E kanė bėrė kėtė pasi popujt e tyre kanė ditur tu tregojnė vendin politikanėve plėngprishės. Dhe ne nuk jemi njė shoqėri e dorės sė dytė. Dhe ne do ti dimė tė tregojmė se jemi njė shoqėri dinjitoze, dhe se e vetmja gjė e dorės sė dytė nė kėtė vend, ėshtė kjo elitė politike.
Bota Sot
TRAGJEDIA GREKE
Nga Frank Shkreli
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/frank_shkreli_tsh2-300x250.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2011/07/frank_shkreli_tsh2.jpg)Frank Shkreli
Forcat politike greke dėshtuan kėtė javė nė pėrpjekjet e tyre pėr tė formuar njė qeveri tė re. Zgjedhjet e fundit parlamentare pėrfunduan nė njė ngėrē politik pasi asnjėra parti nuk fitoi mjaft vende nė parlament pėr tė mundėsuar formimin e njė qeverie tė re. Kriza politike, sipas analistėve, ka giasė tė keqėsojė edhe mė shumė gjėndjen ekonomike dhe financiare tė Greqisė dhe mund tė ēojė Athinėn drejtė tėrheqjes sė saj nga eurozona. Kėjo, sepse votuesit grekė nuk votuan kandidatėt qė pėkrahnin shkurtimet nė shpenzimet qeveritare e shoqėrore tė imponuara nga Bashkimi Evropian, Banka Qendrore Evropiane dhe nga Fondi Monetar Ndėrkombėtar.
Bashkimi Evropian me tė drejtė ėshtė shumė i shqetėsuar se gjėndja nė Greqi mund tė dalė jashtė kontrollit dhe kriza mund tė pėrhapet jo vetėm anė e mbanė vendeve anėtare tė Bashkimit Evropian, por mund tė tronditė edhe ekonominė botėrore.
Problemet ekonomike dhe financiare me tė cilat pėrballet sot Greqia duhet tė lihen tek dera e Athinės. Greqia ka kontribuar vet nė gjėndjen e krijuar sot nė atė vend, si rrjedhim i shpenzimeve tė tepruara dhe tė politikave tė papėrgjegjėshme buxhetore e financiare. Faje ka edhe Bashkimi Evropian i cili nuk ka mekanizma pėr tė vendosur njė disciplinė buxhetore mbi vendet anėtare. Gjatė viteve, Greqia ka ndėrmarrė masa krejtėsisht tė pa-pėrgjegjshme siē eshtė ulja drastike e moshės pėr pensionin. Pėr mė tepėr, vite me radhė, Athina sipas raporteve tė ndryshme, i ka paraqitur Bashkimit Evropian raporte financiare e buxhetore fals, sidomos nė lidhje me deficitin buxhetor tė vendit. Problemet kanė ardhur duke u shumėzuar ndėrsa vazhdojnė protestat e dhuna nepėr rrugėt e Athinės kundėr marrjes sė masave tė rrepta financiare e buxhetore, tė cilat janė tė nevojshme pėr tė dalur eventualisht nga kriza.
Evropa gjithmonė dyshonte nė seriozitetin dhe disiplinėn buxhetore tė grekėve, si edhe nė gatishmėrinė e Athinės pėr tė zbatuar rregullat e lojės tė klubit evropian. Kėto janė ēėshtje qė kanė tė bėjnė me besimin dhe ndershmėrinė si faktorė tė marrėdhėnjeve tė Greqisė, por edhe vendeve tė tjera, me Bashkimin Evropian, faktorė kėta qė mė nė fund do tė vendosin jo vetėm marrėdhėnjet e Greqisė me Brukselin, por ndoshta edhe tė ardhmen e Komunitetit Evropian.
Kriza ekonomike qė ka pllakosur Greqinė, fatkeqėsisht ka edhe pasoja politiko-shoqėrore. Historikisht, vendeve gjatė krizave tė mėdha ekonomike, si rrjedhim u dobėsohet qeveria ose qė nuk kanė aftėsi pėr tė formuar qeveri tė qėndrueshme, tentojnė tu hapin rrugėn elementėve tė rrezikshėm dhe ekstrem shoqėrorė, qoftė tė majtė ose tė djathtė. Nga ky kėndveshtrim, as Greqia nuk ėshtė njė pėrjashtim nė kėtė aspekt. Nė tė vėrtetė , nė zgjedhjet e fundit nė Greqi, tė djathtėt ekstrem tė lėvizjes, Agimi i Artė, shėnuan fitore duke ua bėrė tė mundur tė futen nė parlament pėr herė tė parė. Edhe partitė ekstreme tė majta shėnuan fitore nė krahasaim me tė kaluarėn. Kėjo nė vetvete nuk paraqet ndonjė problem, por problemi ėshtė politika e kėtyre lėvizjeje, sidomos e asaj tė krahut tė djathtė karshi tė huajve, tė cilėt ajo kėrkon si pjesė e platforms sė saj, qė ata tė largohen nga Greqia si dhe kėrkon minimin e kufijve me qėllim pėr tė ndaluar hyrjen e emigrantėve. Dalja nė shesh e partive ekstreme greke ėshtė njė situatė e krijuar nė Greqi qė fatkeqsisht mund tė marrė proporcione tragjike me keqėsimin e gjendjes ekonomike dhe tė mos-stabilitetit ekonomik. A duhet tė jetė bota e shqetėsuar qė, sipas njė udhėheqsi tė komunitetit tė hebrenjve nė Greqi, njė parti neonaziste ėshtė tani anėtare e parlamentit grek nė Athinė, aty ku lindi demokracia?
Kriza e krijuar nė Greqi, pėr mirė a pėr keq, e mė shumė pėr keq nuk ėshtė mė njė problem vetėm i Athinės. Ky problem, mbi tė gjitha, ėshtė tani nė prehėr tė Brukselit dhe tė institucioneve financiare, kryesisht franko-gjermane. E ardhmja e Greqisė dhe fati i saj, dashtė e pa dashtė, janė tė lidhura ngushtė me Evropėn, por pėr arsye tė natyrės globale tė ekonomisė botėrore, zgjidhja ose mos-zgjidhja e kėsaj krize do tė ketė pasoja pėr tė gjithė, pėrfshirė edhe Shtetet e Bashkuara. Si e tillė, ėshtė detyrė e Evropės qė mbi antarėt e saj tė ushtrojė, ose mė mirė tė themi, tė rivendosė pėrgjegjėsinė personale ndaj vetes dhe shoqėrisė, tė ritheksoj tė mirat qė vinė nga puna e rėndė e ēdo personi, duke nėnvijuar disiplinėn e tregjeve dhe duke pakėsuar buxhetet qeveritare, qė tani janė jashtė kontrollit. Dhe nė tė njėjtėn kohė, tė pakėsohen shpenzimet qeveritare, dhe tė ulen taksat, si politika tė provuara financiare qė rezultojnė nė rregullimin e buxheteve dhe nė rritjen ekonomike, gjė qė mund tė mėnjanojnė keqėsimin e tragjedisė greke pėr vet Greqinė por edhe pėr vendet e tjera nė Evropė dhe mė gjėrė.
Frank Shkreli
Ekskomunikimi dhe ēervishi bajat!...
http://www.botasot.info/mesme/bekim_rexhepi.jpg
Bekim Rexhepi
Pėr Shefqetin e nemun
Po e parafrazoi njė fjalė tė popullit tim; - Budallėku nuk ka skaj. Dhe kjo fjalė e troē-ur i shko pėr shtati nė pėrgjigjeje tė Hoxhės/ Shefqet Krasniqi. Kėtij farė njeriu i teket, ta zėmė, kur do e, me ēdo kusht do njė perceptimi tė ēoroditur pėr shqiptaret e sotėm, perceptimi dhe mėsymja drejtė njė realitet tė pandryshueshėm, pavarėsisht historisė (se shqiptarėve), drejtė fatit apo mallkimit tė tij, shqiptaret nuk mund tė korrigjohet sipas tekave tė hoxhallarėve apo ideologjive disfatiste qe pėrhapin ithtarėt e tyre. Assesi nuk mund tė perceptohet kombi shqiptar si komb islamit. Shqiptaret nė historinė e tyre kanė kapėrcyer religjione tė ndryshme, mitologjike e ideologjike dhe prapė se prapė ata mbetėn si komb mė vlera tė veēanta kulturore shqiptare. Vetėm njė budalla i sotėm pėrēon nė publik formulime tė tilla si kjo:Shqiptarėt janė popull i nemun, Allahu i pruft nmen!, i ashtuquajturi: Prof.Dr. Shefqet Krasniqi.
Ia pėrkujtojmė pėr tė mos harruar se askund nė botė nuk ka popull tė nėmur e popull fatlum, por se ka punė tė pakryera nė pėrgjithėsi nga njerėzit qė udhėheqin jetėn e njė populli dhe e bėjnė atė tė duket i nemitur, dhe ka punė tė kryera nė tė gjitha segmentet jetėsore nga njerėz qė udhėheqin jetėn e njė populli dhe e bėjnė atė tė duket fatlume!...
Pra, nėse ka njė popull tė tillė tė nėmur apo fatlum, atėherė mbase duhet shikuar ne kontekstet e zhvillimit tė tij apo tė ngecjes sė tij. Kjo tė ngjanė goxha me atė tregimin historik tė islamit, se si: njė rob i zotit, qe kishte ndėrtuar 3 herė pallatin e tij, pėr shkak se ky pallat padrejtėsisht ishte shndėrruar nė element paragjykuese tek populli (dembel i asaj kohe), i cili pėrveēse hatėrohej me robin po hatėrohej edhe me vet zotin. Fakti i popullit dembel qeponte nė atė se pse disi zoti njėanshėm kishte nxjerrė gjithė simpatinė e tij tek robi dhe jo njėtrajtshėm edhe me tė tjerėt. Gjykimi i zotit nė kėtė mėnyrė nga populli dembel nė esencėn e tregim, gjithsesi orvatėt tė dėshmohet fuqia e argumentimit tė njė sprove ne mes tė robit punėtor dhe tė popullit dembel. Pra, nė kėtė tregim mbase, individi dhe bashkėsia duhet tė bėjė besimin dhe punėn si njė domosdo nė jetė qe ajo tė ketė mė shumė luksin e njė Deux Machinadhe jo mjerimin dhe fatin e nėmur.
Hoxha kaq budalla sa ėshtė, dhe kaq i pa skaj sa ėshtė, nuk arrin tė kuptoi esencėn jetėsore tė njerėzimit, madje pėrtej hundės sė tij. Nuk mund tė shtrohen vlerėsim tė tillė absurd, nė njė shoqėri e cila ne fakt pėrjeton botėn mekanike, tė cilėn nė tė shumtėn e rasteve e bėnė pėr tė qenė si zoti i tij, sepse ia lehtėson gjėrat e liron nga vėshtirit fizike mendore, etj.
Nuk ka njė shqiptar tė vetėm qe nuk mund tė lumnohet me emrin dhe ekzistencėn e Nėnės Terezė, e nėnės shqiptare qe u bė nėnė e shėmbėlltyrės botėrore. Mu tek ky rast tė pėrkujtojmė mėkatin e Hoxhės SH. Krasniqi, tė hoxhė ziut, qe u bė zot mė i madh se zoti vet, duke ia pėrcaktuar vendin e prehjes Nėnės Terezė.
Kėtij farė njeriu i teket, ta zėmė, kur do e, me ēdo kusht do ti prek me duar tė zeza, kodet e shqiptarėve.
Por, ēka me popullin tani se kėtė se kuptojmė?! Populli shqiptar ka kodet e tij, Agroni, Teuta, Skėnderbeu, Pjetėr Bogdani, Gjon Buzukut, Nėna Terezė, Adem Jashari etj, dhe po preken kėto kode, e bėnė vėrtetė karremin, e karremi hoxhė ziu, mbase po karikaturohet si i njeriu me atė bombė mbi kokė.
Pėrforcimi i identitetit vehabist - Sot jemi dėshmitar tė identiteteve tė sforcuara religjioze qe e dehumanizojnė njeriun dhe e kėrcėnojnė vazhdimisht shkatėrrimin e tij si qenie njerėzore, e zhvendosin atė nė zonėn e disfatizmit dhe e bėjnė tė ndrojtur edhe nga hija e tij. Janė struktura tė infiltruara nė Kosovė, qe pėr shkak tė reagimeve orvaten tė zbuten, herės tė bėjnė strucin e ditės dhe herės demonin e natės. Vehabizmi ka njė identitet tė sforcuar nė Kosovė, kėtu i verbėti mbetet pa shkop sepse realisht prekėn gjėrat. Vitin e kaluar mė rastisi tė shoh njė shqiptare tė mbuluat me ferexhe, as sytė dhe asgjė lėkure nuk dukej nė tė veē mbuloja, kishte hyrė nė njė bizhuteri, dhe pėr ēudi tė Zotit, ajo kėrkoi njė buzėkuq, ky akt nė kėtė kohė tė lė ekskomunikativ, por edhe mė keq qė sdurohet mė ky ēervishi bajat...
Bota Sot
Ballkani i problemeve dhe ngarkesave historike dhe politikehttp://www.botasot.info/mesme/blerim.JPG
Mr.Sc.Blerim Burjani
Zgjedhjet serbe nė Kosovė dėshmuan se mentaliteti politik ka mbetur i njėjtė si nė kohėn e viteve 90 te serbėt, andaj nuk po shihet ndonjė rrugė e demokratizimit politik dhe ndėrrim tė kursit tė interesit strategjik tė serbėve. Alternativa duket tė mos ketė nė Serbi, ideja dhe koncepti politik dhe qytetar atje mbetet i njėjtė. Nuk dihet e ardhmja evropiane e shtetit serbė? Por, evropianėt kanė gjithnjė ndonjė mirėkuptim pėr shtetin serb dhe e dėshirojnė qė tė jetė pjesė e BE-sė? Pėr shumė arsye BE e nxit Serbinė, qė tė pranojė realitetin objektiv dhe qė shtetin e Kosovės ta njohė nė njė tė ardhme tė arsyeshme politike. Por, nė Serbi ende po mbizotėron klima nacionaliste nė opinionin politik tė subjektet politike atje. Zgjedhjet serbe treguan se mbetet edhe atje njė klimė politike dhe interesa qė ti mbajnė nė pushtet Tadiqin dhe Nikoliqin, e kjo do tė thotė se BE-ja duhet tė pėrcaktohet tė punojė mė nacionalistėt e moderuar tė Tadiqit ose radikalistėt e Nikoliqit apo Daēiēit, kjo nuk jep shumė shpresė pėr njė qytetėrim, demokraci dhe regjion paqėsor. Ēėshtjet po vijnė duke u zgjeruar dhe tash dalin dy ēėshtje pėr tė cilat duhet tė bisedohet me bashkėsinė ndėrkombėtare njė lobizim mė i madh duhet bėhet nė drejtim tė Bujanovcit, Preshevės e Medvegjės dhe natyrisht ēėshtja e veriut tė mbahet brenda dialogut tė brendshėm tė Kosovės. Kėto dy ēėshtje janė duket nė sipėrfaqe pėr tė cilat shtetet si Kosova edhe Serbia duhet tė gjejnė zgjidhje. Plani i Ahtisarit ėshtė njė ofertė shumė gjeneroze pėr serbėt e veriut, pėrderisa Serbia nuk ka ndonjė planė tė tillė pėr shqiptarėt e tri komunave (Bujanovc, Preshevė dhe Medvegjė).
Ēka me tutje?? - Vėshtirė, rajoni sėrish mbetet i trazuar. Ende sillen vėrdallė konfliktet e njėjta, probleme gjithkund, ato kuptohet politike po rriten, bashkė me tė edhe tensionet ndėr etnike dhe ndėr regjionale. Njė planė paqėsor dhe njė pėrfundim normal i kėtyre problemeve duhet tė ndodhė pėr tė rehatuar gjendjen, dhe pėr tė mos lėnė konflikte tė ngrira ndėrfinjqėsore. Duket qė bashkėsia ndėrkombėtare duhet tė mendojė pėr njė agjendė rajonale pėr tė zgjidhė grackat e vjetra politike ndėrfqinjėsore. Pėr ēudi ende mbetėn tė gjitha ngarkesat politike e historike nė Ballkan, pa marr parasysh kalendarin kohorė ato duken tė jenė gjithmonė tė freskėta dhe pa ndonjė zgjidhje adekuate. Ato nuk mund tė ndalen pa ndonjė agjendė rajonale apo pėr tė quajt pakt rajonal nė mes shteteve.
Problemi mund tė jetė tė liderėt rajonal? - Liderėt rajonal ballkanik duhet hequr maskat e sė kaluarės pėr tė frymuar dhe pėr tė ndėrtuar tė ardhme rajonale paqėsore dhe tė integruar nė BE dhe struktura tjera. Problemet nė Maqedoni po rriten, kuptohet ato etnike, ka shumė arsye qė liderėt politik nė Maqedoni tė inskenojnė problemet ndėr etnike kur dihet fakti se Greqia ka bllokuar rrugėn e Maqedonisė pėr BE dhe se vetėm njė internacionalizim mė i madh mund tė shtyj BE-nė tė caktojė njė emisar tė posaēėm pėr tė zgjidhė problemin me emrin e kontestuar nga Greqia. Pėr ketė arsye nuk ndihet aspak komod Maqedonia sepse rrugėt e saj janė mbyllur kaherė nė integrime, kthimi nė probleme tė brendshme dhe loja ne letrėn e vjetėr politike atje po duket se maqedonėt po e shohin si rrugė pėr tė ardhur deri te ndonjė zgjidhje pėr fatin e emrit tė Maqedonisė. Maqedonia nuk mund tė shohė ėndrra evropiane me ketė emėr tė saj, andaj problem pot ė vjen duke u rrit.
Ballkani ka plotė ēudira - Shtetet ballkanike gjatė zhvillimit historik kishin shumė ēudira kėto kanė mbijetuar shekujt dhe interesat e kėtyre popujve pa ndonjė mundėsi tė zgjidhjeve tė caktuara politike. Historia me shumė mite e konflikte e luftėra e kanė kapluar me shekuj kėtė histori tė dhimbshme tė kėtyre popujve dhe pa ndonjė zgjidhje pėrfundimtare. Ka pas politikanė nė BE qe e kanė quajtur mjaftė komplekse agjendėn e BE pėr Ballkanin Perėndimor, me pak shpresė pėr tė ofruar popujt ballkanik rreth njė tryeze evropiane pėr tė ndal armiqėsinė historike, dhe lojėn e tyre nė letrėn nacionaliste qė pėrdorin Serbia dhe Maqedonia. Konfliktet dhe zėnkat e tilla gjithmonė pėr ēudi mbeten tė freskėta po sikurse tė ekzistonte njė makinė e memories e veēantė pėr tė nxit dhe mbet nė vazhdimėsi ndjenja e mosrespektimit ndėrfqinjėsor. Kjo letėr vazhdon tė sillet nėpėr gjenerata politikanėsh nė Ballkan.
BE dhe plani rajonal pėr zgjidhjen e problemeve parciale - BE-ja dhe SHBA-ja duket se duhet tė mendojnė pėr njė planė rajonal pėr tė ndėrtuar ndėrfqinjėsinė e mirė nė mes shteteve, kjo duket realitet ne kėtė kohė sepse vėshtirė do tė ec agjenda evropiane nė kėtė mėnyrė se si ėshtė duke u zhvilluar nė kėto 12 vjet tė fundit. Trajtimi i problemeve rajonale duhet tė fillojė pėr tė vendosė paqen e mundshme ndėrfqinjėsore, se nė tė kundėrtėn kėto po mbeten probleme qė po barten nė gjenerata tė ndryshme pa ndonjė qartėsim tė pozitave dhe interesave rajonale. Kjo ide ėshtė e vėshtirė pėr tė nxit pėr njė plan rajonal, po duket se diēka duhet bėrė pėr tė ndal ndoshta kėto probleme tė shumta ndėretnike dhe pa asnjė zgjidhje tė pėrhershme. Mbajtja e tensioneve nuk ėshtė zgjidhje andaj duhet menduar pėr diēka tė tillė.
Bota Sot
Njė pseudostudiues me frymėzim racist antishqiptarhttp://www.botasot.info/mesme/sadiku.jpg
Ėshtė fjala pėr pėrkthyesin dhe studiuesin gjerman Hans Joakim Lanksh. Arsyeja qė mė shtyn ti shkruaj radhėt mė poshtė ėshtė nė detyrimin publik, njė sqarim pėr shpifjet apo akuzat brutale, qė hedh nė shtyp kundėr kulturės sonė ky njeri...
Nė kundėrshtim me shumė pėrkthyes dhe albanologė gjermanė, qė kanė luajtur njė rol tė rėndėsishėm nė pėrhapjen e letėrsisė sonė nė botėn gjermanike, ky i ashtuquajtur studiues dhe pėrkthyes, nuk pushon sė hedhuri baltė mbi disa nga shkrimtarėt mė tė njohur shqiptarė.
Reagimi shqiptar kundėr tij ka qenė i rreptė. Nuk ka ndodhur ndonjėherė nė shtypin shqiptar qė njė pėrkthyes i huaj, nė vend tė mirėnjohjes, tė jetė trajtuar me kaq pėrēmim siē ka ndodhur me Lankshin. Nė pamje tė parė duket e pabesueshme se si njė studiuesi tė huaj mund ti drejtohesh me fjalėt: o Lanksh i mjerė! Vetvetiu del pyetja: vėrtet kanė dalė zakone tė reja shqiptare, ku mirėnjohja nuk ekziston mė?
Nuk duhet ngutur nė dhėnien e pėrgjigjes. Kundėr Lankshit janė pėrdorur vėrtet fjalė tė tilla, nė dukje tė palejueshme, por kur bėhet pyetja nėse ky njeri i ka merituar apo jo ato fyerje, pėrgjigja nuk ėshtė e lehtė. Ky pseudostudiues me frymėzim racist antishqiptar dhe me shpifjet e tij, tė dėnueshme moralisht dhe penalisht nė shumicėn e shteteve europiane, e ka mbushur prej kohėsh kupėn.
Ėshtė kjo arsyeja qė profesori Bardhyl Demiraj, shef i katedrės sė Albanologjisė nė Mynih tė Gjermanisė, i shquar pėr urtėsinė dhe vetėpėrmbajtjen e tij, ka pėrdorur fjalėt e mėsipėrme kundėr Lankshit. Ai e ka cilėsuar atė si gazetaxhi mjeran me mllefe e mėri tė panginjura, krejt i injoruar nga rrethet gjermanike tė kulturės. (Shekulli, 07. 11. 2011).
Njė tjetėr profesor, helenisti Shpėtim Ēuēka e quan Lankshin njė njeri pa fije sedre dhe morali kur fyen dhe flet pa asnjė tė drejtė ligjore e qytetare kundėr njė kulture qė nuk ėshtė e tij. (Gazeta Shqiptare, 29. 12. 2010).
Nė shtypin shqiptar Lankshit i ėshtė vėnė nė dukje disa herė obsesioni i tij kundėr disa shkrimtarėve tė njohur shqiptarė, nė radhė tė parė kundėr Kadaresė.
Ēdokush ka tė drejtė tė ēmojė apo tė mos ēmojė fare njė shkrimtar, por askush nuk ka tė drejtė tė bėjė trillime dhe shpifje kundėr tij. Kjo merr njė tingėllim tė theksuar raciste kur vjen nga njė studiues i huaj, fare i papėrfillur nė vendin e vet, si rasti i Lankshit, dhe bėn arbitrin nė Shqipėri. Nė sulmin e tij delirant kundėr Kadaresė, ai shkon aq larg sa, pa pikė turpi bėn trillime tė tilla qė tė lėnė me gojė hapėt. Kėshtu pėr shembull, pėr tė vėrtetuar, sipas tij, se Kadare jo vetėm nuk ėshtė ndonjė shkrimtar me vlerė, siē kujtojnė shqiptarėt, por ai dhe ndjekėsit e tij janė fantazistė qė shpikin ēmime dhe nderime tė paqena!
Sipas Lankshit Kadare nuk e ka marrė kurrė Legjionin e Nderit tė Francės, se nuk ėshtė anėtar i huaj i ndonjė akademie me rėndėsi nė Francė, se nuk e ka marrė kurrė ēmimin gjerman Herder Preiss, madje nuk ka marrė asnjė ēmim spanjoll, e kėshtu me radhė.
Kėto pohime tingėllojnė qesharake, megjithatė botohen prej tij nė shtypin shqiptar dhe te lexuesit e painformuar mund tė krijojnė ēoroditje.
Autori i kėtyre radhėve ėshtė sulmuar prej Lankshit, lidhur me disa nga faktet e mėsipėrme. Lankshi ka pėrfituar nga ndonjė pasaktėsi e njė shkrimi pėr Kadarenė (pėrmendja gabim e ēmimit Servantes nė vend tė Princi i Asturias, qė ėshtė ēmim botėror spanjoll), pėr tė lėshuar njė lumė shpifjesh vulgare dhe raciste kundėr Kadaresė.
E vėrteta ėshtė fare ndryshe nga ajo qė thotė Lankshi: Kadare e ka marrė ēmimin gjerman Herder Preiss mė 1989, nė ceremoninė tradicionale qė bėhet nė Vjenė, madje, sipas traditės, nė bazė tė sė cilės fituesi (nė kėtė rast Kadare) cakton njė shkrimtar tė ri nga vendi i vet, pėr tė fituar njė bursė letrare njėvjeēare nė Vjenė, shkrimtarja L. Arapi e ka marrė kėtė bursė.
Kadare nuk ka bėrė asnjėherė bujė pėr ēmimet e tij, madje ėshtė treguar mė i pėrmbajtur se ēduhet. Pėrveē ēmimeve qė publiku i gjerė i di (Anglia, Spanja, Gjermania), ai ka marrė ēmimin mė tė madh tė Francės pėr letėrsinė e huaj Cino Del Duca, fitues tė tė cilit kanė qenė: Borges (1980), Junger (1981), Styron (1985), Kadare (1992), Havel (1997) dhe Kundera (2009).
Ndėr disa ēmime tė Italisė, ai ka marrė Grinzane Cavour, fitues tė tė cilit kanė qenė Vargas Llosa (1986), Saramago (1988), Doris Lesing (1989), Kadare (1998) dhe Orhan Pamuk (2002).
Kadare mė 1996 ėshtė bėrė anėtar i huaj i Akademisė sė Shkencave Morale Politike tė Francės, pėr tė cilėn Lankshi, me njė injorancė skandaloze thotė se nuk ka asnjė lidhje me Akademinė Franceze. I bėjmė me dije zotėrisė se Akademia e Shkencave Morale Politike, bashkė me Akademinė e Shkencave, Akademinė e Arteve tė Bukura, Akademinė e Medicinės dhe Akademinė Franceze pėrbėjnė Institutin e Francės, organin mė tė lartė kulturor e moral tė vendit. Tė pesė akademitė kanė status krejtėsisht tė barabartė, gjenden nė tė njėjtėn ndėrtesė, kanė tė njėjtėn kupolė tė ceremonive, madje tė njėjtin kostum ceremonial zyrtar tė anėtarėve.
Prestigjin e Akademisė sė Shkencave Morale Politike e bėn tė veēantė fakti qė kjo, ndryshe nga Akademia Franceze (klasike), e cila pėrbėhet vetėm nga francezė, pranon dymbėdhjetė anėtarė tė huaj nga gjithė bota. Sipas njė tradite shekullore numri dymbėdhjetė ėshtė konstant dhe ēdo anėtar i ri duhet tė zėvendėsojė vendin vakant qė lirohet kur njė anėtar i vjetėr ndėrron jetė.
Ismail Kadare, mė 1996, ka zėvendėsuar vendin vakant qė la filozofi gjerman Karl Popper. Ai pėrfaqėson sot kulturėn shqiptare, midis emrave tė shquar qė kanė dhėnė kontribut nė pėrparimin dhe emancipimin e njerėzimit Perez de Kuelar, Papa Bendikti 16, princi Charles i Anglisė, Jean Starobinski, mbreti Juan Karlos i Spanjės, etj. Nga figurat historike, anėtarė tė huaj tė kėsaj akademie kanė qenė Luis Borges dhe Vaclav Havel.
Siē do ta shohim mė pas, kjo listė i bėn nervozė racistėt antishqiptarė, tė cilėt e kanė tė vėshtirė tė pranojnė se kultura shqiptare meriton tė trajtohet me respekt nė kuadrin e pėrpjekjeve tė Shqipėrisė pėr integrimin nė Europė.
Pėrpara pak kohėsh Lankshi u detyrua ti kėrkojė ndjesė publike zonjės Helena Kadare lidhur me njė mashtrim tjetėr tė tij. Ishte fjala pėr kujtimet e zonjės Kadare, ku ajo fliste ndėr tė tjera pėr marrėdhėniet miqėsore Camaj Kadare.
Me njė ligėsi tė habitshme dhe pa asnjė skrupull Lankshi deklaroi se Camaj nuk e kishte zėnė kurrė nė gojė kolegun e vet shqiptar. Pėr fatin e tij tė keq, radioja gjermane Dojce Welle, e hodhi poshtė mashtrimin e Lankshit duke transmetuar emisionin televiziv kur Camaj fliste pikėrisht pėr Kadarenė. I trembur nga demaskimi Lankshi bėri kėrkimin e ndjesės.
Gjatė njė gjysmė shekulli Camaj me Kadarenė kanė patur njė mirėkuptim nė distancė. Qysh nė vitet gjashtėdhjetė, pėrpara se Kadareja tė bėhej i njohur nė Perėndim, Camaj ka shkruar tė paktėn dy artikuj pėr prozėn e tij nė revistėn Shejzat tė Koliqit. Ata janė takuar mė 1981 nė Frankfurt tė Gjermanisė dhe mė pas, pas vendosjes sė Kadaresė nė Paris, kanė kėmbyer mesazhe.
Lankshi, i cili e mbante veten pėr njeri tė afėrt tė Camajt, nuk ka si tė mos i dinte kėto kontakte. Mirėpo atij i intereson vetėm pėrēarja dhe nxitja e urrejtjes midis shkrimtarėve shqiptarė dhe asnjėherė mirėkuptimi.
Pas vdekjes sė Camajt, njė komitet pėr botimin e veprės sė plotė tė shkrimtarit tė madh, iu drejtua Kadaresė me kėrkesėn pėr tė shkruar parathėnien e botimit. Me kėrkesėn e komitetit u bashkua edhe e veja e shkrimtarit, Erika Camaj. Kadare e pranoi me kėnaqėsi atė kėrkesė. Ai shkroi njė parathėnie prekėse me nivel tė lartė profesional dhe plot dashuri pėr kolegun e vet tė ndjerė. Por kjo nuk e pengoi Lankshin tė vazhdonte intrigat e tij meskine, pėr tė cilat folėm mė lart. Kėmbėngulja e tij e verbėr kundėr Kadaresė ka vetėm njė emėr: racizėm ndaj kulturės shqiptare.
Lexuesi shqiptar dhe opinion i gjerė publik ka nderim tė veēantė pėr kulturėn dhe lexuesin gjerman. Siē u tha mė lart mė 1996, kur I. Kadare u pranua mes akademikėve tė Francės, ai zuri vendin e lėnė bosh prej Karl Popperit. Sipas ritualit tė akademisė, njė pjesė e fjalimit tė Kadaresė nė ceremoninė e pranimit, ishte njė homazh pėr filozofin e madh gjerman.
Ky pikėtakim i rrallė midis dy kulturave, shqiptare dhe gjermane, do tė ishte i mirėpritur prej gjithė dashamirėsve. Hans Joakim Lanksh, i cili hiqet si promovues i letėrsisė shqiptare nė Gjermani, bėn tė kundėrtėn. I verbuar nga ligėsia kundėr shkrimtarit mė tė njohur shqiptar, ėshtė gati tė turpėrojė veten duke thėnė se ska njė akademi tė tillė, se ska patur pranim tė njė shkrimtari shqiptar, etj. Vetėm njė frymėzim i neveritshėm racist mund tė ēojė nė njė verbim tė tillė.
Lankshi ėshtė pėrpjekur disa herė tė flasė edhe si mbėshtetės i institutit gjerman Goethe nė Tiranė, njė institucion i respektueshėm tek ne. Nė kėtė rast duhet thėnė se mėnyra se si flet ky racist ėshtė kundėr ēdo parimi tė shpallur tė kėtij instituti dhe pengon mirėkuptimin midis kulturave europiane.
Bota Sot
Ne jemi mirė, kur shqiptarėt tė bashkohen
http://www.botasot.info/mesme/Alban_Daci.jpg
Alban Daci
Nuk kam dal kėtu pėr tė mirėn time, por kam dalė tė mirėn e atdheut tim, pėr lirinė e popullit tim- Thoshte rreth njė shekull mė parė Isa Boletini nė Konferencėn famėkeqe tė Londrės.
Sot pas njė shekulli, Aleanca Kuq e Zi ka dal kėtu, para ambasadės serbe pėr dėshmuar se shqiptarėt nuk janė njė shtet prej tre milion banorėsh, por njė komb prej dhjetė milion banorėsh.
Shqiptarėt e Preshevės, tė Tetovės, tė Mitrovicės, nuk janė vetėm, ato kanė nė mbrojtje pėr kauzat e tyre tė gjithė Kuq e Zi, kudo qė ndodhen nga Presheva nė Ēamėri, nga Shtetet e Bashkuar nė Japoni, nga Vendet Skandinave deri nė Australi. Tė gjithė jemi njė komb dhe kemi njė qėndrim tė pėrbashkėt para ēdo padrejtėsie qė na bėhet.
Nėse Europa nuk do tė zgjidh drejt ēėshtjen e kufijve tė tokave shqiptare, Ballkani nuk do tė ketė kurrė qetėsi, dhe pėr kėtė faji do tė bie mbi ju e jo mbi ne, qė do tė luftojmė pėrherė, derisa sa tė ēlirohemi- Thoshte Isa Boletini.
Kemi mė shumė se njė shekull qė kemi pritur drejtėsi, por kemi gjetur vetėm shtypje, kemi mė shumė se njė shekull qė kemi prit liri e kemi gjet vetėm robėri.
Tash, nuk presim mė, durimit tonė po i vjen fundi. Nėse Europa nuk reagon pėr tė mbrojtur kauzat tona legjitime dhe tė drejtat tona tė garantuar nga e Drejta Ndėrkombėtare nė fuqi, atėherė ne tė drejtat tona do i mbrojmė vetė dhe pėrgjegjėsia nuk ėshtė e jona pėr pasojat e mundshme, por e vetė Europės.
I bėjmė thirrje Serbisė tė heq dorė nga pretendimet absurde dhe ti lerė rehat shqiptarėt nė tokat e tyre, se nuk do tė pėrballet me pėrgjigjen e njė, e dy e as tre, po tė dhjetė milionė shqiptarėve.
U bėjmė thirrje serbėve tė bėhen koshient, tė respektojnė tė drejtat e Shqiptarėve, tė njohin Kosovėn dhe tė heqin dorė nga Mitrovica, sepse ėshtė tokė shqiptare dhe as nuk e shesim e as nuk e falim dhe nuk lėmė askėnd qė tė na e marr padrejtėsisht.
"Gjak borxh sot na ka vetėm anmiku ynė, ne jena vellazėn e duena me u bashkue e me dek pėr liri tė vatanit... Ai qė mas sotit ngreh pushkė ndėr veti, ka me kenė bash hasmi yne!"- thoshte Isa Boletini nė vitin 1913.
Aleanca Kuq e Zi na fton se o sot o kurrė ka ardhur momenti tė gjithė sė bashku tė bashkohemi, sepse tė gjithė jemi vėllezėr.
Bashkimi bėn fuqinė.
Tė bashkuar jemi mė tė fortė pėr armiqtė dhe me tė fuqishėm pėr miqtė.
Unė jam mirė, kur asht mirė Shqipnia- Isa Boletini.
Ne jemi mirė, kur shqiptarėt tė bashkohen- Aleanca Kuq e Zi.
Bota Sot
Bashkimi Shqiptar included below] SHQIPTARI ĖSHTĖ VĖLLA VETĖM ME SHQIPTARIN
Nga: Blerim OSMANI *
Mė ka ndodhur disa here nė kėto ditėt e fundit qė tė shoh nė shumė faqe tė
internetit disa « Shqiptarė » duke i thirrur vėllezėr turqit pėr arsye tė
pėrkatėsisė fetare dhe mė vjen ēdo herė ēudi prej tyre. Nėse vazhdojm nė kėt
mendim, kėnd duhet pra ta thėrrasin vėlla shqiptarėt e fesė katolike apo
ortodokse ? Ose kėndė duhet ta thėrrasin vėlla kėta qė nuk besojn nė asnje
fe ? A nuk jemi vėllezėr ne Shqiptarėt tė ēdo fesė ndėrmjet nesh ?
Pastaj, disa tė tjerė i kam lexuar duke shkruar se po mos tė kishte qenė
turku, sot do t'ishim serb apo grek ? Mė falni, por a nuk kemi tjetėr dallim
me serbėt dhe grekėt pos fesė ? A nuk e kemi njė gjuhė tė ndryshme ? A nuk e
kemi njė kultur tė ndryshme ? A nuk jemi njė popull i veēant dhe lehtė i
dallueshėm nga tė tjerėt ? Ēfarė paskemi bėrė pa « ndihmėn » e turkut para
se tė vinte ai nė gadishullin e ballkanik ? Kush na ka mbrojtur prej
romakėve, prej bizantinėve, prej fisėve barbare dhe prej sllavėve tė
ndryshėm ? A duhet ti quajm tradhėtar Gjergj Kastriotin, Haxhi Zekėn,
vėllezėrit Frashėri, Ismail Qemalin, Isa Boletinin, Hasan Prishtinėn dhe
shumė e shumė tė tjerė qė luftuan kundėr turqėve dhe sundimit tė tyre ?
Edhe mė tepėr, njė numėr prej tyre thojnė « po.. po.. turku ka qenė armik
por ka qenė "mė pak i keq" se sa shkau apo greku ». Atėherė, vetėm mundem tė
thėmė se kur do tė bėhemi ti krahasojm pushtuesit me ish-pushtuesit njėrin
me tjetėrin nė atė se cili paska qenė mė i mirė, cili mė pak i mirė, cili
pak i keq dhe cili shumė i keq me tė vėrtet qenkemi bėrė pėr tė na rrahur
dhe pėr ti thėnė faleminderit atij shtypėsit sepse nuk na paska mbetur asnjė
pikė krenarie dhe burrėrie !
Prandaj, sipas meje, mė duket qė vėllezėr jemi vetėm ndėrmjet nesh qė kemi
gjak shqiptari dhe e flasim gjuhėn shqipe. Nuk e kemi vėlla as shkaun, as
grekun, as sllavo-maqedonin, as malazezin dhe as turkun. Mundemi tė ndjehemi
tė ēfardo feje, filozofie, partie apo ēfardo bashkėsie qė dėshirojm, por tė
gjithė jemi vllezėr dhe mė e afėrt se lidhja e gjuhės dhe e gjakut nuk ėshtė
as njė lidhje tjetėr !
* Punon pėr organizatėn e xhirimit "Bicephale Production" dhe pėr drejtorinė
e Komunikimit dhe Informimit tė Bashkimit Shqiptar.
Ku po shkon Maqedonia?
Marrėveshja e Ohrit konsiderohet si njė nga marrėveshjet bazė diplomatike qė shpėtoi Maqedoninė nga makthi etnik i luftėrave nė ish-Jugosllavi dhe themeloi Maqedoninė shumė etnike. E pėrshėndetur qė nė nėnshkrimin e saj nga komuniteti ndėrkombėtar, ajo u duk se do fitonte njė qytetari afatgjatė nė ndėrgjegjen shtet-formuese maqedonase dhe do tė kontribuonte shumė nė paqen dhe stabilitetin e rajonit tė trazuar tė Ballkanit. Gjithsesi kėto konstatime qė pėrbėjnė dhe thelbin dhe qėllimin pėr tė cilėn u nėnshkrua marrėveshja nuk janė gjithmonė tė vėrteta ose janė pėrgjysmė tė vėrtetė, ēka bėn qė tė realizohet paradoksi se dy gjysmė tė vėrteta nuk pėrbėjnė njė tė vėrtetė. Parė me njė vėshtrim analizues mund tė vėresh se ndėrsa konstatimi i dytė, tashmė ka zėnė vend nė fjalorin politik europian dhe ishte dhe njė nga arsyet qė Maqedonisė iu dhurua statusi i vendit kandidat nė 2001 sipas teorisė sė njohur tė shkopit dhe karotės qė aplikon Bashkimi Europian pėr tė nxitur reforma nė vende qė aspirojnė tė bėhen anėtarė tė tij, konstatimi i parė nuk duket tė ketė zėnė mirė rrėnjė nė mentalitetin e popullsisė. Pėr ta ilustruar mė tej, mė vijnė ndėrmend fjalėt e udhėheqėsit historik tė shqiptarėve tė Maqedonisė, Arbėn Xhaferrit, njė prej nėnshkruesve tė Marrėveshjes sė Ohrit, i cili kujton se kur dėshiroi ta provonte sesa efektiv ishte konsensusi i arritur nė rastin e nėnshkrimit tė marrėveshjes, pėrshėndeti nė gjuhėn shqipe ngjarjen e rėndėsishme pėr mbijetesėn e dialogut midis dy palėve nė konflikt, mirėpo pala maqedonase e braktisi sallėn duke shkelur njė nga pikat e marrėveshjes qė si ishe tharė akoma boja e qė fliste pėr barazinė e gjuhėve nė shtetin shumetnik tė Maqedonisė. Ky fakt i thjeshtė besoj se mbetet njė nga pikat e dobėta tė kėsaj marrėveshje tė arrirė me vullnet tė imponuar nga lart, por me konsensus shumė tė dobėt poshtė nė shtresat e popullsisė, maqedonase dhe shqiptare. Ngjarjet e fundit nė Maqedoni e ilustrojnė mė sė miri kėtė fakt, dhe pak a shumė tregon ekzistencėn e njė bashkėjetese tė vėshtirė.
Sigurisht ata qė ndihen nė pozicionin mė tė vėshtirė janė shqiptarėt tė cilėve u ėshtė dashur qė tė bėjnė dhe kompromiset mė tė mėdha dhe tu nėnshtrohen njė klime paragjykuese pėr ta, sikur janė ata fajtori pėr gjithēka qė nuk ecėn mirė nė Maqedoni. Kjo klimė e trashėguar qė nga koha e ish-Jugosllavisė ku ēdo e drejtė e tyre legjitime e bazuar dhe nė Kartat Ndėrkombėtare tė Lirive dhe tė Drejtave tė Njeriut ėshtė konsideruar nga pala maqedonase si kėrkesa qė i vėnė zjarrin Maqedonisė po jonizohet sė tepėrmi ditėt e fundit me ngjarjet dhe incidentet qė kanė minuar sė thelli besimin e ndėrsjellėt midis palėve. Arrestimet e 20 shtetasve maqedonas me kombėsi shqiptare, mes tyre dhe njė grua plakė, nėn akuzėn pėr terrorizėm dhe me fiaskon qė pasoi pas kėtyre arrestimeve, ku autoritetet nuk ishin nė gjendje tė faktonin asnjė akuzė, treguan dhe njė herė stereotipin qė ekziston nė mentalitetin e elitės sllavo-maqedonase pėr demonizimin e shqiptarėve pėr ēdo krim dhe ngjarje tė shėmtuar nė Maqedoni. Mirėpo pavarėsisht kėsaj sjellje me reminishenca tė theksuara nga periudha e ishJugosllavisė, ajo qė tėrheq vėmendjen ėshtė fakti se duket sikur pala maqedonase me reagimin e saj tė ngadaltė e aspak profesional, qė kur filluan incidentet e rrahjes sė fėmijėve shqiptarė, po tenton tė krijojė njė klimė shantazhi dhe aspak bashkėpunuese pėr mbarėvajtjen e paqes dhe stabilitetit nė rajon, pasi ngjarjet qė kanė shpėrthyer nuk kanė shpėrthyer papritur si njė rrufe nė qiell tė pastėr, por janė korifeu i njė sėrė veprimeve tė papėrgjegjshme tė elitės maqedonase pėr tė zhbėrė Marrėveshjen e Ohrit. Vonesat e pajustifikueshme nė implementimin e tė gjithė anekseve dhe neneve tė Marrėveshjes sė Ohrit, si dhe nxitja dhe ringjallja e panevojshme e njė nacionalizmi primitiv maqedonas qė kėrkon ndėrtimin e njė shteti-komb nė Maqedoni, ēka natyrisht bie ndesh jo vetėm me qėndrimin ndėrkombėtar pėr Maqedoninė, por dhe me vetė interesat e kombeve qė e pėrbėjnė atė, kanė bėrė tė mundur qė Maqedonia tė mos gjejė paqen, harmoninė sociale dhe etnike por tė humbasė shumė kohė nė spirale konflikti tė brendshėm tė panevojshėm.
Kjo humbje kohe ėshtė vėrejtur dhe nė marrėdhėniet ndėrkombėtare tė Maqedonisė, kryesisht me Greqinė, ku mungesa e njė konsensusi pėr emrin ka bėrė tė mundur qė perspektiva e anėtarėsimit tė saj nė NATO dhe BE tė sfumohet dhe tė mos gjejė entuziazmin e duhur, madje dhe vetė popullsisė. Nė vend tė kėsaj perspektive integruese euroatlantike, elita maqedonase ka zgjedhur ekzaltimin e ndjenjave nacionaliste tė popullsisė nėpėrmjet ndėrtimit tė monumenteve tė figurave historike, identitetin e tė cilave shpeshherė e ndajnė me fqinjėt e vet. Ashtu si me tė drejtė vėrejnė dhe shumė analistė ndėrkombėtarė tė rajonit, kjo ėshtė njė zgjedhje nė njė vend tė gabuar dhe kohė tė gabuar. Maqedonia nuk ėshtė njė vend monoetnik dhe me shumicė sllavo maqedonase, gjė qė u vėrejt dhe nė censusin e anuluar nga qeveria, pėr shkak se shifrat qė e tregonin deri mė tash predominante kėtė popullsi ishin mė tė ulėta se mė parė. Po kėshtu momenti qė zgjidhet pėr tė nxitur nacionalizmin e sllavo-maqedonasve ėshtė shumė i gabuar, pasi tė gjitha shtetet e Ballkanit po mundohen pėr tu integruar nė Bashkimin Europian ku nacionalizmat e kėtij lloji janė tė papranueshėm dhe tė dėnueshėm.
Deri mė tash, shqiptarėt i janė bindur dėshirės dhe vullnetit tė komunitetit ndėrkombėtar pėr tė jetuar nėn njė ēati tė pėrbashkėt sė bashku me popullsitė e tjera nė Maqedoni, duke mohuar nė mėnyrė vetėmohuese ēfarėdolloj opsioni pėr bashkim me Shqipėrinė dhe Kosovėn, por kur ai qė ėshtė zgjedhur pėr bashkė usta pėr ta mbajtur e riparuar sė bashku ēatinė qė vjen qė nga koha e largėt e ish-Jugosllavisė, nuk e di se ku i pikon dhe aq mė tepėr, kur ėshtė i interesuar pėr tė mos e riparuar atė, atėherė dhe shqiptarėt skanė pse i besojnė mė kėtij, bashkė ustai, por do tė marrin situatėn nė duart e veta pėr tė ndėrtuar njė ēati tjetėr tė re tė pėrbashkėt me vėllezėrit e tyre nė Shqipėri e Kosovė. Pėr tė mos arritur deri nė kėtė pikė, qė sipas ndėrkombėtarėve krijon telashe tė mėdha nė rajon, sigurisht e ka njė zgjidhje. Ajo ėshtė zbatimi njė pėr njė i Marrėveshjes sė Ohrit, prej nga me siguri do tė rrjedhė dhe paqja dhe harmonia etnike aq shumė e dėshiruar.
http://gazeta-shqip.com/lajme/2012/05/15/ku-po-shkon-maqedonia/
SHQIPTARI NGA ULQINI QĖ PO FRYMĖZON TĖ RINJĖ E TĖ VJETĖR NĖ AMERIKĖ
Nga Frank Shkreli
http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/05/gac_filipaj-300x153.jpg (http://tribunashqiptare.net/wp-content/uploads/2012/05/gac_filipaj.jpg)Gac Filipaj
52-vjeēari Gac Filipaj nga fshati Kėllezėn i rrethit tė Ulqinit emigroi nė Shtetet e Bashkuara tė Amerikės 20 vjetė mė parė dhe u vendos nė Bronks tė Nju Jork-ut. Kur mbėrrijti nė Nju Jork, ai pothuaj nuk fliste asnjė fjalė anglisht, por menjėherė u interesua se si dhe cila ishte mėnyra mė e mirė dhe mė e lirė pėr tė mėsuar gjuhėn e vendit. Historia e tij nuk ėshtė tepėr e ndryshme nga shumė prej bashkatdhetarėve tė tij tė ardhur nė Amerikė nga trojet shqiptare nė Ballkan. Aty ku ndryshon historia e tij nga tė tė tjerat ėshtė kur ai vendosi tė punonte si pastrues nė universitetin Kolumbia dhe tė tė realizonte endėrrėn e tij pėr tu diplomuar nė degėn e studimeve klasike.
Kėmbngulės dhe i qendrueshėm, Gac Filipaj nip i Dom Simon Filipaj, priftit patriot, aktivistit dhe pėrkėthyesit tė parė tė Dhjatės sė Re dhe Dhjatės sė vjetėr tė Biblės nė gjuhėn shqipe, filloi tė mėsonte anglisht. Mirėpo, personi qė e mėsonte atė anglisht e kėshilloi qė tė gjente ndonjė punė nė universitetin e njohur Kolumbia, ashtuqė tė ketė mundėsi tė regjistrohej nė kurse tė gjuhės anglisht dhe lėndė tė tjera pa pasur nevojė tė paguante gjė. Lehtėsira tė tilla bėjnė shumė institucione amerikane pėr puntorėt dhe nėpunėsit e tyre.
Gaci ashtu dhe bėri. Mori njė punė si pastrues nė universitetin Kolumbia dhe filloi tė merrte kurse nė mengjes dhe pastaj tė fillonte punėn e tij tė rregullt si pastrues i objekteve tė universitetit prej orės 2 pasdreke deri nė 11 tė mbrėmjes. Filipajt i mori shtatė vjetė tė mėsonte anglisht dhe 12 vjetė tė merrte diplomėn, ndėrkohė qė punon gjithnjė si pastrues nė universitet. Por mė nė fund, ketė tė Djelė, siē njoftojnė gazetat, stacionet radio-televizive dhe interneti, Gac Filipaj do tė rrjeshtohet me qindra tė diplomuar tė tjerė tė universitetit Kolumbia pėrgjithėsisht shumė mė tė ri e tė reja se ai, pėr tė marrė diplomėn nė degėn e studimeve klasike, cum laude nė njė mėnyrė duke i dhėnė fund kėshtu njė udhėtimi tė gjatė prej 20-vjetėsh dhe realizimit tė ėndėrrės sė tij pėr tu diplomuar.
Kėjo ėshtė njė ngjarje me shumė, shumė rėndėsi pėr Universitetin Kolumbia, tha dekani i Studimeve tė Pėrgjithėshme tė universitetit, Zoti Peter Oun, nė lidhje me diplomimin e shqiptarit pastrues. Ajo qė ka gjithashtu rėndėsi, tha dekani Oun, ėshtė se ai konkuroi ēdo ditė me tė gjithė studentėt, shumė mė tė rinjė se ai. Pasi deri vitin qė kaloi, Filipaj nuk kishte as kompjuter por detyrohej ti shkruante me dorė raportet dhe shkrimet. Ai, sipas gazetės Dejli Njus, nuk ka as televizor dhe mund tė jetė i vetmi student qė nuk posedon njė celular. Dekani i universitetit Kolumbia i tha rrjetit tė telelvizionit ABC se kur e takon Filipajn, madje edhe kur ėshtė duke punuar, ai tė jep njė tė qeshur nga e cila mund tė dallosh njė ndjenjė krenarie pėr punėn qė ai ben kėtu nė universitetin Kolumbia. Njė person qė do tė ishte shumė krenar pėr arritjet e tija, do tė kishte qenė babai i Gacit, i cili fatkeqsisht ndėrroi jetė vetėm tre javė mė parė.
Tė gjithė profesorėt e tijė e dinin se ēfarė pune bėnte Gaci nė universitet, por ai tha se studentėt habiteshin kur e shihnin duke pastruar objektet dhe dyshemem e universitetit Kolumbia.
Megjithėse i mori shtatė vjetė pėr tė mėsuar anglishten, dhe anglishtja tha ai nuk ėshtė gjuhė e lehtė, Gac Filipaj u shpreh pėr median amerikane se si i diplomuar nė degėn e studimeve klasike, mė e vėshtira ishte tė mėsonte greqishten e vjetėr. Latinishtja ishte pak mė e lehtė, shtoi Gaci. Gacit nuk i pėlqen shumė fama qė ka tėrhequr media ndaj tij, dhe shpreson qė kėjo zhurmė rreth rastit tė tij tė qetėsohet sė shpejti, por shtoi se ra dakord tė fliste nė lidhje me arritjet e tija nėn rrethana shumė tė vėshtira vetėm e vetėm pėr tu treguar tė tjerėve se nuk ėshtė kurrė vonė pėr tu arsimuar. Unė fillova nė moshėn 40-vjeēare dhe mbarova nė moshėn 52-vjeēare, ēdonjėri mund ta bėjė kėtė, i tha ai gazetės sė Nju Jorkut Dejli Njus.
Pas diplomimit tė Djelėn, pritet qė Gac Filipaj ti kėthehet fshisės dhe pastrimeve tė dyshemeve tė universitetit, pasi ka nė plan tė regjistrohet pėr studime pas-universtare dhe tė vazhdojė tė pėrfitojė nga lehtėsirat qė i jep universiteti Kolumbia, pėr tė vazhduar studimet pas-univeristare. Ai i tha rrjetit tė teleevizionit ABC se me diplomėn qė do tė marrė tė Djelėn ai ka realizuar gjysmėn e ėndrrės sė tij. Endėrra e plotė, sipas tij, do tė realizohet kur tė marrė master dhe doktoraturėn, ashtuqė eventualisht, thotė ai, do tė ketė mundėsi tė gjejė njė punė mė tė mirė. Unė jam gati, u shpreh ai pėr median amerikane, punoj nė pastrime edhe pėr dy tre vjetė tė tjera, ashtuqė tė siguroj diplomėn master dhe tė gjėjė njė punė qė paguan mė mirė.
Arrtijet e Gac Filipajt, duke filluar nga asgjė kėtu nė Amerikė, vendosmėria dhe qėndrueshmėria e tij pėr tė realizuar ėndėrrėn e tij pėr arsim tė lartė, megjith moshėn dhe rrethanat shumė tė vėshtira. Ai i tha rrjetit televiziv amerikan ABC se e ndiente veten tė kėnaqur dhe krenar. Edhe ne tė komunitetit shqiptaro-amerikan na bėn krenarė dhe kryelartė. Faleminderit pėr shembullin e mirė pėr tė gjithė, pėr tė rinjė e tė moshuar, pėr shqiptarė dhe pėr amerikanė, duke deklaruar me veprėn tėnde se kurrė nuk ėshtė vonė tė realizohen ėndėrrat. Kėjo ėshtė edhe arsyeja qė media amerikane i kushtoi Gac Filipajt vėmendjen e merituar. Urime Gac Filipaj dhe suksese tė mėtejshme nė jetėn akademike.
Frank Shkreli
22:09 / E shtunė, 12 Maj 2012
Bill Clinton: Obama ėshtė njė president amator
http://www.indeksonline.net/?FaqeID=2&LajmID=19467
Bill Clinton pėr herė tė parė, sipas njė libri tė ri, ka menduar pak keq pėr Presidentin Obama - duke e tallur atė si njė President "amator", kėshtu tė paktėn shkruan sot gazeta njujorkeze Post - duke shtuar se ai i ka bėrė presion gruas(Hillary) sė tij verėn e kaluar, pėr tė lėnė punėn e saj si Sekretare e Shtetit dhe pėr tė sfiduar atė nė zgjedhjet paraprake, shkruhet nė njė libėr tė ri qė pritet tė dalė sė shpejti nė Shtetet e Bashkuara.
"Vendi ka nevojė pėr ju!", thuhet t'i ketė thėnė ish-presidenti gruas sė tij Hillari Clinton, duke i bėrė thirrje asaj pėr tė "garuar" qysh kėtė vit , sipas "llogarive" tė bisedės tė pėrfshirė nė biografinė e re, tė librit tė Edward Klein- me biografinė e pa-autorizuar tė Presidentit Obama, transmeton noa.al.
Titulli i Klain nė biografinė e pa-autorizuar tė Presdentit Obama;"Amatuer" ėshtė "shpėrthyese" . Libri do tė dalė nga shtėpia botuese Regnery dhe ėshtė marrė direkt nga kritika Bill Klintonit hedhur si njė "topuz" ndaj Presidentit Obama, citohet tė ketė thėnė autori i kėtij libri, shkruan konservativja njujorkeze Post.
Post shkruan se:" Ky libėr i ri, thotė se Bill Clinton e luti gruan e tij Hillaryn, verėn e kaluar pėr tė sfiduar Presidentin Obama, duke i bėrė thirrje asaj "Vrapo - Vrapo e dashur ! Run - Baby Run ! se "Barak Obama", thotė Bill Klinton, sipas fragmenteve tė librit, "ėshtė njė amator".
Kritika nė fakt duket se ėshtė e pabesueshme, duke patur parasysh faktin se Bill Clinton - tani ėshtė aktivė nė fushatėn pėr rizgjedhjen e Obamės.
"Por, sipas librit, Bill Clinton, ėshtė "shkarkuar" ndaj Obamės, dhe ka bėrė "presion" ndaj Hillarit, pėr tė e drejtuar atė, kundėr shefit tė saj - gjatė njė takimi nė zyrėn e ish-presidentit Clinton nė shtėpinė e tyre nė Chappaqua - New York, nė gusht tė vitit tė kaluar, takim ky qė pėrfshiu miqtė e vjetėr tė tyre", shprehet autori i librit Klain nė librin e tij shkruan Post .
"Ekonomia, ėshtė nė rrėmujė, ėshtė disi e "vdekur". Amerika, ka humbur vlerėsim Triple-A nė vlershmet e saj.... ėshtė shprehur nė atė takim Bill Clinton, sipas kėtij shkrimi.
Po, nė atė takim sipas kėtij libri qė pritet tė dalė sė shpejti, shkruan Post, thuhet se "Bill Clinton nė atė takim insistoi se ai nuk kishte "asnjė marrėdhėnie" me Obamėn dhe ishte konsultuar mė shpesh nga pasardhėsi i tij presidencialė, George W. Bush.
Obama, citohet tė ketė thėnė Bill Klinton sipas gazetės New York Post, "nuk e di se si tė jetė president" dhe ėshtė "i paaftė".
Por, Hillary nė kėtė takim ėshtė treguar e kujdesshme duke "dyshuar" tek pėrgjėrimet, nė bazė tė rrėfimeve tė dy mysafirėve tė intervistuar pėr librin e Klain.
"Pse gjithēka ėshtė nė rrezik tani?", ėshtė shprehur nė kėtė takim Hillary nė njė shprehje skeptike pėr burrin e saj, duke theksuar se ajo donte pėr tė lėnė njė trashėgimi nė karrierėn e saj politike si Sekretare Shteti.
"Sepse," i ėshtė pėrgjigjur menjėherė sipas bisedės sė librit Bill Clinton "Ju jeni zėri nė rritje, "vendi ka nevojė pėr ju!"
"Vendi ka nevojė pėr ne!", shtoi Bill Clinton, shkruan Klain.
Ai mė vonė si me shaka foli " nė lidhje me mundėsinė e tė pasurit dy biblioteka Presidenciale Clinton "- ēka u shoqėrua me njė buzėqeshje "vetėpranuese' dhe modeste.
"Unė dua qė termin tim ta mbyll nė Departamentin e Shtetit, dhe qė kjo tė jetė e rėndėsishme, dhe tė jem larg nga ato tani qė do tė duken si njė fusnotė," citohet tė ketė thėnė Hillary, shkruhet nė libėr.
Ajo tha se kishte mundėsi tė konkurrojė pėrsėri - por nė vitin 2016.
Por, Bill Clinton nuk do tė lėri atė tė shkojė kaq larg.
"Unė e di qė ju jeni mjaft e re!", shprehet Bill Clinton, me njė zė tė tij karakteristik. "Kjo nuk ėshtė ajo qė unė jam i shqetėsuar rreth jush. Unė jam i shqetėsuar se unė nuk jam i ri unė dhe nuk jam i mjaftueshėm. "
"Unė jam anėtari mė i lartė nė kabinetin e Obamės, dhe ēdo mėngjes tė enjten takohem me Presidentin. Po nė lidhje me besnikėrin? Po nė lidhje me besnikėrinė? shkruan Post tė i jetė pėrgjigjur Hillary, nė kėtė bisedė burrit tė saj.
"Besnik, ėshtė njė shaka,'' ka folur nga mbrapa Bill Clinton. "Besnikėria nuk ekziston nė politikė."
Beteja verbale Bill me Hillary pėr postin e presidencės sipas rrėfimeve tė autorit tė librit Edward Klein- me biografinė e pa-autorizuar tė Presidentit Obama, u intensifikua shkruan konservativja Post, kur vajza e ēiftit Clinton, Chelsea tregoi se edhe ajo ishte atyre me burrin e saj, Marc Mezvinsky.
"Ti meriton tė jesh presidente," shkruan Klein, ka thėnė nė atė bisedė Chelsea.
Ndėrkohė, thotė ai Bill Clinton ishte i kėnaqur qartėzi se Chelsea ishte nė anėn e tij dhe u zotua qė tė ketė aleatė tė votimit nė njė komision "matchup" Hillary-Obama.
"Ēfarė jeni duke u pėrpjekur pėr tė bėrė Ju-? pėrforconi "dorėn" time", tha Hillari.
"Unė dua qė tė gjithė tė dinė se sa e fortė jeni ju nė sondazhe", tha Bill Clinton, kėto ishin pasazhe tė njė bisede qė shkruan sot gazeta New York Post.
Duke shtuar se pretendimet shpėrthyese tė librit tė Edward Klein, u rrėzuan natėn e kaluar nga zėdhėnėsit e Shtėpisė sė Bardhė dhe vetė Clinton- ėt, tė cilėt natėn e fundit kėrkuan qė kjo gjė "trillimologji" tė mbyllet.
Zėdhėnėsi i Bill Clintonit, Matt McKenna, tha se fragmentet e kėtij libri qė pritet tė dalė ishin "tėrėsisht dhe krejtėsisht tė rreme" dhe e quajti autorin e kėtij libiri zotin Klein "njė gėnjeshtar i njohur."
Filip Reines, njė zėdhėnės i Sekretares tė Shtetit, vuri nė dukje se Hillary Clinton ka vėnė "pikėpyetje" dhe vėrtetėsinė e njė libri tė hershme tė Klein qė ka shkruar ai pėr tė, me titull "Truth About Hillary".
Zėdhėnėsi i Shtėpisė sė Bardhė, Erik Schultz, ka akuzuar dje Klein se ai i ka bėrė deri nė fakte kėto gjėra qė ka shkruar, "vetėm pėr tė shitur librin" e tij.
"Askush nė mendjen e tyre tė kthejlltė kur tė lexojė kėtė libėr, nuk do tė besojnė nė kėtė absurditet, sidomos pasi qė tė dy Clinton-ėt, si Sekretarja e Shtetit dhe ish Presidenti kanė qenė besnik dhe pėrkrahės i Presidentit Obama nė ēdo hap."
Edwar Klein, ėshtė njė ish redaktor i The New York Times, dhe Newsweek, faktikisht ai e mbrojti kėtė libėr, ashtu si mbrojti edhe njė libėr tė mėparshme tė tij shkruan New York Post.
Pse politikanėt shqiptarė kėrkojnė njė president antikushtetues ? (http://us.mg3.mail.yahoo.com/opinione/5853-kujtim-vani-ismail-kadare-eleni.html)
Monday, 14 May 2012 Written by Administrator Section: Category: Opinione (http://us.mg3.mail.yahoo.com/opinione.html)
Nga Kujtim Vani
http://albnow.com/opinione/5853-kujtim-vani-ismail-kadare-eleni.html
Ashtu si edhe 5 vite mė parė ,politikanėt shqiptarė po i bėjnė ofertė duke i kerkuar shkrimtarit tė njohur Ismalil Kadare me banim nė France, pėr tė paraqitur kandidaturėn pėr president tė Republikes sė Shqiperisė. Bile kryetari i opozitės Edi Rama, nė legjislaturėn e kaluar, i kishte dėrguar edhe njė letėr bashkėshortes sė shkrimtarit zonjės Eleni Kadare, ku i kėrkonte pėr tė ndikuar nė bindjen e Kadares qė tė pranojė postin e Presidentit. Sipas liderit socialist nė letrėn e tij shkruhej se edhe vetė kryeministri Sali Berisha, ishte dakort, vetėm se pritej pėrgjigjia e Ismailit.
Pyetja qė tė vjen ndėrmend nė kėto moment ėshtė: Si ka mundėsi qė mbrojtėsi kryesor i kushtetutės tė zgjidhet nė mėnyrė antikushtetuese dhe si mund ta mbrojė kushtetutėn e vendit? Po politikanėt tanė vallė e kanė lexuar kushtetutėn, apo kushtetutėn e ka miratuar populli dhe nuk kanė ide se ēfarė thotė ajo? Kushtetuta e Shqipėrisė flet qartė, neni 86 pėr zgjedhjen e presidentit thotė shprehimisht:
Pika e parė: Presidenti i republikes ėshtė kryetar i shtetit dhe pėrfaqeson unitetin e popullit.
Pika e dytė: President mund tė zgjidhet vetem shtetasi shqiptar qė nga lindja, me qendrim jo me pak se 10 vitetėt e fundit nė Shqipėri dhe qė ka mbushur moshėn 40 vjeē.
Kur vetė politikanėt qė e kanė miratuar e shkelin kushtetutėn, ēfarė duhet tė presim nga tė tjerėt. Kjo pėr politikanėt tanė do tė thotė se kushtetuta ėshtė vetėm njė cope letėr dhe nuk ka mė shumė rėndėsi se sa librat e Kadaresė. Nesėr mund tė kėrkojmė njė president nga radhėt e shqiptarėve tė Amerikės apo arbėreshėve tė Italisė! Mirė do tė ishte nė fakt por kushtetuta nuk e lejon ashtu siē nuk lejonė as pėr Kadarenė.
Deri sa politikanėt tė jenė mos respektues dhe shkelės tė kushtetutės Shqipėria nuk do tė bėhet. Ato midis tė tjerash nuk kuptojnė as veten e tyre, nga njėra anė thonė se presidenti duhet tė jetė me karier tė pasur politike dhe nga ana tjetėr duan tė zgjedhin njė njeri qė nuk ka asnjė lidhje dhe aktivitet politik e aq mė keq nė Shqipėri.
Kėshtu si e kanė nisur mė mire do tė ishte tė propozonim pėr president Luan Krasniqin, se besoj se ka popullaritet mbarkombėtarė mė shumė se sa Kadare, nė fushėn e tij tė sportit, edhe ai eshte shqiptar jeton nė Gjermani, kufi me Francėn dhe ėshtė kampion i Europės nė boks, ka marrė disa medalje tė tjera. Ashtu siē ėshtė Kadare njė shkrimtar i madh, Krasniqi ėshtė njė bokstier i madh, por nuk ėshtė politikanė.
Nė asnjė mėnyrė nuk duhet ngatėrruar politika me profesionin qė ushtron njeriu. Kot nuk thot njė fjalė e urtė popullore: Ėshtė njeri i mire jepi gocėn pėr grua dhe bėje dhėndėrr, Edhe Nano, pas takimit me Berishėn mori rolin e shoferit duke e ngarė vetė makinėn, por asnjė here nuk mund tė bėhet shofer autobuzi, se nuk ėshtė profesioni i tij. Me kėtė xhest mbase Nano, nė heshtje ka deklaruar se mori timonin e presidencės duke lėnė tė nėkuptohet se do tė ketė mbėshtetjen e Berishės. Kjo besoj se ishte deklarata e tijė, tė cilėn gazetarėt nuk e kuptuan dhe deklarojnė se Nano nuk bėri asnjė koment pėr shtyp pas takimit me Berishėn. Ka ardhur koha qė politikanėt tanė ti venė gishtin kokės, tė lėnė mėnjė anė mėllefet politike dhe personale dhe vendit ti japin atė qė meriton dhe ka nevoj mė shumė se kurr, presidentin e vendit, duke i hapur rrugė kėshtu integrimit tė plot nė Bashkimin Europian.
Ukshin Hoti idhtar i demokracisė
Shkruan: Avdi Gjata, 16 Maj 2012
Fundi i shekullit XXI, apo mė mirė mė thėnė, koha nė mes viteve 1980-2000, ėshtė epoka tė cilės i pėrket edhe njėri ndėr burrat e mėdhenj tė Dardhmadhies (Krusha e Madhe) ish i burgosuri politik e intelektuali i shquar, profesor Mr Ukshin Hoti. Edhe pas trembėdhjetė viteve te pas luftės, ende nuk dimė asgjė pėr jetėn e fatin e tij njerėzor.
Pėr jetėn e tij nuk dihet, jo pse bėri vepėr antinjerėzore, po pse do te mbetet edhe pėr njė kohė bukur tė gjatė, njėri nder intelektualėt dhe politologėt mė tė kompletuar e mė tė fuqishėm pėr dije, pėr trimėri e per guximin e pafrikshėm, i cili shpalosi, njėrėn nga krye temat mė problematike e tė fuqishme tė ēėshtjes kombėtare e cila qe ndaluar me ligjet drakoniane jugosllave qysh nga vitet 1945 e deri nė periudhėn mė tė lavdishme tė shqiptarėve tė Kosovės (1980-1990).. Koha nė mes viteve 1981-1993, ėshtė periudha historike e cila ėshtė pasqyruar dhe analizuar me njė pėrkushtim tė veēantė e tėrėsisht nė baza shkencore, si nė shkrimet e tij nėpėr media e revista shkencore, ashtu edhe nė veprėn e tij; Filozofia politike e ēėshtjes shqiptare. Ėshtė e vėrtetė se veprimtaria atdhetare e Ukshin Hotit ka filluar mė parė e shumė mė herėt se viti 1981 dhe do tė mbaroi shumė mė vonė, sesa mbaroi kjo periudhė e lavdishme historike e popullit shqiptar tė Kosovės. Prof mr. Ukshin Hoti u dallua dhe u shqua plotėsisht si njė intelektual, politikan, diplomat e mendimtar i dalluar nga kolegėt e tij, pikėrisht nė kėtė periudhė tė ndritshme tė historisė. Kjo periudhė e rėndėsishme historike dhe e lavdishme shqiptare ia krijoi kushtet dhe ia lindi tė gjitha tiparet e veēanta e karakteristikat dalluese tė ideve e mendimeve tė veprave tė Hotit dhe filozofisė sė tij, apo siē mund ta quajmė ndryshe si filozofia hotizėm.
Nga viti 2000, apo, nga luftėrat e popullit shqiptar nė ish Jugosllavinė Titiste, tek ne shqiptarėt e Kosovės dhe viseve tjera shqiptare ka ndryshuar shumėēka dhe ėshtė pėrmbysur gati ēdo gjė nga e kaluara, dhe tani ėshtė koha qė sapo ka filluar tė rregullohet ngadalė, problemi shqiptar nė pėrgjithėsi. Pėr, kėtė arsye, sot ėshtė mjaft vėshtirė tė gjendet njė mendim apo njė karakterizim mė i saktė i kėsaj periudhe historike nė mes tė viteve 1980-2000, sesa mendimi dhe ideja e tij. Sa i pėrket pėrmbajtjes e karakterit revolucionar tė pranverės tė viteve 1981-1990.
Tė gjithė ata, qė e pėrjetuan apo ishin pjesėmarrės tė drejtpėrdrejtė tė kėtyre ngjarjeve tė vėshtira historike e dinė se ēka ėshtė pėrmbysur, e dinė mirė, po edhe janė tė vetėdijshėm se e vetmja gjė qė e kemi humbur ėshtė robėria shekullore dhe rendi i vjetėr komunist. Ajo qė ka filluar tė rregullohet dhe vazhdon mė tej tė pėrmirėsohet, ėshtė edhe tutje e panjohur,dhe e pakuptueshme pėr pjesėn gjerė tė popullit. Pėr masėn e gjerė, ky rend i ri shoqėror qė sapo ka filluar tė rregullohet e ndėrtohet, ėshtė i paqartė e mjaft i turbullt, pėr shkak tė mungesės sė ideve e mėsimeve pragmatike tė ideatorit e profesorit, tashmė tė njohur mire pėr opinionin e brendshėm dhe atė ndėrkombėtar. Ukshin Hoti.
Pesimizmi e moskundėrshtimi i sė keqes nga strukturat udhėheqėse tė asaj kohe, si edhe thirrjet drejtuar masės gjatė viteve (1980-90), nga klasa politike shqiptare e kohės, ėshtė njė ideologji e cila shfaqet pashmangshėm nė kohė tė ndryshimeve tė tilla shoqėrore, mirėpo, kjo nuk gjeti shprehje e vend te diplomati kryeneē i asaj kohe historike, apo, thėnė mė qartė te profesori i shkencave politike tė Universitetit tė Prishtinės e Sekretari Krahinor pėr politikė tė jashtme i Kosovės. Profesor Ukshin Hoti, bėhet mė i madh edhe mė i rėndėsishėm, pėr faktin, se dihet qe masa e gjere, ishte edukuar nė atė shoqėri e rend tė vjetėr e cila e kishte thithur nektarin e qumėshtin e ėmbėl tė sistemit komunist, si edhe zakonet, traditat e besimet e atij rendi, tashmė tė tejkaluari. Ai i pa te gjitha me kohe, dhe nuk mund ti mos i shihte se ēkarakter do te kėtė, rendi i ri shoqėror qė do tė rregullohet nė tė ardhmen. Pastaj cilat do tė jenė forcat e ardhshme shoqėrore qė do ta rregullojnė rendin e ri dhe nė ēmėnyrė, duhet tė angazhohen ato forca dhe cilat forca shoqėrore janė tė afta ti rregullojnė ato ēėshtje, e ti sjellin shpėtimin masės nga vuajtjet, mjerimet e panumėrta dhe veēanėrisht problemet e rėnda qė janė. karakteristike pėr gjitha epokat e kohėt e ndėrtimit tė shoqėrisė e rendit tė rij..
Periudha e viteve 1981-2000 ishte pikėrisht epoka e ndėrrimeve nė Jugosllavi dhe e shteteve tjera komuniste nė Evropė, e nė vende tė tjera tė rruzullit tokėsor. Derisa, gjatė kėsaj periudhe historike, filluan tė forcoheshin, forcat shoqėrore pėrparimtare tė cilat po e bėnin konkretisht rregullimin e rendit tė rinj shoqėror nė Kosovė pėr herė tė parė e nė shkallė kombėtare. Ato u shfaqėn haptas, me veprime masive qė i pėrfshinė tė gjitha fushat e ndryshme shoqėrore, vetėm gjatė periudhės historike tė viteve 1981. Pas kthesave tė veēanta kombėtare tė viteve tė 80-ta nė Kosovė, ngjarjeje e kthesa tė njėllojta u vunė re edhe tek njė numėr shtetesh tė tjera komuniste, si edhe te disa shtete tė tjera nė tė cilat sundonte diktatura e shkelja e tė drejtave tė njeriut.
Doktrina hotiane, ėshtė pa dyshim, doktrinė materialiste- dialektike, kurse pėr nga pėrmbajtja ėshtė revolucionare nė kuptimin mė tė saktė tė fjalės. Tre ēerek shekulli mė parė, elementet e doktrinės sė Hotit, sollėn ndryshime tepėr tė rėndėsishme nė tė menduar e veprim praktik, pasi teoria e tij politike, ishte revolucionare e atdhetare.
Ukshin Hoti nė mendimet e tij tė guximshme pragmatike e jo konformiste i pėrgjigjet saktėsisht realitetit politikė nė dritėn shqiptare, si edhe nė at globale. Pėr tė bota euro-amerikane nuk duhet ti kundėrvihet ēėshtjes shqiptare, pavarėsisht nga pengu tragjik i sė kaluarės, pavarėsisht nga luhatjet e marrėzitė e sotme tė politikave tė liderėve tė pėrkohshėm tė sotėm shqiptar, shkruan analisti e publicisti M. Zeqo.
Profesor Hoti, ėshtė ithtar i tezės pėr njė demokraci autentike, si teza e vetme e njė integrimi universal evropian e botėror, ku nuk do tė zhduket dhe nuk do tė humbet identiteti i kombit shqiptar, po do tė afirmohet nė bazė tė njė tė drejte ndėrkombėtare tė pėrbashkėt, pėr tė gjitha subjektet etnike tė botės qė janė tė garantuara me normat ndėrkombėtare.
Demokracia autentike ėshtė njė pasqyrė e lirisė dhe e dinjitetit e kulturės; e kulturave tė veēanta, por edhe i tė tėra kulturave. Sipas teorisė sė Hotit, Demokracia e nėnkupton atdhetarizmin dhe atdhetarizmi ėshtė shprehje e demokracisė, tė cilės duhet ti pėrmbahen tė gjithė qytetarėt shqiptar, pavarėsisht pozitės, besimit, profesionit, krahinės apo rajonit qė i takon. Sipas kėtij mendimi del konkludimi se: Tė pavdekshėm janė tė gjithė ata qytetar qė pėr atdheun, nuk e kursejnė mundin, gjakun e djersėn e tyre.
Sipas mendimit tim, Ukshin Hoti ėshtė njeriu qė perėndia ia ka falur zotėsinė pėr tė bėrė atė ēka duhet bėjė ēdo shqiptar, (diēka), at edhe e bėri, pėr shqiptarėt e Shqipėrinė, pasi pėr punėn e veprėn e tij, ia vlen ta lexojmė e pėrkujtojmė nė ēdo kohė.
A do tishte Nikoliqi mė i butė se Tadiqi?
http://kosovapress.com/repository/images/thumb_150x100/nexhi2_33341.bmp
Shkruan: Nexhmedin Spahiu, 16 Maj 2012
Epilogu i zgjedhjeve nė Francė, Greqi e Serbi sfidė pėr Kosovėn. Pas kėtyre rezultateve amerikanėt e kanė mė problematike influencėn e tyre nė Francė e Greqi, por nėse Kosova bėhet mė pro-aktive nė politikėn e jashtme rezultatet e zgjedhjeve nė Serbi japin hapėsirė mė tė madhe.
Nė Francė humbi Presidenti Nikolas Sarkozy, qė ishte presidenti i parė i njė vendi evropian qė paralajmėroi lindjen e shtetit tė Kosovės. Ėshtė presidenti i parė francez nė republikėn e fundit qė nuk arriti tė rizgjidhet. Rivali i tij Francois Holland paralajmėroi se do ti rishikojė politikat evropiane tė Francės. Kjo do tė mund tė komplikonte punė Kosovės nė mėnyrė indirekte pasi Kosovės i leverdisė qė brenda BE-sė tė ketė sa mė pak probleme. Nė aspektin direkt, politika e Francės ndaj Kosovės ėshtė e pritshme tė mbetėt e pandryshuar.
Zgjedhjet nė Greqi
Nė Greqi, skena politike ndryshoi nė mėnyrė drastike. Lėvizja Pan-helenike Socialiste , PASOK e Evangelos Venizelos, qė 3 vjet mė parė kishte 160 deputetė nė Parlamentin prej 300 vetave ra nė 129 deputetė. Kurse Demokracia e Re e Antonis Samaras po ashtu ra nga 91 deputetė nė 72 deputetė. Vetėm Partia Komuniste Greke e Aleka Paparigas mbeti aty ku ishte 3 vjet mė parė me 21 deputetė. Partia Popullore Ortodokse e Yiorgos Karatzaferis u rrit nga 15 nė 16 deputetė. Koalicioni i Majtistėve Radikalė SYRIZA e Alexis Tspiras nga 13 ra nė 12 deputetė.
Nė Parlamentin e ri Grek janė 51 deputetė nga forca qė nuk ishin mė parė tė pėrfaqėsuar. Kėtu janė 11 deputetė tė ANEL-it tė Panos Kammenos-it, 10 deputetė rė sė Majtės Demokratike tė Fotis Kouvelis-it , 8 deputetė tė Marrėveshjes Sociale tė Louka Katseli-it, 4 deputetė tė Aleancės Demokratike tė Dora Bakoyannis-it si dhe 18 deputetė tė pavarur.
Rezultati i zgjedhjeve nė Greqi e vėshtirėson tej mase formimin e Qeverisė duke rrezikuar kėshtu zgjedhje tė reja dhe pėrmbysje tė mėtutjeshme tė raporteve politike tė deritashme. Kėto zhvillime e bėjnė mė delikat raportin e Greqisė me BE dhe mė tė zbehtė influencėn amerikane aty si aleati kryesor i Kosovės.
Situata jo e qėndrueshme nė Greqi nuk ėshtė nė interes tė Kosovės. Politika e saj e deritashme ka shkuar nė drejtim tė pėrafrimit tė njohjes. Situata jo e qėndrueshme nuk e lejon atė qė tė ndėrmerr hapa tė mėtutjeshėm nė kėtė drejtim. Relacioni i saj me BE-nė nė kėtė situatė prishė punė akoma mė shumė sa i pėrket Kosovės sepse siē thash mė lart Kosovės i leverdisė qė BE tė jetė sa mė unik e sa mė funksional.
Zgjedhjet nė Serbi
Me zgjedhjet e fundit nė Serbi skena politike ka rrėshqitur nė drejtim tė kundėrt. Nė parlamentin me 250 ulėse partia mė e madhe doli Partia Pėrparimtare e Tomisllav Nikoliqit me 55 deputetė, e pasuar nga Partia Demokratike e Boris Tadiqit me 49 deputetė, e kjo e fundit nga Partia Socialiste e Serbisė e Ivica Daciqit me 25 deputetė. Mė pas doli Partia Demokratike e Serbisė e Vojisllav Koshtunicės me 21 deputetė, Partia Liberal Demokratike e Cedomir Jovanoviqit me 14 deputetė, Partia e Pensionistėvė e Jovan Kėrkobabiqit me 12 deputetė, G17 e Mllagjan Dinkiqit me 11 deputetė, Partia Socialdemokratike e Rasim Lajiqit me 9 deputetė, Serbia e Re e Velimir Iliqit me 8 deputetė, Serbia Unike e Dragan Markoviqit me 7 deputetė, Liga e Socialdemokratėve tė Nenad Canakut me 5 deputetė, Lidhja e Hungarezve tė Vojvodinės me poashtu 5 deputetė, Lėvizja e Ripėrtėritjes Serbe e Vuk Drashkoviqit me 4 deputetė si dhe 10 forca tjera politike me nga 1 e 2 deputetė.
Jashtė Parlamentit tė Serbisė mbeti Partia Radikale Serbe e Vojisllav Sheshelit qė njė kohė ishte partia mė e madhe nė Serbi. Tani forca mė e madhe ka dalė Partia e Nikoliqit qė e tradhtoi Sheshelin dhe i mori pjesėn mė tė madhe tė partisė.
Me njė konstelacion tė tillė ėshtė vėshtirė e pritshme qė Partia mė e madhe nga kėto zgjedhje nė Serbi tė formojė qeverinė. Mė e pritshme ėshtė qė atė ta formojė partia e Tadiqit. Tė tilla janė gjasat edhe sa i pėrket balotazhit ku Tadiqi gėzon njė epėrsi minimale.
Ėshtė mė interes tė shqyrtohet se ēka do tė ndodhte nė raport me Kosovėn nė rast se do tė fitonte Nikoliqi.
Duke u nisur nga fakti se Nikoliqi ka tradhtuar Sheshelin, dhe nga deklarata e Nikoliqit se rreth ēėshtjes sė Kosovės do tė bisedonte me Presidenten Atifete Jahjaga, mund te konstatojmė se Nikoliqi mund tė rezultojė mė i butė se Tadiqi edhe pse nė shikim tė parė duket mė radikal.
Tadiqi sado qė ėshtė perceptuar nė Perėndim si pro-evropian nė esencė ka lėvizur shumė ngadalė nga qėndrimet e tij duke u arsyetuar se e ka tė vėshtirė nga opozita e tij radikaliste. Nė rast se Nikoliqi tė zgjidhej president, atėherė Tadiqi si opozitė nuk do tė mund tė arsyetohej kėsisoj. Pėr mė tepėr nė kompromiset e Nikoliqit, Tadiqi nuk do tė mund tė reagonte me kundėrshtime sepse Perėndimi do tė mund tia pėrkujtonte atij marrėveshjet e fshehta me Hashim Thaēin.
Nė anėn tjetėr, vetė fakti se Nikoliqi ka pranuar e do tė bisedonte me Presidenten e Kosovės tregon se Nikoliqi do tė shkonte shumė pėrtej Tadiqit. Derisa Tadiqi ka pranuar tė bisedojė me kryeministrin e Kosovės, biseda me presidenten e Kosovės u jep karakter shumė mė serioz kėtyre bisedimeve.
Ēėshtja shqiptare nė Ballkan nuk ėshtė ēėshtje fetare, por kombėtare
Shkruan: Xhelal Zejneli, 16 Maj 2012
Ministria e Punėve tė Brendshme e Qeverisė sė Maqedonisė, pėr vrasjen e pesė maqedonasve i fajėsoi islamistėt radikalė - shqiptarė. Me kėtė konstatim, kryeministri maqedonas - Nikolla Gruevski dhe VMRO-ja e tij, duan ti tregojnė botės se: - ēėshtja shqiptare nė Maqedoni, nuk ėshtė ēėshtje kombėtare, por fetare; - shqiptarėt janė pėrēues tė interesit lindor turk, iranian dhe arab; - shqiptarėt i sjellin nė gadishull dhe nė Europėn e krishterė vlerat islamike.Ky ėshtė thelbi i deklaratės sė sipėrthėnė tė qeveritarėve tė qeverisė maqedonase.
Se ēėshtja shqiptare nė Maqedoni dhe nė rajon, nuk ėshtė kauzė kombėtare, por fetare, Gruevski dhe VMRO-ja e argumentojnė para botės, me si mė poshtė:
- Shqiptarėt kudo qė janė, nuk kėrkojnė gjuhė dhe flamur, por ndėrtim xhamish nėpėr sheshet e kryeqyteteve shqiptare;
- Shqiptarėt kėrkojnė qė mėsimi fetar tė jetė lėndė nėpėr shkollat fillore dhe tė mesme tė hapėsirave shqiptare nė rajon, pėrkundėr faktit se, kudo nė kėto troje funksionojnė shkollat fetare dhe medresetė;
- Ka shqiptarė tė cilėt kėrkojnė qė vajzave shqiptare tu lejohet qė nėpėr shkolla si dhe gjatė orėve tė mėsimit, tė mbajnė nė kokė shami dhe tė vishen si nė Arabi dhe nė Persi;
- Ka shqiptar qėt thonė se Skėnderbeu nuk ėshtė hero kombėtar i shqiptarėve ngase ka luftuar kundėr turqve dhe pėr Evropėn Perėndimore;
- Ka shqiptarė qė thonė se Skėnderbeu, duke luftuar kundėr turqve, ėshtė e vetėkuptueshme se ka luftuar edhe kundėr fesė islame; Duke luftuar kundėr islamit, ėshtė e vetėkuptueshme se ai ka luftuar pėr krishterimin;
- Ka klerikė islamikė qė thonė se Nėnė Tereza nuk mund tė hyjė nė parajsė, ngase ska qenė myslimane;
- Ka shqiptarė qė nuk kanė dashur tė lejojnė vendosjen e shtatores sė Nėnė Terezės nė sheshet e qyteteve tė caktuara, siē janė Shkodra, Peja...
- Ka shqiptarė qė pėr nga imazhi nuk dallohen fort prej fundamentalistėve islamikė; mbajnė mjekra tė gjata, vishen si nė Arabi, nė Iran, nė Pakistan, nė Indonezi;
- Veshja e njė numri tė caktuar shqiptarėsh dėshmon se shoqėria shqiptare funksionon me vlera aziatike, d.m.th. joevropiane dhe joperėndimore;
- Prej niveleve tė larta tė politikės shqiptare dalin deklarata se shqiptarėt janė vėllezėr me turqit aziatikė;
- Ka shqiptarė qė organizojnė nė Shkup protestė anti-izraelite;
- Ka shqiptarė qė kanė vrarė ushtarė amerikanė;
- Ka shqiptarė qė kanė qenė tė pėrfshirė nė rrjetin e terrorizmit global;
- Ka shqiptarė qė nė kuadėr tė radikalizmit islamik kanė qenė pjesė e planeve pėr tė sulmuar kazerma dhe garnizone ushtarake nė SHBA;
- Ka shqiptarė qė nuk e kanė kundėrshtuar nė mėnyrė tė prerė kėrkesėn e Ankarasė pėr rishqyrtimin e periudhės osmane tė historisė sė popullit shqiptar;
- Qendrat politike shqiptare Tirana dhe Prishtina, nuk kanė qėndrim tė prerė ndaj dukurive tė sipėrthėna. Pėrkundrazi, para veprimeve tė lartpėrmendura i mbyllin sytė;
- Inteligjencia shqiptare nė Ballkan, akademikėt, profesorėt universitarė, ideologėt e mendimit politik bashkėkohor shqiptar, para veprimeve tė mėsipėrme rinė indiferentė;
- Ka shqiptarė, madje me pėrgatitje universitare, tė cilėt nė mediume dhe nė vende publike, deklarohen haptas si antiamerikanė dhe si antiperėndimorė;
Kėshtu thonė pėr shqiptarėt kryeministri i qeverisė maqedonase Gruevski si dhe partia e tij VMRO-ja.
Kjo politikė e Gruevskit ėshtė pjesė e pandarė e politikės - historikisht antishqiptare - tė Beogradit, tė Athinės dhe tė Moskės.
Diplomacitė serbe, greke dhe ruse, qė nga koha e Kongresit tė Berlinit (1878) e deri nė ditėt tona, janė pėrpjekur qė nė kancelaritė evropiane ti paraqesin shqiptarėt si pro-turq. Nė mėnyrė tendencioze, ata i kanė paraqitur shqiptarėt edhe si pro-islamikė. Kėshtu kanė vepruar edhe nė Konferencėn e Ambasadorėve nė Londėr (1912-1913), edhe nė Konferencėn e Paqes nė Paris (1919-1920), edhe nė Konferencėn e Rambujesė (1999).
Duhet thėnė se nė shoqėrinė shqiptare mbase mund tė ketė individė dhe grupe pro-turke, pro-arabe dhe pro-iraniane, mirėpo kėto grupe nuk janė veēse segmente tė vogla tė shoqėrisė shqiptare. Ndaj, populli shqiptar nuk mund tė identifikohet me ta, siē pretendojnė qendrat antishqiptare Beogradi, Athina, Gruevski dhe Moska.
Thelbi i politikės djallėzore tė boshtit antishqiptar sllavo-bizantin tė sipėrthėnė ėshtė qė popullin shqiptar nė Ballkan, qė ka orientin pro-amerikan, pėrkatėsisht properėndimor, ta identifikojnė me grupet shqiptare pro-turke, pro-arabe, pro-iraniane dhe pro-islamike. Ėshtė interes jetik i Beogradit, i Athinės, i Gruevskit dhe i Moskės qė grupet e sipėrthėna shqiptare me orientim pro-turk, pro-arab, pro-iranian, aziatik, antiamerikan (atniperėndimor) dhe anti-hebraik - tė shtrihen sa mė shumė dhe ta shtojnė ndikimin ndėr shqiptarė, nė mėnyrė qė ēėshtja shqiptare nė Ballkan tė humbė dimensionin kombėtar dhe tė marrė pėrmasė fetare.
Protestat e grupeve shqiptare, me flamuj joshqiptarė, Beogradi, Athina, Gruevski dhe Moska nuk do ti ndalojnė kurrė. Pėrkundrazi, do ti mbėshtesin dhe do ti nxisin. Kėrko xhami sa tė duash, vetėm mos bėj politikė kombėtare. Mos kėrko zhvillim ekonomik dhe universitete, se ato krijojnė popull shtet-formues dhe shtet kombėtar.
Nė kohėn e Mbretėrisė Jugosllave, Beogradi nuk e njihte ekzistimin e kombėsisė shqiptare. Pushteti serb shqiptarėt i emėrtonte si mysliman. Po kėshtu edhe boshnjakėt e fesė islame. Nga kjo del se serbėve nuk u ka penguar feja islame e shqiptarėve. Ajo qė u ka penguar serbėve, grekėve dhe rusėve ėshtė kombėsia e shqiptarėve dhe jo feja islame e tyre. Mund tė quhesh mysliman sa herė tė duash dhe kur tė duash, por jo edhe shqiptar.
Nė Mbretėrinė Jugosllave shqiptarėt nuk kishin tė drejtė shkollimi nė gjuhėn amtare. Mirėpo, pushtetarėt serbė nuk ua ndalonin shqiptarėve shkollimin nė medresenė e Shkupit nė gjuhėn turke, arabe dhe serbe. Shkollohu nė frymėn fetare sa tė duash por, jo edhe nė frymėn e rilindėsve kombėtarė. Pėrse?! Kėshtu sepse feja islame e shqiptarėve kurrė su ka penguar serbėve, grekėve dhe rusėve. Sot - edhe sllavo-maqedonasve. Ajo qė u pengon sllavo-bizantinėve ėshtė politika kombėtare e shqiptarėve me orientim perėndimor.
Rajone tė caktuara shqiptare janė nėn ndikimin e qendrave tė huaja, mbase edhe pėr shkaqe ekonomike. Shqiptarėt duhet tė ndėrtojnė strategji kombėtare qė do tė nėnkuptonte:
- zhvillimin ekonomik tė zonave jo mjaft tė zhvilluara; dhe
- arsimimin e tė rinjve tė atyre zonave.
Ka edhe tė tillė qė e politizojnė fenė. Ata qė fenė e shndėrrojnė nė ideologji dhe e politizojnė atė, nuk janė besimtarė tė vėrtetė. Besimi nė Zot nuk ėshtė politikė dhe ideologji.
Beogradi, Athina, Shkupi dhe Moska ka kohė qė nuk lodhen pėr ti denigruar shqiptarėt si pro-turq, pro-arabė, pro-iranianė, pro-aziatikė, antiamerikanė apo antiperėndimorė. Kėtė tanimė e bėjnė me devotshmėri - vetė shqiptarėt.
Nėse ēėshtjen e Mitrovicės veriore nuk arrijnė ta zgjidhin Uashingtoni dhe Berlini, a thua vallė do tė mundė ta zgjidhin individė dhe grupe shqiptare qė e shajnė Amerikėn?! Miqtė perėndimorė tė shqiptarėve nuk befasohen aq me ato segmente tė shoqėrisė shqiptare qė mbajnė flamuj jokombėtarė, aq sa habiten me qėndrimin oportunist, konformist dhe indiferent ndaj tyre - tė faktorit politik dhe tė inteligjencies shqiptare nė Tiranė, nė Prishtinė dhe nė Maqedoni.
Ēėshtja shqiptare nė Ballkan sėshtė as ideologjike, as fetare, por ėshtė kombėtare dhe politike. Kauza shqiptare nė Ballkan ėshtė ēėshtje territoriale. Ėshtė ēėshtje e popullit tė ndarė, tė rindarė dhe tė shtypur. Dhe kjo ēėshtje e dhimbshme nuk zgjidhet me ato segmente tė shoqėrisė shqiptare qė pėr vėlla e konsiderojnė turkun, arabin, iranianin, pakistanezin dhe indonezianin. Ēėshtja shqiptare nuk zgjidhet prej atyre qė nuk janė tė vetėdijshėm se gjuha, historia dhe prejardhja e pėrbashkėt janė faktorėt qė e bashkojnė njė popull. Shqiptarėt i bashkon dhe tragjizmi i pėrbashkėt. Shqiptarėt kanė prejardhje evropiane dhe jo turke, arabe, iraniane apo aziatike.
Si ēėshtje fetare, kauza shqiptare nė gadishull do tė privohej nga mbėshtetja e qendrave politike ndėrkombėtare tė vendosjes Uashingtonit dhe Brukselit.
Shqiptarėt do tė humbnin rastin historik tė papėrsėritshėm tė zgjidhjes reale tė kauzės sė tyre kombėtare. Si gjithmonė nė tė shkuarėn, shqiptarėt do tė shėnonin edhe njė ngecje historike, tanimė me pasoja akoma mė dramatike. Do tė zhyteshin sėrish nėn robėrinė shekullore sllavo-bizantine. Pėr tragjedinė qė do tė pėsonin, do tė fajėsonin jo vetveten, por fuqitė e mėdha tė kontinentit tė vjetėr, njashtu siē i fajėsojnė pėr Londrėn e 1912-ės. Shqiptarėt sduhet tė lejojnė qė ti ndjekė mallkimi historik. Nuk duhet tė jenė i vetmi popull i rruzullit qė punon kundėr vetvetes.
Shqiptarėt dhe SHBA-ja - Shqiptarėt nuk duhet tė harrojnė se:
- Presidenti amerikan Vudro Uilson, nė Parisin e 1919-ės i mbrojti prej synimeve grabitqare serbe, greke dhe ruse;
- Presidenti Klinton, i bombardoi forcat kolonialiste serbe nė Kosovė dhe bashkė me Ushtrinė Ēlirimtare tė Kosovės e ēliroi Kosovėn;
- Presidenti Xhorxh Bush e paralajmėroi Beogradin se nė Kosovė ėshtė njė vijė e kuqe tė cilėn Serbia nuk do tė duhet ta kalojė;
- Presidenti Xhorxh W. Bush, me rastin e vizitės nė Arbėri, e paralajmėroi shpalljen e pavarėsisė sė Kosovės dhe e pranoi Shqipėrinė nė NATO;
- Lufta e 2001-shit nė Maqedoni, pa mbėshtetjen e Uashingtonit, sdo tė mund tė pėrfundonte me sukses;
- Ekspertėt amerikanė dhanė ndihmesėn e tyre nė hartimin e projektit tė Marrėveshjes sė Ohrit;
- Pa amerikanėt dhe gjermanėt, Mitrovica Veriore vėshtirė mund tė vihet nėn sovranitetin e Prishtinės;
- Pa amerikanėt, gjendja e shqiptarėve tė Kosovės Lindore (Preshevė, Bujanovc, Medvegjė), si dhe e shqiptarėve nė Mal tė Zi mund tė bėhet akoma mė e vėshtirė;
- Uashingtoni mund tė ndihmojė edhe nė zgjidhjen e ēėshtjes ēame;
- Bashkimi kombėtar i shqiptarėve as qė mund tė paramendohet pa amerikanėt.
Pa amerikanėt, d.m.th. pa perėndimorėt kauza shqiptare nė Gadishullin Ilirik merr fund.
Qėllimi kryesor dhe i vetėm i Beogradit, i Athinės, i Gruevskit dhe i Moskės ėshtė qė ndėrmjet shqiptarėve, nė njė anė dhe SHBA-sė, pėraktėsisht Perėndimit, nė anėn tjetėr, tė ftohen marrėdhėniet dhe tė lindė mosbesimi.
Qėllim i boshtit sllavo-bizantin ėshtė edhe prishja e marrėdhėnieve midis popullit shqiptar dhe popullit hebraik. Pėrse?! Pėr arsye se SHBA-ja dhe Izraeli kanė lidhje tė ngushta. Sipas legjendės, bashkėsia hebraike nė Amerikė ushtron ndikim tė theksuar nė politikėn amerikane. Thuhet po ashtu se hebrenjtė ushtrojnė kontroll edhe mbi institucionet monetare dhe financiare nė botė. Shqiptarėt nuk duhet tė lejojnė qė miqėsia shqiptaro-izraelite tė vihet nė dyshim. Kėtė mbase sdo ta dėshironin as hebrenjtė. Ata e dinė mirė se shqiptarėt janė i vetmi popull i planetit i cili Gestapos gjermane nuk ia dorėzoi as edhe njė ēifut tė vetėm. Shqiptari, nė pėrputhje me kodin etik kombėtar besėn, mė parė pranonte tė vritej prej gjermanėve, sesa tė tregonte vendin ku ishte fshehur njė familje hebraike.
Shqiptarėt duan qė ndėrmjet palestinezėve dhe izraelitėve tė arrihet njė marrėveshje historike, nė mėnyrė qė dy shtete sovrane dhe demokratike tė jetojnė nė paqe pranė njėri-tjetrit.
Ndėrhyrja e falangės sė Gruevskit - Askund nė botė nuk ėshtė parė qė, pėr zėnien e tre tė dyshuarve, tė angazhohen 800 policė tė armatosur deri nė dhėmbė dhe tė shoqėruar me qenė. Njė potencial i tillė militar mund tė mbajė njė front lufte dhe jo tė shkelė nė orėt e pasmesnatės shtėpitė e lagjeve periferike tė Shkupit, qė tė pėrkujtojnė romanet natyraliste tė Emil Zolės. Ky veprim barbar i qeverisė sė Gruevskit paraqet terror shtetėror dhe ėshtė nė kundėrshti me konventat ndėrkombėtare. Faktori ndėrkombėtar duhet tė pushojė sė ledhatuari Maqedoninė. Ndėrhyrja e kėsaj falange nė dhomat e gjumit tė shqiptarėve e komprometon me tė madhe edhe faktorin ndėrkombėtar. Vetė fakti se kjo milici speciale nuk hasi nė kurrfarė rezistence, dėshmon qartė se janė bastisur shtėpi qytetarėsh tė pafajshėm.
Njė ditė para se tė mbahen zgjedhjet nė Serbi, ministri serb i Punėve tė Brendshme Ivica Daēiq, qė ti rritet rejtingu ditėn e zgjedhjeve, urdhėroi burgosjen e pesė shqiptarėve tė Preshevės. Dhe ia doli. Korri rezultat mė tė mirė se ēpriste.
Faktori ndėrkombėtar duhet ti parandalojė sllavo-bizantinėt qė tė eksperimentojnė me jetėn e shqiptarėve tė pafajshėm.
Shqiptarėt dhe mėsimi i historisė - Shqiptarėt duhet ti kushtojnė rėndėsi mė tė madhe historisė kombėtare. Historia e shkruar nė frymėn e ideologjisė komuniste, ku miqtė tanė historikė paraqiten si armiq, duhet tė rishqyrtohet. Brezat e sotėm dhe ata qė do tė pasojnė, duhet ta dinė nga tekstet e historisė se kė patėm miq dhe kė armiq. Cilėt ishin ata qė na ndihmuan pėr ta krijuar njė gjysmė Shqipėrie dhe kush ishin ata qė e shkaktuan copėtimin e saj.
Trojet shqiptare nė gadishull, qė nga Kriza a dytrė lindore (1877) e kėndej, u copėtuan nė gjashtė pjesė: Shqipėria, Kosova, Kosova lindore (Preshevė, Bujanovc, Medvegjė), Maqedonia veri-perėndimore, viset shqiptare nė Mal tė Zi dhe Ēamėria. Pjesė e kombit shqiptar ėshtė edhe diaspora shqiptare nė Evropė, nė SHBA dhe gjetkė.
Shqiptarėt e dinė se miq historikė tė tyre kanė qenė dhe janė: SHBA-ja, Gjermania, Vjena, Roma, Londra, Kroacia. Shqiptarėt i janė mirėnjohės ish-presidentit francez - Sarkozisė. Armiq historikė tė shqiptarėve kanė qenė dhe janė: Beogradi, Athina dhe Moska. Nė vitet 1981-1990 u intensifikua veprimtaria antishqiptare e boshtit tė sė keqes Titograd-Boegrad-Shkup.
Zvarritja e zgjidhjes sė problemeve nė hapėsirat shqiptare nė rajon dhe riciklimi i tyre i vazhdueshėm dėshmon se perėndimorėt janė tė zhgėnjyer me politikanėt dhe me inteligjencien shqiptare.
Edhe njė vonim nė histori do tė jetė i papėrballueshėm pėr shqiptarėt.
Duhet thyer shabllonet e politikės sė pekmezit dhe dardhave turshi
http://kosovapress.com/repository/images/thumb_150x100/besnik_kryeziu_264532.jpg
Shkruan: Besnik Kryeziu , 14 Maj 2012
Intelektuali pa guxim nuk ėshtė intelektual(Ukshin Hoti). Pėrfundimisht po dėshmohet se politika parciale e zgjidhjes sė ēėshtjes shqiptare qė u artikulua nė fillimin e viteve tė 90-ta ishte e gabuar, dhe jo qė nuk i sanoi pasojat e shkaktarit tė vėrtetė, por edhe simptomat nuk arriti t“i kuronte dot. Duke mos u zgjidhur pėrfundimisht ēėshtja shqiptare nė Ballkan, shqiptarėt e mbetur jashtė trungut amė, nė Serbi dhe Maqedoni po terrorizohen dhe pėrdhunohen si mė sė keqi. Kjo qė po ndodh aktualisht duhet tė na mėsoj pėr njė gjė: Nuk mund t“i zgjidhim problemet sot me tė njėjtat mendime dhe veprime qė i kemi krijuar ato dje.
Fatkeqėsisht, politika shqiptare po e bėn tė njėjtėn gjė duke mos qenė nė nivelin e zhvillimeve tė bujshme qė po ndodhin nė Ballkan.
Shqiptarėt dhe elitat e tyre nė Maqedoni dhe jo vetėm atje, duhet tė kenė kujdes pėr zhvillimet politike qė po ndodhin dhe qė do tė ndodhin nė ditėt dhe javėt nė vijim.
Nė pėrgjithėsi, shqiptarėt duhet tė reagojnė dhe t“ju paraprijnė kėtyre zhvillimeve politike, gjė tė cilėn fatkeqėsisht pėr momentin nuk po e bėjnė.
Kėto zhvillime do tė jenė tė rėndėsishme sepse pėrfundimisht do ta ndryshojnė hartėn gjeografike nė Ballkan, qė u vizatua dhunshėm dhe padrejtė mbi kurrizin e shqiptarėve.
Ora e Shqipėrisė dhe shqiptarėve po vjen fuqishėm. Duhet maturi dhe zgjuarsi pėr ta zgjidhur pėrfundimisht ēėshtjen tonė dhe paqen e pėrhershme nė Ballkan.
Zgjidhja e ēėshtjes shqiptare pėrfundimisht dhe nė pajtim tė plotė me tė drejtėn e pakontestueshme tė popullit shqiptar pėr tė jetuar tė bashkuar nė njė shtet tė vetėm, do ta stabilizonte pėrgjithmonė gjeopolitikėn nė Ballkan dhe mė gjerė.
Krijimi i njė shteti tė vetėm shqiptar nė Ballkan do tė krijonte ekuilibra tė barabartė politik dhe ushtarak mes popujve shumicė nė Ballkan.
Skeptikėt dhe ruajtėsit e pėrhershėm tė paqes nė kurriz tė shqiptarėve, do tė thonė se kėto zhvillime po i nxisin qarqet serbe dhe ato maqedonase.
Edhe sikur tė ishte e vėrtetė kjo, pėrsėri karshi faktorit ndėrkombėtar, argumentet janė nė dorėn tonė, bile shumė mė tė forta se sa ishin deri mė tani.
Pėrse?
Sepse shqiptarėt u dėshmuan pėr dekada se janė pėr bashkėjetesė dhe pėr paqe mes popujve dhe shteteve ku ata po jetojnė. Nga ana tjetėr, ato shtete po dėshmojnė se nuk i duan ata dhe me tė gjitha mjetet po mundohen t“i shtypin dhe t“i lėnė nė margjina si qytetar tė dorės sė dytė, duke i dhunuar dhe vrarė, duke ua veshur lloj-lloj etiketimesh deri edhe tė tilla si islamistė terroristė, me tė vetmin qėllim pėr t“i paraqitur si fajtorėt tė pėrhershėm para ndėrkombėtarėve.
Zhvillimit e fundit nė viset e banuara me shqiptarė , treguan qartazi koordinimin qė ka politika serbe dhe ajo maqedonase nė raport me shqiptarėt dhe interesat e tyre, dhe nė kėtė mes padyshim se ka tė bėj edhe Veriu i Kosovės. Nė kėtė pikė s“ka ndryshuar asgjė, dhe kjo as nuk ėshtė gjė e re, por as edhe e ēuditshme.
Shqetėsuese dhe tepėr alarmante ėshtė qė edhe faktori politik dhe ai shtetėror shqiptar nuk ka ndryshuar qėndrimin e vetė sa i pėrket politikės antishqiptare dhe antidemokratike tė kėtyre dy shteteve.
Ka ardhur koha qė ky faktor t“i bėj vetes njė pyetje esenciale dhe tepėr tė rėndėsishme: Pse duhet nė vazhdimėsi tė ruhet paqja nė kėto hapėsira dhe vetė ekzistenca e shtetit maqedonas duke i dėmtuar rėndė interesat vitale tė kombit shqiptar? Pse duhet ta mbanė anėn e Maqedonisė sa i pėrket konfliktit pėr vetė emrin qė Maqedonia ka me Greqinė?
Pa ndonjė mendjemadhėsi dhe teprim, them se shqiptarėt ishin dhe janė ata qė po ja mbajnė shpirtin gjallė Maqedonisė. Nėse ata nuk duan tė jetojnė me shqiptarėt, pse duhet qė shqiptarėt tė jetojnė me ta?!
Atyre duhet bėrė edhe njėherė tė ditur se shqiptarėt nuk po jetojnė nė Maqedoninė e maqedonasve, por se ata po jetojnė nė pjesėt dhe territoret autoktone, tė ndara dhunshėm nga trungu shqiptar.
Ky fakt ka tė bėjė edhe me shqiptarėt e Luginės. Ata po jetojnė gjithashtu nė viset e veta, tė cilat Serbia i ka pushtuar dhunshėm.
Nėse faktori politik dhe ai shtetėror shqiptar pėr dekada janė arsyetuar se ne e duam bashkimin tonė por se pėr kėtė po na pengojė ndėrkombėtaret, zhvillimet e fundit nė kėto hapėsira do tė duhej pėrfundimisht t“ua hapnin sytė dhe kėto arsyetime t“i bėnin tė paqena.
Ndonėse mund tė duket dhe tė vlerėsohet si shumė e rėndė, fajtorėt e vetėm qė shqiptarėt nuk po bashkohen janė vetė shqiptarėt .
Pėr fatin tonė tė keq po vazhdojmė ta kemi njė elitė tepėr tė korruptuar dhe tė pa zonjė pėr t“i pėrballur zhvillimet qė do tė qonin te shteti i vetėm shqiptar.
Kjo elitė po kėnaqėt me krijesa tė gjymta dhe jo funksionale. Po kėnaqet duke qenė nė krye tė katundeve, duke bėrė politika pėr pekmez dhe dardha turshi.
Shqiptarėt dhe e ardhmja e tyre politike nuk duhet dhe nuk guxon tė mbetet peng e kėtyre njerėzve me mentalitet mesjetar, tė cilėt po nuk i hoqėm qafe kurrė nuk do tė lodhen duke bėrė punė tė rėndėsishme pėr popullin dhe atdheun.
Rinia intelektuale dhe atdhetare shqiptare duhet tė mobilizohet kudo qė ėshtė, sepse ne nuk jemi vetėm e ardhmja, siē kanė dėshirė tė na quajnė kėta politikanėt e pekmezit, por ne jemi e tashmja dhe vendimtarja pėr fatet e perspektivės sonė nė zhvillimet globale.
Duhet njė guxim pėr tė vepruar nė harmoni me zhvillimet qė po e pėrfshinė Ballkanin, por edhe Evropėn nė pėrgjithėsi.
Njeriu qė fatin e vet e lidhi me atdheun, intelektuali i madh shqiptar Ukshin Hoti ka thėnė: Intelektuali pa guxim nuk ėshtė intelektual. S“po them se nuk kemi intelektual, kemi, bile me tepricė teknologjike, por tė guximshėm nuk kemi, ose kemi fare pak.
Intelektualėt e rinj duhet t“i shtyjnė guximshėm proceset pėrpara, duke thyer dhe shkatėrruar shabllonet e politikės sė pekmezit dhe dardhave turshi.
Kėtu, ndoshta ėshtė mirė ta pėrmendim shkencėtarin e madh tė tė gjitha kohėve Galileon, i cili rreth viteve 1590 kur studionte matematikėn nė Universitetin e Pizės vendosi t“a sfidonte Aristotelin nė teorinė e tij se nėse i lėshojmė objektet nga 4.5 kg dhe 0.45 kg qė tė bien nė tokė, objekti 4.5 kilogramė do tė bie dhjetė herė mė shpejt se tjetri prej 0.45 kg.
Mbas, pothuajse tetėmbėdhjetė shekujsh, qė tė gjithė e pranuan kėtė teori, pa e verifikuar kush kurrė. Galileo dėshmoi nė praktik se dy objekte tė madhėsive tė ndryshme kur lėshohen nėpėr ajėr dhe bien nė tokė, bien saktėsisht nė tė njėjtėn kohė.
E shini pra, s“kemi asnjė arsye pėr ta besuar teorinė e politikanėve tė pekmezit se bashkimi ėshtė i pamundur. Duhet ta bėjmė teorinė tonė, dhe kėtė teori t“ua dėshmojmė edhe miqve tanė ndėrkombėtarė si tė saktė dhe tė domosdoshme.
Deputeti i Partise Demokratike-Socialiste Cernogorase, Nikolla Gegaj parkrah dhe mbron kolonizimin e trojeve shqiptare nga sllavet boshnjako-malazez.
15/05/2012 01:46:00
http://www.malesia.org/thumbnail.php?file=images/logo/fronti-i-bashkuar-shqiptaro-amerikan.jpg&size=article_medium
Shoqata atdhetareFronti i Bashkuar Shqiptaro-Amerikan,qe vepron ne qytetin e Nju Jorkut te Shteteve te Bashkuara te Amerikes, ne tere veprimtarine e saj, qysh kur u krijua e deri me sot, eshte udhehequr si gjithmone vetem nga normat e drejtesise, idealet e larta te lirise dhe parimet universale te demokracise. Si e till ajo i ka konsideruar vazhdimisht teper te rendesishem elementet e ketij trinomi vlerash demokratike, sepse mbi bazen e tyre eshte ndertuar e po funksionon e gjithe shoqeria jone, qyteterimi i perparuar modern euro-perndimor i sotem, por edhe ai i ardhshem boteror. Kjo shoqate me karakter te thelle demokratik mendon se frutet dhe te mirat e medha qe solli demokracia per mbare njerzimin,duhet ti shijojne e gezojne te gjithe popujt e globit,pamvarsisht se te cfar madhesie jane,kujt nacionaliteti,rrace e ngjyre i perkasin dhe ne cilen pjese te planetit tone jane vendosur e u ka rene fati i vet historik per te jetuar.
E prirur gjithmone per mirkuptim,paqe,barazi,stabilitet,progres e perparim shoqeror,me punen dhe perpjekjet e saj modeste,kjo shoqate patriotike ka dhene ne vazhdimsi nje kontribut jo te vogel per forcimin dhe konsolidimin e metejshem te demokracise e te vlerave te saj.Ajo e ka ngritur zerin e vet te fuqishem kritik ndaj cdo shkelje e padrejtesie dhe kunder cdo akti dhune e krimi qe eshte kryer ne adrese te popujve te ndryshem jo vetem ne Gadishullin Ilirik(Ballkan) e Europe,por edhe me gjere.Keshtu ne mjaft shkrime dhe neper mitingje e demonstrata te ndryshme qe jane zhvilluar perpara Selise se Organizates se Kombeve te Bashkuara ne New York,Washington,Paris,Londer,Berlin,Bruksel tj,ajo ka demaskuar hapur dhe denuar ashper krimet masive e barbare,qe ka bere shteti vrastar serb e malazez neper shekuj gjate tere historise,por edhe masakrat e pergjakshme te koheve te fundit,qe u kryen prej tyre ndaj popujve te pafajshem slloven,kroat,boshnjak,shqiptar(te Kosoves),si ne Sarajeve, Sebrenice,Vukovar,Recak,Prekaz,Rozhaje e tj,nga klikat gjakatare te Beogradit dhe Cetinjes,te drejtuara prej terroristit Sllobodan Milloshevic dhe banditet e tij,si Bulatoviqi e tj,nje pjese e madhe e te cileve nuk jane derguar ende para drejtesise,per te marre denimin e saj te merituar.
Kjo shoqate gjithashtu,ka ndjekur nga afer dhe me kujdes te vecant edhe situaten e rende e te brishte politike te pashpallur,qe mbizotron prej kohesh edhe sot ne shtetin e vogel multietnik malazez,i cili me pamvarsimin e tij prej votes vendimtare te shqiptareve,eshte shndrruar ne nje forme tjeter diktature te re,qe nuk ka asgje te perbashket me demokracine e vertete,parimet dhe normat e saj,pamvarsisht se propoganda demagogjike cerrnogorase e paraqit ate ndryshe nga realiteti i zymte dhe pa asnje perspektive i tanishem. Gjendja teper e varfer ekonomike qe po kalojne atje vellezerit tane shqiptar,te cilet jetojne ne trojet e tyre,por te mbetur padrejtesisht dhe me force nen thundren e eger te regjimit antidemokratik sllav cerrnogoras dhe diskriminimi i gjithanshem politik qe po u behet atyre nga pushtetaret e ketij vendi,jane jo vetem te papranueshme,por edhe teper te denueshme per kohen e sotme.
Keshtu ndalimi me dhune i perdorimit zyrtar te gjuhes shqipe,flamurit,simboleve,festave, arsimit tone te lart kombtar,grabitja dhe pervetsimi i pronave,tokave,pyjeve,kullotave, bjeshkeve,parqeve,minierave,kriporeve,plazheve,zon a bregdetare e turistike,porteve e tj,si ne Tivar,Valdanos,Ulqin,Malesi,Plave,Guci,Rozhaje,Pod gorice e tj,shkatrrimi i objekteve dhe vlerave tona historike me rendesi ne kulturen botrore,qe kane ardhur si trashgimni,qysh nga iliret tane te lashte si, objekte arkeologjike,keshtjella,kisha,vendbanime te vjetra,shenja, varreza,dokumenta,informacione,botime te ndryshme e tj,mbajtja peng e Komunes se Tuzit nen diktatin dhe kontrollin e hekurt e te rrept te Podgorices,spastrimi i shqiptareve nga puna,ndertimi i kolonive te reja sllave,boshnjake,serbe e cerrnogorase per sllavizimin e trojeve shqiptare,si ne Tivar,Rozhaje,Malesi(Karabushkopolje) e tj,kryerja e masakras se pergjakshme ne Malesi me 9 shtator 2006 nje nate para votimit per tu rrembyer malesoreve nga duart pushtetin e tyre lokal nepermjet dhunes,ku u vrane kater te moshuar(deshmor te lirise), arrestuan njezete bashkekombas trima,keqtrajtua dhe rrahe barbarisht nje krahine e tere,qe nga foshnjet,femijet dhe deri tek te thyeret ne moshe,moslejimi i shqiptareve per te punuar ne strukturat shteterore malazeze,si ne forcat e policise,te ruajtjes se kufirit,gardes,aviacionit, flotes detare,ushtrise,sherbimit sekret inteligjent,gjykates,prokurorise,diplomacise e tj,tregojne qart dhe me se miri fytyren e vertete te eger,raciste e kriminale te shtetit te sotem antishqiptare cerrnogorian,i cili po ecen me vendosmeri drejt rruges se Knjazeve te dikurshem, shovinist te Cetinjes.
Kunder ketij diskriminimi kaq te ashper e te gjate,qe po bejne ne vazhdimesi pushtetaret e Podgorices ndaj popullit tone nen Mal te Zi,kohet e fundit e kane ngritur zerin e tyre jo vetem media perparimtare,disa politikan te lart europian e Parti Serbe,por edhe tre Kongresmenet Amerikan,si zotrinjte Eliot Engell,Jean Schmidt dhe Gery Peters,te cilet me ane te nje letre i jane drejtuar Kryeministrit Malazez,Igor Luksic dhe qeverise se ketij vendi,duke i bere apel asaj,qe ti kthehet demokracise,te ndale dhunen e diskriminimin dhe t,ju jape pa asnje hezitim, kusht e kufizim te gjitha te drejtat shqiptareve,perfshi edhe Komunen e Tuzit,ashtu sic i kane edhe kombesite e tjera malazeze,serbe,kroate,boshnjake etj.Ky paralajmerim serioz e i rrept amerikan,i adresuar ndaj Malit te Zi,qe eshte nje terheqje vemendje e prere ndaj tij,tregon qarte,per ate se shkelje e akte te tilla kaq te renda e te denueshme nuk do te lejohen me,pamvarsisht se Podgorica vazhdon ta neglizhoj perseri me te njejten mosperfillje, indiferentizem,naivitet e mendjemadhesi te tepruar kete Kritike Diplomatike,ashtu sic bente dikur edhe Sllobodani i Beogradit me Bulatoviqin e Cetinjes,para se ti mesonin dhe detyronin te tjeret,se si te silleshin me popujt,te respektontonin lirine e tyre dhe demokracine.
Gjithashtu kjo shoqate patriotike ne disa raste me kurajo te plote dhe guxim te admirueshem,ka kritikuar ashper dhe publikisht edhe politiken e mefshte dhe te verber te Shtetit Shqiptar,Qeverise,liderve te saj,por edhe te disa partive e shoqatave te tjera atdhetare, si Nak-ut(NAAC),Vatres se sotme e tj,te cilet jane duke qendruar teper indiferent per mbrojtjen e te drejtave te bashkekombesve tane ne Mal te Zi,por edhe ne Serbi(Presheve,Medvegje, Bujanovc),Maqedoni,Cameri e tj,qe po vuajne ne vazhdimesi nga dhuna dhe diskriminimi i gjithanshem permanent sllav.Lenia ne meshire te fatit dhe braktisja e interesave te vellezerve tane qe jetojne ne trojet e tyre te lashta stergjyshore(iliriano-shqiptare),por ne shtetin fqinje malazez,serb,maqedonas edhe ate grek prej disa lidereve tane te sotem medioker,eshte nje mekat i madhe,mjaft i rend dhe i denueshem,qe behet jo vetem ndaj Kombit Shqiptar,por edhe ndaj atyre europian e me gjere.
Nje nga preokupimet me te medha te kesaj shoqate ka qene edhe mbetet ndalimi i perdorimit zyrtarisht te gjuhes shqipe ne trojet tona dhe okupimi e kolonizimi masiv e individual i teritoreve shqiptare qe po behet aktualisht nga pushtetaret e shtetit cerrnogoras,te cilet po vendosin kolon te rinje sllav,duke perdorur forma dhe metoda te ndryshme mashtrimi, dinakerie e dhune per nje spastrimin etnik te vazhdueshem e te pandalshem,me synim eleminimin e plote te popullsise shqiptare nga trevat e saj.Rreth ketij shqetesimi kaq alarmant hedhin drite edhe disa shkrime te saj,ku denohet rende grabitja e trojeve shqiptare dhe sllavizimi i tyre,si ne Tivar,Podgorice,Plave,Guci,Rozhaje e tj,te cilat para disa dekadash kane qene treva te pastra shqiptare,por qe aktualisht e kane humbur kete identitet,duke u shndrruar ne hapsira sllave prej koloneve boshnjak,cerrnogoras,serb e tj,sic po behet tani edhe ne Malesi (Karabushkopolje oseDheu i Zi),Tuz,Shipshanik,Vuksanlekaj),Ulqin e tj.
Kohet e fundit,kunder shkrimeve te kesaj shoqate patriotike,qe kerkon me insistim, kembengulje dhe drejtesi largimin e menjehershem dhe pa kushte prej trojeve tona te uzurpatoreve sllav te cdo ngjyre,ne menyre krejt te papergjegjeshme e cinike ka reaguar edhe nje far Partie Boshnjake, e cila me mashtrime dhe interpretime tipike Shoveno-Titiste e konsiderone kete grabitje kriminale si nje veprimtari te zakonshme,te ligjeshme dhe normale, apo Levizje te Lire,duke pretenduar paturpesisht se gjoja boshnjaket e saj na i paskan blere tokat tona ne Dheun e Zi,Aerodrom,Vuksanlekaj,Shipshanik,Valdanos,apo diku tjeter dhe mund te sillen me to si te duan e sic ju konvenojne interesat e tyre antishqiptare.Ne i themi kesaj Force Politike te Sarajeves,qe ti harroje nje here e pergjithmon trevat tona te shenjta,te paprekeshme e te patjetersueshme,sepse ato kane pronarin e tyre te ligjshem prej mijera vjetesh dhe ata jane shqiptaret e jo sllavet e Bosnjes,me origjine Uralase te ardhur ne shekullin e shtate e te tete,e te shqepur e shperndar neper Gadishullin Ilirik,per nje cope buke, apo per te mbrojtur koken prej shpatave e bajonetave serbo-cerrnogorase e turkoshake,pasi sot Perandoria e Osmaneve,Tapite Anadollake(fallco e te verteta te saj,qe nuk i njehe me askush pervec Sarajeves e Cetinjes kur ju interesojne) dhe Fundomentalizmi i Eger Perandorak Turko-Islamik,i cili na roberoi per peseqind vjet,duke na e ndryshuar genin dhe emrin ne Ballkan,kan vdekur pergjithmone dhe nuk jetojne me.Por edhe ringjallja perseri e shovinizmit ekstremist serb,malazez,boshnjak,maqedonas e grek ne gadishullin tone,nuk do te tolerohet e perkedhelet me si dikur dhe ai eshte i destinuar te deshtoj mer turp,duke u shndrruar ne nje Enderr Utopike,per ata qe e deshirojne,mendojne dhe punojne me perkushtim per te. Kjo lloj Partie Boshnjake qe na qenka vendosur ne hapsirat tona,si kerpudhat pas shiut te forte dhe rrebeshit te gjate Titisto-Jugosllavist,mu ne zemer te Malsise(Tuz),duhet te largohet dhe shkeputet nga pasionet e saj te errta nacionaliste,pasi asaj nuk do ti vinte mire aspak qe rreth gjysem milioni serb,kosovar,apo shqiptar te Ilirides nen Maqedoni te shkojne ne Bosnje,Sarajeve,Cetinje apo diku tjeter,duke blere atje tokat masivisht dhe ndertuar kolonite e veta,sepse atehere do te rrezikoheshin seriozisht integriteti dhe ekzistenca e kombit te tyre,prandaj ajo duhet te jete me e permbajtur,me e pergjegjeshme dhe konstruktive ne leshimin e deklaratave te tilla naļve,te paprecedenta e me doza kaq te larta hipokrizie.Po keshtu kjo parti e boshnjakeve,duhet ta dije mire dhe te mos i harroje per asnje cast krimet dhe masakrat e renda shekullore,qe kane bere vazhdimisht ushtaret boshnjak ne Kosove,kur i sherbenin Armates se tyre Vrastare Jugosllave, gjate periudhes se luftes se Pare e te Dyte Botrore,ne kohen e kriminelit gjakatar Rankovic me 1968 kur u hodhen me force te ligjeshme themelet e Universitetit te Prishtines,me 1974 kur kerkohej statusi i Autonomise se Kosoves,me 1981 ne demonstratat e medha paqesore per Liri e Demokraci,por edhe me vone me 1990 kur kosovaret kerkonin te drejten e republikes se vet brenda ishe Jugosllavise,te cilet kane qene shume here me te ashper e me barbar edhe se sa ushtaret serb e ata cerrnogoras,duke pergjakur masivisht popullin bujar,te pafajshem e te pambrojtur shqiptar,me te cilin na paska edhe te njejtin besim fetar islamik.Mbeshtetur ne prova e deshmi te shumta teper rrenqethese e te pakundershtueshme,ne mund te deklarojme pa frike dhe publikisht faktin e hidhur,se ky religjion i perbashket i dy popujve tane,nuk eshte shfrytezuar e perdorur aspak dhe asnjehere nga ana e lidereve boshnjak,per te krijuar dhe ndertuar ura te forta miqesie,besimi reciprok e bashkpunimi me shqiptaret,per nje paqe te qendrueshme,fqinjesi te mire dhe siguri te larte,qe ti sherbej zhvillimit dhe perparimit tone te perbashket ekonomik,politik e shoqeror,pasi nacionalizmi ekstremist i Sarajeves,i fryre dhe enjtur se tepermi prej etheve te shovinizmit e hegjemonizmit sllavomadhe,nuk e ka deshiruar dhe lejuar kurr kete Mbrekulli te till me natyre demokratike, qe e duam te gjithe,per te qene te barabart,jetuar ne harmoni dhe respektuar njeri tjetrin. Duke pare dredhite,pabesite dhe krimet e shumta qe jane kryer vazhdimisht dekade pas dekade ndaj shqiptareve nga element te ndryshem boshnjak,ne mund tu tregojme lidereve politik te tyre se tashme ne fjalorin e popullit tone te coptuar,diskriminuar dhe vrare me shekuj padrejtesisht prej sllaveve ballkanas,ka zene vend edhe nje fjale e urte gojore ku thuhet se nje boshnjak eshte shtate here me i ashper e me gjaksor se sa nje serb,apo cerrnogoras,atehere per cfar mardheniesh te mira e te shkelqyera boshnjako-shqiptare na flasin lideret e ketij nacionaliteti, kur faktet tragjike dhe historia tregojne te kunderten?E kemi per detyre dhe si obligim internacionalist,qe tju kujtojme dhe permendim edhe nje here te gjithe politikaneve drejtues me origjine nga Bosnja dhe forcave te tyre politike,qe te tregohen me human,me te zgjuar e me koherent dhe te mos shpenzojne shume kohe,pune,mund,djerse dhe para(euro), per qellime te mbrapeshta ne trojet tona,duke tundur shume sa andej e kendej flamurin boshnjak neper Malesi(Tuze ),Ulqin,Tivar, Plave,Guci e diku tjeter,dhe bere karshillek e provokime ndaj Shqiponjes tone Dy Krenare,por tu dalin zot tokave te tyre ne Bosnje,qe po ja u rremben e grabite per cdo dite me force okupatori serb.Do te ishte me mire per ta,por edhe per ne,qe te na lene te qete ne punet tona dhe te mos sillen si romet ne Kosove,duke luajtur shume me ndjenjat,te drejtat dhe simbolet e shenjta te shqiptareve ne Mal te Zi,pamvarsisht se kane nga pas mbeshtetjen dhe suportimin e gjithanshem djallezor te Qeverise antishqiptare Cerrnogorase,e cila pasi i ndjeke e terrorizone shiptaret naten,ftone boshnjaket diten per te blere tokat tona,me fletushka anadollake ne dore pa asnje vlere, duke e cilesuar kete silevizje e lire popullsie,e drejte per te jetuar ne cdo hapsire,e mashtrime te tjera qe u ka dale boja dhe nuk i shkojne shekullit te njezetenje.Nuk eshte aspak e kendshme per kohen e sotme ku sundone drejtsia,ligji dhe demokracia,qe boshnjaket te ndjekin perseri vallen e zeze te dikurshme te Podgorices e Beogradit,prej te ciles kane vuajtur dhe derdhur shume gjak edhe vet,prandaj ata duhet te jene gjithmon vigjilent,me sy te celur dhe me objektiv ne veprimet e tyre,duke shikuar vetem nga realiteti dhe e ardhmja,e jo te kthehen prapa nga e kaluara e erret historike qe kane shkruar klanet nacionaliste kriminale sllave ne Ballkan.
vazhdon:faqja ne vijim
Shoqata atdhetare Fronti i Bashkuar Shqiptaro-Amerikan duke pare qendrime te tilla te partive te ndryshme sllave,qe flasin gjithmone hapur dhe indirekt me gjuhen e mashtrimit,te padrejtesise e urrejtjes,nuk mund te prese ndonje veprim te mire prej tyre,por ajo ka qene dhe mbetet mjaft e befasuar dhe e zhgenjyer,kur shehe se Korit te Kengeve Antishqiptare Sllave u jane bashkuar edhe disa persona karrierist te semure,te verber,pa nivel, pa vetdije kombtare,pa ndjenja atdhedashurie dhe te paafte per te qene lider e per tu bere drejtues nga rradhet e bashkekombesve tane.Njerez te till qe jane duke bere nje loje kaq te pandershme me kombin e vet,duke u sherbyer me sy te mbyllur padroneve sllav per nje cope rroge,kolltuk,apo karrike te piste,apo per te qene dikushi,i kane vene vetes nje emer te keq turpi dhe te mos shpresojne qe te marrin levdata e dekorata nga populli shqiptar.Jo vetem kaq,por nga gjaku yne edhe sot ka nga ata individ,qe megjithse jetojne ne trojet tona amtare dhe ne gjirin e popullit tone,i kane braktisur pergjithmone intereseat e tij ne menyre demonstrative,duke u future edhe ne Parti Politike Sllave,(serbe,malazeze,boshnjake e maqedonase),ku jane thurur e kurdisen te gjithe skenaret e zinje kriminal antishqiptar te dhunes. Te jetoshe ne trojet e tua,ne mes te popullit tend,te injoroshe forcat e tij politike dhe te hyshe neper parti te ndryshme sllave,per interesa te ngushta vetjake,mirqenie personale e karriere te pandershme e tj,ky eshte jo vetem nje veprim teper i ulet,por edhe i neveritshem,qe mund te kryej njeriu ndaj kombit te vet,i cili nuk ka se si te pritet mire prej bashkombesve tane dhe ndryshe mund te konsiderohet ai,kur nje akt i till behet larg popullit dhe jashte trojeve tona amtare.
Duke ju referuar gazetes ne internet Malesia.Org dhe nje shkrimi te saj qe mbane daten 10 prill 2012 me titull,Boshnjaket ne Malesi nuk jane kolonizator rezultone se kunder disa artikujve te shoqates Fronti i Bashkuar Shqiptaro-Amerikan,ka reaguar edhe Deputeti i Partise Demokratike Socialiste Malazeze,shqiptari Nikolla Gegaj,i cili nder te tjera eshte shprehur se:
Boshnjaket ne Dheun e Zi(Karabushkopolje),pjese brenda Komunes Urbane te Tuzit(Malesi) nuk jane kolonizator
ata jane aty fale punes se tyre te ndershme,duke i blere ato toka nga shqiptaret
ne Malesi banojne besimtar te tre religjoneve,te cilet jetojne ne harmoni me njeri tjetrin dhe ky eshte shembull per Mal te Zi e me gjere
deklaraten e FBSHA-se e vleresoi se shkrime te tilla,nuk mund dhe nuk guxojne te prishin marrdheniet e nacionaliteteve te ndryshme te Malesise
.
Ne fjalorin e gjuhes se sotme letrare shqipe,botuar nga Akademia e Shkencave e Shqiperise,ne faqen 475,jepet qart ne menyre shkencore edhe perkufizimi i fjaleve Koloni,apo Kolonizator e tj,te cilat kane kuptime e shpjegime te ndryshme,ku nder te tjera emri koloni do te thote :
popullsi e shperngulur nga nje vend ne nje vend tjeter,
apo vendosje e koloneve ne nje vend tjeter e tj
.Per rrjedhim pjestaret e ketyre bashkesive(kolonive) quhen kolon dhe kur keta kolon dislokohen masivisht,ne forma te ndryshme te drejta ose te padrejta neper hapsira e territore te tjera(te huaja) me interesimin,fuqine dhe mbeshtetjen politike te nje pushteti te caktuar per qellime te mbrapeshta,atehere kolonet nuk mund te cilesohen me te till,por automatikisht ata marrin nje emer tjeter qe quhet Kolonizator,pasi kane ardhur dhe jane dyndyr per tu bere zot ne troje te tjera. Keshtu qe edhe 2-3 mije boshnjak me origjine nga Bosnja te vendosur ne menyre masive,gjoja per arsye humanitare brenda trojeve tona ne Dheun e Zi (Karabushkopolje) me ndihmen direkte te Qeverise se sotme Cerrnogorase,te cilet u masakruan para disa vjetesh po nga shteti serb e malazez,mbarte ne vetvete nje qellim shume te qart sllavizimi e spastrimi etnik te detyruar(nepermjet forces)e mjeteve financiare(para) dhe ata nuk mund te quhen kurrsesi ndryshe vecse kolonizator te mirfillte,se po kerkojne te bejne ligjin ne vatrat tona,pamvarsisht se Podgorica,zedhendesi dhe tellalli i saj Nikolla Gegaj,i antaresuar ne partine e antishqiptarit Millo Gjukanovic,komentojne e flasin te kunderten per te mbuluar grabitjen e tokave shqiptare.Parlamentari malazez,Zoti Nikolla Gegaj,i ndikuar se tepermi nga teori te ndryshme shoviniste e hegjemoniste antishqiptare sllave,ose i detyruar qe te hedhe kete valle,si dhe per tu sherbyer sa me mire e me shume interesave te padroneve te vet cerrnogoras,me nje llogjik anormale,po mundohet te gerrmoj,krijoi dhe gjeje fakte te rreme, per te argumentuar mashtrimin e shkive,se gjoja bashkekombesit tane nen Mal te Zi,i kane shitur me deshire trojet e tyre dhe jane larguar vullnetarisht vet,jo vetem sot prej Dheut te Zi(Karabushkopolje),por edhe dikur nga Tivari,Poidgorica Rozhaja,Plava,Gucia e tj,qe tani flasin vetem sllavisht.Eshte shume e sigurt se ky deputet edhe pas disa vjetesh do te flase e cirret perseri me te njejtat fjale,duke na thene po te njetat RRENA edhe per sllavizimin e trojeve tona ne Shipshanik,Vuksanlekaj e tj,te cilat jane vene ne shenjester dhe pe tentohet qe te grabiten nga kolon e kolonizator te ndryshem sllav.
Nuk eshte aspak e vertet,qe bashkatdhetaret tane,pronar legjitim te trojeve ne Dheun e Zi,jane mbledhur te gjithe se bashku dhe vullnetarisht ja u kane shitur pronat e tyre boshnjakeve,por kete veprim tipik kriminal e ka projektuar,organizuar dhe kryer si gjithmone vet Shteti mafioz Malazez,i cili i ka detyruar shqiptaret vazhdimisht me force,kercenim, dajak, kamxhik gome,burgosje,denime e debime,per ti larguar ata prej tokave te tyre dhe ne te njejten kohe,nga ana tjeter therrete boshnjaket e Sarajeves,duke u dhene atyre edhe lejen e ndertimit te ketij vendbanimi te ri sllav,me qellim per ta kolonizuar e sllavizuar gradualisht Malesine.Edhe kjo koloni e re boshnjako-cerrnogorase ne Dheun e Zi,ashtu si dhe shume te tjera ne pafundesi e vazhdimesi,u ndertua ne trevat tona e brenda popullit tone dhe jo ne hapsirat malazeze si Cetinje,Kotorr,Butva e tj,qe jane edhe me te zhvilluar nga trojet shqiptare,te lena qellimisht ne prapambetje e varferi ekstreme.
Deputeti Nikolla Gegaj nder te tjera thote se na qenka shume i shqetesuar,nga shkrimet e shoqates atdhetareFronti i Bashkuar Shqiptaro-Amerikan,sepse po marrin ne mbrojtje shqiptaret e diskrimnuar e te drejtat e tyre dhe kritikojne ashper politiken kriminale te Qeverise Malazeze,veprim i cili sipas mendesive te tij mjerane po na prishe mardhenieve midis nacionaliteteve te ndryshme ne Malesi.
Prej ketij bashkpuntori te ngushte te Qeverise se Malit te Zi,megjithse konstatohet me frike e shqetsim fakti,qe mardheniet ndermjet nacionaliteteve te ndryshme ne kete shtet multietnik,brenda trojeve shqiptare dhe atyre cerrnogorase sjane aspak te mira,ai si nje politikan primitive,me shkalle intelektuale mjafte te vobekt,qe e ka lene koha shume prapa,sikur jetone akoma ne kohen e endrrave titiste te Bashkim-Vellazerimit fallco jugosllav,i cili vdiq,duke bere vetvrasje tipike mesjetare orientale,nuk jepe aspak shkaqet dhe arsyet e verteta te kesaj gjendje kritike te ndere e plote rreziqe,qe ekziston aktualisht ne kete shtet.Jo vetem kaq,por ky sherbetor i zellshem i pushtetareve mafioz te Podgorices,per kete situate kaotike e parrugedalje,te krijuar nga vet Knjazet e rinje te Cetinjes po fajsone te tjeret,duke u munduar me kot te ruaj me fjale boshe statukuane e zymte cerrnogorase dhe i paralajmerone ata se nuk guxojne te prishin unitetin e percare malazez,i cili ka qene gjithmone inekzistent.
Per te mos u marre me me kete pseudolider shqiptar te partise malazeze ne pushtet,i ulur ne kolltukun e deputetit,pas sherbimeve te shquara antishqiptare qe ka kryer ai ndaj saj,kur ka qene Kryetar i Komunes Urbane te Tuzit ,duke ndihmuar ne ushtrimin e dhunes ndaj malesoreve ne shtator 2006,ndertimin e kolonive te reja sllave,grabitjen e tokave shqiptare,sllavizimin e trojeve tona amtare,spastrimin dhe largimin e bashkombesve tane nga punet shteterore, sabotimin e hapjes se Universitetit Shqiptar,te statusit te Komunes se Tuzit,mohimin e te drejtave te ligjeshme te popullit tone ne Mal te Zi e tj,po i themi atij se shoqata patriotike, Fronti i Bashkuar Shqiptaro-Amerikan do te vazhdoje pa asnje lekundje e hezitim detyren e saj te shenjte dhe do te demaskoj edhe me ashper,politiken antishqiptare te dhunes e te krimit qe ndjeke Shteti Cerrnogoras dhe Qeveria e tij,deri atehere,kur popullit tone qe jetone ne trojet e veta,ti jepen te gjitha te drejtat e tij te ligjshme qe i jane privuar per dekada me rradhe.
E ndjejme te nevojshme qe ti kujtojme edhe nje here ketij zotriu te veshur gjere ne dhembe me pushtetin e shkive,se historikisht midis popullit shqiptar,te vrare e diskriminuar neper shekuj dhe pushtetareve malazez te cdo kohe qe kane ushtruar gjithmone dhune ndaj tij,nuk ka patur dhe nuk do te kete kurr e asnjehere marrdhenie te mira.Qysh para njeqind e ca vjetesh kur keto troje arberore,ju dhane padrejtesisht me force dhe u pushtuan me dhune prej ketij shteti fqinje,populli jone i pafajshem e i pambrojtur,ka shijuar vetem dite te zeza dhe pare masakra e tragjedi te pergjakeshme njera pas tjetres,te cilat mbajne vulen e Malit te Zi.E njejta gjendje e rende per shqiptaret vazhdone te ekzitoj perseri dhe kete e di shume mire edhe Nikolla Gegaj,por ai duke u larguar nga interesat e popullit te vet dhe futur kryet ne zgjedhat(kularet) e qerres se prishur malazeze,qe po shkon drejt gremines, nuk guxon te ngrej zerin e thote te verteten,pasi e prete i njejti fat i keq,si shume sherbetor te tjere,qe kane punuar per llogari te Malit te Zi e Serbise,te cilet edhe tani vazhdojne te sillen me egersi si okupator ndaj popullit tone qe jetone ne trojet e veta autoktone.
Po i bejme vetem nje pyetje Zotit Nikoll Gegaj,ku ishit Ju Zotri,kur ushtaret kriminel cerrnogoras me urdher te vrastareve Millo Gjukanovic,Filip Vijanovic e tj,e mbyten ne gjak tere popullin tone ne Malesi me 9 shtator 2006,duke fyer e perdhosur edhe simbolet tona te shenjta kombtare,apo ktheje gota me shlive,vodka e shampanje,duke kryer inagurimin e banesave dhe shtepive te reja te koloneve boshnjak ne Dheun e Zi?
Do te vije koha mjaft shpejt edhe per Ju Zoti Nikolla e disa te tjere,te dashuruar shume pas partive politike sllave antishqiptare,qe te pendoheni thelle, duke i denuar rende veprimet tuaja qe keni bere kunder popullit e kombit tone,por edhe ndaj drejtesise,ligjit e demokracise.
Ne si bashkekombas,qe nuk kemi asnje qellim te keq e te paramenduar ndaj jush,por edhe ndaj popullit e shtetit fqinje malazez,u bejme thirrje te sinqert juve dhe te tjereve si ju,qe te rreflektoni drejt,duke i pare me objektivitet qendrimet dhe aktivitetin tuaj,per tu kthyer nga e mbara dhe hedhur tej mendimet e paragjykimet e akumuluara e rezervuara ndaj shoqates FBSHA,e cila nuk do ta ndale per asnje cast,punen e saj patriotike,per te mbrojtur interesat e popullit tone dhe vlerat e demokracise,sa here qe ato rrezikohen te preken e dhunohen,nga njerez,apo klane te ndryshme,qe jane te lidhura ngusht me krimin dhe i sherbejne atij.Ka ardhur koha qe Mali Zi,i cili po akuzohet shpesh nga mediat e huaja perndimore si nje shtet mafioz, Qeveria tij,lideret e saj dhe sherbetoret e tyre shqipfoles,te largohen perfundimisht nga mendesite e dikurshme te errta shoviniste sllave,qe mbartin ne vetvete dhune e urrejtje.Me Popullit e Kombit Shqiptar sot ata duhet te ndertojne marrdhenie te reja,te drejta e te qendrueshme,pasi ne kunderten do te vazhdojne te perballen me reagimin e fuqishem te tij,pamvarsisht se kane forcen e pushtetit te tyre.Vetem keshtu do te krijohen mardheniet te mira midis nacionaliteteve te ndryshme brenda Shteti Multietnik Malazez,per te shkuar drejt zhvillimit,fuqizimit e perparimit dhe Bashkimit Europian,Natos e Demokracise,duke zene vendin e tij te merituar ne to.
Nga:
Andy Apolloni
Paulo Traboini
New York, 13 May,2012.
BASHKĖRENDIMI DHE BASHKĖPUNIMI I NGUSHTĖ SLLAVO-ORTODOKSO-ISLAMIST PĖR ZHDUKJEN E SHQIPTARĖVE
http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/05/QAMIL-ZEKOLLI.jpg (http://kosova.albemigrant.com/wp-content/uploads/2012/05/QAMIL-ZEKOLLI.jpg)
Padrejtėsia kudo qė ndodhė , ėshtė kėrcėnim i drejtėsisė nė gjithė botėn - Martin Luther King
Daja Zeqir, unė nipi yt Qamili,kėrkoj ndjesė, qė sė pakut me rastin e nderimeve tė fundit pėr nė jetėn e amshueshme, nuk munda tė realizoj njė ceremoni mortore, ashtu si e keni dėshiruar dhe merituar, nuk munda tė mbetem besnik ndaj opinionit, qėndrimeve dhe bindjeve tuaja lidhur me besimin dhe dėshirėn tėnde pėr ceremoninė mortore!
Qysh prej vitit 1054, kur u bė pėrēarja, ndarja e besimit tė krishterė nė dy blloqe dhe nė dy qendra, nė besimin e krishterė ortodoks me qendėr nė Stamboll dhe nė besimin e krishterė romano-katolik me qendėr nė Romė, kundėrthėniet nė mes tyre kurrė nuk pushuan deri nė kėto momente qė po i shkruaj kėta rreshta dhe nuk pati kurrėnjėherė afrim, apo bashkėpunim nė mes tyre .
Sllavo-ortodoksizmi duke pasur si qendėr Stambollin, e Stambolli duke qenė njė qytet nė ndarjen e Evropės dhe Azisė, duke qenė qytet me shumicė dėrrmuese tė pėrkatėsisė islame, duke qenė edhe kryedendėr e perandorisė Osmane, u pėrdor nga sllavo-ortodoksizmi pėr projektet nxitėse kundėr perėndimit dmth. kundėr besimit tė krishterė romano-katolik.
Pėr fat tė keq pozita gjeostrategjike e shqiptarėve ishte nė prag tė derės sė Stambollit dhe thyerjet, betejat, luftrat e para do tė fillonin mu nė trevat shqiptare, por edhe qėndresat e para, gjakderdhjet dhe pasojat do tė barteshin nė radhė tė parė nga vetė shqiptarėt .
Tė gjitha betejat dhe luftrat mė tė pėrgjakura u zhvilluan kundėr shqiptarėve dhe impakti kryesor kundėr forcave lindore vinte pikėrisht nga shqiptarėt .
Me pushtimin e trojeve shqiptare filloi edhe islamizimi i dhunshėm i popullsisė me besim romano-katolik dhe asimilimi i tyre .
Pėrveē dhunės ndaj gjithė popullsisė sė krishterė shqiptare,(ortodokse dhe romano-katolike), zbatohej politika e taksave dhe gjobave tė rėnda si nė pasuritė materiale , ashtu edhe nė marrjen nizam tė djemve dhe tretjen e tyre me dumbėdhjetė vjet e mė vonė shtatė vjet shėrbim ushtarak . Por pėr familjet autoritare qė nuk bindeshin dhe pushteti ua kishte frikėn pėrveē vrasjeve, burgosjeve, torturave, dėnimeve zbatohej edhe internimi i familjes, lagjes, i gjithė fshatit ,apo edhe i gjithė popullėsisė sė njė krahine, nėpėr ujdhesa tė Egjeut, apo nė shkretėtira tė Anadollit .
Popullsia shqiptare me besim ortodoks qė pranonte autoritetin e kishės sllavo-ortodokse nė trojet dardane, dhe pjesa shqiptare qė pranonte islamizmin si besim tė vetin, u trajtua krejt ndryshe nga ajo krishterė romano-katolike dhe dalėngadalė filloi joshja e tyre nga tė gjitha pushtetet okupuese . Kleri ortodoks shkollohej kryesisht nė Stamboll, nė Athinė dhe nė Moskė . Kisha sllavo-ortodokse kishte arritur qė me lajka tė pėrfitonte lirinė e ushtrimit tė riteve fetare nė gjirin e perandorisė osmane .
Pasi klerikėt ordodoks predikonin nė greqishte, ose nė sllavishte, njė pjesė e madhe e shqiptarėve tė kėtij besimi u asimiluan nė grekė respektivisht nė sllavė . Eshtė tipik rasti i shkijėve, ( jo i kolonistėve serbė ), nė territoret e Dardanisė antike, apo i vilajetit tė Kosovės qė edhe sot e kėsaj dite ADN-ja e tyre ėshtė iliro-shqiptare .
Nė shekullin e kaluar i gjithė vilajeti i Kosovės u robėrua nga sllavėt serbo-bullgar, tė cilėt vazhduan tė njejtėn politikė sikur perandoria osmane, bile nė mėnyrė edhe mė tė egėr . Nė tė gjitha periudhat zona tė tėra tė trevave shqiptare , pėr tė mbijetuar, mbanin nga dy emėra . Njė emėr e kishin tė besimit islam qė pėrdorej nė administratė, nė rrugė, nė punė dhe nė tė gjitha formalitetet zyrtare, kurse emėrin tjetėr e mbanin tė besimit tė krishterė romano-kotolik dhe e pėrdornin vetėm brenda familjes, ku edhe mbanin tė gjitha ritet fetare tė krishtera, sdo mendė nė mėnyrė ilegale . Familje tė tilla kemi edhe sot nė disa treva tė Kosovės . Nė tė gjitha kohėt familjet e krishtera pėrbuzeshin dhe nėnēmoheshin nga pushteti dhe nė anėn tjetėr, pjesa e islamizuar e popullsisė cytej qė mos ti pranonte nė mesin e tyre, ti leēiste dhe nė shumė raste edhe ti ndjekte duke i gjuajtur me gurė, pjesėtarėt e besimit tė krishterė romano-katolik ,(kėtė e tregonte edhe nėna Emine (Marie), nga rrethi i Kumanovės, nė vitet 90-ta nė Duisburg tė Gjermanisė, kur shkoja pėr vizitė nė familjen e tyre). Pra, familjet e krishtera nė shumė anė nuk guxonin tė deklaroheshin, por edhe sot e gjithė ditėn nuk kanė guxim tė deklarohen haptas qė i takonin dhe i takojnė besimit tė krishterė romano-katolik. Pėr fat tė keq edhe sot e kėsaj dite shumė familje tė tilla, nga pėrzierja e martesave me familje tė besimit islam, nga frika se nuk do tė mirėpritet deklarimi i tyre si tė krishterė , heshtin dhe ngurrojnė tė deklarojnė opinionin e tyre qė e ruajnė thellė nė zemėr dhe nė shpirtin e tyre .
Sllavo-ortodoksizmi dhe islamizmi nė bashkėrendim dhe bashkėpunim tė ngushtė sistematik pėr asimilimin dhe zhdukjen e shqiptarėve
Nė kohėn e perandorisė osmane sllavėt kishin njė trajtim tė privilegjuar nė krahasim me shqiptarėt . Ata kishin tė drejtėn e besimit dhe praktikimit tė riteve fetare ortodokse, tė drejtėn pėr shkollim nė gjuhėn e tyre, kurse shqiptarėt nuk i gėzonin kėto tė drejta.
Me shpartallimin e perandorisė osmane trojet shqiptare u nxorėn nė pazar nga vetė perandoria pėr ti joshur apetitet sllavo-ortodokse tė Moskės, Beogradit e Athinės .Prej mė shumė se 100 mijė km², Shqipėria londineze ngeli vetėm me rreth 28 mijė km² , sepse tė tjerat u aneksuan nga Serbia, Mali i Zi dhe Greqia, me ndihmėn e Rusisė dhe me pamundėsinė e mbrojtjes nga shtetet pėrendimore . Edhe kjo pak Shqipėri , pėrveē pėrpjekjeve dhe gjakut tė derdhur , ėshtė njė dhuratė e bėrė pėr popullin shqiptar nga ana e disa shteteve mike evro-pėrendimore dhe SHBA-ve.
Shkėmbimi i popullsive Greqi-Turqi dhe shpėrnguljet e shqiptarėve nga vilajeti i Kosovės, (si turq, sepse atyre u ndrroheshin emėrat, mbiemėrat, shtetsia dhe pėrkatėsia kombėtare nė Shkup, para se ti dėrgonin pėr nėTurqi), nė Turqi flasin qartė pėr bashkėrendimin dhe bashkėpunimin nė fjalė .
.
Le tė mė falin imamėt e ndershėm , tė cilėt kurrė nuk mohuan qė para se tė ishin hoxhė ishin shqiptarė, tė cilėt kanė hangėr ma shumė dajak, sesa bukė gjatė gjithė jetės sė tyre nga OZN-a , ose UDB-ja, !
Hoxhollarėt nė kohėn e Perandorisė Otomane ishin pushteti vetė, por i padeklaruar, kurse nė kohėn e Serbisė sė parė ishin kthyer nė misionarėt mė tė rrezikshėm nė shėrbim tė pushtetit okupues pėr asimilimin e popullsisė shqiptare . Ata ishin bėrė dėrzhavni imami qė don tė thotė imam shtetėror, tė cilėt paguheshin drejtpėrdrejt nga Beogradi. Rrogat e tyre ishin nė rangun e ministrave dhe me njė rrogė mujore tė cilėn e merrte imami i tillė , mund tė blente dy penė qe(kije), qė pėr kohėn ishte vlera e njė hektari tokė pune. Porosia e tyre ishte qė, imamėt ēdo tė dytėn fjalė ti predikonin popullit se ishin turq, nė vend tė fjalės musliman, kurse emėrtimi shqiptar tė ērrėnjosej nga fjalori ynė i pėrditshėm dhe nga zhargoni i ngjarjeve historike. Efekti predikues i kėsaj maskarade antishqiptare arriti deri aty, sa qė njė pjesė dėrrmuese e pleqėve, qė edhe vetė i mbaj mend, betimin kryesor e kishin -Pasha turqninė!, Nė kofsha turk i biri turkut !
etj. Kurse pohimi jemi turq, jam turk,
kishte zėvendėsuar atė shqiptar . Ky lloj imamėsh shkonin deri aty sa qė popullsisė sė besimit islam i predikonin qė
serbin ortodoks e kemi mė tė afėrt se shqiptarin katolik. ,
e dini sa afėr e kemi serbin ortodoks, sa trashėsia e mazės sė qepės, kurse katolikun shqiptar sa trashėsia e pjesės tjetėr tė qepės!
,
katoliku shqiptar, pėr tu konvertue nė fenė islame, sė pari duhet tė shkojė tė konvertohet nė kishėn ortodokse serbe, pėr ta zbutur fenė katolike dhe tė praktikojė ate sė pakut tre vjet, e tek pastaj tė vij tė konvertohet nė fenė islame., por jo vetėm kaq, sepse kėshillonin edhe se
nė qoftė se je i shoqėruar me gruan dhe takohesh me njė serb dhe njė shqiptar tė krishterė, gruaja e besimtarit islam duhet tė fshihet pas serbit qė mos ta shoh katoliku,
, qė ,
mos e dėrgo djalin nė shkollė se bėhet shkja !,
mos e dėrgo vajzėn nė shkollė se bėhet shkinė! ,
djali qė i lėshon flokėt bėhet shkja ! ,
vajza qė nuk mbulohet me ferexhe bėhet shkinė ! ,
varri i muslimanit sa mė shpejt tė zhduket ėshtė aq mė sevap!,
ėshtė haram tė rregullohet varri i muslimanit, sepse shkijet i rregullojnė varret !,
kjo botė ėshtė e kaurrėve, kurse bota tjetėr ėshtė e muslimanėve ! e shumė prapėshti tė kėtij lloji qė vetėm hoxhollarėt me gjak tė prishur dinin ti bėnin .
Pasojat e predikimeve tė tilla pėr popullin shqiptar janė tė pariparueshme, sepse kanė bėrė efektin e tyre direkt. Po ju jap vetėm njė shembull, nė fshatin tim tė lindjes Bllacė, komuna e Therandės , sipėr lagjes Guraziu ėshtė njė lendinė e shkretėruar nė tė cilėn deri para njėzetė e pesė vitesh janė varrosur bashkėfshatarė tė njė pjese tė fshatit tonė, unė mbaj mend mirė raste varrimi me emėr e mbiemėr dhe sot nuk dihet asnjė gjurmė varresh . Si pasojė, sot njė pjesė madhe e bashkėfshatarėve tė mi nuk dinė as varret e prindėrve tė tyre, e lere mė varret e gjushėrve qė nuk vjen as nė shprehje .Kėtė meritė tė imamėve antishqiptar , gjithėsecili nga ju lexues tė nderuar, mund ta verifikojė vetė pa mė tė voglin mundim . Mjafton tė bėni njė vizitė nė kodrinėn sipėr lagjes Guraziu tė fshatit Bllacė .
Nuk do mend tė gjitha kėto bėheshin nė bashkėpunim tė ngushtė dhe me direktiva tė dhėna nga OZN-a dhe mė vonė nga UDB-ja . Bashkėrendimi dhe bashkėpunimi nė mes sllavo-ortodoksizmit dhe islamizmit kishte shkuar deri aty sa qė njė numėr i madh rusėsh e sllavėsh tė tjerė ishin shkolluar nė mejtepet e medresetė e Stambollit dhe ishin trajnuar nė Moskė e Beograd e pastaj ishin dėrguar si imamė nėpėr vendbanimet shqiptare pėr ti spiunuar dhe pėr ti asimiluar shqiptarėt . Edhe Kurani qė pėrdorej nė territoret shqiptare ishte i modifikuar dhe i pėrshtatur pėr dezorientimin kulturor dhe kombėtar tė shqiptarėve .
Pėr fat tė keq edhe nė Jugosllavinė e Titos njė pjesė dėrmuese e imamėve ishin anėtarė tė LKJ-sė dhe ishin dora e djathtė e pushtetit nė spiunimin e popullsisė shqiptare tek organet e sigurimit shtetėror .
Shihni sot gjendjen e Sanxhakut tė Bislim Boshnjakut, bashkėluftėtarit tė Isa Boletinit , shihni sot gjendjen e Plavės dhe Gucisė sė Ali Pashė Gucisė si janė katandisur dhe kanė humbur identitetin e tyre, gjuhėn e tyre dhe e quajnė veten e tyre sanxhaēki muslimani, (muslimanė tė Sanxhakut) , respektivisht cernogorski muslimani, (muslimanė tė Malit tė Zi), kur fare mirė e dimė qė ata deri para pak dekadash ishin shqiptarė, ēka tregojnė qartė edhe mbiemėrat e tyre shqiptar , si Laiē=Lajēi , Gashiē=Gashi , Shaliē=Shala , Shkreliē=Shkrreli , etj. Po pėr boshnjakėt kur do tė dimė se nė ēkohė janė asimiluar ! Iu mbetet historianėve tė punojnė pėr tė ndriēuar kėtė tragjedi pellazgo-iliro-shqiptare .
Nė kohėn e kriminelit tė radhės Millosheviē, prap imamėt u bėnė dėrzhavni imami , sepse Beogradi iu lidhi paga tė majme dhe iu bėri privilegje nga mė tė ndryshmet . Njė pjesė e madhe e spiunimit tė populit shqiptar bėhej pikėrisht nga vetė imamėt shqipfolės . Nė vitet 90-ta, sidomos pas largimit tė punėtorėve shqiptarė nga puna dhe vendosjes sė masave tė dhunshme dhe segregacionit tė plotė nė Kosovė dhe viset tjera shqiptare, filloi me tė madhe propagandimi i imamėve qė i paguante Beogradi pėr mbledhjen rreth veti edhe tė asaj pjese tė popullit shqiptar , tė cilėt kurrė nuk kishin vėnė kėmbėn as nė Kishė e as nė xhami. Pra rifilloi islamizimi i popullsisė shqiptare . Kulmi i tradhėtisė dhe vetėdenoncimit tė imamėve ishte organizimi dhe mbajtja e zgjedhjeve tė serbisė , nė veēanti tė partisė sė kriminelit Millosheviē , SPS nė xhamitė tona . Nė ditėt tona pjesa dėrrmuese e xhematit nė xhamitė tona janė ata njerėz tė cilėt ishin dikur anėtarė tė devotshėm tė LKJ-sė, nėpunės shtetror, policė e spiunė tė UDB-sė dhe tė cilėt pėrjashtonin mėsuesit tanė qė shiheshin te dera e oborrit tė xhamisė ditėn e bajramit, edhepse kėta tė fundit nuk luteshin, por vetėm ishin spektatorė tė faljes sė namazit tė festės sė Bajramit . Ēfarė tė drejte morale ,njerėzore e kombėtare kanė imamėt e tillė tė qėndrojnė ende nė ato xhami ?!
-Kur njeriut i zihet bishti me derė !
Pas luftės sė shenjėt tė UĒK-sė dhe ēlirimit tė Kosovės nga ēizmja serbe, nė vendin tonė dolėn nė shesh fenomene tė reja . Pėrveē ndėrtimit tė xhamive jasht traditės dhe motiveve ekzistuese edhe nė ato fshatra tė thella qė kurrė mė parė nuk kishte xhami , u krijuan edhe qendra e sekte tė reja fetare ekstremiste qė kurrė mė parė nuk i kishte parė dhe njohur populli ynė . Po tė analizojm dhe tė studiojm mirė tė kaluarėn e misionarėve tė kėtyre sekteve ekstremiste, (lexo: terroriste), pjesa dėrrmuese e pėrfaqėsuesve tė tyre janė nga ata individė tė cilėt i takojnė grupit tė cilėt kanė qenė nga shqiptarėt e ndershėm nė bazė tė propagandės sė Beogradit . Ndėr individėt qė drejtojnė dhe ata mė aktivėt nė kėto veprime antishqiptare janė pjesa dėrrmuese e imamėve, hoxhollarėve, por kanė afruar rreth veti edhe shumė kėngėtarė e artistė , tė cilėt deri mė 1999 merreshin me kėngė tė pėrkthyera nga gjuhėt sllave, arabe, rome, turke, induse etj, degjeneronin muzikėn popullore shqiptare, sepse ato kėngė prezantoheshin si muzikė shqiptare, nė anėn tjetėr kėta kėngėtarė e artistė frekuentonin klubet e natės ku edhe promovoheshin dhe merreshin me pėrdorimin e drogės dhe shitjen e shpėrndarjen e sajė, kurse alkooli ishte njė rutinė pėr ta . Kjo kategori njerėzish tani kanė ndėrruar pamjen dhe sjelljen e tyre, sepse meshkujt pėrveē qė kanė lėshuar mjekrra, veshin pantallona tė shkurtra , por tani kanė ndryshuar edhe repertoaret e kėngėve tė tyre dhe gjithė repertoarin e kėngėve i kanė zėvendėsuar me kėngė e uluritje arabe dhe me derse, (ligjėrata fetare), nėpėr xhamitė dhe nė disa nga shkollat private e publike ku kanė ndikim, kurse femrat qė sot i shohim tė mbuluara me ferexhe dhe me shami me ngjyra fetare dhe na paraqiten sikur engjuj dhe nuk pranojnė as ti japin dorėn njeriut me tė cilin pėrshėndeten , pjesa dėrrmuese e tyre dikur ishin nga femrat mė tė pėrdalura dhe merreshin me prostitucion, me konsumim e shpėrndarje drogash nėpėr klubet e natės qė u sillnin pėrfitime tė majme materiale pronarėve tė tyre dhe ndonjė shefi tė lartė tė policisė serbo-ēetnike, pse jo edhe ndonjė zyrtari tė niveleve komunale , tė cilėt ishin mburojė e tregėtarėve dhe tregėtive tė pista . Nė kėtė kategori janė kyēur edhe shumė intelektualė me bisht tė zėnė me derė nga UDB-ja, pėr tė bėrat kundėr kolegėve tė tyre tė dikurshėm dhe rinisė studentore, tė cilėve iu jepet bukur shumė vėnd dhe hapsirė nė mediat tona tė shkruara dhe elektronike dhe nė institucionet mė tė larta shtetėrore tė shtetit tonė tė brisht laik . Ky kor i organizuar me dhunė shantazhuese nga ana e Beogradit janė dora e djathtė e sllavo-ortodoksizmit dhe islamizmit nė shėrbim tė asimilimit, tjetėrsimit, zhdukjes dhe shfarosjes sė popullit shqiptar duke cenuar nė rend tė parė gjuhėn, kulturėn, traditėn, historinė, tė tashmen dhe tė ardhmen e shqiptarėve . Kjo dihet mirėfilli, por pse vallė kurrė nuk reagoi Bashkėsia Islame e Kosovės,(BIK-u), pėr kėto degjenerime tė radhės ?!
Erdhi njė ditė qė mė 11 shtator 2001 , kur ndodhi sulmi terrorist ndaj kullave binjake nė qendėr tė Nju Jorkut , njė imam nė Prizren nxori besnikėt dhe shėrbėtorėt e tij nė rrugė, qė me tabaka tė shpėrndajnė llokume nė shenjė solidarizimi me terroristėt e organizatės Al Kaida . Erdhi njė ditė qė kėta misionarė tė dalin dhe tė rrahin disa nga ata imam tė vėrtetė , qė kurrė nuk harruan qė para se tė ishin hoxhė ishin dhe janė shqiptarė . Erdhi njė ditė qė kėta misionarė shanė Gjergj Kastriotin , Nėnė Terezėn e Pjeter Bogdanin , sepse i pengon vlera qė bartin kėto personalitete tė historisė sonė kombėtare dhe respekti qė gėzojnė nė popull . Erdhi njė ditė qė kėta misionarė tė dalin nė rrugėt e Prishtinės , por edhe nė kalanė e Prizrenit , tė ulurisin nė arabisht me flamur tė organizatės terroriste Hamas dhe tė kėrkojnė ndėrtimin e njė xhamie nė trojet e universitetit , por edhe nė kalanė e Prizrenit . A thua se nuk paska xhami nė Prishtinė e Prizren ?!
Autoparlantėt e vendosur nė minaretė e xhamive tė Prishtinės, Prizrenit dhe gjithandej trojeve shqiptare, na e prishin gjumin nė ora pesė tė mėngjesit me ulurimėn lemeritėse e rrėnqethėse dhe ate jo nė shqip, por nė arabisht edhepse 90% e popullsisė nuk janė praktikues .
Po pse kėrkohet tė ndėrtohet xhami mu nė trojet e universitetit ?!
Pse kėrkohet tė ndėrtohet xhamijė nė kalanė e Prizrenit ?!
Nuk do mend, sepse nė trojet universitare gjėndet kisha sllavo-ortodokse, e cila nė bazė tė pohimeve tė imamėve ėshtė motra e madhe e xhamisė, pra aty ėshtė kisha ortodokse serbe e ndėrtuar nga autoritetet okupuese serbo-ēetnike te Millosheviqit nė kohėn e okupimit tė Kosovės nė tė gjitha lėmitė e jetės, qė ende nuk ėshtė bėrė meremet. Me ndėrtimin e xhamisė ,pretendohet tė pėrgatitet terreni qė, tė fillojė procedura pėr legalizimin dhe meremetimin e kishės ortodokse serbe nė zemėr tė Prishtinės dhe ate, nė trojet e ndėrgjegjjes dhe tė krenarisė kombėtare, pra nė trojet e universitetit tė Kosovės dhe me fondet e qeverisė sė Kosovės , qė janė ndjersa dhe tė hollat e taksapaguesve tė qytetarėve tė Republikės sė Kosovės .
Le tė mė falin njerėzit hallexhinjė dhe tė mashtruarit qoftė nga fukarallėku, qoftė nga rėnja viktimė nga kėta misionarė maskarenjė !
Kėta mjeranė, pra kėta misionarėt, janė njerėzit mė tė mjerė qė thithin ajrin, pinė ujin dhe hanė bukėn e Kosovės me hile dhe me zemėr tė zezė . Kėta mjeranė kanė bėrė aq shumė mėkate ndaj familjes sė tyre, fqinjėve, shokėve e miqėve tė tyre, ndaj gjithė popullit shqiptar, sa qė sot detyrohen tė luajnė vallen ashtu si iu thotė, pra ashtu si i urdhėron Beogradi, sepse tė tillėt janė tė shantazhueshėm dhe prandaj zhantazhohen nga UDB-ja . Nė fillim tė shekullit XXI, kundėr dėshirės sė tyre lėshojnė mjekrra, veshin pantallona tė shkurtra mbi zogun e kėmbės, i detyrojnė gratė, motrat, kunatat, vajzat e tyre tė vishen nė ferexhe dhe shamija fetare dhe tė dallohen prej popullit tė tyre , sepse Beogradi ashtu kėrkon qė shqiptarėt tė paraqiten para botės si islamistė ekstremistė dhe mundėsisht tė largojė pėrkrahjen e shteteve tė Evropės dhe SHBA-ve pėr Kosovėn, Shqipėrinė dhe shqiptarėt nė pėrgjithėsi . Edhe rasti i tentimit tė sulmit ndaj bazės sė ushtrisė amerikane nė Nju Xherzei dhe rasti i vrasjes sė ushtarėve amerikanė nė aeroportin e Frankfutit nė Gjermani janė bashkėrendim dhe bashkėpunim i ngushtė ndėrmjet atyre qė unė i quaj sllavo-ortodokso-islamistė .
Duke i analizuar kėto tė bėra, po e pėrsėris qė kėtyre mjeranėve iu ėshtė zėnė bishti me derė nga UDB-ja dhe nuk pritet asgjė e mirė prej tyre !
Pėr fat tė mirė evropianėt dhe amerikanėt i dinė mirė kėto lojėra dhe nuk pinė uji mė , sepse sot nuk ėshtė koha kur shqiptarėt nuk mund tė flasin pėr veten e tyre dhe nė mos sot nuk do tė vonojė dhe vetė ineligjenca shqiptare do tė ngritet kundėr kėtyre maskarenjėve servilė .
Imponimi i ceremonive arabo-xhihadiste dhe mungesa e kurajos sė shqiptarėve pėr ti kundėrshtuar imamėt
Me rastin e ndonjė varrimi si nė atdhe, ashtu edhe nė diasporė , imamėt kanė ndryshuar ritet e ceremonialet e mortjes dhe tė varrimit nga ato qė ne i njihnim para vitit 1981, sepse pėrveē faljes sė xhenazės dhe thirrjes sė tallkinit, pjesa dėrrmuese e imamėve, tashti arkivolit po i hudhin njė leckė tė gjelbėr me ca shkresurina arabe gjatė gjithė kohės, prej shtėpisė deri te varri, pastaj me tė mbuluar kufomėn e tė ndjerit nė varr , imamė, hoxhollarė e haxhinjė po organizohen nė kor dhe po fillojnė kėndimin e kėngėve arabe qė kurrė mė parė nuk i kemi parė dhe ndėgjuar, po i detyrojnė tė gjithė pjesėmarrėsit tė ulen galuē(kacul) derisa ata po i mbarojnė uluritjet e tyre nė njė arabishte qė mund ti ngjajė ēdo uluritje tjetėr pėrveē origjinalit ! Kėndime tė tilla organizohen edhe me rastin e varrimit tė ndonjė komandanti e ushtari shumė tė nderuar tė UĒK-sė , edhe me rastin e varrimit tė ndonjė intelektuali e veprimtari tė ēėshtjes kombėtare, edhe me rastin e varrimit tė ndonjė prindi tė dėshmorėve e tė cilitdo tė ndjerė ku imamėt e tillė kanė mundėsinė tė imponojnė mėnyrėn e ceremonialit mortor arabo-xhihadist . Nga frika se mos po e prishin ceremoninė mortore pothuaj pjesa dėrrmuese e pjesėmarrėsve pėrulen para autoritetit tradicional tė imamėve tė mbėshtjellur me pushtetin e tė gjithė okupatorėve tė popullit tonė qė nga otomanėt e deri te sllavo-ortodoksėt .
Pjesa tjetėr e pjesėmarrėsve tė cilėt nuk i pėrfillin kėto ceremoniale tė huaja pėr popullin dhe traditėn tonė qėndrojnė nė kėmbė dhe nuk i ngrisin lartė as duart e as kėmbėt, por me qėndrimin e tyre stoik nderojnė tė ndjerin, tė afėrmit e tė ndjerit dhe injorojnė imamėt e tillė arabo-xhihadistė dhe misionarė tė sllavo-ortodoksizmit dhe islamizmit .
Pėr fat tė keq, imamėt, edhe sot e gjithė ditėn janė imponues , pėrbuzės, poshtrues, denigrues, asimilues e ēka jo tjetėr ndaj vlerave tė mirėfillta kombėtare shqiptaro-iliro-pellazge .
Varrimi i fundit ku isha prezent ndodhi nė fshatin Karvasari tė komunės sė Malishevės tė njohur si fshat me dy besime fetare. Banorėt e fshatrave tė kėsaj ane , jo vetėm qytetarėt e Karvasarisė, por edhe nipat e tyre i quajnė romano-katolik, sepse kėta tė fundit janė nipa tė Karvasarisė . Mė 28 shkurt 2012 ndrroi jetė Zeqir O. Gėrdalla ,(Mhill Gėrdalla, sipas atyre qė dinė pėr pakėzimin e tij), njė prej pleqėve mė me zė tė asaj treve, pėr nga zgjuarsia dhe njohja e traditės sė vjetėr iliro-shqiptare . Zeqir Gėrdalla ishte personi , i zgjedhuri parė , i cili pranoi qė tė hedh gurthemelin e kishės romano-katolike nė fshatin e tij , ishte gjithashtu personi qė preu shritin pėrurues tė hapjes sė kishės . Pėr hirė tė mirėkuptimit dhe harmonisė ndėrfetare Zeqir Gėrdalla pranoi tė vejė edhe gurthemelin e xhamisė sė fshatit . Ai ishte njeri me bindje plotėsisht tė besimit tė krishterė , por nga rrethanat , pothuaj gjithė miqėsinė i kishte tė besimit islam, por familja e tyre nuk ishte praktikuese e riteve fetare. Aty pritej dhe flitej vetėm bujarisht, miqėsisht dhe shqiptarisht, sepse izmat nuk kishin vend . Mė 28 shkurt nė darkė filluam bisedėn rreth mėnyrės sė rrjedhes sė ceremonisė mortore , temė qė e hapa unė duke dashur tė jemi besnik ndaj opinioneve dhe dėshirave tė tė ndjerit . Si gjithėherė aty u fol shumė , por nuk u vendos asgjė konkrete, pėrveē pastrimit tė trupit tė tė ndjerit qė ishte bėrė nga familja. Pra kjo dihej mirė, se nuk do tė kishte hoxhė qė do tė prekte kufomėn e tij . Pyetjet se ; -ēka do tė thojnė miqtė?, ēka do tė mendojnė kojshitė?, ēka do tė thojnė bashfshatarėt?, e njė mori pyetjesh tė tilla tė kota, sikur mos tė njihej dhe sikur mos tė diheshin paraprakisht idetė dhe opinionet e tė ndjerit rreth besimit fetar , nuk kishin tė ndalur . Pėr habinė mė tė madhe nė mesin e tė pranishėmve kishte edhe individė qė heqen si intelektualė dhe ngulmonin nė bėrjen e ceremonialit mortor islam , kishte edhe burra qė e kishin shoqėruar tė ndjerin me rastin e prerjes sė shiritit pėr hapjen e kishės nė fshat, kishin pirė verė bashkė dhe kishin marrė pjesė edhe lutjet fetare nė atė rast , por ishin indiferent dhe nuk bėzanin fare . Kėta tė fundit kishin ngrėnė edhe dreka e darka nė restorante tė ndryshme bashkė me Zeqir Gėrdallėn dhe priftin e fshatit . Ndonjė rast mė kishin telefonuar edhe mua, por pasiqė unė ndodhesha nė Prishtinė, ose jasht vėndit nuk kisha pasur rast tiu bashkangjitem nė njė ndejė tė tillė . Prej tė pranishmėve nė mbrėmjen e 28 shkurtit vetėm njė nip i Zeqir Gėrdallės , Ganiu i tha gjerat shkurt dhe trup para tė gjithėve .
-Burra ! tha ai, -Qamili po thotė qė nėse ne i respektojmė opinionet, idetė , besimin dhe dėshirat e dajes Zeqir, ceremonia e varrimit duhet tė behet ashtu si ka dashur i ndjeri, ose tek e fundit mos thirrni as hoxhė e as prift, pėr ceremoninė mortore , se nuk bėhet nami ! Nė qoftė se duanė tė vijnė i ftoni thjeshtė, vetėm si pjesėmarrės nė varrim !
Mirėpo nuk patėm pėrkrahje dhe fundi mbet pezull , me hoxhė po, por pa i pėrcaktuar kufijtė as nė vija tė trasha . Pra kishte vend pėr manipulime tė shumta . Me sa e di unė, prifti i fshatit nuk ishte ftuar dhe nuk ishte lajmėruar fare, edhepse ishte mik shumė i mirė i tė ndjerit !!!
Mė 29 shkurt do tė bėhej varrimi . U grumbulluan shumė miqė e dashamirė, erdhi edhe imami i fshatit, njė i ri me tė kaluar shumė tė dyshimtė, por qė tani mbante ēallmėn e imamit tė fshatit . Si gjithė imamėt edhe hoxha nė fjalė, megjithėse mė i ri nė moshė se pjesa dėrrmuese e miqėve, pa pyetur askend iu drejtua vendit tė nderit nė odėn e Gėrdallėve . Askush nuk kundėrshtoi . Unė si nip i Gėrdallėve u ngrita dola jasht dhe takova kryetarin e fshatit me qėllim qė tė ndaloja uluritjet nė arabisht para trupit tė tė ndjerit . Nė fund me pikė tė zorit arrita qė tė siguroj qė sė pakut te varri mos tė kėndohej dhe mos tė bėhej asnjė lutje nė gjuhėn arabe, pėrndryshe pėr gjerat tjera , nė qoftė se kėmbėngulja, isha i bindur qė do tė lindnin probleme ndėrmjet meje dhe ndonjėrit prej anėtarėve tė familjes Gėrdalla. Ora 13 e 30 minuta dalin tre a katėr veta qė kishin abdes , thanė se diku pranė shtėpisė bėnė njė lutje arabe pranė arkivolit tė tė ndjerit, pastaj u bart arkivoli deri nė afėrsi tė verrezave tė familjes Gėrdalla, e vunė arkivolin mbi dy trejė dhe bėnė edhe njė lutje arabe qė pėr fat nuk zgjati shumė, u soll arkivoli afėr varrit, un ia lexova njė biografi tė shkurtėr qė mė mori kohė rreth katėr minuta , u vendos arkivoli nė varr, u mbulua dhe unė ndjeva njė lirim shpirtėror qė sė pakut para varrit nuk u kėndua arabisht . Por tamam kur mendova se ēdo gjė mbaroi, mu afrua djali i tė ndjerit dhe mu drejtua me fjalėt ; - Hoxha po pyet a ban me e bėrė njė lutje nė gjuhėn shqipe ? , e pashė nė sy djalin e tė ndjerit dhe e pashė se nuk kisha mundėsi tė mohoj, kur ai vetė ishte detyruar tė intervenonte nga presioni i hoxhės dhe njė pjese tė tė pranishėmve, ndėr ta edhe nga ndonjė anėtarė i familjes Gėrdalla . Hoxha u ul pranė varrit tė tė ndjerit Zeqir Gėrdalla dhe kėrkoi nga tė pranishmit qė tė ulen derisa ai tė bėnte lutjen e tij . Njė pjesė , pothuaj gjysma e tė pranishėmve u ulėn galuē dhe pėrcollėn lutjen e imamit, kurse pjesa tjetėr qėndruan nė kėmbė . Megjithėse lutja u bė nė shqip, nuk kishte asgjė shqiptare dhe asgjė nga ajo se si do tė dėshironte i ndjeri, por autoriteti i trashėguar i imamėve nga pushtetet okupatore , shkeli edhe njėherė mbi vlerat tona kombėtare, shkeli mbi traditėn e familjes Gėrdalla, shkeli mbi opinionin, bindjet, dhe besimin fetar e kombėtar tė tė ndjerit Zeqir Gėrdalla , lutja e pėrherėshme e tė cilit ishte : -O i madhi Zot, mbushjua mendjen shqiptarėve me dashtė gjuhėn e vetė, me u lutė nė gjuhėn e vetė,me dashtė kombin e vetė, me dashtė vendin e vetė, me dashtė kulturėn e vetė,me dashtė historinė e vetė,me dashtė traditėn e vetė dhe mos me i harrue dhimbjet dhe krenaritė e veta, mos me e harrue gjakun e derdhur pėr liri qe 2000 vjetė,sepse Harresa ėshtė mallkimi mė i madh pėr njė popull dhe populli qė i harron kėto gjėra tė shenjėta, nuk mund ta gėzojė tė tashmen dhe nuk mund tė ket ardhmėri tė sigurt. Amen !
Daja Zeqir, unė nipi yt Qamili,kėrkoj ndjesė, qė sė pakut me rastin e nderimeve tė fundit pėr nė jetėn e amshueshme, nuk munda tė realizoj njė ceremoni mortore, ashtu si e keni dėshiruar dhe merituar, nuk munda tė mbetem besnik ndaj opinionit, qėndrimeve dhe bindjeve tuaja lidhur me besimin dhe dėshirėn tėnde pėr ceremoninė mortore !
Imamėt dhe hoxhėt vetėm nė safin e parė ! Pse ?!
Duke e shfrytėzuar taktikėn e imponimit dhe tė autoritetit tradicional tė imamėve tė mbėshtjellur me pushtet, cilido imam apo hoxhė, me tė hyrė nė ndonjė vend ndeje, pėr gėzim apo hidhėrim , pa i thėnė dhe pa i dhėnė leje askush i drejtohet vendit tė nderit , te oxhaku i odave tona, ose rendit tė parė tė karrigave tė rezervuara pėr musafirėt mė tė nderuar , pra safit tė parė siē e pėrdorin imamėt dhe njė pjesė e popullit. Edhe nė kėto raste tė pranishmit e sidomos organizatorėt ngelen pa fjalė nga mungesa e kurajos e guximit dhe nga frika se mos po e prishin ndejen nė kuvendin , nė gėzimin apo nė hidhėrimin e rastit . Nė tė njejtat ndeje e kuvende shumė intelektualė tė nderuar ngelen te dera e odės, pra te trapazani, ose nė rendin e fundit tė karrigave e shumė herė edhe nuk iu sigurohet fare vend dhe detyrohen tė qėndrojnė nė kėmbė . A nuk ėshtė kjo injorim , pėrbuzje, poshtėrim , nėpėrkėmbje,
e kėtyre tė fundit nė krahasim me hoxhėt ?
Nė rrethana normale dhe nė rast tė ekzistimit tė vetėdijes sė lartė njerėzore nė rend tė parė e pastaj edhe tė asaj kombėtare, njeriu me tu liruar nga imponuesi okupator e hudh poshtė barrėn e ngarkuar nga robėria, por nė tė kundėrtėn do ta mbajė atė pėrgjithėmonė mbi kurrizin e tij dhe kurrė nuk do tė mund ti ēelė sytė dhe tė shoh dritėn e vėrtetė tė lirisė .
Sjellja e masave tė popullit tonė karshi imamėve e hoxhollarėve mė kujtoi njė tregim tė njė tė moshuari ēam nė Durrės nė vitin 1993 .
Ishim unė dhe Rizahu, njėri nga vėllezėrit e mi duke shetitur nė Durrės . U ndalėm nė njė dyqan tė vogėl pėr tė blerė ca gjera . Aty shėrbente plaku ēam, xha Nakipi . Me tė kuptuar qė ne vinim nga Kosova, plaku doli jashtė banakut dhe na mori ngryk tė dyve. Me lot nė sy ai filloi bisedėn me ne
., ai donte tė dinte ēdo gjė rreth asaj qė ndodhte nė dhe me popullin e Kosovės. Pyetjeve tė xha Nakipit mė tepėr iu pėrgjigjej vllau, pasi ai vinte drejtė nga Kosova dhe i njihte gjerat dhe rrethanat mė mirė . Nė njė moment xha Nakipi na u drejtua tė dyve me fjalėt e zjarrta qė i dilnin nga thellėsia e shpirtit : - E dini ju si janė kosovarėt ! Kosovarėt janė sikur ai bualli tė cilin e kanė lidhur me zingjirė tė trash pėr dyreku nė ahur . Bualli mbasi provon tė kėpus zingjirėt dhe nuk ia del, sepse zingjiri ishte i trash dhe trau gjithashtu i trash dhe i vendosur mirė, fillon ti besoj forcės sė zingjirit
E keni pa , kur bualli ėshtė i lidhur me zingjirė, apo me litar, e tėrheē pėr dore njė fėmijė i vogėl, sepse bualli ėshtė provuar me zingjirin, apo me litarin dhe nuk mendon nė forcėn e kufizuar tė fėmiut. Po tė kishte vetėdije bualli pėr forcėn e fėmiut, me njė lėkundje koke do ta hudhte fėmiun pėr tokė dhe vetė do tė lirohej ! Kėshtu janė edhe kosovarėt ! Po ti rrokin armėt nė dorė dhe tua tregojnė vendin ēetnikėve serbė do tė lirohen shumė shpejt nga ajo barrė e rėndė e robėrisė !
. Kėshtu mbyll tregimin xha Nakipi duke na pėrqafuar dhe duke na dhėnė zemėr qė mos tė dorėzohemi, por tė revoltohemi deri nė ēlirimin e vendit dhe popullit tonė nga zgjedha serbo-ēetnike.
Rrefeva kėtė tregim tė plakut ēam pėr tė shpjeguar mungesėn e guximit dhe kurajos, gjithashtu edhe frikėn e mbjellur ndėr shekuj me radhė nga pushtetet okupatore , fatkeqėsisht tė trashėguar deri nė ditėt tona , por edhe nėpėrmjet autoritetit tradicional tė imamėve tė mbėshtjellur me pushtetin e arėmiqėve tanė, sepse po tė kundėrshtoje hoxhėn dikur internoheshe me gjithė familje nė ndonjė ujdhesė tė mesdheut, ose nė shkretėtirat e Anadollit , ose mė vonė treteshe kazamateve tė Jugosllavisė , duke mos harruar se imamėt dhe hoxhėt e tillė kishin duart e gjata deri nė majat e pushteteve okupuese dhe shumė shpejt fillonin torturat mė tė tmerrshme ndaj atyre qė guxonin tė ngriteshin kundėr pushtetit dhe autoritetit tė tyre. Kur e dimė mirė qė, mė shumė se nėntėdhjetė pėrqind tė popullit tonė , nuk janė praktikues tė asnjėrit besim , heshtja para kėtyre ēoroditjeve qė po i bėhen popullit tonė e sidomos rinisė sonė aqė tė pastėr e aq tė shenjėt, ka qenė, ėshtė dhe do tė jetė si njė kancer me pasoja tė drejtėpėrdrejta pikėrisht nga hyrja e frikės deri nė palcė , ndoshta edhe nė gjenet e popullit tonė si pasojė e egėrsisė sė robėrisė shekullore nga pushtetet okupuese dhe veglat e tyre tė veshur me uniformėn e hoxhės dhe imamit . Mua shpesh mė ka rastisur tė revoltohem kundėr kėtyre fenomeneve tė shėmtuara , tė cilat popullit shqiptar po i kushtojnė shumė dhe do ti kushtojnė e do ti lėjnė pasoja afatgjata, nė qoftė se nuk ndėrmerret diēka konkrete nga inteligjenca jonė , nga vetė vetė populli ynė dhe nga vetė shteti ynė, pra nga Tirana dhe Prishtina zyrtare . Tė punojmė dhe tė shpresojmė !
Dy tė kundėrta qė ndihmojnė njėra tjetrėn
Kur e dimė mirė qė tė krishterėt lindorė sllavo-ortodoks dhe ata pėrendimorė romano-katolik, janė tė pėrēarė qė nga mesi i shekullit XI-tė dhe ende nuk kanė asnjė bashkėpunim ndėrfetar, kur e dimė mirė qė gadi gjatė gjithė mileniumit tė dytė tė erės sonė pushtetin e kishte ai qė kishte besimin, kur e dimė mirė qė edhe sot e gjithė ditėn ekzistojnė dy pole tė forta interesash gjeostrategjike , Rusia me aleatėt e vetė nė njėren anė dhe NATO-ja me anėtarėt dhe pėrkrahėsit e vetė nė anėn tjetėr, del fare lehtė konkluzioni qė besimi i krishterė sllavo-ortodoks dhe islamizmi kishin tė njejtin kundėrshtar (lexo:armik) sidomos nė trevat e Ballkanit nė pėrgjithėsi e nė trojet shqiptare nė veēanti . Duke e ditur qė qendra e krishterizmit sllavo-ortodoks ėshtė nė Stamboll dhe gjithėherė ka qenė e lirė tė ushtrojė ritet dhe besimin sllavo-ortodoks, nė mėnyrė tė natyrshme vjen nė shprehje bashkėpunimi nė mes tė besimit sllavo-ortodoks dhe besimit islam nė dėm tė besimit tė krishterė romano-katolik . Pasi qė shqiptarėt ishin dhe janė nė luftė tė pėrherėshme me sllavėt, e gjithė makina propaganduese e shtypėse sllavo-ortodokse e shekullit tė kaluar , qė pėr fat tė keq vazhdon edhe sot e gjithė ditėn, nė bashkėrenditje me islamizmin janė pėrqėndruar nė konvertimin e shqiptarėve nė njė islam tė degjeneruar , nė ēoroditjen e kulturės, traditės , dokeve e zakoneve shqiptare dhe nė krijimin e njė lėmshi qė askund nuk mund ti gjindet filli, nė mėnyrė tė tillė qė ne shqiptarėt tė mos kemi mundėsi tė luftojm kundėr prezencės sė armiqėve tė popullit tonė, por tė merremi me vetėveten tonė, tė pėrēahemi nė mes nesh dhe tė shpėrbėhet qėnja jonė kombėtare .
Kur i analizojmė tė gjitha kohėrat , gjithėherė nė rast krizash politike tė popullit shqiptar, sllavo-ortodoksizmi dhe islamizmi janė aktivizuar me tė madhe , qė para botės perėndimore, kombit shqiptar ti japin njė imazh tė islamizmit ekstrem , nė mėnyrė qė ne tė humbim pėrkrahjen e perėndimit , kėshtu qė sllavo-ortodoksizmi tė ketė duart e lira nė asimilimin , dėbimin dhe shfarosjen e qėnjes shqiptare nga faqja e dheut . Kushdo qė ka dy fije mend mund tė vėrejė sesa xhami janė ndėrtuar vetėm pas mbarimit tė luftės ēlirimtare 1998/1999 pėr ēlirimin dhe bashkimin e trojeve dhe popullit shqiptar edhe nė ato fshatra tė thella qė kurrė nuk ka pasur as kishė e as xhami, nė ato fshatra ku nuk ka as ambullantė, as shkollė, as ēerdhe fėmijėsh, kurse pėr habinė mė tė madhe pėrparėsi ndėrtimi iu ėshtė dhėnė xhamive dhe ate gjithėkund nė vėnde tė ekspozuara mirė pėr ti parė dhe pėr tė rėnė nė sytė e secilit kalimtar vendor apo tė huaj . Fondet pėr ndėrtimin e kėtyre xhamive janė shumė tė dyshimta !
Kur analizojmė dhe shohim pėrfundimin e luftės, ndihmėn e NATO-s me nė krye SHBA-tė dhe shtetet mė tė fuqishme pėrendimore, pastaj edhe njohjen e Republikės sė Kosovės nga kėto shtete dhe miqtė e tyre nė njėrėn anė , kurse nė anėn tjetėr refuzimin, injorimin , denigrimin e Republikės sė Kosovės nga sllavo-ortodoksizmi dhe Lidhja islamike, pa mė tė voglin dyshim, del i vėrtetė pohimi i imamėve se : -Feja islame ėshtė mė e afėrt me besimin e krishterė sllavo-ortodoks sesa me atė romano-katolik .
Kjo thėnje ishte gjithėnjė njė aksiomė e imamėve tanė, sidomos kur ėshtė puna pėr ti larguar shqiptarėt sa mė shumė nga gjuha, tradita, kultura dhe tė gjitha vlerat e tyre shekullore tė trashėguara nga tė parėt e tyre iliro-pellazgė, pėr ti larguar nga lutjet nė gjuhėn e tyre tė ėmbėl qė vetė natyra nėnė, qė vetė Zoti iu ka dhuruar , vetėm e vetėm pėr ti larguar nga rrėnjėt dhe vlerat e tyre evro-pėrendimore dhe pėr ti bėrė shqiptarėt qė tė sillen sikur popull i droguar, hipnotizuar , degjeneruar , tjetėrsuar e asimiluar, nė mėnyrė qė kurrė mos tė mund tė organizohen e tė mbrohen nga rreziku sllavo-ortodoks, islamist dhe komunist .
Fajtorė pėr lejimin e kėtyre imponimeve, fajtorė pėr kėtė gjendje tė nderė nė tė cilėn ėshtė katandisur kombi shqiptar, jemi vetė ne shqiptarėt qė nuk reagojm, ose sė pakut qė nuk distancohemi nga kėto tė bėma antikombėtare, por me heshtjen tonė , sikur pajtohemi dhe jua lėjm duart e lira armiqėve dhe misionarėve tė tyre tė punojnė me besnikėrinė e qenit pėr interesat e padronėve tė tyre e nė dėm tė popullit shqiptar .
Si pasojė e bashkėrendimit dhe bashkėpunimit tė sllavo-ortodoksėve , islamizmit dhe komunizmit kundėr popullit tonė, ne jemi katandisur gjithandej rrugėve tė botės, njėlloj sikur ēifutėt dhe nuk besoj tė ket vend nė botė ku nuk mund tė hasėsh nė emigrantė shqiptarė dhe ēifutė .
Po e pėrmbyll me thėnjen e njohur filozofike :
- Nė fund, ne nuk do tė kujtojmė fjalėt e armiqėve , por heshtjen e miqėve !
Kurse mua personalisht nuk mė habit sulmi i armiqėve dhe veglave tė tyre qorre ndaj ēdo vlere shqiptare, por heshtja e mė shumė se 90% tė popullsisė shqiptare jopraktikuese e cilitdo besim fetar nė pėrgjithėsi , heshtja e intelektualėve, heshtja e Akademisė sė Shkencave nė Prishtinė dhe nė Tiranė dhe heshtja e qeverive shqiptare nė tė dy shtetet tona tė brishta laike nė veēanti !
Kontakt me autorin : QAMIL ZEKOLLI
Adresa elektronike : qamil_zekolli@hotmail.com ;
Tel. +377 44 991 258 dhe +386 49 402 249
Publikuar ne
http://www.voal-online.ch/index.php?mod=article&cat=INTERVIST%C3%8BPRESS&article=23864
dhe ne http://kosova.albemigrant.com/?p=8757
Agron Gjekmarkaj: Neo-otomanizmi? Streha e tė frustruarve
Marrė nga revista Mapo, numri i Prillit
Nė trajtėn e tij shqiptare neo-otomanizmi shfaqet mė shumė si njė peng i disa pėrfaqėsuesve, kryesisht anėsorė, tė cilėt nė pamundėsi pėr tė pėrballuar frymėn e stuhishme europiane, qė po dominon vendin pas rėnies sė komunizmit, duket se kanė gjetur te neo-otomanizmi njė pėrgjigje dhe njė strehė pėr frustrimin e tyre kulturor, politik dhe shpirtėror. Njė dukuri qė lidhet qysh herėt me renegatizmin me Hamza Kastriotin dhe Ballaban Pashėn.
Neo-otomanizmi si mendim, si rrymė, si frymė, por edhe si shqetėsim ngre krye herė pas here nė shtypin e shkruar, interpretuar kryesisht nga historianė apo analistė? Pse mendoni se ka njė herė zhurme e njė herė heshtje rreth kėsaj shfaqjeje?
Neo-otomanizmi ėshtė mė shumė sesa njė mendim, njė rrymė apo njė frymė qė shfaqet ndėr ne. Nė thelbin e tij neo-otomanizmi ėshtė http://www.mapo.al/wp-content/uploads/2012/05/Agron-Gjekmarkaj1.jpg (http://www.mapo.al/wp-content/uploads/2012/05/Agron-Gjekmarkaj1.jpg)shumė mė tepėr se kaq; ai ėshtė njė doktrinė politike, e cila ėshtė ideuar nga Turgut Ozal, dhe formuluar nė trajtė tė plotė nga Ahmet Davutoğlu, i cili aktualisht ėshtė edhe ministėr i Jashtėm i Turqisė.
Neo-otomanizmi nė trajtėn e tij tė mirėfilltė, pra atė politike, ėshtė njė pėrpjekje pėr ti rikthyer Turqisė njė fuqi tė cilėn e ka humbur pothuajse prej njė shekulli, pėrmes tentativės pėr krijimin e raporteve tė reja gjeostrategjike, qė synojnė vendosjen e Turqisė sė sotme nė njė rol udhėheqės dhe nė qendėr tė njė hapėsire tė gjerė, qė pėrputhet me territoret e vjetra tė Perandorisė Otomane.
Nė trajtėn e tij shqiptare neo-otomanizmi shfaqet mė shumė si njė peng i disa pėrfaqėsuesve, kryesisht anėsorė, tė cilėt nė pamundėsi pėr tė pėrballuar frymėn e stuhishme europiane, qė po dominon vendin pas rėnies sė komunizmit, duket se kanė gjetur te neo-otomanizmi njė pėrgjigje dhe njė strehė pėr frustrimin e tyre kulturor, politik dhe shpirtėror. Njė dukuri qė lidhet qysh herėt me renegatizmin me Hamza Kastriotin dhe Ballaban Pashėn.
Pėrfaqėsues tė kėsaj kategorie shqiptarėsh janė bartės tė njė deformimi konstant historik, tė cilėt, pas humbjes fillestare tė identitetit fetar nė ballafaqimin e parė me otomanizmin, kanė humbur pothuajse ēdo ndjenjė identiteti, pėrfshirė edhe atė kombėtar. Shfaqje e kėtij ēorientimi tė pafre kanė qenė si pėrpjekjet pėr tė mbytur qė nė lindje shtetin e ri shqiptar nė fillim tė shekullit tė kaluar, ashtu dhe gatishmėria perverse pėr tė bashkėpunuar me cilindo armik tė radhės, qė kėtij vendi i ėshtė avitur periodikisht.
Ėshtė po kjo frymė antihistorike dhe antikombėtare qė priti me entuziazėm si fashizmin ashtu dhe komunizmin, qė shkatėrroi fenė me tė njėjtin entuziazėm me tė cilin pėrqafoi revolucionin (anti)kulturor kinez dhe qė sot duket se ka zbuluar te neo-otomanizmi njė tjetėr model qė pėrligj sjelljen konstante joshqiptare.
Zhurma qė krijohet nė Shqipėri rreth kėsaj teme ka lidhje me faktin se neo-otomanizmi tenton tė depėrtojė nė shumė rrugė dhe i mbėshtetur nga disa struktura, duke ndeshur nė tė njėjtėn kohė me njė dimension krejtėsisht tė natyrshėm tė masės sė shoqėrisė, e cila e pėrjeton atė si njė shqetėsim regresiv dhe pėr rrjedhojė reagon nė forma tė ndryshme ndaj tij.
A ekziston njė pėrpjekje, e dirigjuar ose jo, pėr rikthimin e hapėsirės shqiptare nė Ballkan te njėfarė perandorie e rilindur osmane, apo ėshtė veē njė gogol? Duke mos harruar sigurisht se Davutogllu, njė teoricien i rikthimit tė neo-otomanizmit, njėkohėsisht ministėr i Jashtėm i Turqisė, e ka pranuar publikisht nė Bosnje kėtė ekzigjencė turke?
Nė rastin e neo-otomanizmit nuk bėhet fjalė pėr njė gogol, por pėr njė doktrinė tė plotė politike, e cila synon rilindjen e Perandorisė Otomane pėrmes pėrdorimit tė asaj qė edhe Davutogllu e quan fuqi e butė, gjė qė nėnkupton njė rrugė tjetėr ekspansioni nga ajo qė ndoqėn gjyshėrit e tij osmanė nė shekullin e 15-tė. Fakti qė Davutogllu ėshtė ministėr i Jashtėm i Turqisė, ose fakti se ai u bė ministėr i Jashtėm pikėrisht pėr shkak tė autorėsisė sė tij pėr konceptin e neo-otomanizmit ėshtė njė tregues mė tepėr pėr ta shqyrtuar me seriozitet kėtė prurje tė re nga orienti.
Neo-otomanizmi ka ardhur edhe si njėfarė reaksioni antikemalist. Ky fakt i jep atij qartazi patentėn e njė formule tė re antieuropiane. Ėshtė pikėrisht ky orientim antieuropian i neo-osmanizmit qė e bėn atė njė shqetėsim potencial ndaj tė cilit vetėm indiferenca nuk ndihmon.
A ekzistojnė predispozitat politike, sociale e kulturore qė hapėsira shqiptare nė Ballkan ti rikthehet neo-otomanizmit?
Ballkani ėshtė njė mjedis kompleks dhe heterogjen, nė tė cilin nuk vlejnė pėrcaktimet pėrgjithėsuese. Pra, edhe neo-otomanizmi pėrballet me realitete tė ndryshme nė Ballkan, realitete tė cilat fillojnė qė nga kundėrshtimet ekstreme dhe mbėrrijnė te nėnshtrimet e neveritshme.
Nė Ballkan Neotomanizmi duket se mė shumė nga gjurmėt e vjetra tė Perandorisė Otomane po kėrkon gjurmėt e shtrirjes sė popullsive muslimane nė rajon. Nė kėtė kontekst Bosnje-Hercegovina, Kosova, Maqedonia dhe Shqipėria duket se pėrbėjnė targetin mė interesant pėr tė. Invazioni i butė neo-otoman i tij tentohet pėrmes rrugėve tė tilla si: stimulimi i nostalgjive otomane, trysnia ndaj masave tė varfra e tė paarsimuara me mjete tė lira, si telenovela banale, muzikė tallava dhe mallra demode, duke e bėrė atė si alternativėn mė tė lirė nė treg i jep njėfarė shansi pėr sukses afatshkurtėr nė njė mjedis ende tė varfėr dhe i lidhur ende me zakone tė formėsuara gjatė pushtimit otoman.
Nėse flasim pėr predispozita, mund tė themi se, nė radhė tė parė, ato janė tė karakterit kulturor, nė trajtėn e rudimenteve tė njė periudhe 500-vjeēare pushtimi. Por rudimentet kulturore nuk e tregojnė tė gjithė tė vėrtetėn. Karakteri ende rural i vendit, niveli i arsimimit, niveli i zhvillimit ekonomik dhe, pėr mė tepėr, njė shoqėri ende e pa emancipuar nė thellėsinė e saj, njė shoqėri me njė kuptim ende tė pa plotė dhe shpesh herė tė deformuar pėr lirinė, njė shoqėri qė prodhon njė politikė shumė tė ndryshme me politikėn europiane, paraqesin njė terren interesant pėr neo-otomanizmin.
Pėrgjithėsisht mungesa e lirisė individuale dhe perceptimi i mangėt pėr dinjitetin njerėzor paraqesin njė shtrat optimal pėr rilindjen e otomanizmit, i cili mbėshtetej te vlera krejt tė kundėrta me kėto. Prej disa shekujsh kauza e madhe e popujve europianė ėshtė liria dhe nė epokėn e modernitetit tė drejtat e njeriut dhe demokracia, ndėrsa Otomanizmi kishte nė themel dhunėn, sundimin, konvertimin dhe nėnshtrimin. Tė jesh Neo i njė doktrine do tė thotė si pikė referimi tė kesh vetė doktrinėn. Ju sjell njė ndodhi historike, e cila lidhet mė sė miri me trashėgiminė otomane: Gjatė pushtimit italian, At Gjon Shllaku, personalitet i kulturės shqiptare, i shkon pėr vizitė kryeministrit Mustafa Kruja dhe ndėr tė tjera i ankohet pėr nivelin e shtypjes dhe nėnshtrimit tė fshatarėsisė fusharake nga bejlerėt dhe pėr ilustrim i tregon njė ngjarje tė freskėt: Njė fshatar nė Lushnjė, mjaft i shqetėsuar nga heshtja me tė cilėn ėshtė ndeshur kur ka takuar beun e fshatit thotė: Allahile ēka ka beu qė nuk po mė rrah sot, a thue i ka ngelė kund hatri? Pėr pak Pader Gjoni rrezikoi tė arrestohej si prokomunist, ndėrsa pak vjet mė vonė do tė pushkatohej si antikomunist.
Pėrplasje mė e zėshme pėr oksidentalen dhe orientalen te shqiptarėt ka qenė ajo mes Ismail Kadaresė dhe Rexhep Qosjes. Duhet ta keni ndjekur kėtė debat dhe do doja tė dija mendimin tuaj, jo vetėm pėr debatin, por edhe pėr temėn e tij.
Mė shumė sesa pėr debatin, unė dėshiroj tė flas pėr temėn e tij. Ajo ėshtė njė temė e madhe, e cila duket se pėrbėn temėn qendrore rreth sė cilės zhvillohen fatet e ardhshme tė kombit shqiptar. Pas njė endjeje prej mė shumė se 500-vjeēare nėpėr histori, shqiptarėt janė sot pėrpara njė vendimi jetik pėr tė ardhmen e tyre. Pas vendimesh herė tė gabuara, herė tė paqarta dhe herė tė pakuptueshme, shqiptarėt duhet qė tashmė tė jenė tė qartė. Dhe sa herė merren vendime tė mėdha, po aq herė pėrplasen edhe interesa tė mėdha, po aq herė kemi edhe konflikte tė mėdha interesash. Kadareja dhe Qosja nė njėfarė mėnyre janė zėdhėnės tė dy orientimeve tė ndryshme ose dhe tė interesave tė ndryshme. Kadare paraqitet si eminencė e Perėndimit dhe i thelbit tė tij doktrinar nė kėso pėrballjesh, ndėrsa Qosja si zė i anės tjetėr.
Nė optikėn time Kadareja ėshtė jo vetėm zėdhėnės, por dhe njė ndėr pėrfaqėsuesit mė nė zė tė kulturės europiane e botėrore dhe kėshtu ai paraqitet si njė pengesė shqetėsuese pėr pėrhapjen e neo-otomanizmit ndėr shqiptarė e bash pėr kėtė ai edhe sulmohet egėrsisht. Letėrsia e tij promovon vizione europiane si projektim i lirisė kundėr tiranisė, ndaj si e tillė dhe e ngulitur thellė nė mendjet shqiptare ėshtė padyshim njė ledh ideologjik ndaj neo-otomanizmit. Prurjet e Kadaresė pėr kėtė temė, si Identiteti Europian i Shqiptarėve dhe Mosmarrėveshja, janė gjithashtu dy libra ideologjikė tė mirėfilltė qė shprehin thelbin e kėtij ballafaqimi sa tė vjetėr aq edhe tė ri dhe njėkohėsisht dy vepra doktrinare pėr njė Shqipėri europiane.
Dihen pėrpjekjet e vendeve tė mėdha pėr tė pėrhapur kulturėn e tyre dhe pėr tė zgjeruar sferėn e influencės. Amerikanėt, gjermanėt, francezėt, britanikėt e bėjnė kėtė nė shumicėn e vendeve tė botės. Nė rrafsh ballkanik mundohen edhe grekėt. Pse ka njėfarė padurimi ndaj pėrpjekjeve turke pėr tė zgjeruar sferėn e tyre tė influencės? A nuk ėshtė normale qė edhe ata tė lobojnė pėr pėrhapjen e kulturės sė tyre? A ėshtė ky kundėrshtim i sinqertė apo janė konjuktura politike?
Gjithė pėrgjigjja varet nga kuptimi ynė pėr nocionin kulturė. Sigurisht qė ky ėshtė njė term i gjerė, sigurisht qė ka kultura tė ndryshme, sigurisht qė nė kohė e nė vende tė ndryshme kuptimi pėr kulturėn ndryshon. Nė rastin e Shqipėrisė tė gjithė pranojnė faktin se kemi tė bėjmė me njė areal europian. Nė njė vend europian ėshtė mė se e natyrshme tė flitet pėr kulturė europiane, kulturė e cila, pėr definicion, ėshtė njė kulturė e mbėshtetur te rrėnjė judaiko-greko-romano-kristiane. Nė zhvillimin e saj tė natyrshėm historik kjo kulturė sot paraqitet nė trajtėn e njė kulture tė mbėshtetur te liria, humanizmi dhe dinjitetit njerėzor.
Nė rastin e Shqipėrisė, nė tė cilin ende duket se ēėshtjet e orientimit themelor kulturor janė nė diskutim, ka mjaft tentativa nga brenda dhe nga jashtė pėr ti dhėnė vendit dhe shoqėrisė njė profil tė qartė kulturor. E nė kėtė kontekst edhe pėrpjekjet e jashtme pėr influenca duket se janė legjitime. Pra, janė krejtėsisht normale edhe pėrpjekjet turke pėr influencė. Por disi jonormale dhe kontradiktore duken pėrpjekjet tė disa pėrfaqėsuesve tė brendshėm, tė cilėt mundohen tė martojnė gjėra qė shpeshherė janė tė papajtueshme mes tyre. Neo-otomanizmi ėshtė pėrpjekje pėr tė ringjallur njė perandori tė vdekur pa lavdi, nė njė kohė kur dihet se kanė vdekur tė gjitha perandoritė, bile edhe ato tė lavdishmet. Tė gjitha kanė pėrjetuar ciklin e tyre historik, ku vdekja ka qenė njė stacion i pashmangshėm. Kėshtu kanė vdekur perandori shumė tė mėdha e shumė tė rėndėsishme, kanė vdekur perandori edhe shumė tė iluminuara dhe askush nga pėrfaqėsuesit e arsyes dhe racionalizmit nuk ėshtė kujtuar tė evokojė rilindjen e tyre, pėr arsyen e thjeshtė se rilindja ėshtė e papėrsėritshme. Ka pasur vetėm njė ringjallje ose rilindje se vdekurish.
Nė rastin e Shqipėrisė qė synon nga rrėnjėt e saj njė rikthim nė familjen e saj natyrore, qė ėshtė Europa, duket se pėrpjekjet pėr njė influencė otomane, apo neo-otomane, janė jo vetėm antihistorike po edhe aq tė panatyrshme e madje antishqiptare.
A mos ekziston frika se turqit bashkė me kulturėn do tė sjellin edhe fenė? A mos vazhdon, si nė kohėn e Skėnderbeut, lufta mes kryqit e gjysmėhėnės? A ėshtė pra ky njė dyluftim fetar?
Raporti mes kulturės dhe fesė ka gjetur prej shekujsh njė zgjidhje nė Europė, prej sė cilės ka rezultuar Europa moderne si njė hapėsirė e lirisė dhe e sekularizmit. Sigurisht qė parė nga kėndvėshtrimi europian ēėshtja e njė dyluftimi fetar, nėse do ti referohem mė korrektėsisht pyetjes suaj, nuk ka pėrse tė shtrohet. Por nėse e shohim problemin nga kėndvėshtrimi neo-otomanist, kjo ēėshtje meriton vėmendje pėr faktin se neo-otomanizmi, qė nė njėfarė mėnyrė ėshtė edhe antikemalizėm, ėshtė njė doktrinė antisekulariste. Si e tillė kjo doktrinė e kėrkon edhe ballafaqimin fetar, gjė qė i jep asaj edhe njė potencial tė konsiderueshėm rreziku. Zhvillimet nė Turqi shkojnė nė kėtė drejtim.
Duke kėrkuar edhe hapjen e njė fronti fetar, duket se neo-otomanėt kanė identifikuar edhe njė target historik. Duke sulmuar Skėnderbeun pas mė shumė se njė shekull armėpushimi, neo-otomanėt kėrkojnė, ndėr tė tjera, edhe njė komponente fetare pėr fushatėn e tyre. Por ėshtė fatkeqe pėrpjekja, sepse Gjergj Kastrioti nuk ėshtė vetėm njė hero shqiptar, por edhe hero europian dhe nė sfond pas tij ėshtė Europa. Sigurisht qė edhe kjo tendencė duket antihistorike, nėse mbajmė nė konsideratė faktin se te ne bėhet fjalė pėr njė hapėsirė tė iluminuar europiane, ku raportet fetare janė prej kohėsh raporte individuale, janė raporte tė individit me besimin e tij, tė cilat vėshtirė se mund tė instrumentalizohen lehtėsisht. Shqipėria e pavarur ka lindur, sipas formulės sė Gurakuqit, Besime tė lira nė shtet tė lirė, pra njė shtet me laicizmin nė themelin e tij, formulė kjo nė vetvete anti-otomane. Nė thelbin e saj pėrpjekja neo-otomane pėr tė rishtruar ēėshtje fetare nė njė vend deri diku tė emancipuar, tė arsimuar, tė orientuar historikisht kah Europa dhe pėr mė tepėr me njė konfiguracion fetar heterogjen dhe harmonik, duket se ėshtė anakronike, e deri diku absurde. Nėse praktika tė ngjashme kanė rezultuar deri diku tė suksesshme nė hapėsirat e Anadollit apo tė Afganistanit, nė kushte tė shtresave tė tėra analfabete dhe tė mjeruara, kjo nuk do tė thotė se ato mund tė kenė sukses edhe nė Shqipėrinė europiane.
A e shihni neo-otomanizmim si tė pėrfaqėsueshėm nga ndonjė prej partive politike nė Shqipėri? Te cili formacion politik shihni ndonjė qasje ndaj neo-otomanes?
Nėse pranojmė se neo-otomanizmi ėshtė njė doktrinė antihistorike dhe tė paktėn jo europiane, pėr tė mos thėnė krejt tė vėrtetėn, pra antieuropiane, ai mund tė identifikohet relativisht lehtė te sjellja politike e gjithkujt qė shfaq qėndrime antihistorike apo jo europiane.
Nė kėtė mėnyrė, pėr aq sa ekziston, neo-otomanizmi ėshtė njė fenomen transversal, i cili shfaqet si ligjėrim, si mėnyrė sjelljeje apo dhe si qėndrim politik.
*Pedagog i Historisė sė qytetėrimeve, nė fakultetin Histori-Filologji, UT.
Dy fjalė pėr takimin tek opinion Rama-Fevziu me destinacion Ilir Metėnhttp://www.botasot.info/mesme/elida-bucpapaj-1712.jpg
Nga ELIDA BUĒPAPAJ
Lideri i opozitės shqiptare dhe kryetari i PS Ed Rama u shfaq dje mbrėma nė njė intervistė tek Opinioni i Fevziut, qė nė fakt, e kishte kaluar edhe nocionin e debatit dhe ngjante mė tepėr si ftesė pėr duel. Praninė e tij tek Opinion Rama e kishte paralajmėruar, mbasi kthehej kėtu pas njė mungese pesėvjeēare bojkoti dhe refuzimi, ēka do tė thotė se Fevziu i bėnte ftesė dhe Rama nuk pranonte tė ishte i ftuar, pasi ka bindjen se Klani, ABCNews dhe Fevziu mbėshtesin hapur Berishėn dhe e kanė nė grykėn e topit opozitėn, ashtu si Top Channel mbėshtet opozitėn dhe nuk e ka aspak nė qejf Berishėn. Ky i fundit kushedi sa kohė ka qė nuk i ka shkuar nė studion e Top Story-it Sokol Ballės.
Shqipėria, njė fshat i vogėl, ku tė gjithė dalim kushėrinj, prapė vazhdon me njė luftė tipike ballkanase dhe larg njė vizioni larpamės, tė moderuar dhe europiano-perėndimor. Terreni multimedial supermodern qė ka Shqipėria pėrballet me njė varfėri dhe shkretėti tė ideve, ku rruga e mesme nuk ekziston, ku censura dhe autocensura rrezikojnė sistemin, dhe gjithēka i nėnshtrohet sloganit leninist, tė cilin pastaj do ta huazonte edhe Musolini: ose me ne ose kundra nesh".
Paraqitja e Ramės tek Fevziu erdhi pas takimit Rama-Meta, ku lideri i LSI-sė e kishte ftuar Ramėn nė njė takim Tźte-ą-tźte nė vilėn e tij nė plazh dhe askush nuk e dinte tamam se ēfarė kishin biseduar tė dy.
Takimi Rama-Meta kishte dalė nga orbita e Fevziut, qė beson se e ka nėn kontroll tė gjithė klasėn politike nė Shqipėri dhe rajon, me ndonjė pėrjashtim tė vogėl, tė cilėt i sjell si dele tė bindura sa herė qe i shkrepet, pėrveē Topin e ndonjė tjetėr qė e ka futur nė listėn e deleve tė zeza".
Ed Rama kishte pasur takim idilik me Ilir Metėn tek Gjiri i Lalėzit, ku kishin ngrėnė ngjala, pirė verė e kishin folur face-to face, dmth pa praninė e Blendi Fevziut dhe Aleksandėr Frangajt. Kėta ta fundit u vunė nė gjendje alarmi, sepse menjėherė pas kėtij takimi u hamendėsua njė ringjallje e aleancės Rama-Meta. Dhe kaq mjaftonte qė TVKlan, njė prej oligarkive mė tė fuqishme mediatike e lulėzim tė paparė prosperues gjatė qeverisjes sė Berishės, nėpėrmjet Blendi Fevziut tė merrte si objektiv shkatėrrimin e gjithēkaje midis asaj qė u arrit midis Metės dhe Ramės gjatė atij takimi.
Nė parim, pėr hir tė zbutjes sė klimės politike, afrimi Meta-Rama do tė duhej tė ishte mirėkuptuar, aq mė tepėr kur lideri i opozitės shpalli se:"Pėr tė ardhmen e shqiptarėve do takoj edhe Berishėn"! Dhe tė takoje pas pesė vitesh bojkot Blendi Fevziun, si njė paradhomė e kryeministrit, kjo pak a shumė vėrtetohej.
Por Klan-it dhe Fevziut nuk u interesonte aspak klima e zbutjes midis Metės dhe Ramės, atyre u intereson qė Meta dhe Rama tė vazhdojnė tė mbeten tė ndarė, pėr hir tė aleancės midis Sali Berishės dhe Ilir Metės, qė Ed Rama ta ketė tė sigurt humbjen nė zgjedhjet e vitit 2013 dhe pastaj tė japė dorėheqjen e partinė ta marrė nė dorė Ben Blushi! Prandaj qėllimi i Klanit dhe Fevziut ishte qė gjatė atyre 3 orėve, qė nuk pėrmbushnin aspak standardet e njė Hard talk", tė bėhej gjithēka, tė pėrdoreshin tė gjitha mjetet qė idili i Gjirit tė Lalėzit tė bėhej shkrumb e hi dhe, nė vend tė tij, tė vazhdojė klima e sherrit dhe armiqėsisė midis kundėrshtarėsh. Sepse asnjė prej politikanėve nuk pyet pėr klimėn politike nė vend!
Nė fillim Blendi Fevziu filloi ta provokonte Ramėn e i kėrkoi qė tė lypte ndjesė pėr tė gjitha prapėsitė e tij pararendėse, diēka qė dukej krejt pa sens, porse nė fakt ishte vetėm kontornoja e atyre qė do tė vinin mė pas, kur Fevziu do ta pyeste Ramėn nėse kishte ndryshuar mendim rreth akuzave tė PS drejtuar Ilir Metės pėr aferėn e videos Meta-Prifti. Kur Rama rifilloi nga retorika se i interesonte qė klasa politike tė mos ngelte nė vjeshtė pėr tė tretėn herė, duke e patur fjalėn tek integrimi i Shqipėrisėnė BE, Blendi Fevziu, i cili mė vonė do ti tregonte Ed Ramės se ishte pėrgatitur shumė mirė pėr kėtė pėrballje, e ftoi liderin e opozitės tė shihte njė insert tė kohės tė Luftės tė Ftohtė midis Metės dhe Ramės, kur Ilir Meta e fyente liderin e opozitės me akuza e sharje vulgare!
Me shfaqjen e insertit tė Metės qė hidhte gurė e drurė kundėr Ed Ramės, njė kohė shumė larg takimit a quattro ochi me liderin e opozitės tek vila nė Gjirin e Lalėzit, Klani dhe Blendi Fevziu nuk provokonim vetėm Ramėn, por provokimin mė tė madh ia bėnin pikėrisht Ilir Metės, aleatit tė Berishės, duke u sjellė me tė nė mėnyrėn mė tė pacipė tė mundėshme, larg ēdo etike profesionale apo sjellje xhentėllmenėsh.
Ajo qė ndodhi tek Opinion i Fevziut, midis tij e Ramės nuk lidhet aspak me mėnyra sipas standarteve tė demokracisė, kur ėshtė fjala pėr njė luftė free and fair pėr hir tė parimeve dhe vlerave tė shtetit tė sė drejtės, veē ishte njė demonstrimi tė pastėr i njė lufte tė egėr klanesh pėr pushtet.
Klani dhe Fevziu nuk e kishin dje me Ed Ramėn, por e kishin direkt me Ilir Metėn, duke i sjellė atij ndėr mend ato qė Ilir Meta ndoshta i kishte harruar, ose duke i thėnė Ilir Metės se nėse ai do tė fillojė njė romancė me Ed Ramėn, e cila do tė vejė nė rrezik fitoren e Berishės nė zgjedhjet e 2013 dhe pėr tė cilėn ata janė tė interesuar tė fitojė, ekranet e Klanit dhe Abcnews natė e ditė, mė sė paku, do tė mbajnė nė fokus, se si Meta e fyente Ramėn dhe anasjelltas.
Meqė Opinion kishte vendosur lidhje me publikun edhe pėrmes Facebook-ut, pas shfaqjes tė insertit tė Ilir Metės, i cili hidhte tulla dhe llaē kundėr Edi Ramės, dhe po ashtu edhe llaē e tulla edhe kundėr klimės politike nė vend, iu drejtova Blendi Fevziut me kėtė kėrkesė, e cila ėshtė nė shėrbim tė transparencės me publikun: "Ballafaqoji tė gjithė me rradhė, Blendi, edhe kur Ilir Meta sulmonte Jozefina Topallin, edhe kur Ilir Meta ishte aleat me Ramėn dhe e shante Berishėn dhe vice versa, ballafaqoji me rradhė, ta shohin veten e tyre si duken, se si e shajnė njėri-tjetrin, me vulgaritetet mė tė mėdhaja, por - sa vjen puna pėr interesa pushteti - atė qė pėshtyjnė ata e lėpijnė. A e meriton populli shqiptar kėtė klasė politike?"
Por natyrisht qė Blendi Fevziut nuk i shkonte mendja pėr atė gjė.
Bota Sot
Ngadalė beg se ka hendek
http://www.botasot.info/mesme/leter.jpg
Arlind A.Bajra
Letėr publike pėr z.Hashim Thaēi, kryeministėr i Kosovės
I nderuari zoti kryeministėr,
Letrėn qė po e shkruaj drejtuar juve ndoshta nuk do tė ma merr pėr tė keq. Ē“ėshtė e vėrteta, jam i detyruar t“iu shkruaj, sepse u mbush kupa. Rasti konkret me kėtė vonesė tuajėn (qė unė mendoj se ėshtė dashur mė herėt) tė ishit mė tė ashpėr ndaj Bashkimit Europian qoftė, 13 vite pas lufte nga ju, mjerisht nuk e di se ēka ėshtė nė pyetje: Joprofesionalizmi, lajthitja, interesi ose edhe me keq...
Mė ēudit njė fakt; Vlerat qė mbani nė vete, dhe tė jeni (sė paku deri mė tani) shumė tė dėgjueshėm ndaj Bashkimit Europian dhe ndaj tė tjerėve, ku shumė herė mu nė ato momente kur rrezikohej Kushtetuta dhe sovraniteti i shtetit tė Kosovės. Unė, autori i kėsaj Letre Publike, i lindur, rritur dhe brumosur nė njė fshat historik, qė mban nė vete vlera kombėtare duke iu bė ballė tė gjithave luftėrave, dhe gjithnjė duke dal fitimtar, fshati i Ramė Bllacės, qė grisi dokumentin mu nė parlamentin serb, qė bėnte fjalė pėr shpėrnguljen e shqiptarėve pėr nė Turqi, viti 1937, e qė kjo i kushtoi me jetė Ramės, pastaj, fshati ku lindi dhe u rrit: Qazim Bllaca,Asllan Fazliu dhe rapsodi, Riza Bllaca, e qė quhej fshati Bllacė, qė i pėrket Komunės sė Therandės (ish Suhareka), nuk munda tė rri indiferent, rresh paraqitjes sė fundit tė juaj, pak sa mė i ashpėr ndaj BE-sė.
Gjatė luftės sė Kosovės, ke qenė nė Shtabin i Pėrgjithshėm tė UĒK-ės, jo vetėm kaq, keni qenė nė binaret e Ushtrisė Ēlirimtare tė Kosovės, duke e dhėnė kontributin maksimal, me emblemėn e UĒK-sė, dhe me siguri, keni qenė tė njoftuar shumė mirė se kush kanė qenė, dhe kush janė sot serbo-sllavėt, se pėrndryshe as qė e kishit kapur armėn nė dorė. A ėshtė kėshtu apo jo?...
Para se tė ulesha para kompjuterit pėr kėtė shkrim, e pyeta veten: A kam te drejt t“i drejtohem;kryeministrit,me kėtė letėr publike? Pa u hamendur thash PO?! Kur e mendova se nė prag tė festave tė ndėrrimeve tė moteve tė Vitit tė Ri 2010,(pasi kishit fatin tė lexuarit Deklaratėn e pavarėsisė dhe nė Kuvendin e Kosovė para deputetėve e shpallėt pavarėsinė, qė i bie shtetin e Kosovė,ju kishit fatin pra pėr kėtė akt madhor historik kombėtarė qė ndodhi mė 17 shkurt tė 2008-tės), tė pata quajtur Ismail Qemali i dytė i kombit shqiptarė.
Kjo ishte arsyeja pse tani e kam edhe kėtė tė drejtėn, tė njė kritike ndaj jush (dhe varet se si e merrni ju) kur e kthej kokėn prapa dhe e pėrshkruaj rrugėn time, me shkrimet e deritanishme, ja edhe kjo letėr e publikuar.
I nderuari z. Hashim Thaēi,
Fjala shkurt e shqip ėshtė: Kosovės, ia ngulet thikėn pas shpine me kėto detyrime, kushte e bisedime, dhe vonė e kuptuat se, nuk di a jeni nė dijeni se po kjo BE,qė ju po e vlerėsoni dhe e keni vlerėsuar tej mase, kombin shqiptar e ndau nė pesė shtete, dhe sot tani po reflektohet ky gabim, dhe po kjo BE- e do Kosovėn shtet, po sa kanė shqiptarėt hise edhe serbėt e Kosovės po mundohen ti fusin nė hise qind pėr qind me shqiptarėt (rasti me Bosnje ku Serbia fitoi atje 49 pėrqindėshin e terrorit pėr vete), qė ka prekur mish e asht dhe akoma mjerisht po i ndjenė bosanėt dhembjet nga plagėt e marra.
Dhe jo rastėsisht, Organizata e Kombeve tė Bashkuara (OKB), i bėri embargo tė fortė, shtetit mė gjakatar nė Evropė, Serbisė, qė ndezi dhe kalli flakė pesė-gjashtė luftėra. Preu me bajoneta, vrau; burra, gra, fėmijė, sakat... Ēetniket e Drazhės, dolėn rrugėve duke bėrtitur para syve tė botės, se do ta lėshonin kosėn e vdekjes mbi ne shqiptarėt. Masakrat dhe gjenocidin e gjaksorėve serbianė e dėnoi e tėrė bota e civilizuar.
Nė vend tė Brukselit, pėrgjigje morėt nga ambasadori francez
Thotė njė fjalė e urtė popullore, z.Thaēi; Mos u bėnė (arshik), edhe ju jeni shqiptar dhe e kuptoni shumė mire, kėtė thėnien (arshik), shprehje nga gjuha turke, as nė evlad, edhe kėtė e kupton, e lė ma nė francezėt, se jo rastėsisht ende pa u kthyer tė gjithė tė shpėrngulurit, qė regjimi i Milosheviqit i dėboi nga Kosova, pėr ta pastruar Kosovėn pėr ta bėrė etni serbe, sė paku kėshtu u dėshmua edhe nė teren, KFOR-i francez ishte stacionuar mu nė veri tė Mitrovicės. E atė ēka iu ka thėnė Sarkozi nxėnėsve pėr Kosovė, qė ju u shprehėt kėto ditė, e di edhe qytetari mė i rėndomtė kėtu nė Kosovė, por faktet totalisht flasin ndryshe.
Por mos harroni?! Ambasadori francez nė Prishtinė, Jean Francois Fitou, tė porositi: Thaēi, tha ai, le ti kryejė punėt e veta, dhe shkoi aq larg sa la tė kuptohej se ai ėshtė bosi kėtu, e jo ju z.Kryeministėr, sepse tė porositi ti kryesh punėt tua se ka kush tė pėrgjigjet pėr tė tjerat punė ndaj Kosovės, dhe me njė fjalė, tė tha (kėshtu i bie sipas meje) rri urtė e butė, se po ta lėshojmė EULEX-in, e po tė merr e liga si shokėt e tu, e ma mirė rri qetė se prapa grilave.
Por, z.Kryeministėr, pa zemėr kombėtare dhe pa gjak shqiptari nuk mundet askush ta mbroj shtetin e vet dhe gjithkush ia merr kompetencat nė dorė, dhe ky ėshtė fundi dhe ndoshta je prej atyre qė e cekėm, sepse nė jetė nuk ka herė ashtu e herė kėshtu, kėtė e ka thėnė komandanti ynė legjendar Adem Jashari.
Nga Ragip Guraziu
Autori ėshtė gazetar-analist i pavarur
Bota Sot
Misteret e trishta tė Prizrenit
http://www.botasot.info/mesme/prizreni.jpg
Myrfet SHASIVARI
Nėpėr sfidat e bėrjes sė shtetit
Shumėsia e akteve tė krimit tė rėndė, tė cilat, qė nga vitet e para tė pasluftės e deri nė ditėt e sotme, mbetėn tė pandriēuara nė aspektin e shkaqeve tė ndodhjes, por edhe pėrmbajtjeve tė tyre tejet tė trishta, sa qė ato raste, tanimė tė quhen edhe mistere, nė kuptimin e plotė tė fjalės, pos tjerash paraqesin segmentin mė dėshpėrues nė pėrpjekjet pėr ta bėrė Kosovėn njė shtet normal nė Evropėn Juglindore. Ndėrkaq qė me kėso mistere, ashtu sikurse tė gjitha zonat e Kosovės, nė vitet e pasluftės, u pasurua edhe Prizreni, gjendje kjo qė e cenoi rėndė imazhin, e cila mbizotėron tek bashkėkombėsit e tjerė nė raport me qytetarinė tradicionale prizrenase. Nė kėtė kontekst, misterimė i veēuar kėtu, ėshtė rasti i errėt i vrasjes sė Ekrem Rexhės, i cili nė periudhėn e ditėve apokaliptike tė luftės ishte i njohur si Komandant Drini. Ky djalosh, ish luftėtar i spikatur i UĒK-sė, por edhe veprimtar pėr mbrojtjen e ambientit nė vitet e pasluftės, u vra nė orėt e paradites sė 8 majit tė vitit 2000, para derės sė shtėpisė, teksa po bėhej gati tė nisej pėr nė punė. Dhe qė nga ajo kohė, e deri nė ditėt e sotme, mbetet mister vrasja e tij, pėrkundėr disa pėrpjekjeve tė strukturave tė atėhershme tė UNMIK-ut. Por, Prizreni, me rrjedhėn e viteve u pasurua edhe me disa mistere tė tjera, tė cilat ndikuan te qytetarėt, qė ta humbin shpresėn, se strukturat shtetėrore po e krijojnė njė ambient tė qetė nė aspektin e sigurisė individuale dhe kolektive kėtyre hapėsirave. Kėshtu, nė mbrėmjen e 29 tetorit tė vitit 2007, shpėrtheu njė zjarr masiv nė selinė e Kuvendit Komunal tė Prizrenit, i cili, e shkrumboi nė tėrėsi aneksin ku ishin tė sistemuara zyrat e kadastrit dhe tė gjeodezisė, duke shkaktuar kėshtu njė dėm tė pallogaritshėm nė aspektin e dokumentacioneve, pėrderisa dėmi fizik ėshtė vlerėsuar tė ishte nė vėllimin prej afro 700 mijė eurove. Dhe kur opinioni me kėrshėri po priste rezultatet e organeve tė ndjekjes dhe tė drejtėsisė, rreth zbardhjeve tė shkaktarėve tė kėtij akti tė krimit mė tė rėndė ekonomik, gjatė vitit tė shkuar, u publikua e dhėna, se Prokuroria e Qarkut, pas disa pėrpjekjeve tė pasuksesshme tė pėrballjes me drejtėsinė tė katėr personave, ka hequr dorė nga ndjekja e mėtutjeshme dhe se pėrgjithėsisht, edhe ky rast, kaloi nė gjendje pasive, qė nėnkupton faktin se mė tutje, vėshtirė se do tė merret dikush dhe dikur me kėtė ēėshtje. Por, mjerisht, Prizreni, ka edhe mistere tė tjera, pėr tė cilat, mė pak u shkrua nė media, nė raport me dy misteret e sipėrcituara, e rrjedhimisht, edhe u harruan mė shpejtė. Kėshtu, tanimė pak kush e di, se nė Prizren, para se kudo nė Kosovė, pati vjedhje tė sasirave tė drogės dhe tė armėve nga brendia e ish objektit tė Prokurorisė sė Qarkut, ashtu sikurse u evidencua edhe njė seri e vrasjeve enigmatike, tė cilat, sikurse rėndomė, pritet tė zbardhen nė tė ardhmen. Andaj, tė habitė qėndrimi shpėrfillės rreth kėtij problemi madhor nga strukturat pushtetore, por edhe i tė gjitha subjekteve politike prizrenase, tė cilėt, nuk hezitojnė tė turravrapin kah pushteti nė ditėt elektorale, me synimin e futjes nė institucionet vitale tė vendit. Nga tė tillėt, nėpėr shumėsinė e takimeve publike, por edhe ato mediale, kemi dėgjuar se nėse qytetari ua jep votėn, gjatė mandatit udhėheqės, do tė shtrojnė rrugė, do tė punėsojnė qindra mijėra tė rinj, do ta pėrfaqėsojnė me dinjitet Prizrenin nė Kuvendin e Kosovės e tjera, por, asnjėrit prej tyre, nuk i bie ndėrmend, sė paku tė premtojė, se nėse, qytetari ia jep votėn, ai, pos tjerash, do ta kėrkojė me kompetencė ndriēimin e secilit akt tė krimit enigmatik, i cili, pėrgjatė viteve tė shkuara e tronditi shpirtin e qytetarėve tė pėrvuajtur, jo vetėm tė Prizrenit, por edhe tė atyre, kudo qė ndodhėn e ndodhin akte tė tilla tė krimit tė rėndė.
Bota Sot
Pėr hair na qoftė Pranvera Shqiptare nė Shkup!
http://www.botasot.info/mesme/musa_lamallari.jpg
Musa Lamallari
Kaurėt Mysliman
Nė protestėn 11 maj 2012 mesazhi i protestuesve nė Shkup pėr kaurėt sllav dhe kaurėt mysliman ishte i qartė: Nuk jemi vrasės dhe nuk jemi radikal. Ndalė proceseve tė montuara dhe sajesave tė shėrbimeve tė Mihajllkovit dhe falangave tė tyre qė skanė as din, e as vatan. Poshtė partitė e shitura, Ali tradhtari, etj. etj. Nė ēdo protestė mund tė ketė edhe incidente, ėshtė normale, kjo punė ndodh edhe nė Londėr... Nuk ėshtė e preferueshme, por mund tė ndodhin, kurse te shqiptarėt e Shkupit ka njė mijė arsye mllefi i tyre, nuk ėshtė fetar, as kombėtar, mbi tė gjitha ėshtė njerėzor pėr tė jetuar...
Nė fillim njė shpjegim: kaur si fjalė e shqiptarizuar qė pėrdoret sot ndėr shqiptarėt dhe e dėgjuar nė protestat e Shkupit, ėshtė fjalė e librit tė shenjtė Kuranit, qė nė pėrkthim do tė thotė: kur dikush mohon tė vėrtetėn e Krijuesit se jemi krijesa tė tij, nuk i falėnderohet Atij pėr tė gjitha qė i ka dhėnė dhe nuk ėshtė i drejtė dhe shkakton nė tokė ērregullime pėr interesa personale ose grupore nė emėr tė miteve, tagutėve qė historisė i kanė sjellur vetėm luftėra dhe kanė riprodhuar idhuj tė rrejshėm nė kokat e njerėzve pėrmes dhunės dhe terrorit.
Pra, nė infinit (masdar: arabisht) kjo fjalė ka tre shkronja K, F, R, qė nė shqip mund ta ketė po ashtu kuptimin modern Kaurėt Fyejnė Religjionin.
Nė kėtė shkrim do tė pėrqendrohem te kaurėt mysliman. Nė shkrimin tjetėr te kaurėt sllav.
Shqiptarėt kurrė, hiq, kurrėn e kurrės nuk kanė pasur problem as me katolik, as me ortodoks shqiptar qė kanė kultivuar besimin e tyre, as me dervish, as me shehlerė, as me Teqe, as me tė krishterė tjerė nė shtetet perėndimore tash e qindra vjet qė jetojnė shqiptarėt, ku kanė edhe martesa tė pėrziera, janė ehli kitab (popuj qė kanė libra tė zbritura nga Allahu). Shqiptarėt kanė pasur problem dhe janė rrezikuar si komb gjatė historisė nga kishat nacionaliste serbe dhe greke dhe kjo vazhdon dhe do tė jetė kėshtu deri kur tė paraqitet Mesihu me caktimin e Zotit ku edhe pėrfundon historia. I vetmi shqiptar qė ka amnistua kishėn serbe dhe e ka ndarė nga politika gjenocidiale e Milosheviqit ėshtė Arben Xhaferi nė simpoziumin e organizuar nė Tiranė nė vitin 2002. Ky ka qenė gabim i madh i tij, ndoshta ka qenė nėn eufori, ndoshta nuk e ka kuptuar as rolin e vehabizmit nė Arabin Saudite dhe aleancėn e tyre tė pėrjetshme me pax Britanica dhe pax Americana, ndoshta si njeriu mė i preferuar dhe mė i menēuri qėka mundur tė futet atje sa pėr tė shitur gogla nėpėr ndejat e kaurėve tė Tiranės. Por, mė e keqja ka qenė se ka marr rolin e studiuesve tė islamit, pa asnjė ditė nė mejtep, pa asnjė vizitė nė Lindjen e Mesme dhe kėto gogla i ka shitur nga kėndvėshtrimi i literaturės sllave dhe folesė sė trans nacionales sė tij radikale. Dikujt mund tju duken shqiptarėt e Maqedonisė aziatik, arab, e tash edhe talibanca, por nė politikė kanė interesa edhe shqiptarėt e Maqedonisė dhe tė Shkupit, shkaku i kėtyre interesave nė mbrojtje tė qenies sė tyre biologjike kanė ndėshkuar nė tė gjitha zgjedhjet partinė e Xhaferit dhe Thaēit dhe kanė pėrkrahur kaurin enverist Ali Ahmetin, pasi ky kurrė nuk ka pranuar se e kemi humbur Shkupin.
Gjithashtu, shqiptarėt nuk kanė pasur kurrė problem edhe me Ibrahim Rugovėn, qė mbante fotografin e Papės, ndaj shqiptaret mysliman e votonin me shumicė. Sot Isa Mustafa mund tė bėhet edhe me mysliman se i pėrfoluri Shefqet Krasniqi, njėjtė edhe shefi i Halil Matoshit, Veton Surroi, mė papė se Papa, por smund ta kenė shumicėn e votave tė myslimanėve nė Kosovė siē e kishte Ibrahim Rugova. A e dini pse, pėrgjigjen e keni se kėta besonin nė riparimin e ish-jugosllavisė me shoqata tė ndryshme. Sa herė qė do tė dalin nė zgjedhje, do tė humbin nga simpatizantėt e motrave Mustafa, o Halil Matoshi. Un mund tė shkoj edhe nė Tora Bora, qė ti mua ma preferon, pasi unė jetoj nė Londėr, kam tri shtetėsi, por ti ke vetėm njė tė kombit artificial kosovar dhe me siguri njė tjetėr tė Serbisė qė e mban ndėr kauē, por qė nuk e tregon. Tė garantoj nga Londra se njė ditė do tė pajisesh edhe me pasaportė tė Shqipėrisė etnike dhe do ta fusish kosovarizmin nė bėrllog! Ne mund tė tė pranojmė si kaur, ama vetėm si kaur, jo edhe si mysliman deri sa na fyen tekbirin Allahu Ekber dhe ndjenjat fetare islame. Ti pasaportėn e Shqipėrisė etnike mund ta refuzosh, me zor ne nuk ta japim...
Kush janė kaurėt mysliman? Enver Hoxha ka pasur babėn hoxhė, emrin mysliman, por ka qenė kaurė dhe shpirtin e ka pasur te Stalini dhe Lenini. Njėjtė kjo punė ėshtė kėshtu edhe me Ali Ahmetin, vetėm emrin e ka Ali Ahmeti, por balli i tij kurrė nė sexhde ska ra, edhe pse rrjedh nga njė familje hoxhallarėsh. Sot nė Kosovė kaurėt mysliman janė me bollėk. Disa janė edhe konsumatorė tė devotshėm tė Skopsko Pivo dhe keksėve serb Plazma. Kurse nė Maqedoni i kemi pak apo edhe hiq, edhe ata qė janė i kemi futur nė vrima tė miut. Vetėm njė e kemi qė belbėzon ende me shpirtin e Enver Hoxhės dhe e ka mik Menduh Thaēin kundėr bashkėqytetarit tė tij Ali Ahmetit duke i sajuar dosje pėr tė ardhur ai nė vendin e tij.
Nė Kosovė kaurėt ndahen ne dy grupe. Kemi kaurėt e Enverit dhe kaurėt e nostalgjisė pėr Beogradin. Me kaurėt e Enverit mund tė bashkėpunohet, edhe pse janė dinsėza, megjithatė nė tabanin kombėtar janė OK, nuk janė nostalgjik pėr Beogradin. Pjesa dėrmuese janė qytetar normal qė i pėrgjigjen proceseve nė mėnyrė tė natyrshme, siē ishte rasti me LDK-n e Ibrahim Rugovės dhe jo tė Isa Mustafės. E sot elasticitetin e Rugovės e ka pėrvetėsuar Hashim Thaēi me partinė e tij PDK-n me tė cilėn Albin Kurti ka problem dhe smund tė ballafaqohet me kandidatėt e tij nė zgjedhje se ka krijuar armiqėsi tė panevojshme me shqiptarėt mysliman shumicė tė Kosovės.
Cilėt janė kaurėt e dėmshėm mysliman atėherė nė Kosovė? Ata janė analistėt e llojit tė tipit tė Halil Matoshit, Enver Robellit e ca tė tjerėve qė nuk pėrtojnė tė sajojnė edhe komb kosovar, qė nė xhep mbajnė raki smederevka dhe mundohen tė na shesin mend nga ndonjė pub i Prishtinės pėr shoqėri multietnike nė Maqedoni. Ani kujt, neve qė kombit i kemi dhėnė dy nobelista, pa dallim feje, ua kemi dhėnė edhe alfabetin qė kėta dinsėza na fyejnė identitetin tonė fetar islam, e shumė tė tjera. Kėta pinjollė pėr shefa njohin: Arben Xhaferin dhe Veton Surroin, edhe njėri edhe tjetri, gjatė kėtyre dy dekadave i kanė mjelė tė huajt dhe shqiptarėt nė emėr tė shqiptarisė dhe janė bėrė kapo bandat me pasuri tė pamerituar, ndaj nuk ėshtė ēudi pse vjedhin vnerė kundėr fuqisė tė shtetit modern turk nė rajon si anėtare e NATO-s dhe mundohen ta paraqesin historinė me parametrat e shekujve tė kaluar dhe nuk shohin pėrtej hundėve tė tyre asgjė mė shumė pėr tė kuptuar aleancėn e pathyeshme tė shqiptarėve me Amerikėn, Britaninė dhe Turqinė nė proceset e reja globale.
Sa herė kur ndodh diēka nė Maqedoni, kėta i dalin nė ndihmė Menduh Thaēit, qė haptazi u deklarua nė konferencė pėr shtyp kundėr protestave dhe thirri shqiptarėt tė mos dalin dhe i quajti thirrėsit e tyre sajesa tė shėrbimeve serbe, duke pėrfshirė kėtu edhe Diogardin, ambasadėn amerikane nė Shkup, diasporėn shqiptare nė Amerikė, Evropė, Lėvizjen e FKSH-sė, Bardhyl Mahmutin, autorin e kėtij teksti, listėn e Shqipėrisė natyrale tė Koēo Danajt, qė thanė dilni dhe protestoni kundėr diskriminimit dhe sistemit unitar tė pushtetarėve tė Shkupit. I vetmi qė dėshtoi mbeti Aleanca Kuq e Zi e Kreshnik Spahiut dhe matematikat gabim tė Albin Kurtit. Tash mė kujtohet shkrimi i Kalosh Ēelikut, na erdhėn faqezinjtė edhe nė Shkup!?
Ky qė na quan sajesa tė shėrbimeve serbe ėshtė person nongrata nė Perėndim dhe kurrė hiq kėmba e tij nuk ka guxuar me shkelur tokat anglo-amerikane. A e dini pse, pėrgjigjen gjejeni vet pasi nė shtetet sllave ky i ka dyert hapur deri sa edhe paguan sigurimsa pensionerė tė UDB-sė nga e kaluara kundėr atyre qė nuk mendojnė si ai.
Mirėpo dexhalli nuk do tė ishte dexhall me PHD nė Mashtrim nėse nuk do ti bind falangat e tij se ky e ka patjetėr kėshtu tė deklaron, se me zemėr edhe ai thėrret tekbir Allahu Ekber, nuk ėshtė si Alija qė kur ballin sexhde si ka rėnė. Kjo pozitė e tij kėshtu bėhet edhe mė e keqe, munafikllėk, dyfytyrėsi, ngase shqiptarėt mysliman nė fillim tė Kuranit janė tė qortuar nga Allahu tė kenė kujdes nga kjo kategori e njerėzve. Ndaj Ali Ahmeti ēdo herė ka fituar zgjedhjet nė Maqedoni, ka qenė kaur, por kaur i Enverit, kurse ky tjetri si kaur ėshtė marr dhe ende merret me dosje tė Beogradit. Rahmet tė pastė shpirti, o dr. Asllan Selmani! E kishte pas kėrcėnuar me dosjet e Dosta Dimovskes, nėse nuk bėnė ēka tė them unė, ta nxjerri dosjen se ke qenė udbash. E ky, dr. Selman Asllani e kishte pas ēuar nė RR. S. me kėngėn e Adelina Ismailit. Nėse ka dikush qė i rrinė kėtij Toptani shkaku i kėrcėnimeve tė tij, sa mė parė ikni sa nuk ju ka rrok tėrmeti.
Ja kujtoj deklaratėn e tij te zyra e LSH-sė nė Shkup, qė me Mashtrim e thirr nė partinė e tij liderin e ri tė saj, qė mė vonė tė amortizojė aktivitetin politik tė tij. Unė gjithnjė kam qenė pėr federalizim, por kam pasur konsiderate faktorėt e huaj pėr mosndryshimin e kufijve. Ja kujtoj po ashtu deklaratėn nė ambasadėn amerikane tė publikuar nė Wikileaks se platforma ime ėshtė pėr Marketing, por vet un nuk mendoj ashtu... Ndaj apeloj tek anėtarėsia e kėsaj partie tė jenė syēelė dhe ta largojnė kėtė mynafik qė ka PHD nė deception dhe jo nė stomatologji. Rahmet tė pastė shpirti, o Jakup Hasipi!
Shkupjanėt e kanė lehte me kaurin Ali Ahmetin pėr ta larguar nga BDI-ja, por ju nė Tetovė duhet ta kryeni misionin e juaj. Numri i juaj nė protestė nuk ishte me numėr tė konsiderueshėm si nė Shkup. Rritni protestat para tė dy selive, jo vetėm te njėra. Menduh Thaēi ska seli nė Shkup dhe nėse ka, do ta ketė nė ēajtore me ndonjė skutė. Nėse ai ende nuk largohet, atėherė hidhjani librezat para zyrės sė tij nė protestėn e ardhshme. Vetėm duke i hequr kėto dy pole tė kundėrta shqiptarėt e Maqedonisė mund tė ecin pėrpara dhe sistemi i shtetit unitar do tė shkatėrrohet dhe procesi i integrimeve do tė dezhbllokohet.
Tė jeni tė sigurt se kėta dy vetėm atėherė do tė flasin pėr bashkėpunim, por jo. Pendimi i tyre nuk do tė pranohet nga shqiptarėt shumicė mysliman, ėshtė vonė. Do tė shihni se do tė pėrpiqen tė kėrkojnė ndihmė te kaurėt sllav se janė zėnė ngushtė nga radikalizmi islam shqiptar nė Maqedoni, nga haxhiqamilėt e Shkupit, sa qesharak do tė dalin atėherė se nuk ėshtė koha e princ vidave dhe e magogėve tė fuqishėm ruso-serb tė para 100 vjetėve, janė nė fundin e vdekjes nė kėto toka qė quhen Iliri.
Vetėm me tekbir Allahu Ekber kėta dy lider mund ti largojmė dhe ti fusim nė kantet e bėrllokut. Ata qė nesėr do tė pretendojnė vendin e tyre nė pėrfaqėsim tė shqiptarėve, do tė marrin shembullin e kėtyre dyve dhe do tė jenė mė ndryshe. A ju kujtohet kush reagoi pėr Gadafin kur me tekbir e ekzekutuan, i vetmi reagim qė erdhi, pa dyshim, ishte reagimi nga magogi rus Vladimir Putin... sa qesharak qė janė kaurėt mysliman kur na sulmojnė se me islam radikal po ua prishim imixhin e rakisė smederevka dhe birrės skopsko... Ju sigurojmė se kemi ca, por vetėm ca qė nė dukje ju duken se janė si Bin Ladeni, por dosja e tyre ėshtė kriminale dhe asgjė skanė tė pėrbashkėt me fenė e Allahut dhe si mbrojtje ata kanė strukturat e policisė. Ata askund skanė qenė nė protesta dhe askund nuk guxojnė tė shfaqen se janė tė gjallė se i njohim ne shkupjanėt tė bėmat e tyre.
Ėshtė pėr tu pėrshėndetur sjellja e mirė nga Tirana, ishin mė tė kujdesshėm nė lidhje me protestat nė Maqedoni, nuk reaguan sikur qė reaguan kaurėt mysliman nga Kosova. Nė Tiranė u organizua edhe protestė nė pėrkrahje tė shqiptarėve nė Maqedoni dhe Kosovėn Lindore. Tipat e Velos dhe Lubonjave nuk u shfaqen askund, pasi ekonomia e shtetit shqiptar gjatė sundimit tė Gruevskit ka pėsuar mė sė shumti dhe janė bėrė ngecje tė shumė mega projekteve tė shteteve tė Perėndimit pėr shkak tė mendjemadhėsisė me histori tė vjedhur tė Nikolla Gruevskit me bekimin e magogėve ruso-serb.
Nėse deri tash Ali Ahmeti ėshtė thirrur nė legjitimitetin e shqiptarėve, duke mbledhur njerėz servil rreth vetit dhe jo tė aftė, prej 11 Majit 2012 ai kėtė legjitimitet mė nuk e ka, lėre qė nuk e ka, por i kėrkohet edhe pėrgjegjėsi politike, morale, luftarake. Nga kjo pėrgjegjėsi Ali Ahmeti nuk mund tė ikėn me shkarkime nė partinė e tij. Ai ka njė pėrgjegjėsi historike tė dorėzojė pėrfaqėsimin nė mėnyrėn sa mė tė butė tė mundshme dhe me mė pak dėme deri te njė elitė tjetėr politike qė ėshtė nė ardhje me emrin e njė koalicioni tė madh shqiptar nė Maqedoni ku do tė pėrfshiheshin tė gjithė, por ku aty nuk do tė ketė vend pėr Menduh Thaēin, jo pse nuk duam, por ku shkel kėmba e tij, aty bari ma nuk mbinė. Kush do tjetėr prej PDSH-sė po, por Menduh Thaēi dhe Arben Xhaferi jo. I pari ka vizėn e ndalesės me shkelur mbi tokat e miqve tanė anglo-amerikan, kurse ky i dyti ka problem me shqiptarėt mysliman dhe aleatėt e fuqishėm dhe besnik tė miqve tanė amerikan, Turqinė dhe Arabinė Saudite.
Kėshilli organizativ i Shkupit duhet tė vazhdoj punėn e protestave, ēdo tė premte para selisė sė Ali Ahmetit, nė mėnyrė paqėsore, pa dhunė, pa incidente, me dinjitet, deri sa ky ta lėshoj qeverinė 3 tė Gruevskit. Ju nė Tetovė duhet ta bėni tė njėjtėn me Menduh Thaēin. Tashmė pjesa dėrmuese e shqiptarėve tė Maqedonisė janė lidhur rreth idesė sė Diogardit qė tė veprohet ndryshe. Kjo iniciativė ka qenė e dhėnė para zgjedhjeve parlamentare, por atėherė refuzimi erdhi nga kapriēot e interesave personale tė shkurtpamėsisė, kurse tani tė gjithė subjektet tjera janė pro Diogardit dhe Lobit shqiptar nė Amerikė dhe Evropė. Kėtė apel e riaktivizoi Bardhyl Mahmuti, e pranuan edhe tė tjerėt, shoqatat e ndryshme dhe lėvizja FKSH, por e pranoi edhe Rufi Osmani dhe tė tjerėt me rend, duhet ti thirrmi brenda nė kėtė koalicion edhe studentėt, forumet e ndryshme, shoqatat humanitare nė Maqedoni dhe tė veprohet bashkėrisht, qė palės tjetėr ti japim ofertėn e fundit serioze se ka po shkon Maqedonia? E doni me ne, apo nė tė kundėrtėn e paguni haraēin dhe e ndajmė, por jo siē ka menduar Arben Xhaferi dhe Menduh Thaēi pa Shkupin. Pėr hair na qoftė Pranvera Shqiptare nė Shkup!
Bota Sot
Konfederatė nėnė e bijė, ėshtė njė cirk-komedi politike!
http://www.botasot.info/mesme/Mehdi-HYSENI.jpg
Prof.Dr. Mehdi HYSENI
Barometri diplomatik
*** Konfederata nuk ėshtė njė shtet i pėrbashkėt, por vetėm njė aleancė e dy a mė shumė shteve me subjektivitet tė pavarur jurdik shtetėror.
Derisa Kosova ėshtė krahinė e Shqipėrisė, siē pohon me tė drejtė qe dy herė radhazi, edhe ish-presidenti i Republikės sė Shqipėrisė, Alfred Moisiu, logjika e shėndoshė e thotė se, do ishte irracionalizėm dhe potez i gabuar politik, diplomatik, kombėtar dhe shtetar, ndėrtimi i ndonjė konfederate a federate ndėrmjet Kosovės dhe Shqipėrisė, sepse kėtu ėshtė fjala pėr Nėnė e bijė me tė njėjtėn substancė etnike, historike, gjeopolitike, kombėtare, territoriale dhe shtetėrore.
Ipso facto, termi konfederatė mė tepėr do tė thotė aleancė sesa bashkim, pėr shkak se shtetet, qė aderojnė nė tė, nuk humbasin subjektivitetin juridik ndėrkombėtar e as tė drejtat dhe kompetencat e sistemit shtetėror sipas sė drejtės sė brendshme.
-Shprehur me fjalorin e pėrgjithshėm popullor, konfederata Kosovė Shqipėri, do tė thotė: Tė rrimė kėshtu si jemi, secili nė shtėpinė e vet, duke parė ėndrra tė bukura ditėm drekė, me shpresė se, ndoshta nė njė ditė tė largėt, do tė bjerė bajrami nė ramazan!!!
Mirėpo, kjo ėshtė vetėm njė shpresė e kotė e tyxharėve kozmopolitė, qė i ngjet fantazisė dhe utopisė sė shkretė, qė dot nuk do bėhet realitet politik rajonal, as evropian, sepse BE-ja kurrė nuk do ti ketė rezervuar dy karrige pėr tė njėjtin komb shqiptar nė Ballkan. Thjesht, pėr faktin se, njė standard i tillė i dyfishtė, do tė ishte njė pėrjashtim sui generis, nė kolozion flagrant me kriteret e pranimit, tė zgjerimit dhe tė integrimit tė shteteve tė reja nė Bashkimin Evropian (BE).
Ēėshtė konfederata?
Sipas sė drejtės ndėrkombėtare Konfederata ėshtė njė bashkim i dy ose mė shumė shteteve sovrane, krijuar pėr tė arritur njė objektiv tė caktuar nė fushėn e politikės sė jashtme, p.sh. pėr tė mbrojtur pavarėsinė e shteteve pjesėtare. Shumė e cilėsojnė konfederatėn mė tepėr si njė aleancė ndėrkombėtare sesa NJĖ BASHKIM SHTETESH nė kuptimin e vėrtetė tė fjalės. Konfederata ėshtė mė tepėr njė BASHKIM POLITIK sesa JURIDIK, njė bashkim shtetesh tė pavarura, qė nuk njohin asnjė autoritet tė pėrbashkėt pėr mbi ta. Konfederata ėshtė njė pėrbėrje shtetesh dhe jo njė shtet i pėrbėrė. Secili anėtar i konfederatės ruan autonominė e vet tė brendshme, pavarėsinė e jashtme, si dhe realizon tė dre